장음표시 사용
241쪽
α38 IN ST IT. IMPER. 2. II. An prohiberi Trebellionica dias ctio possis λLIS.I. .F. Clim non potuit; hodie ut Falcidiae , ita .ad I. Falc. & Trebellianicae detractio pmhiberi potest;
Nov. I.c. a. cum 'rationes 4n Trebellianica non minus
in fin. quam in Falcidia locum habeant . Sunt au- tb. sed tem hae r l. Quod lex crediderit haeredem cum tui. aditurum intuitu pietatis. II. Quod non vi- C. d. r. deatur sine lucro haereditas , licet quarta non detrahatur. III. Quod testatoris voluntas nihilominus conservetur , tam etsi haeres propter Falcidiam sibi ademptam repudiet hae reditatem, cum legatarii & fideicommissarii . L.haereditatem suscipere possint. Quae rationes Fscb. I . seque obtinent in Trebellianica cujus tamen ostr. c.5- prohibitionem cessare existimo in liberis pri-' mi gradus, quorum causa favorabilior, quam aliorum haeredum. 2. III. an amitratur Trebelliantea omissa inventatai confectione uti amittituν Iesbia Z Verius est , Trebellianicam mon amitti rzis i, quia ejus Non fit mentio in ΝαυAL r. &quia Viri Vi I nou Cadem ratio , quae in Falcidia a. ἡ quae ideo amittitur, quia /praesumitur protiis testatore , quod legata, quae reliquit, habeat ' I in bonis : unde oritur praesumptio, quod haesti, ab his. β negRns an bonis esse, psus sit aliqua ma-red.otialis. . Eadom Praesumptio hic locum ha-
so nulla si bonorum declaratio. Q. V. Anfructus impiarentur in Trebellianicam λPost aditam haereditatem ab eo, qui pure Ad SC. rogatus est restituere, non imputari certum Treb. t.pr. est; secus , si in diem vel sis conditisno ro-F. ad Leg. gatus fuerit. Ratio est, quia ea tantum im- uiri putantur in quartam , quae ex iudicio testa-,
toris accipiuntur : pure autem rogatus, non
ex iudicio testatoris , qui continuo haeredigatem restitui voluit , sed ex negligentia fidei in
242쪽
L I B. II. TIT. XXIII. 23o fideicommissarii , fideicommissum non petentis, fructus percepit . Contra se res hahet in aravato in diem , vel sub conditi ne I videtur enim testator velle , ut haeresffructus usque in diem, vel conditionis eventum , percipiat . Excipiuntur. sui haeredes gravati , qui fructus perceptos in quartam non imputant, sed eam ex rebus haeredita-xiis detrahunt ; quod ita favore liberorum
Puaenam heredi imputantur in Trebellianicam, oe que in Fasciatam 3. In Trebeuianicam imputari receptum est , non tantum ea, quae iure haereditario , sed S quae jure legati , vel fideicommissi , vel
conditionis implendae causa, . quaeve iudicio defuncti caeluntur. In Faltariam: non nisi ea, quae haeres iure haereditario Capit . Ratio esse videtur , quod lex Falcidia quadrantem haereditatis antegrum , apud haeredem manere iubeat . unde nihil, suod non haereditarium , pol rit ita Falcidia imputari . At Senatu Con cultum Trebellianum voluit simpliciter , ut
rogatus quinam retineret, quocumque m
do accepta ; igitur quidquid fidei commissi nomine haeres habuerit , id ei in quartam imputabitur - Accedit & alia ratio , quod penes haeredem gravatum leSatis , totum onus haereditatis maneat ', qui ideo in eo sublevatur, quod non imputet in detracti nem quartae , nisi ea , quae iure haereditario capit : gravatus vero fideicommisso , non sentiat onus , nisi quoad quartam , quam retinet : quia, ut dictum , actiones activae &passivae transeunt cum parte haereditatis restituta fideicommissario, ut, Cum non sustineat isti tum gravamen , non sit sublevandus in eo, in non imputet in quartam, accepta
alio titulo, quam haereditario.
243쪽
DE sINGULIS REBUS PER FIDEI COΜΜISSUM RELICTIS.
2υid est fideicommissum singulare, me speciale '
rext. in ρν. Ingulare fideicommissum est , quod singulas
I.68. . ad D res cont/net , vel quo quis rem uIιqκiam C. Treb. Metilarem alteri resiluere rogatur, V. g. hunc vel illum fundum, hanc vel illam domum, pecuniae numeratae summam illam, aut i stam. Cujusmodi fideicommissum non valet , si haereditas non sit solvendo ; at universale valet nihilominus; hic enim fideicommissarius est hic loco haeredis, ibi vice legatarii.
ταρ.RLia Potest quis rogare ipsum haeredem, ut alis 1 1. C. cui restituat, vel fideicomimissariu ac lega- comm . de tarium : nam ct a legatario fideicommitti Mai. Potest, quamvis ab eo legari non possit ju. re veterI . Uerum jure novo , cum sublata sit omnis disterentia inter legata & .fidei. commissa, & ad unam eamdemque naturam redacta videantur , ut a fideicom missario , ita & a legatario , fidescominissum poterit relinqui.
uuae res fideicommitti s litarim possunt 3
6. I. h. t. Non solum propriae res testatoris , sed &haeredis aut legatarii, aut fideicommissarii, aut cujuslibet alterius . Circa rem tamen. ox tranei necesse est , ut lueros eam redimata domino, vel ejus aestimationem praestet fi- deicommissario: dummodo non plus gravetur, quam ex testamento rogantis seu fidei. committentis acceperit : Cum non serat raetio, ut quis de alieno sit liberalis. Proinde GH. l. IO..quod excedit, est inutile : cum nemo ultes de R. I. rius onerari ex ultima voluntate debeat , - qu m
244쪽
L I B. II. TIT. XXIV. 24rquam sit honorarius ; quod in haerede procedit, ut legatorum vel fidei commissorum nomine non ultra teneatur , quam in haeredi tale caeperit . Quod generaliter Gordianus Imperator hoc modo expressit ; ab eo , qui neque legatum , neque fideicommissum , neque
hae editatem , vel mortis causa donationem a
cepit , nibii per fideicommissum relinqui potes. Potesne libertas sic relinqui oe dari serυο ὶ
Potest, ut sci licet rogetur vel haeres, vel legatarius, vel fidei commissariuς, manumittere servum , etiam prorsus alienum . Quo casu redimi 1ervus ab haerede domino utique volente θ & manumitti debet . Dico domino volente, quia rem suam vendere regulariter nemo cogitur. Nisi quis ex judicio de funeri, qui fideicom mi stari am reliquit libertatem , aliquid fuerit consecutus ; hoc enim casu vendere copitur, quia agnoscendo defuncti Judicium, videtur se obstri musse ad id omni ex parte implendum. Quid, si dominus ser m nolit vendere Non ideo statim extinguitur fidei commio faria libertas, sed tantisper dissertur & inpendenti relinquitur , dum possit procedente tempore ad exitum perduci, oblata quandocumque occasione servi redimendi A manumittendi . Idque receptum est favore libertatIS.
. modis cantingit tibertas se ij tDuobus modis ; aut directe , aut oblique . Di recte , quando testator ipse in testamento servum manumittat: hoc modo; Stichtis ser-γus metis liber eso; & hic emcitur libertus , is ipsius testatoris, sive nullius potius . voca- turque Orcinus , quod non agnoscat alium patronum: quam Orcum, aut eum , qui ad Orcum ivit. Obisque, quando testator mandat
245쪽
242 INSTIT. IMPER. haeredi, ut servum manumittat: & is non fit testatoris libertus, quamvis eius fuerit servus, sed manumitaris. Cur servo alieno libertas directo relinqui non , potes rPrimo, ne dominis servos suos adimamus ;deinde ne iure patronatus eos spoliemus , idque in nos transferamus. Quapropter nullus directo ex testamento libertatem habere potest, quam qui utroque tempore testatoris fuerit, & quo faceret testamentum , & quo moreretur. Attamen servi, qui apud hostes sunt, & liberi esse iussi sunt, ad libertatem perveniunt, quamvis neque testamenti, ne-Τue mortis tempore , testantis, sed hostium uerint: quia illi spe saltem testatoris erant. Quibus υerbis relinqui fideicommissa sunt 3 Verbx fideicommissorum haec maxime in usu habentur. Peto, Rogo, Volo, Μando, FAe dei tuae committo ; quae omnia imperativa non sunt, sed precativa . Non autem opus est , ut fideicommissa relinquantur per ii comnia conjunctim posita, sed sufficit unum horum esse adiectum. Imo etiam solo nutu, sine ullis verbis , relinqui ea posse constat, eo quod non desiderent solemnitatem , sed solum animi iudicium.
DE CODICIL LI1. Acquiritur nobis non tantum ex Testamenistis, verum etiam ex Codici lis s velut testamento, & ultima voluntate minus solemni.
suid igitur sunt Codieilli, O quomodo diffe
odicilli sunt ultima υοluntas minus δε- ' lemnis de eo , quod quis post mortem suam
246쪽
L I B. II. T 1 T. XXV. fuam fieri veste vel , ut Cui acius definit , ς sit .
. et i ιotes t Ue votautas m nux solemuis . de test. Or- Codicilli enim nullam solemnitatem ordina- A istionis desiderant . Unde in plerisque disth tunt a te stamentis , in quibus plures requiruntur solemnitates , plures testes , eorumque subscriptiones & sigilla , uti supra eκ- θ.C. h.t. posuimus. In codicillis vero neque 1iabscri-utio , neque signatio testatoris , neque sΛ-leinnis septem testium , ad hoc specialiter Togatorum, numeruS ; sed quinque tantum testes , etiam fortuito prauentes , testandae veritatis gratia Tequiruntur, modo sint r - - .iculi : nam foeminae , ut inhabiles sunt ad CR qc μμ testimonium ferendum in testamentis itare in codicillis ; quia codicilli accedunt ad q is' teitamenta, nec facile est recedendum a leo j- 'pibus testamentariis: quamvis plerique etiam mulierem ad testimonium in codicillis ad
' Codiriuorum ius quando coepit esse in usu Augusto Impeonte , primusique L. Lentu- . . - Ius codicillos Introduxit , cum in Asi io, tζης εἰς 'dececteret , scriptis codicillis ad Augustum e
Caesarem , & filaam e quibus petiit. ut faceret aliquid. Augustus vero & filia Lentuli, tametsi iure cogi non poterant adimplete voluntatem mimus intemnena , eam tamen mi haeredes benigne impleverunt , legataque & fidei commissa a Lentulo relicta ultro praestiterunt . Hoc Augusti exemplum .pluies deinde sunt secuti, atque ita vitula
η' γ' , nisi publica auctoritate. Legis κἀ I. Tabularum. Etenim consulti 1u-L a Per
247쪽
Per eo sapientes , responderunt , codicillos non solum utiles e sse , sed & necessarios , praesertim morbo praepeditis, inopia testium laborantibus , vel peregrinantibus , qui faepe inter ignotos testamenti solemnia observare non possunt , codicillos tamen facere non impediuntur . Accessit etiam auctoritas Labeonis , qui ipse fecit codicillos : cujus exemplo nullam postea controversiam passi si sunt .
f. non tau- Non tantum testamento facto potest quisitim b. t. codicillos facere , sed & intestatus quis decedens , fidei committere codicillis potest , id est, rogare haeredes legitimos , ut praestent is gis fideicommissa vel legata codicillis rellicta .
, iue iis Primo casu codicilli sequuntur jus testa- ι menti , suntque pars & appendix testamen-ὰ iis tὶ , ex quo & vires capiunt , sive praece dant, sive sequantur testamentum. Posteriori casu per se vicem 'exhibent testamenti. Puid υero in Codicillis, facto Testamento com ditis , amplius requirittir ' d. h. non olim , si antecederent codicilli testamen-rant m. tum, spe.iali potest a voluntate persequens testamentum fuere confirmandi . Si sequerentur, oportuit in prius facto testamento fieri a testatore mentionem codicillorum post 1aciendorum ; alias non valebant. Eoque pectat , quod alibi Paulus Iurisconsultus ait , confici codicillos quatuor modis : aut enim in futurum confirmari , aut in praeteritum , aut per fideicommissum testamento facto, aut sine testamento . Nam qui in. futurum confirmatur, hoc modo , si quos co uillos reliquero, valere υolo, sequuntur testamentum : qui in praeteritum , Codici ios , quos ante feci , valere vola , praecedunt , & testamento facto confirmantur .
248쪽
L I B. II. TI T. XXV. 243 Sed postea Divo Severo & Antonino pla- nrL. cedcuit , codicillos ante testamentum factos dis i ij confirmari etiam tacite , si , qui testamen- C δειρί tum secit , a voluntate , quam in codicil ''lis expresserat , non recessistet ' praesumi turenim perseverantia voluntatis , si non ostenciatur ejus mutatio .
Cur Codicilis hareditas directo neque --ri , neque adimi potes tNe confundantur iura testamentorum & x codicillorum , id est , ne vis & potestas una sit , idemque possint codicilli , quod testamentum : ne item per codicillos , qui ex δ' 'testamento valent , ipsum testamentum , quod vires per institutionem haeredis accipit, Confirmari videatur. Qua ratione nec exb redatio in codicillis scribittir, ex revula contrariorum: nec conditio in iis recte adscribitur I.pen. g. Baerei insituro , cum in effectu continaei et const. in
adimi haereditatem in deste tum conditionis : siit. neque etiam stibist mitur di recto, cum substitutio sit secundi haeredis institutio. Cur υero per fideicommissum haereditas Codici lis recte relinquitur 3 Quia cum testator haeredi instituto in te- estamento Praecipit, ut haereditatem alteri re 2 ρ ρ stituat, non constituit eum directe haeredem 1 μῆς ς-m
quoniam institutus adhuc verus haeres manet, & quartam retinet sed indirecte ; uuod quidem non est alium haeredem facere, sedo t tantummodo declarare , cui haeres debeat haereditatem restituere . Unde quemadmo- I τ' g
dum In codicillis declaratio haeretis fieri po. ι righis
test pari ratione potest testator declarare , I. Io. g. de ut haeres institutus in testamento haeredita- condiem alteri restituat , quae declaratio non miriat , nec impedit institutionem haeredis.
249쪽
a 6 IN ST IT. IMPER. Quid , si directe data sit haereditas Codiei uis 3
LI.S tfn. Sustinetur tamquam relicta verbis obliquis I. I. geod. & venientes ab intestato , eensentur qua sirit. rogati eam haereditatem restituere haereda instituto; hqcque ideo, ut sustineatur volvatas meliori modo , quo potest . Quod non obtinebit in eo , qui testamentum facere voluit , & non complevit : quia tunc quod Voluit, non potuit ; & quod potuit , non voluit, estque quod sibi imputet; nisi clausula eodicillaris fuerit adiecta , quae rem salvet .
Ruti. g.aL Forma haec est , si non valesat itire testa- Dd. C.h.t. menti, valeat iure codicitiorum . Effectus v Vide Gi- ro, ut ultima voluntas, quae ex aliquo Camaniam pite solemnitatis non valet iure testamenti, ad T I.ult. recipiatur iure codicillorum . Non enim quis .p.c.desse potest agere fimul tamquam ex testamento, Hic. α tamquam ex codicillis , ex eadem scriptura . Prodest itaque apposuisse illam clausulam , ut saltem ex codicillis sustineatue voluntas, & effectum sortiatur , etiam Celsi fante solemnitate e utque venientes ab intestato , per eam .videantur gravati de restituenda haereditate haeredi scripto ; & ut ante dixi testamentum habeat vim fidei-
eur plures feri possunt Codicilli valida , non
e . βη. Codicilli plures fieri possunt , diversi &
diversarum rerum , & omnes simul valent , I M. s. f. nec Per posterioreS revocantur superiores , A., ει ι I nisi constet derogare testatorem prioribus v. Cisod l. r. luisse . Nemo tamen pluribus testamentis va-ν. dein-- decedere potest, sed per posterius vali-so. mpto. dum rHmpitur prius . Ratio differentiae est, quia testamento universa haereditas , quae est unae ἰ
250쪽
' L I B. II. T I S, XXV. a Iuna ; codicillis res singulae , quae sunt plures, relinquuntur.
st si modis Codictui infirmantuν Duobus , uno per se & principaliter, Vo' d. l. 6. . r. luntate vidulicet defuncti contraria , aliis sis. d. codicillis contrariis declarata : Quae enim ι. fpostea geruntur , prioribus der ant . Item nuda voluntate contraria codicilli infirmantur , prout coniti tuuntur . Aliter atque testamentum , quod ut nuda volu utate non perficitur , ita nec infirmatur , prohibente auris regula . Altero modo , per consequen- I.s3. F. detiam infirmati testamenti , infirmantur & R.I. codicilli , quia pars testamenti sunt, vi resique ex illo capiunt . Destructo namque principali , veluti testamento , destruitur quoque accessorium , ut codicillus . Quo per- l. 129. I. I. tinet regula: Cum principalis causa non con-I . de R J.ssit , plerumque nec ea , quae sequuntur , locum babent .
Quid , si Testamento iam facto, ac deinde rupto , Codictui postea fracti fuerint tNon ob id uuia ruptum est prius testa' l 1 C b ementum , etiam codicilli postmodum sacti ibi si his
simul rupti intelliguntur, eo quod al testa- Don.ubi di mentum istud jam antea ruptum s quodque λλὰ, non consistit , nullo modo pertinent , aut e loab eo pendere dici possunt. Ac propterea si ab initio recte facti codici si contraria voluntate revocati non sumi, neque ex testamento , quod iam ruptum , iureque nullum est, dependent, Omnino Valent, atque subsistunt.