장음표시 사용
522쪽
4 s Amaeuitatum exoticarum dia corpus est rotundum, vel ovatum, substantiae candidissim' carnota, fungota, mollis, uncialis. latitudinis, fragi majusculi facie, superficie rubente, striata in speciem reticuli, cujus areolae impressa referunt acinorum amissorum vestigia.
Regnum Japoni se optima ratione, ab e-Hssu civium, & exterarum gentium ingressu
M*Rδω - pusillum, quem habitamus, orbem, par ricidium, humanam ejus societatem dividere. Au- Ictorem naturae vituperat, quisquis instituti divortium praedicat. Unum terrigenae intuemur solem ; unam calcamus terram; aerem spiramus unum,nullis vel a natura finibus, vel a Creatore legibus dissociatii An vero ad deteriorem fortunam homines, quam ciconiae 3c hirundines, nati sumus t Equidem nobilissima anima nostra,fummae Mentis, ut liberrimae, particula est: cui turpe sit ser-Vire unius regionis caveae incluso & captivo corpori. Stringunt nos ipsa per vastum aetherem distributa sy-dera: siquidem tot illustres Orbes non nudos Sc otiosos, sed decoratos multi credunt viventium generibus, quibbus summus ille rerum Conditor laudatus sit, antequam ponerentur firmamenta Orbis nostri, ut ipse Jel ova dicit pb. c. 38. Quisquis, relictis scholae compedibus, ad sublimia ingenium erexerit, nil morabitur in hanc plenam transire Divinae laudis sententiam: Conditos Orbes esse velut urbes, quorum impenetrabili intervallo dissociata seiungantur diversi elementi, naturae & Eerfectio' nila viventia. E contrario, quae a summo opifice simili
523쪽
donata sunt substantia dc naturae, ea quoque ejuSdem Osebii finibus, velut unius urbis pomoerio, inclusa esse, ut aeterno foedere sociata vivant, sine nefando scelere non dis videnda. Vides quoque, ut tantillus hic terrae orbiculus; dum summae Mentis placito deligeretur communis patria mortalium, non omnigena naturae beneficia, plantaS, me talla, animalia, in regionibus singulis receperit; sed pro communi usu & necessitate universis disti ibuta possideat, quo scilicet eiusdem cultores, mutui auXilii dc communis Societatis necessitate, constringeret: Hic segete' illic veniunt felicius Uvae; India mittit ebur, molles sua thura Sabaei. Heu igitus foedifragam gentem Japonicam, quae, Creatoris instituti dc naturae legis immemor, Societatis humanae sanctitatem nefando divortio temerare non dubitati Quid enim aliud est, Imperii sui, quod faciunt Japones, repagula, ab exterorum convictu, accessu, commuinione, clam dere'munire; repellere advenas, admissos hostilitercumire; ipsos populares intra liti oris claustra retinere; moris Uu abreptos, tanquam fugae reos, aeterno carcere domitare; fugientes, seu taedio coeli patrii, seu transmarini de siderio, in crucem adigere; peregrinos naufragii quovis AEoli injuria appulsos , carcere custodire; quidestinquam aliud, quam sacram Divini ordinis naturae legem violare rIta, inquam, si quis sortean positionem nostram impugnaVerit, quod fieri a novissimis philosophis audimus, ei circulo ingenii non turbabimus; nec inducemur tamen, quin negemus: Placuisse Sapientiae Divinae, ut na tiones, linguis, moribus & ingeniis distinctae & dis ciat Orbem hunc habitarent; orbem, quem cernis, Pro rece piaculo non unius, sed diversarum gentium aptatum esse; quem numinibus, maribus &jugis montium intercisum; climatibus etiam diversissimis quasi naturae limitibus,dis visums
524쪽
to Ammisitatum exot Icarum Varum,ut cives differentis genii reciperet. Anne post diluvium, mortales, cum in una foetetate moraren-, ipse DEUS linguarum multiplicatione dissociavit 3 eo scilicet sine, ut a communione distrastae, singulas regiones singulae occuparent gentes. Quicunt igitur in unius linguae ct Reipublicae societatem coaluexe, naturaliter vicinos db verta linguae populos invidia atque odio. prosequuntur; Principes ampliora condituri dominia ; dum,trajecto is naturae limitibus, in una versantur stabilienda parte, aliam defectione amittunt; & maximarum Rerumpublicarum
corpora, tantum abest, ut multarum gentium Viribus conserventur,ut potius mole sua in plures dilabantur regiminum cumulos, mutuis se invicem simultatibus atl odiis
aversantes. Quod si natura assiuXu rerum omnium re
giones siugulas ita providisset, ut sublata ex mortalium animis cupiditate, suis quaeque gentes limitibus contentae ViVerent,nunquam domuum urbiumque strages, homi ebdiorum carnifiςinas, depopulationes, sacrorum dc pro 'norum eversiones, aut quasvis calamitates luerent; quin potius ab alienis occupationibus abstractae, res publica
cumprivatis impensius curarent, loca patriae deserta aesterilia consererent,J iterarum, artium mechanicarum, cvlatutum studia maiori cum aemulatione & industria eX colerent, poenas dc praemia aequiori lance distrjbuerent, liberorum educationi & omni curae domesticae sol ertius ineumberent, &,ut verbo dicam, ad beatissim Reipubli fastigium; exemplo Japonum, Miciter emergerent Iaponum, inquam, qui intra migrocosmi: sui pomoeria se licissimo stuuntur pacis ac ieontinentiae stido, finitima
rum regionum, quin totius mundi atque omnium nati0'num aequo animo carentes consortio. Quandoquidem,
cum nemo inficiari possit, communiones regionum n0n nisi ad comparationem rerum qualiumcunque, ad vim necessitatem, commoditatem dc luxum spectantium,insti'
525쪽
tui: sive Leges requirantur ad Rei p. conformationem,sive Religio in conscientiae solatium,ssive Scientiae ad culturam ingenii, sive Artes mechanicae ad vitae usum dc splendorem, sive Mercimonia ad victum & vestitum, sive Medicamenta ad sanitatem tuendam ; sequitur, illi regioni, cui benignitas naturae non modo omnibus illis vitae suppetiis prospexit, sed quar civium quoque longo industrioque usu Sc labore in summum decorem instructa dc exculta est, illi inquam regioni non tantum consultum esse, sed vel maxime incumbere, ut, cujus peregrinae gentis commmunione nihil indiget, ab eius quoque vitiis, aviditate, fraude, armis, insidiis, cives suos & fines imperii quovis remedio muniat, dummodo muniri patriae situs & conditio patiatur, tum civium suorum praesidio & virtute possit. Dictis vero conditionibus, prae ceteris Orbis cogniti
regionibus, beari Japoniam liquebit, si ejus brevem, quatenus ad propositum spectat, iconem dederimus.
Iaponia indigenis Solis fulcrum,
dicta, ea est Insula, quam Europiis primus M. P.Venetus gipangri ignotae originis vocabulo indigitavit. Insulavero non una, sed multarum congeries est, angustiS oceam
ni faucibus d instar Magnae Britanniae, divisia, di in remotissimo Oriente sita; Inmperabili verb praesidio Regnumh0c munivit ad invictissimum praestitit natura, mari un- di quaque circumfuso, navigantibus ihlansissimo; aestuat enim maiori anni parte, & renitetitibus fluctibus ac ineluctabili tempestate adversatur iis, qui a meridie Velificant, nee classem nostratem nisi paucis menssibus admittit. Lit 't0rum abruptae crepidines aequori incumbunt scopuloso, dc ultra anchoraejactum dentissae profunditatis sunt. Uni cum tota Insula vadum grandiori na,igio patet in finii
526쪽
non scopulorum latentium eminentiumque labyrintho etiam gnaris infesto; Plura enim sit vasta sunt, capitali sanctione usque huc celata atque occultata sunt. Ut nihil dicam de discrimine in alto mari sufferendo, praesertim circa Formosam aut Liquiaeenses Ir ut tanto certe, ut Lusitani olim. non dubitaverint fortunatam praedicare expeditionem illam, tunc non satis exploratio marib in
qua eX tribus navibus una rediret incolumis. Civium in Insula frequentiam, omnem dixeris supe-γώ - - rare fidem, i regionis capacitatem: Pagorum tape continuus nexus est; eX uno ne fueriS egressus, quin alium intraveris: sic mutato saltem nomine in plura milliaria domuum series eXtenditur. Urbium in ea, copia est:
quarum primariae stupendam eXhibent, aedificiisque densissimam magnitudinem. Unam, quae a marimi Pontificis sede Mo,s us άco, i. e. Urbs, seu metropolis, Vγcatur, & restissimis ad normam tessellatae figurae plateis distinguitur, vis trium horarum in longitudinem, duarum spatio in latitudinem permeaveriS. Imperatoriae v xb sedis , urbis tanta est amplitudo, ut jure maxima totius Orbis vocanda sit: certe uni plateae, quae mediam, curvato ductu dividit, integrum impendimus diem, cum a capite egus, suburbio Sisag εω ad calcem usque modico gressu equitaVi S. -- Civibus non deest, audacia dicam an fortitudo 3 sirit propisae contemtum ita vocare liceat; dum nil dubitant, vel ab hoste devicti, vel cuicunque ignominiae vin dicandae impares, Stoico prorsus animo violentas manus Oropriis visceribus iniicere. Si legeris civilium bellorumh11 torias, stupendos ausus mirabere, quibus mutuam Vir tutem superioribus seculis eXercuerunt. Mutios Scaev0'las &Ηoratios coclites inveneris, si1 R itane, si Myomo, si inb i, si Abino Nahimar, innumerorum heroum
527쪽
Japonensium gesta evolveris. Inum non possum, quin producam facinoris exemplum, quia foris, spectantibus Belgis, & paucis retro annis anno Christi 163Gid patrabant iuvenes septem , ieg provincia sat zuma. Ex hac mercatum Venerat n vicula in Insulam Formosam, nam haec a profugis Sinens ibus nondum occupata, nec clausa adhuc erat Japonia) cujus vectores a Petro uita, Batavo, fortassis jure talionis, duriter habebantur. Ignominiam in suum Prineipem redundantem non siluit revertentium religio; nec auditam nisi immoderate tulit ipse territorii Princeps qui injuriae vindicandae impar, praesertim a nan bam illatae, i. e. australi plebe hoc levi nomine Japoniae venimus l) tantum non dehiscere visus st. d fili Tui vero,' aqstantes inquiunt, ne corgoris
custodes erimus, nisi vindices esse permμ :cla nus Moci cruor e , sive syrim ara es sone peteresum castu avelli, Me vivum' adduci jusserin, , dilaniandum ti bi Asere hIc. Septem e tuis sa cim sinsta oblabiit ardori ultro eluctandum aequor; non castelli
se ni isi; nos Di ingenus Nison , id est, Japones, seu
sub 'laris mundi homines: Non desistentibus rogare concessa dimissio est; nec defuit prudenti audaciae successus, quin navicula delati & ad salutandum admissi,
extractis frameis,praefectum per medios ocubiarum or dines, multo die, spectantibus omnibus, captivum in cym bam suam abduxerint, nemine ex praesidiariis aut dome
sticis audente tam improviso in spectaculo ductoribus in objicere, impressa iris aciem senili Gubernatoris, quem ducebant, capiti, si quisquam obstitisset. Indefessam praetexea constantiam bellandi ne desideres in ea gente, quae amores, odia, arma adseros n. otes,&ad partis alterutrius internecionem protrahit. Madet ad
huc Japonia superioris seculi laniatibus. quibus later ho-Psp a. stiles
528쪽
stiles Fehi & Gend , familias earumque posteros civitum fuit, non prius deposita a hasta, quam
ad Felliani nominis exstirpationem; nemine ex illustrissima prosapia superstite, praeter paucos, ad inaccessorum montium asyla in provinciam Bongo profugos; quos in speluncis, Sc nominis sui dc humani cultus oblitos auram spirare nuper compertum est, Faunis quam hominibus similioreS. Ab externo autem hoste minus fatigabitur; a quo ra-TO tentata, nunquam superata, nunquam jussa accipere sueta est,magnanima & invicta natio. Decem decurrunt secula, cum regnante Imperatore Κω Mus, abyssus magnae Tartaria Graecis ob vastitatem sic dictae ανυ nona flumine) totas legiones inJaponiae litt0ra evomeret; Improviso impetu admissus, non aeque cit0 excussi is est hospes ; nam cum repetitis confiictibus detritus, novo subinde milite instauraretur, in decimum dc quintum annum,qui est Christianae aerae septingentesimus nonagesimus nonus, belli & pugnarum series continuavit: dum una tempestuosa nocte sannalium verba sunt) maxi'
Briareus ille numerosis suis manibus potentiis)hostilem classem submergeret, nec cessaret postridie divino subssidio excitatus Tam ramar, Dux Japonum, aciem suam in hostiles copias dimittere, quas perpleXis rebus, spe victoriae deiectas, fuga interclusas, si1c tudit, sic de'
levit', ne manserit vivus, qui cladis nuncius reVerterit. Pari animorum constantia, anno Christi 1281, regnante Goouda, saevisitanni Ducis Tartaricis Dohoim'petum Japonia sustinuit; nam cum is, Sinensium Devi'ctori S i Su hujus quoque Imperii purpuram sub jecturus, ooo navibus & et oscio armatis Sinenses rese'
529쪽
runt saltem 1ooooo littori insultaret, pari omnino fortuna&strage deletus est. Nunquam acerbius ante tentata fuit Japonia; nunquam majoris victoriae fructu exultavit, quam gemina hae Vice, Et ut paucis vel quicquam deest e genti in bello prudentiae, alacritatis, ordinis, obsequii, nulla posteritas comperiet; nihil obstante nunc regni otio & profundae tranquillitatis sensu, qui alioquin inertiam & torporem animis inducit; quin praecordia sua
facinorum avitorum memoratione agitata, in perpetuo quassi vigore fortitudinis conserVahi. Audimus vagientes puerulos bellicis cantilenis sopitos; vidimus receptum in scholis morem, ut heroum, & qui eo nomine veniunt, autocheirorum ferales epistolas discentibus eXponant, memorandas dc describendas injungant, velut cum stylo simul quoque mortis contemtum & fortitudinem animis instillaturi. Nec insolens convivis est, priscorum bellorum decantatione condire pocula, admirari facinora, dc gloriae cupiditate prius incendi, quam liquoris spiritu. Hinc ubi, ex regni instituto, nocturna in montibus eXcitata flamma periculum civibus publicatur: aut Regulorum, datis signis auXilia petuntur, turmas videris convom lare hominum, 'suo quasque territorii Principi armatas comparere, Ducis cujuSque sui jussa flagitare, ejus nutui aemulos obtemperare; morae etiam sed quod carpendum) impatientes, imperia saepe anticipare juvenes,igneo instigatos laudis desiderio. Nec arma desunt idonea, telis, siclopetisque hostem eminus, cominus falcatis hastis &acinacibus petunt: Hos habent praeacutos, ut levi percusesu humanum corpus dividant, singulari arte fabricatos,&vetitos dudum vel peregrino vendi, Vel Regno eXportari, sub ferali venditoris dc omnium piaculo, quorum cura id prohiberi poterat. Dura praeterea, dc aborum patiens est natio; sylvestri satiari olere, alga,testudinibus; sitim levare aqua,
530쪽
4s6 Amoenitatum eaeuicarim nudis tibiis & capite incedere, non vestiri indusiis, nullo corpus emollire pulvinari, dormire humi, ligneo cubo ro cervicali uti, vigiles perferre & rigidas noctes; ceteraicet vestitu, corpore, moribus, aedificiis purissima nitidis, simaque existat. Longe enim a meo iudicio abest, ut Japones mollium Sinenssium progeniem duxerim; nec dissenserit, qui primi relatoris non praeoccupatus auctoritate,interiores Regni in ipso Regno notitias perscrutabitur: Tartarica habet, sed cicurata, sed expolita ingenia; Tartaricum habet, sed Serum venis foecundatum sanguinem; ut propediem
ostendemus in Descriptione Japonide. . III.
Ceterum,frustra constituerit tam munita Sc invictissima natio hospitem aeque atque hostem arcere, nisi finibus suis dc contenta possit dc beatior vivere. Posse autem, a quo Imperii fores obseravit, ab optima rerum magistra sese edoctam ipsa fatetur, dc credet, quisquis n0strum ceteras regni conditiones inspexerit. Nam, qu0d inter primas felicitates numerandum est, eo gaudet caeli politu, cujus nec aestivo sole aduritur, nec riget hyberno frigore: mitior enim nuspiam est, nec foecundior terrae facies, quam quae Polum aspicit gradibus 'triginta inter& quadraginta elevatum. Sed dissicilem,inquis, siXosam, praerupti S montibus asperam, &, si1 ssibi relicta, sterilem regionem l Nimirum hoc ipso naturae gratias debe t, si, quod telluri vitii inesse ais, id possessori in virtutem ce' dat: don tam duras rupes, non tam excelsa Videbis m0n tium cacumina, a quibus foecundo hoc climate labori0sus ruricola annua industriae suae dc sudoris tributa ΠΩΠGigat; vel si culturam omnino respuant, cujus sylvestres Plantas,& neglect a nationibus aliis lolia, in menta delicias conVertere, agrorum inops dc nunquam otiosa multitudo nesci-