Ioannis Ludouici Viuis Valentini Rhetoricae, siue de recte dicendi ratione libri tres. Eiusdem De consultatione liber 1. Ad haec rerum in his memorabilium copiosiss. index

발행: 1536년

분량: 336페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

71쪽

engit ire, cquid Afinit. Quod non ignomvit pictor illa,quirimi nonem pinxit auersu me in immotitione Iphignitae. UAlbi quaedam reticentia duorum generum:altem,quum iam perfect- aliquid diximus, consulto tamen testamur nos id nosse subtilius perflucut pro I gario Si in hac tanta Jrtuna lenitus tanta non esset, quantum imper te, perte inquam obtines, inteἷE-ν quid loquar, acerbis imo luctu redundaret ista Diactoria. Alterum, quum tacere nos dicimus quae maxime eloquimur, ex praeterire in Pisus in illimus atque im

moramur. Ηα negatio a nonnullιsnominatur. nuer

titur ad Aram figuram, silentium, quod decentiae habe:

' plurimum. Cicero in Philippicis:Dat natalitia.cuis ii minem nominilo,puturo e me Phormioni, aut Bassione dicere, circ. Orationis durius duplex est: unm rectis, quum quo coepimus modo ac tenorepergimus inpari

ducentes flam: alter restreus, psi ueli. retorquemus er replicamus in Asie, quo fui astrictius σfortius. In hoc mi es conuerso ab una personu in aetiis:Scipiadas duros bello, te maxime caesar. Est interrogatu non fuscitandi natu, fedurridi, aqueis tundi, tum .diorum,tum fui ipsius: cui rest=onsionem interdum auerimus, alio uero tanquam in re liquida omittimus, ut eum sibi pilique ficti tui. Adduntur deliberario Cr ω- municatio:Qi mere φώ se rupta bis coine 'res

72쪽

ς6 DE RATIONE DICENDI

amunicationisvinis, Minos in part siubinio eorunt,quae non scimus. id crebro usurpamnueliniam di aut incessendivum, ues iliaritatisostendendae, vel triacitae in stitutionis, vel culpae aut reprehensionis minuendae ac deris MLe.Nimia timemus morte erexilium er paupertatem,ait Brutus de Cicerone,quum

Brutus ipsie non timeret Hec igura est apud Paulum stequors, nempe doctorem prudentissimum e castigatorem instillimum ut ad corinth. Quod sinosimetis os

iudicaremus, no utique dijudicaremur: tam iudicamur aurem a domino corripimur, ut non cum hoc mundo damn ur. Sub hocgenere comprehendipotest coniurinicatio illa locuticinum, uae est in cimito de homine crDco: o Cr pater unum fumus, test hociditer maior inc cit hominis. Gqwestio, er expostulatio no uidentur inibifigurae talpecies orationis: scut pcr fomeinductio rei morum ficii quae in decoro trucidantum Est correctio: Qu fuit in ullo homine tanta constantia eu ut uerius dicam,putienti Est in corressiones stitutio maioris, minoris, paris,dires: studiosius, imo

vero aerumnosius: Vita reddita ,seu ut aptius loquar, mors dilares est numos mos autem,perniciem pontius. Est simulatio conccsioni qualis in mula Aulularia Has araricus uola feruari miles. quippe anus nihiles domi dixerat praeter araneas. con*rmatio est orationis,quum plus aut minus, arat Ambum QAmus tu': tresti

73쪽

telligi aut est,quam quod res habet, uel auditores ambitrantur minus, est Amplificatio:simius,Emeni tis.Utraqueborum uti in uerbos Iribententia.Amplificatio fit in uerbo, quum reinomen indimus a Usmum, per quod excrescere videatur magnitudo, tanquam uirili ueste puero imposita: ut magistersime snuncupetur crudelis.liel interpretationerntho

mo seditiosses, hoc est, qui putriam er ciues subuertit

correctione maioris: Luxuriosius,atque iam pro Vor uita σμnguinis: nis*rores istes de avaritia. paris, quum in rei intcstlcntia Frit: ut quod modo dicebam,Attulit num seu uerius peraicie. Periphrasi: haginis horrori Translatione, vultur pro rapaci, ignis pro amore. Extenuamus uel simpliciter surdinstituimus,uri quod est amplificat .Simpliciter, ratio inbus eaerim quas iam posivis similibus per exigui memvisiorum pravuspro furaci Crfugitiuo Intern tutione, laxuriosius, id est, quin nunqua conditurima corrinione minoris,scribit,stu magis scriptitat: Vinimus, uelut aptiuου loquar,trahimus anima. Periphrasi, confiutor centonum, copilator indoctarum schedreum, de malo scriptore.Metaphora,calor de amore. At verba quae de se oratione extollunt, ut alia quae deprimui. Ex prioribus fiunt. dubie, plane, mansito, plurima, innumera, omnia,Lscnterimile. Defecundis re, se toriq dum Massis atque esur, inuitus, nescio quid. IN . 6 s extetmain t

74쪽

εM- tWUM crimen Didus: Istuc uni 'ris ρο- tuisuccum e culpae.Et mirifice M. Tullius concio ne Bruti. Tamen δε qui acutiores in concione steterunt de lege agraria nescio quid uola see dicere fust,ic braturinon quiuissed acutiores; π ij qui ipsi audierMer non plane cd nescio quid:er non dixisse H uoluis' se dicere:Cr non inredixerant, aut sciebant se bicu bantur. amplificatu uera diminuimus, uel auertendo, ut Quem ille matricida nominarat, de Oreste isquens, nos uocemus ultorem patris. clauo enim clauupretunditur: lturest hic Im-ator, er lupus, sed bo stibus. nam Reipub. iumentum est. Vel detrahendo, ubi flerfruti discipulum admonuit officj: constra Dium,quifer austera magist quereb. iurcae .Amplificatio,p est risim si fensis, no est huius propositi, sed locorum probabilitatis, per liorum singula auge-

turres,ac minuituri iuuenis coram putre medio foro, media luce ausus estAnatorico iusti Dere. Argum tuu ita temporcia loco,il accedentibus,d actione. Et

ud demonstrandum Italiae solitudinem Lucanus inpit. Rurus Cr antiquis habitator in urbisus errat. Oene illic uerba singula uis crescendi, quod non peregrinus, stabilitatori non frequens,sed ram non ambulet, sed erret: non inuicilis, sed in urbibus a pae his antiquis,p eco uetudo fert, ut sint propter diutumitatem, imporis cetaris res quum nolle.In diminutione est

75쪽

bd Te iue x, ori uinis. Delicis quoque amamemtor petuntur, Me extendimuε vel contrahimus, iis uilitudine aut comparatione,pum proposita re quo pium ingenti, t exigua,nostrum ostendimus mustor uel minorem superlutio, seu nimietas, ut Macrobius ἡκκut, ad amputationem pertinet Q est tum in verbo,de quo iam est didum, quam infententi pura modus uerbo excedit modum rei: uti Voces a Nera iactant: caput inter nubila condit. Et ad mata incre

mentis non implex ponitur, sita duplex, er triplex: Mi apud Homerum Iliados V. de equabus Erichthonib milia cumistum transstri Vergilius: Illa uel intacte egetis per summa uolaret,ta' quae sequuntur. Superti tis murae iubent stuprodem esse, sed non supra modum. Modus hic,cuptus uidetur mihi esse nostrorum iugeniorum, uel similitudinis notae atque intuae. num iu

que singua lyc dum est, qui it usus,quidsit refl

ceptim in superlatis,quam una lingua respuit, alia recipit Moresetia hominu attendendian extremo mine ilariorum Gesuris scribitu os esse pop.Romani exen inn,qui coelum posset perrumpere. ncquis hoc dicit,n in unus illorum est etiam diuinitatem dicere ingenij De Duntarier cammplas se in diuinum, et ei modi: non Christianorum. Quum diuersum voti' reus intesti,,ues aduersum est uel auersum. In aduer

sosve contrario spua ita disimulati quae irenturi

76쪽

ritur Fabius illusionem nomina Haec est duplex,sic et

dicti. Reipuni aliquid deditu opera occultamus te a teri uide unqualis est Socratica ironia, quae non Die ad hunc locum. num haec nostra contrarium erus quo ait stultos intelligere ac crescre: nec tam ad celanda aes occultandum pertinet, quum ad retegendum, uelut ex comparatione contrari . ut homo in s atque imperitus Hieronymus,non habuit quod Ruffini eloquentiae responderet. Est disimulatio quaedam aperta, quae ab omnibus Incile intelligitur: ut uir mo rutus: sanctis L Callina. Est alia subobscura propter imotum personam,aut rem de qua dicitur, uel illius quiescit uoluntatem ac mentem. Mint liquida vel persona Cr' musta, uesperDctu dicentis mente, uel ex orationis

serie Est quae intestigi non potest, issi de pronunciali hcim illo plus eloquente quum uerbis. Sunt verba maedam infimulationi ostendoedae apposita, stiliabtii lice quas uero tasune. Cooraria dictis,quae anti 'phra is nominatur ronis sipecies est,quum nomen inditur rei naturae contrarium:ut Irucius Fides, de standi fore creditorum; Caius sistemius,de ebriosio. Sin aui iem auersium uolumus intelligi, transIrioni atque in-

nos iit locus, pu uelut quadam imagine res sci dituri uostilio in uerbo situ est Inuersio in sentcntia: Ubera est Sara cum sobole ud, seruit Agar cum uis i Hsper pocUcclesia Dec ex coetus pectantium ista

77쪽

lliditur: alligoris Graece noem . sunt; ilhudines,quae a translationibus sola Litant pcndiratione. Achilles leo irruit anslatio di ut leo irruit imit,

tu .Fit nonnunsiam ex transtitioneinueriti, Cr coa rea.Admonet nos cra intiliolis,neinatio traristitionis .

. ut e finiamus inversionem, quam quo coepimus: ne sed tempestatibus er marinis it usta exorsius, incineribus Cr incendio desimas. Neque est nimis produceuda inversio,ac ne iratastilio quid ,σ1 militudo det sit tota oratio inversu a obscura, trun iis in puerib quandam sectatione.Consultius est,shoc orationi caduci ad alia transtitiorum genera nos collertere, aut

admiscere recta ac naturuilia. Est genus aliud confor a mitionum orationis, id, ueni tisimi , quum perlocos argu entorum, quod aliquid uel probat uel de mastra prora PDddem stiruetur coilocamus. a causata lectum, uel ediuerso: a priore ad posteriacaut uice . uersa. Venishuosius Achillis,des in omnestiari

poste Cr eos qui ueri fiunt amici, er qui non mulam se

amicos: Pratata, quodliolo usu exalen Candor, quem non posis inconniventibus oculis a picem. appelletur sane demonstrato. Cicero in Verrem, Crasse Cr Arie toruo loquens Liberierim ad causas solutich ueniebant, tirpe simittebant, ut si impudentes in defendendo este τοι intingati in deferendo existimaretur. ab exemplo virtutisillorum, suessent incorrupti, laxat Har' tensiim .

78쪽

s, DE RATIONE DICENDI.

tensiimque Verres ita donis comperat, Mi te defraenon posci assumta ingratis udinis. Quini onditio ponitur,pro eo quod sequituri ut quum Lepida Neronis amita de lanugine illius dis' hanc excie, pero, moriuolo. Nero se statim positurum reDud per quod simillitabat eum ilico periturum. Cone amas allegoriae, quum essentia rei pro sua imagine poni Iur,ut in picturis,in scriptionibus, er omnigeneresinu tudinis:Septe uaccie septem anni fiunt: Armat reges, σducit triumpilos, scriptore.Horatius Modo reges M tetrarchus Omnia magna loquens. In mulis As -- pi,asini habenimentem, er arbores tapuntur. Voce mus hanc signifissiorem. Huic addemus existimuli=rim,quum rei essentiano iudicio atque exiit imatione hominum ponitur, ut Si sumptus ad uestras uoluptates suppetitarem,quis esset puter melior, aut commodior, , nempe rasistis uestro.Tale est illud in Evangelio: Sisegito Dei ethisian id, promo peruenit in usos re grum Dei: id est, si creditis me in digito Dei ejcere semonia. confomationes Mae quum non interimitur. transeunt in obscuritates, quibus Graecum nomen esti. . Inita. Disce est in bisare lamnaturaei la- qu more primum necesitatis cause, quando obsturis uerbis in Derunt dicere, quod apertis offendisset audientes. Vel turpitudine aliqua iel re minus grata exim state ad utilitatem cr commodita est uentum,

79쪽

fige Uiucunditur er delitis scut de regia vispres iis iactaeatam mmoditate illarum uel amoenitate ad diu Rec fiunt ρο orationem figurasa reddunt, quae

iratio a Graecis dicitur. Restat genus quoddam ommenti,quae contraposta,hoc est nutiata nuncupantlir. Ea uero non sunt unius modi. Ρφ'pe ex uerbissent quae pug n inter se tabent quanta, 'quae nominant aduersu ut iussum nigrarim bonum ι Lm,pater ilius, ciecse uidens, lux tenebrae, victa mors. . Aliasint diuersa seu distrati ut orator er medicus, de 'fus in contemplarione nuru rae diFeruimus diue

sis est decor, si tamen non ita sint diuersa Crseparati, quin aliquidsimilitudinis in retabeunt, quantu adpraesens quidem pertinet: in qua similitudine Cr propor tione sita est uenustas, quum petimus, ex collationest, siret uicinutal autiomplici coprehensione, ut Rct

sit pro bene a uoluntate maleficum operam, Funeris trium uitae pro munere reddit: aut incomposita, ire - utrumsuelponMuel tollas, siue ponas in m quo a terum totas reuersa vice Exemplaborum innuet, oratore ad aures,Gr medico ad caput, mi sitim cit- insanando.Nec est opu3 huic armis nec chartis, ambo - sunt inuitiesue ornamento quodam, siue instrumento. - Non egetpersuasiones pharmacis: non o rustiones

Gomon est iusius taremus: in f Ocies diretur,cas. sinsitione. Adversa sint proprie, que Antillata

80쪽

nominitam .pibus eradem in modium utimur, quo diximus. Possiti C. Saepe uicit Aea ,sepe uia est praelio. Sullatione ut apud ciceronem: Dicendi

q od non sentius, siciendum quod non probes: ntum assicere uolucquam alienare nolui.2Suhil timeas ab ulla,quia non poterit: nihil es,quia noli Possitisnem sublatione Amplecteris fortunum, destris uirtutem. plus uirtus tua tibi desit, quam fortuna adstulit. Gutra At cicero:Quantum opibus tuis diuturnitas detra- ω tantum adferet Iasiris. Vel simpliciter, uel ad co serectionem Non uicit praeliosed uictus cistulea: mnestius hoc duce errare,quum illo nivistro erudiri. Interroga tione: Rettud imperito mauis laudari, quam a docto admoneri s Si terrenu dixi vobis, Cr non credit m. quomodo βι dixe o uobis cockstia,crectis In his p runtur uerba manifesto aduersa, nonnunquam stoimbusti

ciunt: Dominetur in concionibus,taceat in iudici . At versorum quaedam permultum habent acuminis Crui rium,quum non redditur priori fluum relat m,si aliqud prius aut melitus Quid domini acient,audoit putasti kress non adiecit si uised quod erat atrocius, '

res.Nessolum in uocibus, quae in lectuntur reperiri .E . aduersis in iuuari bus: Nec tresi possum uiuere, nec sine re: In octo cum dignitate, in negocio sine pericula in quo gemina sunt aduersu, CT tanto concinnior ia' se admodum quum plura etiam componuntur Admoneri

SEARCH

MENU NAVIGATION