Januarii Parrini ... Convivium rabularum et dialogi forenses decem

101쪽

apta , atque ad Modestini trutinam examinata , delegisse . Quis nos ferret 8 Aliud in umbra sedentes ocioque din tuentes magistri imperitis adolescentihus venditant; aliud omne nos in acie Usa , & certamine servamus . Et quando opportunum nacti sumus locum, ubi libere de rebus nostris loquamur , audi Camille aliquid, quod te in viam poterit aliquando reducere, si graviter insistas,& animo, viribusque omnibus incumbas. Iudi meam forensibus in praeliIs eo n- suetudinem . Nunquam ego , nisi quum res praesens requirit, libros in manus sumo i ubi negocium urget', Primum omnium caussas , de majoribus loquor, Pluriesia clientibus ipsis audio ; resque,

quas asserunt, memoria comprehenderentago i,id enim mihi satis, superque esse λles ad caussam defendendam . Ut Causa agenda est, quo de agitur considero , si vetus mea & quotidiana o supellax ad eam satis est, nil ultra eonor; sed recta ad judicium pergo , seriptoque

quae in rem opus sun t celeriter mando.

Si obscurior, atque implicatior res est, aliquem Scriptorem consulo , indeque

tantum corrado quantum opus est: Oportet

102쪽

tet enim utique , magnis in caussas alse quid novi afferre et in mediocribus enim,& modicis omnia semper de penu mea depromo . Si testamentum impungnan- dum est, de testamentis continuo qua cumque memini essunda,illudque quo de agitur , nullum , aut falsum assero; qua ratione id aTrmem parum curo , nec ad rem id mehercule pertinetb. Si advςrs rius acer est, tunc tertio quoquu ejus verbo obstrepol quidquid occurrit obricio;& rem statim clamoribus involvo , tum

caute me demum ad testamentorum ma i teriam , tanquam ad arcem meam re

fero, illudque testamentum e quod in quaestionem venit , a Iudicum oculis Prorsus eripio . Inde quasi e specularimor quid rerum agatur . Si memni hil agere intelligo , nec Judicibus sa

tisfacere , tunc enim vero tempus eX trahere annitor, ne sententia ea de re

illo die ferri possit , utque simul caussam rursus pertractem melioribus avibus. Si ero bene rem mihi video procedere, vel bonitate caussae , vel adversarii infantia , vel Judicum inclinatione : vela tum, celeriter colligo & plurima.mevomitteret clamo , ne quaea notissima , atque a Pe tissime

103쪽

tissima sunt viris importune inculcem . Idem omnino servo , si de donatione aliqua, si de mutuo, si de quovis alio contractu , aut controversia agitur : Nam semper de genere quam diutius possum loquor quod hercule nulli nisi juris peritissimo facere licet parum

de caussa , quam me adversarius ipse docet , vel Iudex rogando, aut Objiciendo. Hic porro versuto , ct solerti mihi e opus est ; nusquam namque haerere debeo , numquam nihil reponere , nihil omnino quasi novum, & inauditum mirari.Si nihil suppetit probabile quod res- Pondeam, tunc quasi me colligens longe repeto argumenta , & quasi responsurus ex integro rem aggredior, sensimque ad moenia mea revertor, unde me facillia me , caussamque tueor , donec hora sublabitur , & ad alium diem res rejicitur. Eximus inde e judicio ego hilaris , & ct mitans , adversarius nauseans , & moe-Bus ; mihi omnes in Iuris prudentia nec immerito ) primas dant, qui tandiu de jure , tamque.varia perlocutus sim : ad Versarium contemnunt , qui caussae solum innixus , pauca , & trita protulerit.

Ela quid agimus , Modestine i Ecquaa-

donam

104쪽

s donam erit, ut filius iste tuus, ita enim paullo ante vocabas , hujusimodi incoeptet facinorat 'aeret is ex Pandectis, dc Codice Leges ; ex ignorabilibus tuis Iurischnsultis loca conquiret, ut vel dona. tionem subvertat, vel testamentum defendat . Quod quum fecerit, verba misere conquiret, ordinem commentabitur, verum a falso dijudicandum summa sellieitudine suscipiet, ne in tua PraecePta infelix committat. At scine quid accidet i quum haec sua tam serio meditata in Forum adduxerit , risum scilicet movebit Auditoribus , qui adhuc eum Pue rum esse , & scholae rudimentis, & umbratilium scriptorum authoritatibus uti succlamabunt, propter meliorum ignorantiam . Et quiSnam unquam , niti tu, id nonfvideat , tuis istis armis vanos ictus ferri adversus homines viva Iuris-Prudentia eruditos , ac veterana sortitudine invidios y Animadvertere enim jam, nisi plane fungus es, e sermonibus no

stris potuisti , Philosophe , quid requi

rat forum, quid respuat . Et si non conri vivalis hic sermo esset , sed Ociose te eum pro arbitrio colloquerer, alium sane brevi te hominem emcerem: non jam

G ut

105쪽

ut Patronus, saltem unus e multis , evaderes, quod nec expectandum amplius est , nec possibile et verum ut tute ipse

confiterere errores tuo S , omniaque,

quae alumno isti tuo,quo nihil est hercle infortunatius, obtrulisti , statim ut dedisceret, juberes . Crede milia: Sex tuannis asellum hunc fatis rotundum efformastii, sex ego diebus eundem aud conia temnendum Patronum emcerem. Et hoc mihi jure meo arrogo , nec gloriosa notam pertimesco . Maximae , ut vides, ad me caussae, deferuntur, summatumque virorums oppletae sunt a Primosusque mane aedes meae i quotidie , modo fa-sus sit dies , in foro pluries dico ; quotidie plurium Iudicum domos circumeo,

eosque , ut nostra fari consuetudo , vel caussas , antequam in consilio agantur, doceo, vel ab iis ipsis ex tempore decidendas propono. Quantum hoc est , medius fidius 8 Certe in his domesticis praeliis plus nervorum , & virium saepe requiritur , quam in ipsis subselliis . Sane ibi, nec quo e Bugias ita paratum habes, ut in foro ; nec tempus facile deest ad res ad calcem perducendas . Adversarius instat, Hrget, cominus pugnat: Iudex domi sedens, i

106쪽

99dens, ociosus,i idque tantum agens: Corona electorum virorum adest , qui in loquentem intentio, quicquid dixeris, illico

arripiunt, notatit, traducunt. Huc nempe descendat delicatulus iste discipulus tirus , Modestine , cum suis Assyriis , vel cum Cajacto , & Danielio . Palleat primo

occursu , & male nauseet necesse est , tenebraeque mox ejus oculis , atque animo OTundantur . Cuicumque ex his alumnis meis ita facile cedat ut feti mus miser solet. Mihi vero ludus iste profecto est: ex eodem Penore tunc sumo , quod opus est, unde in foro ipso soleo. Obruo statim adversarium clamoribus ; adducendis, ac recitandis magnorum Iurisconsultorum lo- Cis protero '; rationibus ab intima Iuris-Prudentia Proculco ; vix eum loqui sino; contemno illico quidquid dixit; rideo, n tu , gestu , ira de turbo hominem de pro- Pugnaculis , meque ita magnifice infero, ut voce ipsa , oculisque Iudici fidem faciam , me eX sacrario legum veritater L. ipsam proferre. Abundamus rerum CO-Pia , dicimus quae millies jam diximus, confidimus artibus feliciter toties expertis . Et si quid aliquando deest , ad Ur torias artes . convertimur, &Scriptorum G a locos

107쪽

supponimus;omnium Scriptorum consen sum objicimus ; res inficiamur g graviter indignamur, & quaquaversum noS ve timus, ne muti, Paventesque ab adversario consciamur . Illa ipia dicendi 1ibertas, atque a Trmandi confidentia sine alio adminiculo , etiam ubi aperte tenemur , Judicem aud raro , atque Auditores dubios effcit e, ita ut saepe non solum

nobis dicentibus pactum non pactum, iis videatur ἱ non pactum vero pactum: 1ed fiat quoque , ut id , quod vident, ne

videant, quodque audiunt ne audiant.

Rideo ego quos mea de jure responsa sedulo conquirere video , ut inde scilicet arcam forensis sapientiae assequantur. Et cuid ni rideam pectus hoc iis recludendum esset,' caput hoc interius eXplorandum , ubi nostrarum artium sedes est , ac domicilium, frustra sane haec 1tulte quaerunt , ubi non sunt. Ut dico, ita scribo,r ec in Scriptura mea quicquam ultra ain. Paret, quam in Orationes. Nesciunt h0' mines quid fiat,& cur; atque eos id nescire aequum est,quum ego, qui scio, plane aliquando. nesciam . Procelsae menComi tantur, ac nimbi 3 obcOeco .pulvere ipso

108쪽

adventus mei adversarium , quem deiii de graviter affligo impulsu vocis , atquei impetu Iuris prudentiae . Memini ego me aliquando hunc Aapidium , quum magnae res apud Iudicem domi ageretur, ita calide excepisse , talitaque Ui, Clamorumque aut horumque turbine in hominem incurrisse , ut ipse , qui & callidus maxime est, & impudens, locum ubi consisteret non inveniens , elinguis repei te effectus sit , ac sudore misere perfusus, optimam sane causam deseruerit: plau-centibus mihi de corona omnibus , Primumque me, ac maximum fori nostri Pa-itronum salutantibus. Atque ego tales Pugnas ex tempore edo , arma mecum sem. Per circumfero, cumque omnibus manus audacter consero , quaecumque agenda ..est caussa, prosilio statim, ac loquor: Parum interest sciam necne quid controversiam faciat, quid meus petat cliens, quaeve in eum actio scripta sit. Tribus . ego de caussa auditis verbis , inscendo

alacriter navim : ventus deinde forensis verba prosequitur mea , &. me nonnumquam totius ignarum controversiae in sportum feliciter deducit. Nec id casu sit, sed ita evenire prorsus necesse est 3 quum

109쪽

Iozenim oporteat, ut e reis alter vincat, si vehene, sive male, sive scienter, sive imperite dicatur, eveniet saepissime ut secundum me detur caussa, non. quod ego Iudices bonum jus docuerim , sed quod ego bonam , aut quae bona visa est , caussam defendebam ; mihi interea plauditur, mihi occinitur triumphusς , mihi corbibus pecunia advectatur . Id mihi satieest , nec ulterius quicquam curo, quum homines de me bene opinari video , deme Iurisconsultissimum perhiberi ; quod

certe unum sapienter dixit Vulpinus. Sed non necesse est deinde , ita nudum, atque ignarum rerum omnium esse, ut idem sese Vulpinus paulo post esse professus est. Si nonnulla scias, te omnia scire, vel pleraque facile credent homines e si vero

nihil scias, admodum de Populi judicio

male sentire opus est, ut inducamus in animum , nos unquam pro doctis haberi' posse. Novimus omnes , qui adsumus, quale sit de Vulpino nostro hominum judicium : ego eum , uti Praeceptorerin, meum veneror, sed quid de eo sentiam. libere modo ipsb audiente vobis familia-yiter proferam . Erat quoque mihi certum, quum hunc sermonem eaorsus sum, ali

110쪽

aliquid de Rapidio dicere ; sed postea pu,

duit me inter.quisquili s impurissimi hominis , ac rapacissimi versari. Quae cor, ruptelae ejus domi fiunt , in vestra' fidem l Quo vis ibi genus hominum videas,

equitem, peditem, furem, decoctorem, ru-nicum, urbanum , lenonem , meretricem; in totis aedibus latebrae , ubique adscribitur,abraditur,corrumpitur aliquid. Itaque de Vulpino,quem sane magni facio, breviter dicam . Rapidio igitur in malam rem ire jussis, perfer,quaeso,aequo animo quae dicam, Vulpine;ac sine me modo, quae diu Continui , te praesente ,,ut omnis absit contumelia, effundere. Te ego seimperhominem egregie subdolum , mirisque instructum artibus aestimavi et quem nec Deile subrarieres in judicio ,, nec falle res; sed quae istae tandem artes effetit, quamvis aliquid suspicarer , nesciebania.

Nunquam te vero magnum Oratorem esseratus sum , nec magnum Iurisconsultum.

Balbutis nam usque in defensionibus , dc mente potius , ut pathi quidem videris,

quam Ore magnopere impeditus es, praecipue quum a narratione ad jus transire sopus est . Si verum eloqui nunc velles, id G 4 igno