장음표시 사용
181쪽
Eqae sub luna sunt, est opifex, non vero unum eundem que semper generari effectum pro varia materiae, in quam agit, aptitudine sine dispositione. Chymici principia rerum tria ponunt scilicet argentum vivum, si lphur, & sal: eirarunt autem lix
denominando ea piincipia quia principium est quo aliquid est , cum debuissent ea , ocare prima elementa , nam si elementum est ex quo aliquid componitur , ita ut id non ex aliis componaturpartibus , iam unicuique constabit illa tria esse elementa, cum ex illis componantur omnia mixta, in eaque resolvantur. Si revera haec tria clare appareant
in omni resolutione mixti . nam in lapidibus, herbis. ac metallis liquido manifestantur , haec enim per artem spagyricum clare resol untur in tria dicta elementa in sua propria fotina : At in reliquis mixtis praesertim aut mantibus adsunr quidem haec triti, sed non in propria torma , nam quae pars in metallicis sulphurea est magis materiata , & densor ideoquaccendibilis : in animantibus eii flavae bilis, quae igni aissimilatur. Illa vero pars, quae magis est a queact aerea, ac propterea liquabilior, in metallicis, est
argentum vivum , in antri 'libus est sanguis : alia vero pars, quae te ire rior&a calore agente actuata, in se salsedinem ine udens , in vel allicis&lapidibus sal est, in animalibus melancolia seu atra bilis: Igitur haec tria ex quibus compae sita omnia constare dicunt Chymici, pi lius elementa sunt quam principia Alia tamen omnium creaturarum sublunarium prin- pia tria quoque assignari possunt , scilicet calor,
gus, & materia , circa elementa autem , duo,
coelum scilicet & Terra , illud ut calidum est per substantiam suam. 'Terra vero frigida per formarsuam , porro siccitas & humiditas sunt effectus agendis, humiditas caloris , & siccitas frigoris,
qui ' frigoris est densare, & calidi
182쪽
Duplex est forma tuti inseca , quae dat esse rei,
& extrinseca quantitati '' mathematic , quam diximus esse termin m extrin secum , cum autem nominamus substa sitiam , intelligimus formam intrinsecam : calor veco in plantis Sc lapidibus existens, quanto magis materia eo tun est densa , eo citius per concita xionem ac inosum seu frictionemi fit, ut ignis e identius excutiatur : per violentum enim motum pori aperi zntur praedictorum corpo- sum, &qui ignis intus inclus Is etat, extra: repe 'te
prosilit , ut quo idiana expericialia docet in lauro, inarchesia , & similibus lapidibus. Vis bo:c e i cuique tributa est a praedicto Solis calore omnium opifice generandi bi simile, in M neralibus vero Ametallis aliud accidit , quia hac igni apposita vertuntur tu fumum & corruptibilia isent Dari autem verum ac persectum a vin Cnymi- cnim multi allirmant, si recte ac philosophice appli- centur act: va naturalia passivis sic ingredietia debita, tu Morienus philosophus sapienter dixit Calid Regi bEoyptio , in fine .spi litus intus est quem sumito, in ne sui ritus intus est quem si inito , & corporis fiat se Otio sinunctis arte sc cibus ac terra demistis sortem benignam saep rus aspicies , dc sic Tibi F lixit
erit .cajor, qui est in Mercurio depurato, &ex Sole Nostro agit in Mago etiam, ac unitur totum tritium composuum ex praedicti 3. et smentis, estque unum di trinum respectu principi ac sinis: quamvis etiam' videatur fieri ex plumbo stannum de ex stanno ar-
en iam non tamen cit vera transmutatio sed mixti metallorum ab Agente enim ζX ane'. non intromittitur forma substantialis de intrinseca per ignis
αppositio nem . sed tantiam ignis agens in illa Iique- faciendo eo uni salius &disgregando heterogenea,
183쪽
ongregandoque homogenea potius apparentena . formam extrinsecam in illis , quam veram & propriam causat. Ut autem fiat verae transmutati copus est Agente phrsico qui agendo ponat verat formam , transmutans passum in suam veram naturam, quod tantum datum est lapidi physico , qui h l. vocatur Sol philosophicus, de in sacro Textu. Inso,hosum fabricatione auxi, signum est smaragdi, Ecclesias cap. 32. Prqtheus non sic concernit lunare, sed laqueatum per Aristarum ut Ciremis vult , nempe in heiba molis ac Solis. nimirum lunatica seu boris a. scilicet Saturno de caulibus & sic moritur Draco Insulae scelicissimae filius oceani in propria densatione. Hic est, qui tanquam ignis&quasi incorporeus fgit naturaliter, metallum illud in sui naturam verten o, & dicitur lapis benedictus, aurum alioqui,
quomodo aurum essiceret i qui potest capere
T Rosequendo alias operationes huius solaris calo I ris, quem posuimus omnium rerum subjectarum
authorem ac opificem, accidit, quod calor iste vehementior ut in aestate trahat ad se vapores , qui elevantur non virtute propria, sed caloris solaris, nam cum puri non siit , sed admixtas habeant plures crassas. non possunt ex se Solis, in altum elevari, sed , necesse est ut Virtus Solis illos trahat iursum Hi ii vapores sic in aerem sublimiorem elevati , a calore in ipsis ulterius agente separantur in partes leves Pes sublimes , a crassis , exindeque .pars sublimis crassa separata magis sursum ascendit & ibi illii i uomo o minatur, pars Vero crassa , quia gravior remanec a ner tur & natura sua est frigida , circumdata ab aere cali-
184쪽
in globos se restringit, & quia obseparationem par
. tium subtilium ac levium, gravior est ellecti , rhrsus in terram cadit atque ita contingit grandines fieri in tempore vehic mentissimi caloris. Nix vero in frigidissimo anni tempore sic generatur, tunc enim , cum aer abierit in versionem s. igidam ascendentibus vaporibus ob sui tenuitatem sive lubtilitatem, ita tamen ut in illis reperiatur admixta aliqua portio partis crassae fit ut ii aium in aer .s f i- giditate condensetur atque ita densati in te ram dessecendant,& ningere accidat: ex quibus apparet quoq; tatio, cur Ox alba sit , nimirum quia adsun t plures
partes tenues in illa & per c sequens calidae jam vero albedo est effectus caloris. Pluvia auic iste pius accidit P. . Via ex densatis vaporibus frigidis ab aeris inversione . si vero in calidis et ero poribus, si ob se at alionem par- tum tenuium a crassis, ut de grandine supra dixtimi ;causa itidem, cur aqua pluvio: non decidat ita demata sicut grando, baec est quia grando a veilenaentiis μὴ osolis calore fit omnino dc quasi xotalis separatio paritu crassaria a tenuibus ita ut in partibus crastis nil plane tenuis seu subtilis remaneat, quod illas eis ceret flui-
das, sed facies est a calo te totaliter coagulata dc inversa : Pluvia autem in calidis temporibus geneiata fiequidem separatio partium crassarum alavibus, sed notanta quin remaneant aliquae partes tenues admixta: que causant ut paries crassae non possint θ evenire in ca. densitatem sicut grando. Nubes porco fiunt ex vapo. xibus tare factis 5 expansis a vigore coloris , debet autem hic vigor non esse admodum culens , ut de ut plurimum nubes accidunt temporibus mediis, Jc aliquando in parte crassiore nubis apparet arcus, quia . in illa Solis radii reflectuntur , ac uti heterogene diversorum colorum videtur secundum magis d
minus scilicet autumno ac vere , nam dum in a itate Iris.
calor vehementissimus adest , rarefaciendo mul
185쪽
qui si partem sulphuream habent, accenduntur, '
Fulgur Co- convertuntur vel in fulgura vel in stellas cadentes,sse . aut Cometas. Hyeme vero aeris inversio ita dentat, ut eos subito aut pluviae aut nivis ritu cadere contingat, ergo nubes magis mediis Temporibus vere S autumno , aestate vero sunt ex vaporibus neque multum levibus neque multum crassis : Moventur
vero nubes duplici motu , proprio ob calorem
quem in se continent ac violento ab impulsu aeris currendis ut inserius 3. io. de ventis tract/bitur.
men aequaliter densata , sunt enim in ea partes quaedam densiores , quae videntur nobis Mi montes seu maculae. &hae nonnullis ansam praebuerunt credendi in ea lium mundu contineri. Sed Luna dicitur
pars densa coeli non diapbana, quia si dia phana effer,
radii solares qui efficiunt eam luminosam , penetrarent per ipsam &non reflecterent in illam ; habet motum suum sursum ad deorsum quando est in apogeo & perigeo : Domus sua est signum cancri, exaltatio vero signum Tauri , habet dominium inplegmate, Mari, ac omni humido, color albus,&metallum ejus est argentum. Circumit Zodiacum . per et . dies , horas 8. magnitudo ejus in circuitu est 33Vo oo6o. milli rium, latitudo corporis Iunaris. 3oao. milliarium. Unum signum est duodecima pars Zodiaci habens in longitudines C. gradus, in latitudine duodecim , sumitur Zodiacus pro fascia illa,quae a Zona in primo mobili continensecundum totum ambitum 3s6. Coelum stellatui dicitur firmamentum , quia in eo sunt stellae fixatque firmae, nulla etenim movetur a se, sed omne unanimiter eodem tempore moventui ab ipso coel
186쪽
stellae errantes sunt planetae, omnes, partes coeli agis rarae , ubi calor unitur& resplendet, videntur nobis radiate propter distantiam,&sunt globi, quia in circulo perfectionantur luces : ambulant per campos coel , ut pisces in mari N aves in aere, eorum ut sum modificat & regulat Ititelligentia extrinseca,& aspectus beneticorum trinus optimus est , pro-uceos in materialibus effectus bonos , duo sunt malefici Saturnus de Mars , ambi dexter vero Mercurius, qui cum bonis & e contra: aspectus quadrati i& oppositi dant infortu cia ac damna , sicut sunc collocati in domibus seu figura coeli tempore quo ens mateli te pervenit ad hanc lucem haecque scientia astrologica ab effectu ortum habuit , & multa incidum dubiosa, prout quoque illud contra cardanum quod quia itella Saturni est luminosa ut evidenter apparet, per consequens sit etiam calida nam ubi lumen ibi calor , igitur ubi cum Sole unitur vel aspectum habet quadratum non potest minuere ca- . lorem solis , nam videmus quod si ignis parvus approximetur igitur magno ignis parvus non minuit
vigorem magni ignis, sed potius illi prodest: Neque
obstat si a Cardano respondeatur, quod sicut aqua vino mixta tollit vigorem vini, ita lumen sive calor Saturni mixtus calori Solis minuit illius vigorem. uia non est par ratio nam quando aqua vino misce-r, n nfiteorum vera unio perfecta enim unio sic
per singula minima sed experientia Teste, si Vinum
cino separatur aqua a vino, ergo non fuit vera unio aquae cum vino. Et licet vinum propter aquae mix- uram videatur minus violentum, id est ob vini qua-itatem quae deficit, non ob quantitatem quae ex aqua adiuncia augetur, idem quoq; dicendum de mixtione . in i mitiori, cu potentiore. Unde non apparet ratio
ur Satias nus tollat calorem & producat stigiis in
187쪽
se teri abus, ut accidit etiam in globo bombardae traῖ jecto: sed hoc dicere possumus gradus caloris saturn
'cum gradibus caloris Solis esse dis proportionatos cipi opterea producere effectus frigi dos ac malos: Scientia vero haec proportionis graduum non est nobis persecte copia ita, sed aliquatenus per proportionem inusicam agnoscitur, nam in Musica; septima nori est harmoniaca, sed quinta ac octava: Non propterea tamen dicendum A sirologiam non esse veram scien- ti am , cum talis revera ac perfecta scientia sit ut Job lib. reperitur nunquid nosti semitas Nubium & .
Magnas perfectas scientias. Antiqui mag s digni
musicam , formarunt per rationem veram, nosse Cn- . tes talem g adum etiam talem determinatum effectum producere: Neque mirum videri debet, unarii eatidemque rem secundam dioersos & oppositos gra- dus etiam varios gignere effectus: nam Vita consisti in calido non tamen cujuscunq; gradus , Verbi gratia lealidum ut tria , si hic calor in tali gradu, qui vita mi Iconservat, augeatur, & fiat ut quatuor, tunc non servabit vitam , ted mortem inscrt: ita de frigore dicen-d uti nam ab ira frigida ut duo cum nive ejusdem gradus dat vitam animali, quod illam bibit : at si hoe
frigus excedat ut quatuor, dat mortem , ut in cicuta in apello, colubro, aliisque rebus veneno sis. Domus coeli vocatur locus seu effectus planetarum, ut Leo iquia est calidior dicitur domus Solis . dia sic de .
SATURNus , ut supra retulimus, est planeta maleficus & frigidus, in sexta, octava, vel duodecim domo aerumnarum, miseriarum, laborum & aegritudinum auctor. JuPITER beneficus, temperatum agis calefacit quam Venus, pulchritudinis, divtiarum, honorum, administratibnum distributor MARS maleficus, siccat, cal: ius corruptor in ali λdomo suam malitiam diffundit, repentineta araritudines minatur. VENus benefica, temperata sinc in M. ,
188쪽
ulierum,ludorum, conviviorum. & musicae amatias reddit. MERCu Rius mediocris siccus de humidus loquentiae, & mercaturae fautor. De duobus aliis planetis Sole & Luna supra diximus. DE VENTIS. VENTus est aer repercussus, eo vero potentior in locis stagno sis genera ut vetus, quo maius noctis frigus existit Flumina quoque ventos producunt, imo enim cursu percutiunt aerem, qui percussus alium sibi ploximiorem repercutit, ex illoq; aere fit ventus eo vehementior quo fluminis cursus magis praeceps;& flumen abundantius est aquis id ebque hyeme autica pore frigido numina plus abundant aquis &vehementiores edunt ventos , motus quoque maris entos procreant , dc in aestare loca vallosa, qui praestitim mane spirant , nam de nocte frigidus aer nonia facile intrat valla , sed oriente sole venti' ibi
Circius Aquilo sub circius Vulturnus Aquino, itum 'Occidens Oriens
Capri conus . Africus L . EUrtis
189쪽
Α τε ni A ea primum subjectum unisu cuiusque
rei, ex quo aliquid eo fit pacto , ut perse, noἡ per accidens insit , se in quod ultimo resolυitur iή quod interit. Forma ea substantialis unum per si constituens eum materia. Privatio ea carentia forma in subjecto eam habere apto. Est principium intriti. secum quidem conceptui generationis prout illa Mutatio est; extrinsecum vero subjecto generationis in ipso instanti temporis quo fit Compositurii ; cum p secipiet desidendo. Formae substantiales non prae-
existunt actu in mare ia. neque totae, neque parte Sillarum , sed sint ante Generationem in potentia passiva imateriar & non tantum in potentia activa agentis. Forniam educi e ρotentia materiae, est formam produci ab agente dependenter a materia, sive non produci aiolo agente; sed passive concur- :xente materia tanquam causa Materiali, ita ut sine illa nec esse nec coiic: pi possit eductio. Omnes illae . :formae educuntur e potentia materiae qui conrinen- tui in potcntia eductiva materiae, quales sunt primo omnes fosmae substantiales materiales; deinde omnes formae accidentales reales , quae fiunt per se & immediare per proprias actiones ac modo naturali. Modi quoque tam substantiales quam accidentales participant rationem eductionis , cum i ta pendeant a
subjecto , ut nec fieri , nec esse possint sine illo . etiam per absolutam Dei potentiam , quare non recte dixeris posse creari Modos. Formae elemento tum initio mundi proprie &philosophice loquendo eductae sunt e potentia materii. Eadem est ratio deformis Coelorum, licet aliter sentiat Suarea , Ma teria illorum in genere causae materialis saltem natura fuit prior quam formi tametsi tempoi e fuerint siarii l. qui
190쪽
quia Temporis interruptio petiones non variat es
ATu A ess trincipium, ct causa ut id moveatur, o quiescat, in quo primo, per se, non per acci-ineni. eicianis & sola materia & forma substantialis est nativa ab Aristotele definita : Materia quidem, quia est principiu mere paui uillius, in quo est: L Forma
REc τε suarea Disse. 13. Met. Sest. 9. nu. I; unicum assignat Unionis modum in Composito, cum unum sussiciat vinculum ad unienda duo extrema. Vnio enim essenzialiter nexus est attingensis copulans duo extrema. Gratis itaque contendunt aliqui ponendas esse duas uniones ; unam se tenentem ex parte formae , alteram ex parte materiae gratis & absque sundamento dicitur unio perfectiό utriusque extremi per modum actus subjectati; quia eatenus unio tantum in creatis potest dici perseetio extremi , quatenus colligat unum extremum cum alio: ergo sive colliget per modum subjecti siti, sive termini, modo rever colliget, stillitie mei perficit extrema. Unio formae materialis cum forma educitur e materia Unio animae Lationalis fit per se propria actione a parte rei distincta ab illa, qua creatur ipsa anima rationalia. Unio Compis siti sive pure materialis, sive partim materialis, partim spiritualis . si haesive dependet a Materia , terminative asorma.
Compositu ni physic ina a partibus seorsim sumptis distinguitur realiteri a partibus simul sumptis dissertntodaliter , Epartibus simul sumptis ει unitis nec re S ir