장음표시 사용
131쪽
. meras. Eximie dicitur pro di liberatae a tutorea gnato. Vid. supra de verbo liberare. . Itaque etiam lege Xu Tabb. eautum est. Docta est et subtilis disputatio Q. Gratama in Ephem. Iurispr. et leg. lat. III, 275. ad hujus loci verba, quae non reserenda existimat ad ea, quae proxime 'Praeeedunt, sed ad principium loci, ut doceat Gajus in XII. cautum esse de tutela filiorum et filiarum etiam nubilium. Dubito an recte: itaque significati et ita, ut in1I, 42. es ita lege XII M. cautum, add. q. 47. et V, 19. r nam ita lege auca tum. Quorum locorum
sensus est: ut voluerunt et Praeceperunt veteres,
ita etiam cautum XII tabulis saepius mores et institutu et leges regum sancientibus. Seribendi igiturvatio exigit, ut itaque reseramus ad Virgines Vestales. Aecidit, quod nimis a Grii simplicitate abhorret, duplicem enunciationem in parenthesi ponere. Denique Grius solenne hoc t Lege XII Tabb. caurum non usu pat , nisi ubi illustriorem locum excitat, ut hie ipse loeus aliique modo laudati satis declarant. Adde ΙΙ, 224. q. 146. In patris sui Potestatem. Itaque pater suus dicitur ratione plurium liberorum. q. 147. Et in hac causa. ΙIoc est, in hoc etiam casu, in huc specie; sic in j. 139. : in ea causa sint. Ille causa significati conditionem , statum. Add. q. 138. in cauaa manci ii, et II, 2I. Placuit. Quaesitum igitur fuit aliquando in scholis
L Fon minus postumis. Fr. Vat. q. 229.; at adde L. I9, q. 2. D. de test. tui. L. 24. D. de tui. act.
132쪽
Si modo. Conditionaliter, ut multis aliis Ioeia construitur tum maxime cum conjunctivo, qui etiam vestituendus est II, b2. In II, q. I. - adverbium tempus praesens , in II, k. Ib6. tempus praeteritum significat. Hos etiam hereiura. Pertinet etiam ad heredes, et ut illos heredes, sic etiam exheredes scribere licet
quae in filii manu est. nanus igitur etiam per- q. 148. 1inet ad filiumfamilias, habet hic manum in uxorem, etsi illa secum est in potestate patris. Si prior moritur, remanet Vidua in potestate soceri, qui ei in testamento recte dederit tutorem. Rectissime. Hoe est, si utitur formula Eo, optis q. I 49. mam tenet jam formulam, nam no hic est verbum solenne, vid. q. 144. q. III. l. 152. Brisson. de Formulis, , 50. aerat autem scribendo r lianc scribere tutorem Cicero pro Cluentio, c. I2. c. I4. Quodsi idem etiam heres scribitur, prohata videtur formula r sorem instituo, quamquam etiam simpliciter recte est, ut Livius de Tarquinio, I, 34. postremo euior liberis regis AnciJ testamento institueretur. Nur GIO. Propterea minus accurata esse via detur haec formula, quamvis recepta, quia Sic loquitur ipsa lex XII. Tabh. in tutoribus legitimis qui sunt. Cons. q. Ibb. Etiam in optione solenno est: duine. Videtur lex Atilia de industria vocem transtulissa ad Praetorem AEt Tribunos, ut hi patris instar dice Diuili co by Corale
133쪽
rentur dare z quam anxie vero intcrdum haeserint voci: Uare, arguit L. 33. D. de test. tui. q. I50. In persona uaoris. Quare non in persona filiae aut nurus 7 nimirum filia sui juris facta nihil non faciet, ut nuptiis liberetur a tutore; maritus Veroliac optione vult, quantum potest essicere, ut uxor
RecePta est. Itaque non venit ex lege aliqua. sed convaluit usu sori, suadente contra Summum jus utilitate; quo sensu etiam vocabulum rece tus usurpat GH. II, M. Mirum est, Ulpianum, cujus Fragm. tu. X saepius verbo tenus convenit cum Gaio h. I. nullam sacere mentionem optionis. In omnes res. Ad rem igitur gerendam non ad. personam tuendam datur. Adde g. 176. res autem intellige singula negotia, velut testamenti tactionem, venditionem, emtionem, dotis dationem , hereditatis aditionem, in quibus opus est tutore auctore; add.
g. I92. et omnino Ulp. XI, 27. q. III. Ceterum. Gajus saepe utitur in ipso principio
loci. Vid. q. 54. II, 43. I8I. III, 35. IV, 74.
quando absolvit locum in quo versatus est. Plena. Nimirum quo major erat metus, ne legi timus tutor aliquando ad uxoris tutelam accederet, eo pleniorem dedisse videtur uxori optionem. Ne patet, ex SCto de Bacchanalibus demum venissa hoc optandi institutum, nam apud Livium libertinast
mulieri pro privilegio datur jus optandi, ad eum
nempe modum, quo mariti in testamento uxoribus ingenuis tutoris optionem dare solent.
134쪽
mproximum ae suPra diaeimus. Malim proaime, j. 152. quod Grius toties scribit in Lib. II.; dictionem ipsam defendit Huschkius it. p. 220.
Ac supra. Significat non tantum prope abesse locum, sed modo traditum. Ei saePlus tutorem optare. Quotiescumque ne- q. 153. Cessitas suadet, an opus habebit coemtionis ritu aut magistratus confirmatione λ non videtur; nec locus Ciceronis pro Muraena, c. 12., hancce tutoris optionem, ut vult Heinoccius , in Comm. ad leg. P. P. P. 237. , spectat, sed coemtionem tutelae evitandae causa tactam. Plenam - angustam habet Utionem. Plena est; quae nullis; angustia, quae certis finibus est circumscripta. BuMazae. Hoc est, non a m lius quam aliquando etiam significat contrarium : non minus quam, veluti
in L. 202. D. de V. S. Tutores Eantur. Nempe uxori Hae testator, sumit g. i54 optans; o tivus hac potestate alibi non venit. Datus - sunt opponuntur. Ad agnatos ipsa lege q. III. venit tutela, hi jure sum tutores, siquidem pater non dederit. Legitimi. Eximie, qui ex lege XII. Tabb., Ulpian. XI, 3. Hi igitur suo jure sine Magistratus Ru toritato accedebant ad tutelam , secus ac jure Atlieo, quod noluit, deficiente tutore testamentario , aliquem ex cognatis suscipere tutelam, nisi ab Archonte datum. Adquisitam igitur habent tutelam , ut jus quoddam, non uni, sed omnibus eodem gradu agnatis tributum et a cujus juris usu sola testatoris sumit R
135쪽
voluntas privare potuit e lege XII. Tabb.: uti l u. q. I 56. Eorim patre. Fratres uterini sunt cognati; ceterum repetit sere h. I. Gaius III, 10. Cognatione junguntur. In III, 24. t necessitudine, . quod vocabulum etiam usurpatur de cognatis. Alias. Id est, aliter, alia ratione. Amitae , materierae ilius. Non recte a Gaio conjunguntur; amita ipsa est agnata filii fratris sui, ut ejus filius est ei cognatus; materiem vero ipsa jam est cognata sororis filii. An vox amua re iacienda ad superiora : patrui filius et nePos ex eo estamim p et hic t item matertera et a mesae inlius. Et imicem scilicet ego ilii eoaeem stire conjungor. plificando recte Τheophilus: scuo , quam gulis
cognationem adrersus me habes, ea em es me isti tinere adinous illum. Familiam, hoc est, agnationem. Soli agnati possunt esse auctores domuum, familiarum, gen
si. 157. quantum ad legem XII. Tabb. Sunt veluti e plicatio vocis legitimus in g. Ib5. et opponuntur
verbis sequentibus : lex Gauina. Eti feminae agnatos habebant tu ores. In q. I M. docuerat Gaius : seminis etiam persectae aetatis dari tutorem. In q. 155. accedit ad aliud tutelae genus
legitimum , in qua iidem sunt, qui in j. Ita. significantur , utriusque sexus impuberes. Ne Vero quis Putet, hanc non, ut testamentariam, etiam pertinera ad seminas puberes, addit veluti admonens : Iege XII. in tutela legitima idem accidere, atque in tutela tes- Duiliam by Cooste
136쪽
lamentaria, nimirum, postquam ambo ad pubertatem venerint , filium desinere habere tutorem , filiam vero in tutela agnatorum permanere. quantum ad legem XLI. Tabb. attinet. Videtur haec de tutela legitima eadcin ratione eodemque loco cavisse, ac de tutela testamentaria. 'Set postea. Malim: at.
Lex Gavina lata est. Usurpantur verba legitima ae et ferri de Caesaris constitutione. Sic Tacitus, Annal. II, 13. Claudius lege lata saemittam coercuit quin Callistratus JCtus, qui sub Alexandro Severo floruit, usurpat hoc r lege . guam B. Ferea ludit. L. 3, g. I. D. de termino moto. Ceterum apta hae lex Claudii edicto ejusdem de intercessione mulie-xum, in L. 2. D. ad SCtum Veli anum. x- sustudit. Non tantum his verbis, sed pra sertim q. 17 I. omnis tollitur dubitatio de necessaria Iectione : sustulit apud Ulpian. Fr. XI. Tutelas h. Let q. 17Ι. dicitur subjective de agnatis tutelae jura habentibus. Ulpianus vero I. l. objective usurpat de seminis positis in agnatorum tutelis hisce. Tutelae. Minus late patet, quam in singulari numero tutela. Significat Varia ejus genera; hinc inscriptio tituli Dig. de tutelias adde L. T. D. de capit.
Nec tamen lex Claudia aut jus mariti sustulit dandi testamento tutorem mulieri, quae in manum convenit, aut jus patris tutorem dandi siliae nubili, nec minus integram reliquit Patronorum et parentum tutelam in g. I 2.; vetuit tantum lex Claudia, agnatos, ut in XII. erat cautum, ipso iure mulieriss π
137쪽
sive impuberis sive puberis esse tutores. Post hanc igitur legem non amplius necessaria suit coemtio, ad quam confugere solebant mulieres tutelae agnatorum evitandae causa. relas. Cl. Dirksen in Periculo Crit., p. III. conjicit: fugelas e . Fon Possunt. An, ut suppleatur lacuna , lege dum : nunc non iam lius possunt 2 Κlenatus, quod non monetur in notis, supplet: licet i Merea aint, quod vereor, ut recte factum sit. Feminae. Tam impuberes, quam puberes.
q. I M. Sed agnationis quidem Ius. Id est, civilis ratio, quae ex cognatione per virilem sexum insignem ha-Bet vim in confirmatione variarum juris civilis partium , praesertim earum, quae ad familias pertinent. In III, 52. jus agnationis vocatur jus legitimum. Iura corrum ere. Est, rumpere, Perimere, tollere , bono sensu. Add. q. Ι63. III, 12 I. L. 8. D. de cap. iam . , ubi Grius eandem habet sententiam. Add. L. 19. D. damni insecti, L. M. D. de nox. act., L. f. pr. D. de Lib. caus. q. 159. Prioris evitis permutatio. Idque in deteriorem conditionem. Nieh r. Hist. Bom. I, 605. caput ac eipit de rubrica in tabulis censualibus, ubi nomen civis et possessiones inscribebantur; quod, si ve-Tum est, minor multo rectius, quam meaea.
Minor, gu- gutaram meaesiam vocant. ρuι m sunt certi JCti, a quihus Grius dissidet, quos Vero Paulus in L. ΙΙ. D. de cap. dim. et Ulpian. Fr. XI, 12. secuti sunt. Recte Gaius minor ratione habita majoris capitis diminutionis. Qui una voce magna
138쪽
eomprehendunt utramque capitis diminutionem, quae aut libertatem aut civitatem adimit, si etiam vocaminor utuntur ratione habita magnae. Vid. L. I, j. 4. D. de suis et legit. Eruerunt interpretes e lacuna verba haec et quod l. 160. evenit in his. Miramur autem, Gajum diligentis simum in repetitione verborum ad eandem rem . pertinentium hic voluisse uti verbo evenit; mox vero in duabus alteris capitis diminutionibus: accia
Eie. An latet h. l. exemplum a GHo allatum delibertis ingratis in patronos rodactis in servitutem, qua de re jam cavisse videtur lex AElia Sentia in L. 70. D. de V. S. et exemplum quod habet Ulpianus , XI, II. de incenso vendito, quod idem exemplum etiam Cicero habet in orat. pro Caecina, c. 34.7 certe Gaius in IV, 77. loquitur de quibusdam casibus in hoc primo commentario traditis. Ex patria aguntur. Ad conciliandam hanc eo jecturam laudatur locus Taciti, Annal. XVI , 20. tagitur in exilium; at non crediderim, Grium, qui mox de aqua et igni interdictione loquitur, hic exilium retulisse inter poenas. Apud Ciceronem l . l. sermo est de exilio, non tamquam supplicio, sed Perfugio portuque supplicii; neque is, qui in ex lium agitur, amittit civitatem.
Ancillae fiunt. Add. l. 9 I. Aqua - ίnterdictum. Vid. q. Ira. q. I6 I.
Mae status hominis eommutatur. Status eximie l. 162. status familiae privatus, quo quis pater filiusve sa- milias est. In tit. D. de statu hominum, multus est sermo de his, qui ita nascuntur, ut sint liburi
139쪽
- partieipes juris familiae., Commutatur. Hic commutatio tantum Ioeum habet. In majoribus diminutionibus amissio et quia dem libertatis aut certe civitatis. sitii eoemtione iaciunt. Accuratius dixisset: sturae;
Mancinio aeantur, quique ea manciρatione mianumittuntur. Significat Grius solos emancipatos epotestate Patris, non manumissos e mancipio ; quia servorum loco habiti sunt. q. 138. q. 163. Agnationis jure. Huschrius hunc et superiorem locum sic restituit: Pater emanci verit, Post morum otia neuter alteri agnationis stare tutor esse poterit. Quae conjectura hoc magis nobis Placet, quia olim in annotatione ad Gaium, 1826. scripseramus : hQuamoin igitur frater Eestitutus j-e -- nationis non a lius neque ad fratris i Meriarurelam, neque ad ejusdem heressitatem vocatur. q. 164. In laeuna latet Iocus de tutela gentilium.16b, Credieserunt pereres, soluisse legem. Hoc est, Per suaserunt sibi vetusti interpretes legum XII. Tabb., Rrgumentis ex analogia petitis, potuisse legem, hoc est, legis mentem, sententiam , consilium fuisse. opponitur jusserit, quod disertis verbis lex praece- perit et velle se declaraverit. . I66. Re erea est. An rece a Iegendum 7 Ceterum cs. Ulpian. Fr. XI, 5. , ubi eadem fere leguntur ab interpretibus docte exposita ; add. Theoph. ad Institi. I, 19. Video etiam in notis proponi lectionem, re-
140쪽
qui non propalam, ut ait Ulpianus XI, 1. ex XII. Tabb. seae per consequentiam introducti sunt. Fidueiariae. Cons. q. II4., quippe derivata a fiducia, quae est contractus bonae fidei IV, 62. ,
quem de manumissione mancipati et de tutela cum patre iniit mancipator idemque manumiSSOr. . . Ideo - quia - nurnumiserimus. Displicet quia cum conj. sui.
sui liberum l. II.., Ulpianus XI, 5.
ME Latinarum. In his igitur cessat regula, quam *.l67. sundaverant veteres de tutela ad eos pertinente, ad quos etiam hereditas. Qui ex jure Quiritium fuerit dominus manumissor, modo solenni non OhServato, idem erit tutor. A me quidem solo. Si ego solus, te non iterante, manumittens facio impuberem Latinum , spes SuceeS-sionis pertinet ad me, onus et honos tutelae Latini ad te. Iron etiam a te mantamina. Hoc est, te non iterante neque essiciente civem Romanum , atque adeo, ut est in assini quaestione in Fragm. Vat. l. 22I., jus tuum Quiritium in illam retinente. Facta sie Latina. Si quidem manumisit sine solenni et Essicaci forma, reservato sibi jure iter tionis. Bona et mula Pertinet. Bectius L pertinent. Nec tamen Graeeismus est. Pertinet pendet a tutela, in qua sunt etiam bona.
jure cedere. An adhibenda ea forma, quam sig- .l68. nificat GHus, II, 24. o. Manumisioribus i. 114.