Acta eruditorum

81쪽

ACTA ERUDITORUM

Memoria ejus rei in Arcu Triumphali Titi Romae dedieata ad

nostra tempora perduraVit. Ex eo Arcu lychnuchum sibi illustrandum proposuerat Hadrianus Relandus, Vir magnis in omnes totius Orientis antiis quitates ac maxime Judaicas meritis. Ob eam causam Justi Fon. tantiit,Abbatis. Pont.Rom. a S. Cubiculo ct magni nominis Viri, humanitate, Antoniique T'Cymanni Britonis benevolentia usus, geminam lychnuchi delineationem Roma impetravit, denuo-T 1 R I que a Fontanino cum Arcu collatam edidit, quam si stimus.Sed, p; i quod inArcu,quemROiuiae delineatum ex eodem hic exhibemus, et Ap ii plura spolia udaicae religionis conspicerentur,Henricum Brene- mannum, Λcademicum Florentinum, solicitavit, qui mensam, tubas cetera e pari diligentia curaret. Quam delineationem eum Relandus impetrasset, de omnibus sacris spoliis in Arcu de- Eicatis animum,ut ageret,induxit.Qua in commentatione ita est versatus, ut non omnia quae de iisdem rebus a Patribus Concisis sunt tradita raptim huc conjiceret, sed ea in primis seligeret,quae ad illustrandum Arcum facerent, non tantum novitate sua αargumenti dignitate grata sed & ingenio scribentis & eruditione conditiora. Inlii einus Viri Cl. vestigiis, perque summa capita, quam potest, brevissime res easdem perceniebimus. Principio quod aliqui lychnuchum in Areu Titi, non sacri istius in Sancto, sed nescio, cujus in conclavi aliquo atriorum

emgiem praeserre autumant,eorum sententiam quantum potest oppugnat. Ac profecto idoneum Autorem habet Josephum, quo constat, in triumpho Titi aureum lychnuchum ereptum ex

ineendio templi duetum fuisse. Et l icet ab eodem sit traditum, Jesum quendam Thebuti Filium duos lyelinuchos, illis qui intemplo erant similes, Tito prodidisse, hos tamen non opinatur Relandus in triumpho fuiste ductos. Et si ducti sint una cum

isto, saltem ubi dedicanda memoria aeterno monumento esset, nou fit ei verisimile, Titum, cum lychnuchum unum ex spolii eligeret,alium aliquem maluisse in Arcu exstare quam Sanctissi'mum, dignum triumpho ct simulacro, utpote qui in istum diomvisus a prosanis perpaucis fuisset. Enimvero videtur V. C.

Diuitia

83쪽

iet l

84쪽

MENSIS FEBRUARII A. MDCCXVII. I

ea sententia esse, Titum ipsim Arcum ii ne statuisse eum Belis lorius a S. P. R. post mortem Titi erectum fuisse sentiat, eoninfirmetque sententiam suam ex ipsius Arcus fornice, in quo ΛΠΟΘΕΩΣΙΣ seu Consecratio Titi aquilae insidentis veterique superstitione in coelum divosque relati conspicitur. Quod si ita

est, multa sunt sane quae expediri facilius possunt. De mensura lychnuchi nihil a Mose fuisse proditum, etsi

ex praescripto Divino non ejus arbitrio omnia sint consecta, post Philonem Relandus annotavit. Judaei tamen, quae mensura ejusso erit,meminisse se putant,in quo mirum si, si non atque fallantur,atque in delineatione lychnuchi, quam pariter ex ' LUxem Fig.2 & Π um Fig. 3) affert Relandus,nequicqua in TAB. I. conveniunt. Alios lychnuchos ex Amethysto Fig. ) α Carnio' Fig. r. a Ia Fig. s) expressos& ad se Roma transmissos subjecit. Quos

in sepulcris a Bellorio Fabretioque notatos meminerat, hos non

omnes ad Judaeos sed ad Hupsistarios etiam pertinere divinati Gregorius enim Nagian genus, cujus pater istoriam supei sitione insectus aliquandiu fuerat, autor est Hypsis larios το πυργὶ τὰ λοῦπα nem G 9chnos coluisse. Quae cum dicit, non dissimulat modestissimus Autor, se profecisse ex Maturino Veyssere laCroge, Viro consummata doctrina, qui Hypsistariorum mysteria adversus Harduini audaces conjectationes ex tenebris eruta vindicavit..

Non videtur ei ex solido auro lychnuchus consimis fuisse notare solummodo, quod ligno induissima non esset, ruamquam διακενον, ut Iosephus vocat. Sed ne se quidem cre-ibile putat, tam crassas ejus ramos fuisse, quam in Arcu sunt.. Sane ea crassitudo longe major videtur, quam ut canna dc καλαμισκοι inLege & Philone & denique λεος οι a Josepho vocari queant. Itaque Sculptorem non dubitat spectantium coinmoditati consuluisse. Magis convenire ligneo alicui lychnucho tantam crassitudinem monet; atque ideo de Chasmonaeorum ligneo lychnucho erudite disserit. Quod in Arcu rami lychnuchi in aequalem omnes altitudinem surgunt, id in alio ex luce Naa sepulerati a Bellorio edito contrarium obtinere notat,sic, ut quo

85쪽

ACTA ERUDITORUM

iquo longius ramus quisque a medio stipite absit, hoc etiam A pressior exiliorque sculptiis videatur. Posua orbes,mala, flores & cra*res lychnuchi .ex Lege, Iosepho ct Thalmia de illuserat. Crateres sinites poculis Alexandrinis Maimonides ex Gemara nomina liquem Relandus seritur,ct mala floresquePunicis malis di balausius seu malorumoribu , ut utraque in numis se vidisse meminerat, similia aeque pronunciat. De basi lychnuchi post emo disserens existimat.1e in Marbanete quaedam iuvenisse,& in Rasthi,quae ad eam aliquantum quadrent. Sed multo plura reperit. quae prohibent. .existim re eandem basin lychnucho an templo fuisse. Nam

quis putetia quilas ceteraque monstra,quae Romanum ingenium

ct prς sanitatem produnt, in ea Hierosolymis exsitisse 3 Sed haeuconvincentem Relandum ipsum audire juvabit, qui parum abieti, quin hac libertate sculptoris maxime inductus huic monuis' uento veluti magis ex ingenio operarii quam imitatione ejus prosecto fidem abroget, dum tantum vult quisque ut illud monumentum faciat, quantum existimantis judicio cum veritate convenire deprehendatur. Sed si Bellorium sequuti post mortem Titi Arcum a S. P. QI . dedicatam opinamur, lychnuis humve cum ceteris in templo Pacis a Tito sepositum fuisse Josepho credimus; videtur basin illam non ex templo Hierosoly mitano, nec ex triumpho Titi, sed ex fano Pacis sculptor repetivisse. Qui neni in existimemus ejusmodi basin subditam lyc nucho a Romanis fuisse ρ quin eandem, ut in Pacis templo se vidisse meminerat, ita monumento huic aptasse sculptorem credamus 3 Praesertim cum constet,eum non exacte triumphi pompam expressisse, sed magnificentiam ejus. quantum poterat, in genio & arte fuisse aemulatum. Mensam ex hoc monumento Cl. Relandus animadvertit nulla corona seu limbo eminentiori, ut visum multis est, cinctam sed planam suisse. Dein de κυματίοις in sacris valibus agit,

nostrorumque errores conVincit, Vocem r Uta exponit, ostenditque, eo veluti angulo quatuor pedes, de quibus eodem loco agit, colligatos suisse. Tum annulos vectesque mensae, quos nullos in Arcu deprehendit & contra, quae adsunt, acerras thu

86쪽

MENSIS FEBRUARII Λ. MDCCXVII. 3

r. aliaque quaedam vasa erudite illustrat. Tubae duae, da qui. bus porro agit. Occasionem Nostro praebent commentandi tum de tubis tum de gazophylaciis in atrio mulierum. Quibus ultimo capite subnectit quae horum vasorum fata fuisse constet. Videlicet, ut haec diligentius persequamur,vela templi &liber legis Romae in palatio reposita Josephus memorat, lychnuchum , mensam sacram ceteraque vasa in templo Pacis dedi. eata fuisse,idem Λutor prodidit. Quo templo conflagrante Commodi temporibus erepta ea spolia ex incendio esse creduntur, quia eadem Gensericus Roma potitus in Africam, hocque victo Belisarius CPlin advexisse memorantur. Hinc nescio rua superstitione commotus Imperator ea Hierosolymam mi ist, ut templis Christianorum ornamento essent. Sed periisse sive terra sive mari periclitata exintinantur, quod de eis post catempora nihil inauditum est. Si denique haec quae Cl.Relandus ex Arcii Titi familiarium Opera expresta typis edidit,conferamus cum iis quae a Petro Sanincto Bariolo in Admirandis Romanarum Antiquitatum vestigiis Romae delineata dia Io. Petro Bellorio illustrata fuerunt, senti. mus in aliquibus non convenire duo isthaec exemplaria. Quae Bellorius&Bariolus plura quam Relandus hilbent, ea non tangemus,quod videantur ad sacra Judaeorum nihil pertinere. Sed qui Relandi lychnuchum inspiciat eum oportet succenseat Bartolo, qui in eo tam multum ingenio suo permisit. Quin e

iam in mensa sacra alterave tuba multo adhuc majori libertate usus est. Nam acerram alteram plane non vidit in monumeninio. Sed eontra circa lychnuehum mensam que plures adminiseros apud Bellorium videmus,quos Resandus praetermisit. Et maxime prope lychnuchum hic vexillum exhibet,ille tabulam qualem universae pompae genio lacus Genesaris, ut Bellorius interpretatum mensae sacrae praeferri conspicimus. Et fallimurpan acutum vidit Bartolus, nam iis tabulis titulos ignotarum reis

rem dc spoliorum,quae in Triumpho ducerentur, inscribi moria

trat.

87쪽

h. e.

MYSTERIUM CHRISTI ET CHRISTIANIS MI

m fisciis opicis Antiquitatum Biblicarum V. T. quo ritus Ebraeorum 6cclesiastici eirca Ioca personas,tempora 9 actio nes ita explicantur,ut praeter usum Hermeneuticum inde re dundantem,nucleus Evangelicus seu veritas,quae in Christos, ae in Christiani o vigere debet, evoluta commendetur , Autore IMACHIMO LANGIO S. Theo Pros Ordin.in Acad. Priden Halae Sax. literis di impensis Orphanotrophii, ITII, Alph. 2 pl. I 8.

CVm S. R Autor aliquot annis praelectiones exegeticas in Leviticum instituisset, natus illi sub mauum fuit foetus hic, quem,quod in umbra Deum i. e. in t is Leviticis Christum latentem exhibet, nomine architecti illius

iniversae umbrarum Leviticaruin oeconomiae convenientissimo appellavit. Biblicas scilicet antiqnitatesseras tantum, civilibus & oeconomicis in alium loeum rejectis, vel Ecclesiasticae hi floriae reservatisd & illud Archaologia Biblicae corpus, cujus peripheria erat cultus Leviticus,s centrum Chrsus Christantsemus, hie nobis fistit. Fundamentum elaborationi suae ipsam

Scripturam saei am constituit,quacuin in consilium optima quatve subsidia a multis aliis flamma cum laudo elaborata, praeter diversos codices Gemaricos quorum tamen controversi as ubio minus Judaeorum fabulas Talnaudicas,haud moratur,) ad libbuit, imprimisque Lundii, Ligiliseoti ae Braunii praestantissina in hoc doctrinae genere scripta, ita secutus est, ut Lundianum opus semel atque iterum adhibita epicris integrum perlectum, ejusque nucleum cum studio selectum, plurimisque observationibus, quas partim varia lectio partiin lectorum dijudicatio labininistravit ordinis ac perspicuitatis praecipue ratione habita, illustratum heic edat. Et hac quidem methodo ipsas antiquitates exposuit- In r pologia, quae Christi oc Christianismi my- serium complectitur,proprieque spiritualis συγκHσεως est, se time

88쪽

MEM SIS FEBRUARII A. MDCCXVII. N

damentum suum in veritatis ac umbrarum analogia, indicia vero in multis Novi Foederis locis, praecipue epistolae ad Hebraeos habens,plus aliquando meditationi quam lectioni dedit, missis. que minutiis analogiae fundamento carentibus ac dilutioribus. umbras Leviticas cum veritate Christi & Christianismi Evangelica eo modo contulit, quem utriusque ratio perini sit vel postulavit, adeoque eorum,qui in hoc doctrinae genere elaborarunt . Lundii imprimis & Quenstedii,aliorumque, quos laudat, seque ex iis profecisse porroque profecturum esse gratus profitetur,vestigia ita secutus est,ut tamen solenne sibi suum servaret, methodoque ab iis,qui vel circa solas Antiquitatum Biblicarum faseias occupati, in ysterium Christi ac Christianismi seponunt, vel in typologia sacra ita sunt operos,ut typo praeterinita, saltem non satis evoluto,ejus montionem identidem paucis inspersam sufficere existimarint, vel denique multas a C integras cultus Levitici materias praetermiserunt,ut in iis mysterium Christi ac Christianismi Evangelicum ne quaesivisse quidem videantur, plane diversa sibiq; propria & peculiari uteretur. Quare usu etiam, quo universa Scriptura sacra in doctrina,elencho,epanorthosi,paeuia, ct paraclesi pollet,et Tim.III, i6,apud cupidum lectorem non destitutum iri hoc scriptum suum, jure libi suo pollicetur. Ipse quidem usum ejus didascalicum generatim in confirmatione religionis Christianae ac harmoniae Ueteris ac Novi Testa menti, speciatim in singulis doctrinae Christianae partibus, maxime autem in illustrassone fundamenti nostrae salutis positi in doctrina de Christo ejusque persona ae ossicio, nec non dogmatum Ecclesiae Evangelicae principalium, de foeditate ae gravitate peccati, de necessitate gratiae,ue satisfactione &justifieatione, nec non de necessario gratiae justificantis ac sanctifieantis nexu; in hermeneutica autem sacra Der singulos pandectarum saerarum libros luculentissimum este ostendit. Elencliticum adversus Iudaeos ac Socinianos, omnesque eos, qui primarium Ecclesiae Evangelicae dogma de satisfactione seu Christi merito nostra. justificatione vel plane negatum vel obscuratum eunt, exercere sese docet, unde ipsis etiam Iudaeis coectorem esse oporteat, aut dogma de nostri expiatione ac reconellia-Κ a tione

89쪽

tione & quod inde dependet, illud de gratuita peccato rum remissione ac justitiae Christi imputatione in sensu

serensi accepta non agnoscat : cum ipti , obstante licet απειθείας velamine , quo minus lucem ac veritatem Evangelicam in Jesu filio Davidis, admittant , in eo tamen consentiant omnes, quod peccatoribus in foro Dei expiatione α satisfactione opus sit, quod haec ipsa totius Levitici narvus ac centrum fuerit ; ab ipsis quidem non ritu intellectum neque ad genuinum justificandi modum dextra applicatum.. De se corte confirmat Autor, ipsum de veritate doctrinae Evangelicae in modo dictis primariis ejusdem capitibus e consideratione to tius Oeconomia Leviticae harmonica adeo esse confirmatum se ut

ne scrupulo quidem ulli locus superesse possit. Quam fidei

suae confirmationem uti omnibus lectoribus a Deo apprecatur; ita paedevticO-epanortholici juxta ac paractetici usus fructum quemlibet ipso rerum spiritualium sensu experiri, quam Verbi pluribus describere mavult. Ceterum liber omnis ordine, quem res ipsa & natura negotii suppeditat planissino dispositus , quatuor omnino parti bus,quarum prima de locis sacris,secunda de personis sacris,tertia de temporibus sacris seu sectis Hebraeorum quarta denique de actionibus sacris agit, absolvitur: quarum singularum contenta conspectus libri generalis concinna tabula oculis animoque lectorum exhibet v singulis capitibus protegomena introductionem brevem in rem ipsam complexa cum tria νει Terum pertractatarum luculenta praemittuntur. Quod libet caput

duobus membris constat,quorum priori typum iu se, posterioriantitypi sive mycterii Christi ac Christianorum rationem pluri bus paragraphis , sed brevitate exponendi concinnis, dictione

perspicua rerumque iam dextro accommodata exsequitur, primae parti,quae sectione prima locum sacruin mutabilem sive tabernaculum jus atrium cum contentis, sanctum & sanctum sanctorum,altera sectione locum sacrum fixum sive templum.

prius atque posterius,cum mysterio Chrissi & Christianismi re praesentat, appendix de asylis adjungitur, in quibus & ipsis noni minus typi ct mysterii Christi ac Christianismi ratio quam aliarum gentium in erigendit asylis κακοθλίοι egregie notatur. .

90쪽

MENSIS FEBRUARII Λ. MDCCXVII. 7

Secundae parti de personis sacris agenti praeter Sacerdotium Aaronis,de quo sectione secunda fuse tractatur, inseritur sectione prima ampla multisque pulcherrimis observationibus secunda sacerdotii Melchisedeciani illustratio, ubi de binis di

sertationibus Academicis, in quarum una typum, altera antitypum olim proposuerat Autor,retenta hic earundem aphoristica

methodo, quicquid olim & hodie inter eruditos de illustrissima illa materia actum fuit, accurata judicii lance exhibitum S ad Evangelii mysterium,epistola imprimis ad Hebraeos traditum, applicatum videas. Alteri hujus capitis sectioni Leviticum sacerdotium examinanti protegomena de primo genitorum, in quorum locum surrogati Sacerdotes ac Levitae fuerunt, denominatione, praerogativa triplici, exauctoratione,& inauguratio. ne, Vestitu, consecratione, permutatione cum Levitis, hujusque translationis causa, pluribus agentia praemittuntur. Appendicis autem loco uberior de Naziraeis Rechabitis tractatio subjunis Ma invenitur. Tertia parte sessorum Iudaicorum omnium ea seria, qua se per annum exceperunt, ut scit. sabbatum singularum hebdomadum excipiat novilunium singulorum mensium, .ae deinceps sessum Paschatos,Pentecostes, buccinarum seu novi

anni, expiationis & tabernaculorum ac tandem annus Sabbatiis

ous M Jubilaeus sequantur,. expositorum iste scopus fuisse deela. ratur, ut mysterimn Christi & Christianismi adumbrarent. Cui tractationi ut descriptio cultus quotidiani praeposita est; ita se. sta a Iuda, spost captivitatemBabylonicam instituta,e quibus festim & sustum Encaeniorum praecipua sunt, huc non pertinere, utpote mysterio typico destituta, perhibetur. Ouarta denique parte,quaecunque in Antiquitatum sacra-rum systemate supersunt,scopo antitypico idonea sub generali

actionum sacIarum nomine comprehensa proponuntur: quae

eo quidem breVior pars est, quo saepius rerum & actionum sacrarum mentio jam in praecedentibus archaeologiae Biblicae par. tibus fuerat facienda, duo habet capita; quorum priori de se. erificiis omnibuSque iis momentis, quae per cognationem hue pertinent,diVersis membris; posteriori de variis immunditiei &mundationis Leviticae generibuν agitur, additurque appendicis