장음표시 사용
311쪽
Generaliter autem actiones semel in iudicium
deductae, ac deinde silentio Omissae, ex eo tempore non nisi Prescriptione quadraginta ac norum excluduntur, lem ult. cod eod Ieg. I. g. I. cod de ann. except Usu serensi receptum est ut non tam in perpetuis , quam in temporalibus actionibus, tempus continuum accipiendum sit; nisi si qua lege utile nominatim exigatur .
6. Finiantur hae actiones omnes, eum ultimus temporis praestitiati, et recte caepti dies finitus est. Ita hoc tempus constat et initio, unde cedat, et fine, in quem desinat. Ivitium temporis ex eo demum dio cedit, 'ex quo primum iure experiri creditor potest; ideoque bligationem snb conditione contracta, cedit cum conditio existit, contracta in diem, cum dies venit , lem z. g. z. cod. de preScr*t. 3 o. an Finis autem talis est in omnibus temporalibus actionibus, ut non finiatur obligatio, nisi totus postremus dies finitus sit, aliter atque ius est in 'usucapione ; in qua annum civiliter ,
non ad momenta temporum numeramur tem
6. F. de obligat. et assi lem 6. J. usu p. g. 7. Finiuntur autem dissimiliter. Temporales finiuntur ipso iure , transacto eo tem--re, intra quod ab initio datae sunt, d. lem 6. Idy. 24. Τ. de pign. act. Finiuntur et perpetuae, finito eo tempore, intra quod conclusae sunt, sed priescriptione temporis, sera. e X-
312쪽
temporali, debitori ob diuturnum silentium creditoris, et spacium longissimi temporis parta , lex. 4. cod. de Prescript. a O. an. Inter quae quantuin effecta iuris intorsit, inserius demonstrabitur . f. 8. Hactenus de tempore actionum ;nano actiones. quae ad heredes, et in heressos
transeunt, paucis expediendae sunt.
g. 9. Quaedam igitur asei Oves et lierediubus , et in heredes, da utur; quaedam heredibus, sed non in heredes; quaedam nec heredibus, nec in heredes .i Io. Actiones rei persecutorias et her dibus , et in heredes dari non ambigitur , ita
ut heredas in solidum teneantur. I. II. Gredibus dantur, sed non in heredes actiones poenales ex delicto, sive ex contractu; heredes tamen tenentur, si actiones ab ipsis delinquentibus sint contestatae, g. I. inst. h. tit. leg. 26. et 58. f. de obligat. et arig. I 2. Neo heredibus , nec iii heredes dantur actiones , quae vindicta inritantum . et ultionem prosequuntur ,'ut actio iniuriarum ,
313쪽
De exceptionibus. I. Duae sunt res, quae in iudieium ducuntur : actio a parte actoris; a reo exceptio . De actionibus cognovimus ; supersunt exceptiones. g. E. Omnis reus, qui modo iudicio coa- tendere Paratus sit, ad defensionem suam aut inficiatione utitur, aut depulsione . Inficiatio est, cum nogat ullam actori esse actionem daeo, quod . potitur . Ea aut simplex est , aut cum novi facti affirmatione coniuncta. Simplex est, cum reus simpliciter nerat id lactum, quo nomine agitur. Cum affirmatione novi sa-cti coniuncta, . cum confitetur actionem quidem aliquando actori competiisse . sed eam nano ei competere negat, utpote novo aliquo facto postea amissam , ex. gr. aetorem ideo vindicare rem non posse, quia reus dicat se
eam fucepisse. Simplex. inficiatio aperte nihil in iudicium deducit, neque ulla hic incumbit neganti probatio ; tantum queritur de actione, et intentione actoris , quae in dubium vocatrix ,
az Probante actore reus condemnatur , non
Prdbante. simpliciter absolvitur. In coniuncta autem affirmatio illa novi facti haud dubie in iudicium deducitur , ac Proinde R reo Pro -
314쪽
handa, leg. I. cod. de probari sed deducitur per consequentiam duntaxat; pr incipaliter enim
Ao spectat, ut Ostendatur Vere. negare reum u-ctionem actori com Petere . ia ' .
g. 3. Depuloιο est, cum du actione actois ris confitens tam in iure, quam in factu. ca' defensione . utitur , quae actionem removeat . Haec defensio in usu iuris exceptio , saepe C tiam praescriptio appellat ut, et ad institutam disputationemr. 40la Pertin Ct. g. 4. Exceptio igitur est , Hesensio rei., quae actioni , alioquin jure constitutae, Oppo Sita , hanc ipsam aequitatis rationc eXCluuiu, pr. inst. h. tis. Exceptio omnis r to defensio dicitur, ut poto comparata defendendorum reorum causa. At non omnis defensio exceptio est ,εed ea tantum, quae actionem iRxe constitutam repellit. Quae vero allegationes ostendunt, a ctionem ipso jure . sublatam esse, veluti cum debitor solutionem allegat , dc sensiones dici
POSSunt, non Vero exceptiones. Pugnantia sum
iureconsultis, liberari ipso jure ,: et liberari per exceptionem, lag. 34. I. I. de obligat. et aci. Sed in praxi iam obtinuit ut ornis generis desensio, quae modo agentis intentionem repellit, sive iuris, si vo facti negati Ono, ex ceptio dicatur ; unde Doctores exceptiones alias esse iuris tradunt , alias facti, Mynsiuger. ad
h. tit. inst. num. I u. Quomodo autem reus ex ,
ceptione uti debeat ad exc deustam actionem,
315쪽
3 Iaid indicant verba definitionis, si nempe exceptio actioni opponatur ; omnis enim defensio exceptionis in facto rei posita est, omissa ad liberationem rco nihil prodest. ιβ. 5 Genera exceptionis summa sunt duo: quaedam enim perpetuae εunt. et peremptoriae ;quaedam dilatoriae , et temporales , g. 3. inst.
In tit. g. 6. Perpetua , et peremptoria sunt, quae perpetuo agenti Obstant , et semper rem , de qua agitur, Parimunt. g. perpetua inst. eod. g. r. Earuin iterum duo genera sunt, ea sis suis distincta; nascuntur enim, aut a Priu-cipio in re contrahenda , aut postea existunt. Quae ab initio nascuntur . ea partim nasCun Iur ex re . et eo, quod factum rat, partim ex persona cius, cui tribuuntur. Ex re hae sina tuor; exceptio metus; doli mali; in factum ex errore promissoris ; pecuuiae non numeratae' iquas uranes jam ab initio nasci apparet ex his causiε. si quis quid promiserit, ant metu, aut
inductus dolo, aut errore suo deceptas , i aut spe. futurae numerationis. g. I. inst eod. Ex Persona ab initio nascuntur huius generis exceptiones das; exceptio senatusconsulti Macedoniani, et Velleiani. Postea emerguut qui neque ex totidem cuusia ; ex remissione dehiti .exie Di O pucti conventi, vel in factum , aut doli mali generalista adversus heredes , si te-ί latori remiseris , --: de Issiarat. I as. ex
316쪽
iureiurando exceptio iurisiurandi, Proposita in . dicto de iureiurando, g. 4. inst. h. tit. ex sen. tantia, qua debitor Kbsolutus est exceptio: indicatae ; ex dolo adversarii post Sequuto, BMeeptio doli ; ex silentio creditoris , exceptio , sive praescriptio, cum intra tempora a legibus
8. Vis harum. exceptionum , una ' est omnium communis, quam et ipsa nomina indicant, ut scilicet oppositae et probatae . εemper agentibus obstent, et rem, do qua agitur , perimant, non solum actionem, sed etiam . bligationem non minore. essectu . quam si sublata esset ipso iure , i 8. inSt. eod. leg. a.
g. 9. Omnes exceptiones peremptoriae cal1llae coherent aut in totum, aut ex parte. Intinnm ceterae, ex parto iure. communi. duae,
Macedoniani scilicet o et Velleiani; una iure Praetorio. quae minori competit beneficio in integrum restitutionis . IIae enim ita causae fiunt , ut pergonae tamen certae. tribuantur. Hinc PMtet , quod ubi quaecumque exceptiones hi j generis alicui competere caeperunt eas omnde transire ad omnes, ad quos obligatio pertinci ,
heredes inquam, successores in rem , fideiusso 'res, ceterasque obligationis principalis accessiones ; et viceversa, quae Odverεus aliquem competunt, etiam adversus ejus heredes, ceterosque EliacessMas sompeter , Iez. z.
317쪽
fit. Ieg. 8. cod. de num . pectin. Una illa. quae aetatis beneficio competit, tantum fioetur. foribus non datur , lem I. cod. de silebus.
. f. Io. Ubi quis exceptinuem peremptoriam iure sibi constitutam habet, ei dispi meu- dum est, quomodo ea ad defensiouem snam re utatur; in quo spectanda sunt, nnmerus exceptionum objiciendarnm; tempus objiciendi. Ad Primum quod attinet, statuendum est, ut reus pluribus exceptionibus , quamvis diversis , eodem tempore uti possit, dummodo .no sint incompatibiles, et sese invicem destruant, leg. 5. et 8. . de . eept. ita ut, si in una probanda ει fecerit, ad adiam recurrere non prohibeatur. Usu autem forensi omnes simul, et coniunctita proponendi exceptis deesinatoria, litis pendemtiae . et litis finitae , quae solae , et per Se Prinponi possunt. Nec obstat exemplum plurium
actionum de eadem re concurrentium, quarum .connat una tantuni eodem tempore experiri licet. Actori. enim agere liberum est, defendore reo non itcm. Hi no non est iniquum in actore lacessendi libertatem. uno genero armorum CircuMScribere ; reo vero. Cui non semper defendendi sui facultas, omnia ad defundendum arma suppeditare humanum est. - . 1 II. Tompus obiiciendae exceptionis peremptoriae aliud in bonae . fidei iudiciis,' aliunio iudicis stricti iuris est. In ns ZEU-nQu
318쪽
eat exceptionem mutuo contestari sed satis est
aam quandoque ante rem iudicatam obiici, quet deinde probata , iudicis est reum a solvor. . nam in bonae fidei iudiciis exceptiones vi ipsa ,
et potestate iudicii in iudicium deduci intelli. guntur, cum in his iubeatur iudex judicare ex
aequo , et bono. In strictis vero iudiciis exceptionem initio litis nominatim contestari necesse est, et vel a Beo agnoscente intentionoma horis statim probari, vel a dubitante tantissper omissam, donec actor intentionem suam probavit, antequam sententia seratnr, leg 8.el 9. P . de except. Donet. ad d. leg. 8. Π. IO. Caeterum duae sunt hujus generis exceptiones , illa nemque Senatusconsulti Macedoniani, clxlia Velleiani , quas non solunt neceSSU DOnest initio contestari, ut deinde plobata actoris intentione, ante sententiam ct ipsae probentur; sed quibus etiam omnino non oppositis uti liceat in executione gent tiae, leg. II. Is deSC. Maced . Quin Doctores etiam plures aliae
exceptiones executionem impedire tradunt, et regulariter quae Poat sententiam , sed non Comtra sententiam opponuntur; leg. I. cod. de re judic. Gail. lib. I. ObServat. IIS. n. 5. et Seqq. Trentacinq. lib. 2. Pra'. resol. tit. de excePl.
g. I 2. Temporales , et dilatoria exiptiones sunt, quae ad tempus nocent, ct tu id
tempus actionem differunt, et quia rem disse
319쪽
runt, dilatoriae; quia ad rein pus id sex; ant itemporales appellantur. g. temporales litat. h. tit. lG..j eod. . g. 13. Genera exceptionum dilatoriarum duo sunt; aut enim Ox facto, et opera rei nam acantur; aut competunt ipso juro . Facto rei quaeruntur duae, quas ab effectu licebit lare solutionis dilatorias; exceptio pacti temporalis, cum ita convenit, . ne i utra Certum tem. sus peteretur, d. g. temporales; item praeacriptio moratoria a Principe impetrata, M. E. et 4. cod. de praeca δερ. of Solent enim Principes humanitatis causa dilationem alicuius tem porta indulgere debitoribus, qui sortuuae lolii ria . facultatibus . exuti, aut magnum aliquod damnum rei familiaris passi, spatiuae aliquod ad solvendum petunt, quo se interim tuentur adversus Creditores , ne in carcerem ire. auxtionis suis cedere cogantur utque interim conficere possint, unde solvant; neu repellau-
tur aequitato edicti qυcd quisque juris oc. duria suis debitoribus exigunt. Plura qui deside'
g. I 4. Exceptiones dilatoriae quae ipso tarro. mpetunt , . eae comparatae sunt, Bnt ad ver
sus perversum judiciorum' ordinem , aut adveni aus .inhumanam εolidi petitionem . Ut ordo ja
320쪽
dicit pervertarur, aut in personis ad ' judicium pertinentibus aecidit, aut in genere actionis: aut in ordine, vel tempore actionis instituentae. In Personis, cum aut is agit, vel defensionem alieno nomine suscipit, quem non oportet; aut cum apud eam iudicem agitur, cujus de ea re, do qua agitur , iurisdictio non est; in illo genere praecipue celebrantur exceptione ,
qaae dicuntur procuratoriae, u t. inst. leg. 3.'ss eoii. secundi autem generis sunt praescriptiones fori, leo ult. cod. eod. et Doctores eas
iuplices siciunt, lucompetentiae; et recusatio nis; utraeque non malo vulgo dicuntnr iudicit declinatoriae. Ex genere actionis invertitur ordo iudicii, veluti si quis, cum leviori actione Confligero possit , aut debeat, indicio ' agat famoso, quod edictum vetat, leg. I. Τ. de dos. et speciali ratione, do qua in leg. II. eod. Ex ordine; exercendae actionis, cum actione. qua agitur , , praeiudicium fit rei maiori, tit. coii.
Pore a sero , et iudiciis vacatio ost. 'g, Is . Adversus solidi petitionem Exceptiones dilatoriae proditae sunt iis person f, quitius ob pietatem, aut commiserationem tribu tum est , ut in id solum , quod facerct JOs, uat, Conveniantur; quae temporales sunt , quia ta in diu rem differunt, quoad i Α, cuti hoo tributum est, η facultatibus auctus facere posse Caesierit, ἰας. 8. et seq. J. iis condict. indeb. ἰ 3: