장음표시 사용
31쪽
Sic tanto grauiora sunt peccata quanto diutius detinent infelicem ani it
Sed aiunt qui Restitutioni huiusmodi pertinaciter se opponunt, me rito fuisse subistractam obedientiam summo Pontifici, eamque sibi non debere restitui tanquam fautori Schismatis & fotori , ex hoc quod te pidus extitit & remissus in procuranda in Dei Ecclesia unione. Et quia Mviam Cessionis utinam aliter practicatam, acceptare postposuit de viam Iustitiae non resutandam, ut credimus, praeelegit , SERENis si ME PRiNc Ers cum S. memoriae D. Clcmens Papae VII paecisead hane viam VCessionis hortatus non fuerit, sed reuolutis i I aut i 6. annorum circulis sibi fuerint oblatae tres viae, ut pote Concith Generalis, vel Compro. missi , vel Cesionis, vel alia accommoda ad unionem Ecclesiae quam cum suo sacro Collegio duceret eligendam: Cum omnis via perquam bona atque unanimis Ecclesiae concordia posset veris militer obtineri offerentibus foret accepta, mirantur turmae etiam Bubulcorum cur D. noster modernus duntaxat ad viam Cessionis rejectis vijs, caeteris etiam
accommodis Deo placibilibus alias practicatis in similibus de faciliter
unionem concludentibus coarctatur. Vox est publica inter multos, quod hoc ideo quia Gallicum quaerimus seu Regni colam in Papam pro uehi, non alterius Regni vel Climatis, quamuis dum tam laudabiliter 'Officium suum exequatur, non sit quaerenda suae notio nationis. Hoc 'tamen procul fuit in dubio λ vestro animo generoso de indolis vestrae 'moribus, cum non expediat ut tanta macula tam infamis .iam tetra ε: 'inexpiabilis labes ponatur in vestri Regni gloria & mundo Liliorum Ucandore saphiris , sed suggestione quorundam Ecclesiasticorum , qui 'substractionem huiusmocli procurarunt quam temere ut sic suam ra biem , suos motus damnabiles viperinos de suum processum reprobum 'sub vestrae majestatis Regiae immaculato defensarent pallio. Et non' sine Vestri infamia suam infamiam cooperirent. Si enim quaeratur ab eis, 'quis Papae substrahendam obedientiam procurauit Non nos, inquient, 'sed Rex fecit. Quis suis iuribus spoliat laedem Petrii Non nos, inquient, 'sed Rex facit. Quis Christi Vicarium persequitur tam acerbe Non nos, '. inquient, sed Rex fecit. Quis potestatem a Papa tentatur subducere &baculum Pastoralem Non nos inquient, sed Rex facit. Cu RasTi ANissi ME PRINCEP si quod informe, quod improbum, quod is damnabile seu per sdum processu sequatur ex isto vobis do vestris in so. lidum non auctoribus tantae cladis tantique dispendij imputabitur. Sed .
ipsi in vos & in illos generis vestri su per hi js quae circa istud gesta sunt, ianon culpandos suam reprehensam satagent retorquere malitiam , nisi . celeriter substractio exstirpetur ab area , & velut mala , damnosi de iai utilis arbor pro tam grandi facto in vinea Domini, cuius estis custos iapraecipuus, exterminio radicillis praescindatur. Rex inclyte i nihil lau-
dabilius in Principe reperitur, quam per Cultoris prouidi sarculum iadamnosa succidere, extirpare vitia , virtutes inserere, corrIgerc cc Acessus de imo res in melius reformare. μPraeterea in non modicum stuporem incidimus, quod praefato D. ianostro summo Pontifici segnities procurandae unionis in Dei Ecclesia, iased credimus duod ab aemulis & inuidis , impingitur : qui statim ipso iapromoto posita manu ad aratrum pro unione , pace de tranquillitate in ta Dei Ecclesia seminandis, non respiciens retro sed indefesse labores su . iabiens de expensas, Reges sollicitauit de Principes, quatinus sibi darent .. super hoc auxilium , consili uim dc fauorem. Qui vestram majestatem iaRegiam non post sexdecim annos, sed infra . menses die promotionis iasuae per duas solennes Ambasitatas interpellauit frequentius, quod tibi . aliquot Nobiles desimaret cum quibus tractare posset commode de Vijs ciα modis procurandae Ecclesiae unionis. Qui tandem per eandem maje- cistatem Regiam destitiatis SERENissi Mis Principibus D D. Avunculis Ve- riseria ta fratre obtulit sub vestri fide dc secura tuitione ac protectione, μ
32쪽
. M ut sic & merit δ nos prae caeteris honoraret, viam Conuentionis perso iψOa. nalis in loco ad hoc cligendo idoneo & securo. Qui voluit, consensit αυ concessit quod facta conuentione cum aduersario obligarentur hinc in V de certae personae, timentes Deum & bonum relum habentes ad Eccle
V siae unionem , qui secundlim suam practicam pri sis praestito iuramento D super sancta Dei Euangelia de bene, fideliter & diligenter procedendo M in negotio huiusmodi ad solum Deum & Ecclesiam habentes respectum D amorei, odio & timore cessantibus quibuscunque auditis & examinatis D facti.& Iuris utriusque Partis rationibus , eisque rem intentione discus V sis, prout qualitas nego iij patitur & requirit, declaretur quis ipsorum V duorum jus habeat in Papatu, vel remanere debeat: cum certa & sussi V cienti submissione de:tenendo.& obseruando quidquid per dictas per V sonas, vel eorum majorem partem secundum prachicam; licet de duabus V eartibus in responsione facta DD. Ducibus diceretur, declaratum fuis set seu etiam dissinitum. Qui ultra hoc instante D. Rege Arragonum acceptauit, Quod si ambiguitas, difficultas seu etiam diuersias aliqua
V oriretur, seu etiam occurreret, praedicti Electi, vel eorum major pars' prouiderent ad cautelam Ecclesiae Romanae. De altero istorum duorum V per viam prouisionis, etiam quoad seruandas conscientias, tollcndas ver V iutias 5: occasiones hominum peruersorum , quoad illum contra quem' pronuntiatum fuisset seu etiam per viam Prouisionis ordinatum. Haec' pronuntiatio seu renuntiatio haberet vim renunciationis spontaneae te
gitime factae, de perinde quoad eum censebatur sedes Apostolica vaca re, ac si sponte cessisset. Et insuper ad cautelam renunciaret ibidem: Et illi de quo declara flent , seu etiam perviam prouisionis ordina sient, quod
deberet remanere in Papatu ut supra praemittitur, Ius plenum etiam de' nouo ad cautelam acquireretur per declarationem seu ordinationem
huiusmodi, ac si sede Apostolica vere vacante Canonic E electus fuisset in Papam de nnuo , dc per eos ad quos alias clectio pertineret, & etiam ad cautelam ibidem incontinenti perdictos De putatos ad pronuntiatio nem seu prouisonem huiusmodi eligeretur in Papam. Et deliijs fierentis Q rdinationes Apos olicae etiam de consensu eorum, ad quos pertinet in si forma quae sufficeret ad Consilium peritorum. Et quod adderetur prosi majori securitate praemisi brum consensus eorum qui essent ibi pro PM A latis de Principibus utriusque obedientiae, qui haberent ad hoc potesta. tem, ut sic etiam quasi vim generalis Concilii videretur habere. Qui si ultra hoc promisit dictas vias prosequi toto posse, prout eidem incum-- bebat ex debito sibi commissi ossici j taliter, quod toti Christianitatio posse diu culenter apparere, quod per eum non stabat nec stetit quom iasi nus Dei Ecclesia consequeretur unionem optatam; qui per anteacta dea is clarauit se velle Cedulani communem factam in Conclaui, sine sui ef is laetus immutatione qualibet simpliciter obseruare. Nullus nostrumo haesitat SERENami ME Pi MCLPs i quin vix ut praemittitur , sic oblatae ., per Papam cum sua praehica ad viam Iustitiae data quam prae caeteris is acceptauit tanquam magis aequam & justam, Deo acceptam, Ecclesie
is utiliorem , nullam malam eΣempli perniciem generantem & pro nuncis saltem breuiorem , ut credidimus, etiam duplicem Cessionem ultro -- NCam tacitant viaelicet Sc expressam: imbde viam quasi Concili j Geneis rasis vel necessarib secuturam Ecclesiae importent. Vt AM Cessionis vo . untariae, PMNCEps INCLYTE i utriusque contendentium approbare. mus dum tamen legitime praehicatam , sed ipsam violenter extortam is per ariodos quos teneri totus mundus percipit contra Papam , nec lati is damus, nec sequimur; imo potius ut perniciosissimam reprobamus Siri enim elecito celebrata violenta impressione non valet pro vi Iuridi eb , per partem nostram asseritur de tenetur, Quo necessario valeret violenteris extorta Cessio. maximoa vero Papa tantum modo, non intelligun t etiam V aemuli, nec nos percipimus . nec intelligimus, nec videmus O Deus nais turi si accepta fuisset via Iustitiae cum sua practica supradrina, quam
33쪽
breuiter ut creditur, habuissemus cum Christi adjutorio , cuius est hoc onegotium, unionem. Mirum est quod Iustitia, quam summum bonum est colere, ecquae unicuique tribuit quod suum est, impugnetur a Iurispe. vritis Christianis, quae fouetur, practicatur de defenditur a P aganis In terponite igitur , Rex potentiis mel partes vestras ut fiat restitutio obe. Mdientiae a blata summo Pontifici, ut tandem viam per ipsum oblatam cum sita practica memorata, vel aliam sufficientem dc Iuridicam, si reperiatur magiς accommoda , efficaci executioni mandeti4. Non videmus enim, nec vident etiam nostri majores quo rationis iudicio haec via cum sua
praetica de qua superius diximus, refutata fuerit. Et creditur is multis quod non habent illi viri Ecclesiastici ad Deum dc sine sponsae suae cha rissimae tranquillitate dc pace , qui ipsam non recipiunt, qui refutant.
Per ipsam quidem Ecclesiae uniuersalis unio seruentius concupita ad eam 'faciliter uniendam remedia adhibentur competentia, & quae ipsam tur bare possimi machinationes, calumniae , malitiae , versutiae dc impedi 'menta tolluntur. O si durante substractionis hoc morbo, moreretur, 'quod absit, summus Pontifex qui propter hoc tenetur sacrileg E quibus
dam mancipatus carceribus , dc tentatur a quibusdam ut dicitur toxicari, quam temerbi quot lc quantae insurgerent nouiter damnatae Scissurae quae 'iurgantium rixae perperam exquisitae, quantam duritiam contraherent
vetera Schismata , dc quot jam praeuila dubia mouerentur super Ele ctione suturi summi Pontifici celebranda ι PRiNCLps SERENissi MΕ
cogitate dc futuris casibus occurrite celeri ter, ne deteriora contingant 'testante experientia dc narrante Poeta. Eunt anni more fluentis aquae, nec quae praeterit hora, redire potest. Ideo utendum est aetate, quia citius 'pede fabitur aet, , nee bona tamsequitur quam bona prima fuit. Asserunt Pa
pae obedientes quam plures acetiam Antipapae quampli vimi, quod Car. 'dinales non eligerent tanquam eligendi potestate priuati: ex hoc quod 'vero Christi Vicario obedientiam substraxerunt de substractionem D. 'ctam per alios , & ut creditur per eorum aliquos procuratam laudarunt, 'approbarunt & Catholicam reputauerunt. Teste nempe Cypriano, tales 'nihil retinent in Dei Ecclesia circa ea qu. Iurisdictionu siunt , potestatis aut Iuras. Quomodo igitur eligerent, cum eligere non ordinis, sed alterius mo- 'di potestatis existat 3 Vel supposito adhuc quod eligendi habeant pote- st xom, profecto tamen eis nec eorum electio crederetur a multis. Ecce quomodo nouum Schisma conficitur i Ecce qualiter Ecclesia de nouo . subdiuidituri Ecce quemadmodum in vestimento Domini noua sectio .
procuratur Nec praebendae sunt aures multorum vocibus obloquentium, .
quorum quidam niterentur ad impediendum Restitutionem obedien . . tiae, ut omnimodam habeant in suis Dioecesibus potestatem , ut subditi ab eis appellare formident, ut liberE etiam de Benefici js reseruatis tam . constitutionibus Rom. Curiae quam de Iure praecise suis servitoribus. prouidendo pro sua libertate disponant. Quidam quia Papam capitali . odio prosequuntur. Quidam, quia quod habeant suorum scelerum cor- rectorem, abhorrent. Quidam, quia subuersionem desiderant Ecclesiae, inuidiosa moti perfidia dc gaudent quod Ecclesia sacrosancta procello- . sis turbinibus agitetur. O Miseremini aduersus sacrosanctam Ecclesiam isuperbe talia cogitantesi Si bene sapitis, tumorem deponite, dc vestrum iconsiliu in seu conceptum in omni humilitate firmate. Hanc enim nulla ipotest procella euellere Hanc nullus valet saeuientis Spiritus turbo
prosternere. Adeo enim Diuinitati cura est,ut inter tempestatum motus,
assiduas & confragosas & reciprocas inter se dissidentium fluctuum illi. isones floridior & victrix consueuerit semper emergere, dc quoscunque iturbines superare. Proprium ost, teste Hilario,υt tunc vincat cum Leditur, tunc iinter ricum arguitur,o tuneo rasit cumsuperatum Archa enim perquam iEcclesia Dei designatur, inundationibus concussa eleuata est in sublime: is uare confidimus quod ille qui post nubilum dat serenum, maxime ma- ijestatis vestrae Regiae interuentu, inclytam sponsam suam succedentibus i
34쪽
a orturbationum suctibus agitatam , oculo clementiori ex alto respiciet non ferens eam in sui nominis iniuriam diutius conculcari. Hinc Ioan nes Os aureum , Ita inquit; non cessit impugnara Ecclesia, non cessit in s aera isti in nomine Chra semper severat, semper vincit i O quanitim alis in xa friantur, iant m ista dulatatur: c, Mus quidam i utant: sed undarum Oiod
supra petram est, non cassiarur. ραι Ecclesiam impugnat, seiphum di soluit , fati.
Haec sunt, SERENis D ME PRiNCEPS , quae vobis licet prolix E aliquantulum propter arduitatem materiae, nego iij exigentiam & cordis abundantiam ad vestra profecto exaltationem & regni, caeterorum Qui ex vestra Francorum Regia ducunt originem, scribimus, ut videatis cla ra inspectione praesentium, quid tenemus in praejacenti materia uuidas termius, quid sentimus. Et quamuis ista vernantis eloquii puro uramento non floreant, de fulgurantis sententiae sidere non clarescant ta men confidenter rudi stylo scribimus attento quam maximE quod infragili calami tenuitate nulla potest suavitas inueniri, & arescentis rivuli in odi citate sitis ariditas temperari. Veruntamen quod hic per nos tene tur&asseritur, licet non tam dignum ut deceret tanti Principis dignis at pectibus praesentari, tanquam verum , Sanctum& Catholicum saluadeterminatione Ecclesiae fac rosanctae, Romani Pontificis, vel aut lioritate sua conuocati Concilii Generalis. Nos asserimus diuino & humano Iuribus assignato nobis loco congruo, securo & idoneo, & coram Praesidente non suspecto per Majestatem vestram Regiam deprecando qui utriusque Partis allegata percipiat, & qui Deum prae oculis habeat Mqui rect E secundum propositum referat vel judicet, contra quoslibet, legis peritos opinantes oppositum viriliter defensuros. Quapropter saepEfatam Majestat eni Regiam flagitamus, quatinus ad Deum & Ecclesiam sine ruga & sine macula sponsam suam dirigentes intuitum, & pensatis in Iamias, scandalis & animarum periculis, quae sequuntur ex praefatae subas tractionis abysso, vel ad executionem contentorum in hac litterula celeriter aspirantes non dissierat dicta Majestas Regia obedientiam Papae restituere , vel nobis vestris deuotis Oratoribus ad intrandum Conili ctum disputationum cum tenentibus oppositum diem & locum competentes & congruos per Portatorem Praesentium referendos praefistere & Pretesidentem idoneum ad audiendum conflictum Partium deputare' quia Dei sustulti praesidio& auxilio non erimus, nec reputabimur vel
saltem reputari non debebimus contumaces. Detis igitur, RECvMILLvSTRlssIMEi essicacem operam ac celerem tanto bono in hoc retribuentes Domino pro omnibus quae retribuit vobis. Sic enim
non modi clim Regum Regi complacebitis, sic grandem procurabitishrilli sponsae laetitiam , se Christiana Religio materiam iucundita tis inueniet. Sic Clerus cantabit nouum Canticum Domino & laudis hymnum suo resonabit altissimo Creatori. Sic plebs psallet & plaudet & comploss manibus exultabit. Sic non sine merito Pastori Eccletiae praecipuo suum de facto & indebite avulsum restituetis baculum
1 astoralem : quo lupos arceat & oues errantes congregare valeat tam
claspersas. Sicque cum Princeps Pastorum apparuerit, vestro diademate temporali disposito immarcessibilem coronam gloriae percipiatis Mnaliter sempiternam. Amen. .
Ego Mu stili Regiae sta humilli . G deuota Vniuersitus si ij Tolosivi.
VNiuersias Parisiensis contra praedictam Epistolam Responsionem
edidit, quae legitur apud M. Ioannem de Gersonio in trilogo, es h que eiusmodi. di Vniuersitatis
35쪽
Quersitatis Parisiensis Rest o o i. ad Epistolim Tolosanum.
Ostulata in primis, Rex Christianistimes Majestatis tuae licentia, con tauertit se humilis filia tua respondere Tolosanis quibusdam per Epi.
stolam, tali sobrietate, qualem te decet audire, & nos loqui, contextam non qualiter meruerant hi qui maledictis improbis, qui execrandis exe- crationibus infamare Regiam dignitatem cum generali Concilio suo conati sunt, rupto de repente diutino silentio. Loquimur ergo sic ad x eos, Rex serenissinae ite audiente, te Iudice. ι Eia Fratres super quibus accusamur a vobis, si talia erant qualia exag- gerando declamat, imb Satyrica dicacitate mordet Charitatiua illa MEpistola vestra, nisi canina potius appellanda erat, profecto vestrum vos accusat quadriennale silentium. Cur enim tunc confestim, ut nunc, sero neque arguistis, neque statuistis contra faciem nostram, Nos Fratres ve- stros, qui tam manifest..dc sacrilega impietate, vestris Iudicijs, erraba- mus , Sed pertinaces nos ac desperate errantes linquebatis; quo pacto Pigitur nunc frustra Nos impetitis, s tales iudicamur a vobis, aut si ad Re gem vestrum & nostrum duntaxat sermo vester est, qua ratione ipsum M omnes de generoso sanguine suo non protinus ab errore reuocastis 3 quos juratis vos scire, vos firmiter credere, nequaquam pertinaces esse Min substractione per eos effecti, & sic palam emista, ut nulla possit ter- giuersatione negari. Testis es eorum, o Rex f quae dicimus. Qua igitur vel infidelitate, vel inertia non monuistis eos continuo, si tam certo & probroso schismatis anathematisque vinculo, vestris judiciis . nasi re si piscerent, ligabantur 3 Atqui stupidos forte vos & clingues effecerat ti
mo Quis timor timor cadens in viros constantes: unde ortus inde or
iis, quod sicut scribitis, vir quidam Legatus ex vestris fere necatus est in Concilio Parisius celebrato. O qu j in prouide trepid istos nam tua
res agitur , paries cum proximi ardet. Poterat unicuique vestrum , si obmu
tire praesumpsssiet, sit te contigisset nondum veris ita despitis, Fratresi V ut haec dicatis: & si ita loquimur, alioquin quo animo certare vos pol - 'licemini usque ad mortem pro Iustitia, qui nondum usque ad sanguinem 'restitistis 3 Si vos plus triennio pauor puerilis exterruisset, trepidantes ti more, ubi non erist timor. Nam qualis timori locus seruabitur, ubi tam 'Promptos defensores dc propulsores iniuriae Episcopus ille mox inuenit 'Dominos Duces, sicut testamini 3 Quid si cerebrosus, si capi tosus, si prae sumptuos E loquitur, aut minax erit ille vester Episcopus, non est no 'hum definire: sed neque est usquequaque incredibile: Cum si talis erat, vin turbam alacrium, ingens que vivacium Iuvenum incautus impe 'pit quod exagitatus ab cis secundum meritum suum & exsibilatus exti iit. Sed ad silentium vestrum regredimur. Respondere postulamus, ubi tunc erat dolor ille ingens, qui sicut ex 'histor is trahitis, mutos etiam ex natura loqui co sit, dum recentior erat iniuria, dum plaga noua, curationi proximior, dolor iste vester, quo nunc 'aestuare vos iactatis, quors lina abierat 3 aut unde nunc subitus emergit denique dolor iste dum ab initio erat quasi mustum nouum absque spiraculo, nonne in strepitus vastos fortius erumpere, nonne clamores hora ridiores extorquere debuerat At vero scandalum vobis erat sermidini: quale scandalum passinium Lan activum, datum scilicet an acceptum bd rumorem qualemcunque pa- ..ueritis, damnat Gregorius qui tradit, non esse deferendum propter hanc- ialam veritatem vitae, doctrime, Iustriti. , qu.ilem hic asseritis. Sed exitum sub- . . stractionis, aut sicut sermo vester loquitur, partum infelicem praestola bamini: quid ita, quaesumus 3 nunquid ab euentu negociorum metiri iajam actorum bonitatem congruum vel necessarium iudicati si videte ne . .
fallamini. Quanta sunt optimo initiata principio quanta in quibus nihil .. virtuosae dc moralis prudentiae defuit, quae tamen successiti prospero vol is Tom. V. D
36쪽
is intento caruerunt Z ad quod potest traduci illud careat sere Mus i Oi. M QVi quis ab euentis Dicta notanda putat. No strum est plantare, nostrum estra rigare secundum prudentiam a Deo nobis instam; haec vero nihil suntis omnia, sed qui incrementi consummationem dat, Christus est. Narratis Iudicum liber, filios Israel pugnantes Domini monitu bis magna strage D corrui illa, quis tamen dixerit cos de aggressit pugnae propter hoc cui V pandos λυ At forte prolixus sermo Epistolae vestrae talem temporis tractum, ut
elaboraretur, exigebat , atque eo aceruaretur interim grandis congeries ' maledicorum in nos verborum, ut interim grandiloquam Tragae diam ' contumeliarum, ut sales asperos Satyricae improbaeque reprobationi,
D respueret in nos Paterna illa vestra dilectio. Sed profectδ si fu i siae iiii
V quitas nostra ut talia audire meruisset, quod libera voce refellimus, D certi: tamen vestra amicitia ex similitudine quadam studiorum nobis ob
V noxia, vestraque prudentia & grauitas, qualis deceret studiosos, digna' apparebat quae pulcriori & non illoto obscoenoque sermone uteretur dignum erat illud speculum quale vos esse gloriamini, quod radijs pu- rioribus rutilaret; digna denique vinea vestra, quae non in has maledi V ctorum labruscas degeneraret. Poeticum est inuolucrum, Musas agres- V tes ideo in picas conuersas es Ie&quosdam agrestes in ranas & alios in Si-V mias, Arachnen in araneam, Niobem in silicem, & alios in alia, quia lin.' quis abusi sunt eas in maledicta laxantes. Praeclare demum ab Aristote-V le dictum est honorem essem honorante. ita proculdubio illiberalis & con-' tumeliosa vituperatio sordidat exprobantem : Nam qualis unusquisque' est, talia dicit, sicut qui de terra eth, de terra loquitur.' Sed vituperare nos , sicut tamen Epistolae facies ostendit, vestra' nullatenus erat intentio. Qualis ergo nimium laudare obedientiam' de inobedientiae scelus detestari , causam praeterea defendere Papae '' & Ecclesiae , denique a deuio nos infaustae substractionis auertere 3' Estne igitur vestra. fratres 1 prudentia tam oblita sui ut arroget sibi V docendi nos officium in re praesertim notissma , quod obedientia bo ' na est, inobedientia mala, grauiterque plectenda Quis hoc ignorare' praesumi potest Maxime apud nos, quorum studium antiquius solennius
que tam numero quam merito de autoritate semper excitisse, nec ipsi ne
gaueritis. Nam Sinimici nostri sunt Iudices, quod tantum superemine eis caeteris Vniuersitas nostra, quantum inter virgulta cupressi. Amplius veroia pro inobendientia, si necesse fuerit, nos edocenda erat, nec dispendio sissimus sermo trahendus per autoritates emendicatas ingestasque sine ordine, per pueriles periodos, assidit E si miles & plus aequo sonoras; persi fastidiosam nugacis repetitionis eiusdem sint si rei talem: denique irascendo, dentibus frendendo & tabescendo in nos; quasi belluina feritate mox , conculcandi, lacerandi, deuorandique videremur. Poteratis , fratres sis poteratis aliter vestram jactare eloquentiam, aliter vestrum officium velis docendi, vel monendi, vel corrigendi ventilare. Nimis elapsum esse ais memoria vestra mons Iratis illud Ciceronis documentum, cui scriptura si saepe concordat, si, monitio siηe contumelia vel exprobatione: Nam n Mi si chael disputans cum diabolo de corpore Moysi,&c. Rursus Fratres, se Elocutionis vestrae accuratio vel deserenda erat penitus, vel accuratiussi incorruptiusque seruanda. Quod dictandi vitium non magnopere culis paremus, si non vitiosis limo&prorsus intolerabili genere confutationisse uteretur illa elegans eloquentia vestra. Quae enim vitiosior Confutatiose seu argumentatio adduci poterat quam quae ad utrumque flecti potest 3- Quem defectum si per totum hunc terminum oculis videre nequiuit sota, , tertia vestra tot litoris erudita, quo usu nos in obscurioribus commone
Hre praesumpserit, consideret. Hoc itaque quod dicimus, monstrabimusis digito : tantummodb oculos aperire non pudeat. Si obedientia lacidari is da est, ut toties inculcatis, quasi non idem sentiremus; si haec sic glari dius vester acutissimus, quo nos iugulare, imo cruentissimis vulner bus
37쪽
confodere satagitis, attendite quam facili retorsione gladium vestrum iiii jugulum vestrum conuertimus, obedire si quidem magis oportet Deo quam hominibus, non haec inficia bimini. Oportebat ergo, ut Deo ju benti recedere a consortio vel Haeretici, vel Schismatici, vel in talibus . vehementer no G id di Tamati aut in nocumentum Ecclesiae praesiden iris vos ipsos praestaretis obedientes, quod quia non fecistis, habemus fas ex sonsequenti more vestro concludere quod in obedientia haec ve stra plecti debet poena tali, imo majori quam nothra facta, ut fieri dici
tis eius Vicario nam contemnenda est haec potestas ut altera superiori
honore tu C Scimus his auditis quid agitis, quid obstrepitis, quid rugatis
faciebus stomachantes acclamatis Nos certE nullum fovemus in hae parte Schismaticum, nullum Haereticum, nullum depopulatorem Eccle sae, nullum de his vehementer & notorie diffamatum. Ita excissatis vos fratres , Nos E contra proponimus , accusamus, suademus, purgantes nos similiter per negationem eorum quae nobis imponitis. Erat idcirco radix haec difficultatis de controuersae ad quam euellendam totis elo quentiae illius vestrae Tullianae neruis, incumbere debuerat Charitas ve stra. quae radix Probare videlicet D. Benedictum non esi e Schismati cum, non Haereticum, non aduersantem Ecclesiasticae unitati, aut non de his merito vehementer infamatum, aut esse talem qui non conuertit
obedientiae suae honorem in instrumentum destructionis Ecclesiae, hoc est quod in contentione versis, qisia unicum confutari conueniebat, non de obedientiae praeconi js ta inobedientiae supplicijs, imo de partia
Iibus maledictis membranam occupare. Et istud tamen cur modo&non 'antea citius essecerit vestra fraternitas, nondum perspicua ratio in ueta
est, nisi forte uti voluerimus suspicionibus in vos, qualiter abutimini 'in nos. Diceret enim forsan suspiciosus aliquis , quod liuida aemulatio 'vestra, ob praeclarissimam studi j nostri famam aut aliunde male parta 'nunc tandem tracta opportunitate egesta est, quasi si aperiatur sepul. 'chrum patens, intus spurcidum & olidum. Suspicabitur alius non inui diam, non odium, non rancorem , sed vel adulationem, vel ambitionem strae promotionis auidam rupisse hoc vestrum flentium, dum spes arrisit nouarum Prouisionum habendarum, si noua restitutio fieret, praesertim vobis petentibus dc altercantibus, & usque ad periculum capitis decerta re pollicentibus t longe vero sint a nobis Interpretationes huiusmodi malevolae & incertae, Fratres Charissimi nunquam id agere nos contina 'gat. quod in Nos fieri rationabiliter inculpamus: Ista quidem est rixa- . . io vel foeminea, vel canina seu puerilis dentibus de unguibus injuria ori causam ducere ; ista pugna Goliath a contumelioso contemptu cer- en inire. Esto tamen fuerit in nobis aut nostrum nonnullis intentio- .im corruptio , quoniam quis potest gloriari se mundum habere cor, cum . Monet homo super terram justus qui non pecceti Nihilominus quale.
superbae corruptela adducitis esticax argumentum, ut tam certe, tam .
abs.l te, tam in generali vos seriatis judicio, quasi vocis illius imme- . mores intonantis, nolite iudicare& non judicabimini. Esto sint inter nos . aliqui ambitiosi ad Benescia, aliqui leues ad Iudicia, aliqui odiosi ad D. .
Benedictum , unde tamen constat substractionem per tales emersi Ce3 . omittamus, Nos respondere quomodo talia fingere habet vestra discre-.tio de Rege nostro de vestro, de DD. Ducibus consanguincis suis, de . baronibus Regni, praeterea de Consilio Regis, de Praelatis & toto Cle . . ro Franciae x postremo de toto Regno Hispaniae, Exclamabitis hic primo, ut jam exclamastis, quod per nos sed ueti sunt, excoecati sunt, alienati. sunt , mirum vero si vos soli & absentes & pauci apertos habetis oculos . in eorum regimine, si vobis solis sua illuminatio, suaque directio ha- obeatur, attendite ne intolerabiliter nimis arrogetis. Scitis & creditis fir - . miter quod R ex & Domini de suo sanguine genero non adhaerent sub- cstractioni pertinaciter , hoc est vestrum verbum: certe neque nos per- crinaciter adhaeremus, tamen sicut A ipsi, donec interim nobis, paratis o
38쪽
is corrigi si erramus, clarius aliquid commodiusque pro Ecclesia diluces.
I Oa. υ cat. Aut igitur eos omnes pari nobiscum crimine parique reatu conuolis uite quia substraxerunt se sicut nos , sed non vultis quia non audetis, v aut nos sicut ipsos , habetote excusatos, quoniam p tinaces esse non
' volumus; quod tamen omnino facere refugitis.
U Sed dicetis, si non estis pertinaces, cura damnatae substractionis con D tinuatione non cessatis interrogetis similiter , cur ab eadem Rex non N abscedit Quod si perurgetis quaerentes rationem, nostra est communis responsio , quoniam nostram interim conscientiam sequimur: nam quan-
tum licet dubitare de D. Benedicto, an perdiderit jus in Pipatu , aut quod ad ipsum obedientia est Ecclesiae pestifera , tantundem fas est ab V eius obedientia secedere: Neque enim negabitis, quoniam pro culpa V haeresis aut schismatis Papa fieret inferior quolibet Cliristiano , jura su ne' ad hoc plenissima. Neque praeterea latet vos potestatem Papalem datam V esse in aedificationem Ecclesiae, non in destructionem : quo ab usu in de V structionem Ecclesiae notorio existente , nonne exemplo Pauli resistere V in facie gerenti se pro Papa liceret nonne sibi dici posset, cur ita facis P Athanasius suinamus olim Pontifex de alij nonnulli sunt super hoe in P exemplum. Et o Deus arbiter aequissim ei dc quo pacto mirantur istud' quidam hominum , quasi non intelligibilis sit haec absurditas 3 cum in re V bus longe minoribus id licere fieri magno assensu concederent. Si enim V Palatium suum, siue Ciuitatem facibus accensis pro sua libi P dine quaereret concremare , si Paganos armatos, si depopulatores agro-' xum moliretur apud Christianos intromittere, etiam ubi nihil fidei prae' dicaretur aduertium, si virgines ingenuas aut matronas honorabiles vio
' lare satageret, quis tam indulgentissimus unquam aut blandus adulator' ad Papam fuit, qui negaret his ausibus obuiandum esse, qui Papam ipsum,' si verba non sum cerent, diceret non debere factis arceri Iure naturali' conceditur vim vi repellere: ideoque conceditur personae singulari fas V esse Papam aut Regem, vel ligare, vel carceri mancipare cis injusth persequentibus hanc personam in si sibi non aliunde pateret propriae mo V tis aut impudicae violationis effugium. Si hoc in damnis corporalibus tam liquidum est, quid de spiritualibus incommodis longE grauioribus relinquitur aestimandum 3 Iungamus hanc rationem ad rem quae agitur.iSi substracti habuerunt probabiles vehementesque conjecturas, , aut certas rationes ex his quae facta sunt quod D. Benedictus aduersaba
tur Ecclesiasticae unitati, nunquid non bono sine & intentione poteratia haec fieri substractio 3 quaeritis quo pacto 3 Sic quippe, ut non aliumeretis obedientiam sibi factam in velamen aliquod nequitiae aut protelationis , Schismaticae prauitatis , idque mille med ijs aut continuando honoressi suos sine procuratione unionis, aut promouendo sibi fauentes in hac li. A bidine dominandi, aut nunc aperib, nunc occulte non fauentes sibi per
si sequendo. Videtis clare si quid videtis , ouod nullis hoc loco utimuris Sophismatibus, imo ne Sophismatum paralogismi vos decipiant, sicut
si sesellisse videntur, Nos ipsam ad nudum dii ficultatem reuelamus, cum si proprium sit Sophistarum se celare dc positiones suas vel inuoluere, uelis transferre. Nullas praeterea legum interpretationes subdolas aut fictas si adducimus, solis innitimur regulis juris diuini de naturalis, quas pro vo-- bis assumitis, quasque immutabili veritate subsistere, nequaquam ignois ratis. Hae sunt Regulae, quas summus Ecclesiae Praelatus prorier Ec- clesiae utilitatem stabilivit: Quod Papae, sit apostatet a fide, relistendum
is est in facie, & si non recth ambulet ad veritatem Euangelij, & quod vim si vi licet repellere , quod Deo malis est obediendum quini hominibus, si quod bonum publicum praeferendum est bonc articulari, quod ad pu-
,, blicum ordinatum est istis inquam innitimur, non ut falso criminaminiis talibus, quod facienda sunt mala vi bona eueniant, quot persequendus is est Papa verus, ut schismaticus solus detur, nondum ita vestri similes
is sumus ut ita despiamus. Quid ergo multos turpiter pland inuoluunt
39쪽
Sophismata, dum nimis fugiuntur quia enim videre nequeunt, quo- modo Papa verus aut pro tali habitus desinere possit esse Papa, aut non i ol. habendus est pro tali , ipsi non capiunt qua ratione substractio possit imo ..ec debeat in casti justissima reputari, hoc est, inquiunt, inobedientem esse, hoc est versecutorem capitis existere, cum taaten nulla secessio a ricapite dici debeat inobedientia, neque persecutio nisi legi diuinae fue rit contraria. Est autem diuina lex jubens recedere a tabernaculis ini piorum , jubens fratrem postquam audire noluerit Ecclesiam , haben dum esse sicut Ethnicum dc publicanum , jubens praeterea oculum aut
membrum aliquod eruendum esse, ne totum corpus sua contagione de
prauet, quae diuina iusso qualiter ad rem quae tractatur, adaptari debeat, insinuatum est. Scimus tamen quid ad haec respondetis , negatis in hoc negotio causas tales in facto. Hoc vero est quod in disceptatione no stra versatur, hoc probare quod negamus, aut imphobare quod aestima. mus, debuerat Charitatis vestrae prudentia, aut non notissima ingerere,
non nos mille conuicijs insectari, non verberare latratibus auras, non
nos priusquam intelligeretis, arguere. Et quoniam id ipsum non pero. ratis de res longiori uisputatione eget, quam ut sub Epistolae breuitate pollit coarctari , quia denique jam placies tam scripturis quam vivis vo. cibus declara utimus rationabilitatem nostrae substractionis, si non potius Epistola vestra libellus di famatorius appellari meruit. Nec latet nos, quam multa alia posuistis, quae si in rigidum examen intrarent, illa de verrore in fide, de crimine in bonis moribus, de inobedientia laesae maje statis Regiae dc alijs pluribus damnanda paterent: quae omnia ostendere sicut bc principalem causam nostram justificare paratos nos offerimus quantum dc quemadmodum tu, Rex sapientissime, iusseris qui hactenus 'Nos indiuiduos Coadjutores tuos assumere dignatus es: neque enim di- uersorum a te quicquam agere fas putat discretio nostra. Et si improbe
prouocata ad certa me impar minore numero dc virtute sufferre molestum Ρ. sit, potuerant ista sussicere, si non vicissitudinem reserre vellemus red 3 dentes pro malo bonum dc benedictionem monitoriam pro exprobratio ne maledica cum illo qui cum glorificandis ait, maledicimur de benedi Cimus. Itaque petimus rationem, Fratres, quo fructu quave utilitate
complacuerit seiungi a communi Regis de Regni Consilio 3 Periret qui p. 'pe omnis Politicus ordo, si ea quae communi sunt assensu conclusa, qui libet pro suo motu capitis vel in culpare, vel ad nouam censuram reuo care contenderet. Vbi enim fuit unquam tam aperta, tam concors 'sententia quae non aduersis calumniantium linguis carpi post et 3 alijs ' more , alijs ignorantia , alijs sola contrariandi protervia aut pruri ' nouas res moliendi vexatis. Sed neque Concilijs Generalibus praestia 'ista est olim assensus unanimis taliter, ut non ex aliqua parte Contradi. 'stores in enirentur. AEquum est idcirco legibusque de consuetudine 'sancitum , ut in ore majoris Partis stet omne Communitatis judicium. Alioquin s cuilibet assidue fas esset obniti, nihilo plus ageretur, quam 'si inter naucleros eiusdem nauis odiosum continuare turburgium , illis 'velum tendere, iliis laxare, alijs dextrorsum, alijs snistrorsum ex aduerso 'conari implacabili antino stare tentantibus: deliberatione enim majoris ..partis acceptata, nonne consultius est ei vos opem ferro , vel nequaquam pertinaciter aduersari dc ita portum qualem libet attingere quam .. sub dubia spe melioris portus confundere interim omnia seditione cer- tissima 3 Multa proinde tolerari debent jam facta, quorum inceptis con .. tradicere dignum erat. Esto vobis appareant, vel forte sint saniora Con- silia, nihilominus apud Communitatem cujus estis Pars parua, ambulan. iatem in opposita sententia qui prodest tractus vester pertinax aliorum; iaimo quid aliud operatur, quam contentiones, scandala animositates ec . . disturbia ad rem omnem, quae agitur salubrius finiendam. Negotium ia liquod grande priusquam certa conclusione firmetur, opus habet con- Asultatione, in qua sit animus in consulendo liber. Porro acceptata ia
40쪽
. D conclusione tunc est tempus iaciendi non dijudicandi. Quod si oppo. oz. N fueritis praeceptum Domini ut non peccet aliquis sequendo multitudi nem, hoc de criminibus quae bene seri nequeunt, intelligi necesse est,
' non enim talia via quam licere iaciet quantus ibet numerus peccantium D & stultorum quo rimi infinitus est nuna erus. At ve rosecus est in eis quae
v fieri bene possunt, in quibus conscientiam propriam ad aliorum formata re judicium quandoque licitum, quandoque debitum est, qualiter esse ' dicimus in proposito , ubi ea quae rite iacta sunt, non quae fidem imme D diate respiciunt, ventilantur. Obij cietis fortassis, quod non sinceris V animis, non med ijs usquequaque juridicis , non per perionas omni vi. V tio carentes Concluso substractionis excepta est: quasi ita pollit fingi V in omni negocio publico, quasi praeterea per solos bonos beneplacitum' suum operetur Deus operatur & per malos, quales etiam inter vos alia' qui sunt: et si confirmatos vos Pharisaice jactatis prae caeteris hominibus V & exceptos ab illa Regula, si dixerim quia peccatum non h.rbem , oc' Quot Principes infideles, quot tyrannos iniquos legimus & vidimus, a V quibus aequillimas leges de Edrina quis nesciat emanasser qua in re per' spicuum esse debet, quod negocii qualitatem magis attendere conue V niet, si justo fine, si pia intention eri potuerit, quam suspicionibus du-V ci ex agentium hac vel illa voluntate. Praeterea, Fratres 1 cessent con-' tumeliae , abeant sinistrae de nobis suspiciones, quales habere de vobis V nec vultis, nec volumus. Credite, Fratres, nos bene conscij nobis su-' mus de processit hoc ad pacem Ecclesiae; qui utinam tam prosperum suc-' cessiim caperet quam pie semper optamus; optare autem hoc magis no- strum est quam ill ud exhibere. Tandem quia res, ut arbitramini, discus ' sionem exigit ampliorem non enim propter aliud nos ad certamen pro' uocare debetisὶ Obsecramus te, Rex Serenissime, sicut jam obsecrauiamus pro Concilio totius obedientiae celebrando, in quo conueniant Seniores, videre de iactis S de jure quod ex factis exoritur, examinatis snaam veritatem quam semper amplecti paratos nos offerimus: In NO. . mine eius qui est veritas, in quo bene valere, & sobria modestia sapere omnes optamus F ratres nostros in eodem Domino Charissimos.
Altera Responsio ad Epistolis Tolosanani, nomine Universitatis Parisiensis.
Nihil utilius aptiusve quam impugnatio pro veritatis elucidatione
videtur, saepeque contingit ut quo acrius pluriumque connexioneis colorum patentius inuestitur, tanto detecta superficie profunditas eius , limpidius agnoscatur. Naturale siquidem est ut alterius oppositorum ad , reliquum juxta positum ipsum in sua quali tale faciat eluce scere I sitqueo per anti peristasin , ut in contrariorum approximatione mutua, V um-- libet in se fortius habeatur , licet quantumlibet falsitate sis cita , ve-- ritatem tamen super omnia vincere sacra tradit au thoritas. Hinc etenim si ad ipsius enucleationem modis varijs Deus omnipotens hanc interdum is promittit menti, contraque pugnantium deprauatum affectum ex iiij sis A falsitatis interitum simulque victoriam veritatis ad humani generis si utilitatem non modicam regulariter dignatur elicere. Sit fortis in ag-- gressu terribilium, temperatus in voluptatum sensualium abdicatione, se Justus alieno circundatus ore in proprij retentione caeterasque quae sua is sunt voluntaria distributione: prudens in praedictorum secundum cxi is gentiam debitam, singula singulis adaptando, congrua deuotione : &gcis neraliter in unaquaque virtute : studiosus non sine pugna valida como probatur. Vt sc secundum Plii losophum, circa dissicile, ac in infirmi is rate secundum Apostolum , ipsa virtus Maii beatur perfecta. Cui si qui is dem dc ob hoc stimulus carnis datus est, in Iob justissimum ipsemet ,, Sathan, usque corporis etian ercustione ni horribilem potestatem exe ,, cere permissus est. Sape, EG vM POTENTissi ME, quod dolentes refe- is rimus nem ipsius Iob temporibus arbitrio nostro inter eos qui