장음표시 사용
511쪽
ciotis illustratuS, per Carolum Alibertum. 1644. II..Aegidii Lacarri cum annotationibuS. I 67s. 4 cum P rapnrasi, notiS, et Omnium vocabulorum indice, opera Roberti Rigilegii Iesultae, in usiam Delphini. Antuempiae I 6 ID forma minori ex ossicina Plantiniana Raphelengi, cum Floro et ceteris historiae Romanae scriptoribus' i 6o7. et I 6 R. fol. Iusti Lipsit, ad calcem Taciti, commentariiS illustratus. Geneuae 16O9. et I 6 3. fol. inter scriptores historiae Romanae minoreS. Hau queroe IMO. sorma minore, cum notis Ausonii Pop-mae. Amflelodami I62S. forma minore, inter scriptores historiae Rismanae minores. I 664. II. cum notis Gerhardi VOIlii. I 678. I a. ex recensione Nic. Heinsit, quod ad textus i a tegi t item attinet, editio commenda tissima. Lugduni Batauorum I 632. I 2. cum animaduersioni hus M. Z. Boxhornii, inter scriptores historiae Augustae, quos voluminibus quatuor distinctos edidit.
I 639. 12. cum notis Gerhardi Vossit. i 6 R. I a. cum Floro, Victore, Eutrupio etc. in historiae Romanae epitome, per Nicol. Blanc iritum. 16ῆ3. I 9. et I 668. 8. cum notis Variorum, accurante Auton. Thysio. Oxonii 160 . S. editio Ioh. Hudsoni accuratissima, cum annalibus Velleianis Henrici Dodivelsi, variis lectionibus et indice locutionum Velleianarum locupletissimo g. XI. Nostra aetate Velleius prodiit Francoranti I7o4. 'Ia. cum notiS VOssit. Iror. 8. cum notis Christiani Iunckeri. L stiae . I pop. II. cum breuibus notiS et indicibus Christaphori Cellarii, qui et tabellam adiunxit ex annalibus Velleianis Dodwelli. IIII. II. cum notiS Ioh. Georgii Walchii, praemissis H. Dodivelli annalibus Vel laianis. Marburgi I73 I. 8. cum annotationibuS Germa
512쪽
Gallica e regione posita. Parisis III 4. 12. O uti I II. 8. a Ioh. Hudsono accurate recensitus, cum selectis variorum notis a' voluminis calcem reiectis. In ea vero editione Dodivelli annales non apparent. Londini IZI3. I a. nitidis typis, ex recensione Michaelis Maittaire, cum indice locuplete. Lugduni Batauorum II 19. 8. editio omnium elegantissima Petri Burmanni, cum notis
integris Rhenani, Burerii, Manutii, Puteani, Acidalii, Scheoti, Lipsit, Gruteri, Raphelelagii, Popmae, Ger ardi vosiit, Boecteri, Cellarii, Nicolai vero Heliasii auctioribus, Andreae Schotti antea ineditis, et ipsius Burmanni nouis: adiunctis etiam de Velleio Lipsit et Vossit dissertationibus, annalibus item Velleianis DO Welli, et praefatione de interpretibus Velleii
VALERIvs MAXIMus, h) ciuis Romanus, nere patricio natus. Et gentis Valeriae, t) Principes MValerius dictator fuit, quem reuocatae prudenti oratione e sacro monte plebis caussa primum Moimi nomen obtinuit. m L. Valerius Publicola sublato decemviratu
consul creatus est. n L. Valcrius Laevinus, P. C. et L. Valerius Flaccus, L. Valerius Antias, L. Valerius Tappus. A. et M. Valerius 1 oblicola, L. Valerius Potitus, M.
Valerius Falco, M. Valerius Messala, alii ex L 1 v Io hi-
513쪽
storiae Romanae diligentissimo scriptore noti sunt. Noster ut genus Paternum a gente Valeria, ita maternum a Fabia habuisse dicitur o) Omnem pueritiam magnamque partem adolescentiae literis et bonarum artium studio dedit. Sumta virili toga stipendium meruit, et in Asiam traiectus militauit: p) cum Sexto Pompeio illo, qui Caesaris Octaviani Augusti anno extremo consul fuit. In patriam redux Tiberio imperatori adulatus est, eiusque temporibus eXtremis, cum Seianus iam esset e tinctus, q suos dictorum factorumque memorabilium libros edidit, quibus Romanorum et eXterarum gentium notatu maxime digna memoriae Prodidit. Ille vero, qui data opera et insigni solicitudine aliorum collegit diciorum factorumque eXempla; ipse quod vixerit, n scio quo fato, excidit pene omnium memoria. Nequo enim quo loco, quo tempore, quibUS parentibus natus, denatus, aut quibus defunctUS ossiciis, cuiquam innotuit nostrum. Sunt, fateor, qui Valerium hunc aiunt Mediolani fuisse natum, et claros inter astrologos sacerridotesquς flqruisse. Quod item L EANDER, qui Lombardiam Transpadanam descripsit, ex antiquo Μediol nensi marmore, quod in aede S. Simpliciani exstat, ad- struere conatur. Monumenti illius inscriptio haec est:
H. M. H. N. S. Sed Potuit is M. Valerius Maximus, qui
o) vid. Valerii Maximi vita ab incerto auctore conscripta, quae vulgo eius libris praemittitur. ρὶ Confer. iEsius lib. a. cap. 6. n. g. α lib. 6 cap. 7.q Vid. v a L. MAX. l. '. c. II. exempl. extern. 4 extr. r) Vid. astu TE R. inscript. pag. CCCXIII. num. IV. vos sar qe historicis Latinis lib. I. GP. R . Diuit ipso by COOale
514쪽
cum Voluitano Imper. consulatum gessit, vel alius esie, . Vt Plurimi sunt, ex eadem familia. f. XIII. . Scripsit ex Asia redux ad Tiberium Caesarem diactorium factorumque memorabilium libros LX. qui hodie extant. Post Velleium scripsisse, inde patet, quod hic aduletur Seiano, cum in vitiis esset: ille contra, ut Caesari magis placeret, eXtincti iam atque cum omni stirpe sua populi Romani pedibus obtriti accuset perfiadiam, adeo quidem, ut apud inferos etiam, si illuc e set receptus, qUae mereatur, supplicia Penderet. V . rum historicae utilitatis nucleum excludit . virtutum' atque vitiorum eXempla succincte ex variis historiarum siluis colligit, ac Vitae communi, publicis priuatisque moribus accommodat, suaque in genera, velut in i eos communes ita digerit: Ut libro primo, quae ad religionem et publica sacra pertinenti secundo praeclara ciuitatum instituta exponat: reliquis, quae ad mores priuatos spectant, varia virtutum ac Vitiorum genera complectatur.
6. XIV. Cum satis vel ex ipso Valerii superstite libro comnet, eum post Seiani caedem, et Tiberii Caesaris te poribus extremis scripsisse; stilus vero is esse deprelie datur, s) qui male cohaerentibus sententiis tumidus, et affectationis plenus, tam bonum aeuum minime si piat: magni nominis fuerunt critici, qui sicut non 3 r gum Pompeium hodie, sed eius epitomen, a Iustino concinnatam, habeamus; ita nec Valerii Maximi opus
.int s) Valerium Maximum minime ex genio seculi locutum, doce - BAR HI 1 adueIs lib. I. cap. I
515쪽
integrum extare, sed compendium eius, quod Iulius Paris scripserit, nobis superesse dixerunt. Audiamus G. I. Vos si V M: o Vide tur is Iulius Paris feci e Glestiiopitomen. Uuodsi et Valerius librum de Romanorum nominibus fecit; eumque memorabiliνω dilris subiecit ha tio quoque epitomen scri erit. Siu nihil fuissemois quod multo verius puto Valerius ediderit ipse Paris,mt melius intelligeretur Valerius, librum hunc compo fuit: eius autem epitomen secerit C. Utius Propus. Aursi Probus auctor libri illius fuerit, epitome erit a Parides. Suid serius si, non aliunde odorari licet, quam pra fatione illa, quae est in libellum de praenominibus. huiusmodi est: Decimus atque ultimus huius operis ti- ber, seu studiosorum in reia, seu scriptorum siegnitia seu alio quouis casu, aetati nostrae perditus est. V V rum Iulius Paris, .ureuiator Vaserit, post nouem l bros: explicitos, hunc decimum sub infra scripto compem dio complexus est per quod de nominibus, praenoni nibus, cognominibus, atque agnominibus, fuisse eum dema Valer Io compositum, conic ne licet. v) Sed hoc, quod asseri, argumcntum valde es in mum. Potuit euim Paris librum de uminibus f iungere, non ut Valeriani υnius libri compendium ζ sed ut omnium V .lerii librorum facem ac commentarium. quare so flatu
is 1halim, Vale 'ium ipsum memorabilia scripsi hortiis epitomen edidisse Paridem ζ eundem reliquisse librum G
ι) De historicis Eatinis lib. I. cap. I. . Conser..LAM FCivde bibi Vindob. p. 9sq. Satis quidem erudite sTEPHANvs PIGΗius epistola editio. nis suae, quam isto epitomes fragmento praemisit, diuersimo. de confictas esse docet praefatiunculas pro librariorum iudicior
vade adeo nihil probari possit.
516쪽
nominibus: huius libri compenatum fecisse Probum. uod etiam arguunt ista, quae ibidem continuo sequuntur Hemia quidem Iulii Paridis haec fiunt: Liber decimus de prae nominibus, et similibus. Sequitur deinde Decimi hu- ςtas operis libriperct ritum Probum epitome. C TELIUS x atque et eo FABRI cIVS, v)iustiorem putat, de Ianuario Nepotiano suspicionem esse, quod spissius Valerii opus contraxerit. Hoc quidem patere aiunt ex epistola, quam PHILIPPvs LABBEus et ex veteri codice edidit, in hunc verborum sensum : Lanuarius Nepotianus Victori suo salutem. Impensus quam caeteri adolescentes titeris sudes, quo tantum proficis, ut exigas scripta veterum coerceri, mi Victor, quod iudicium etiam in senibus rarum est. Igitur de Valerio Maximo mecum sentis, Opera eius Milia esse, s snt breuia. Digna enim cogitatione componit ,sed colligenda producit, dum se ostendat sententiis, i cis iactat, fundit excesmus, et eo fortasse At paucioribus notus, quod legentium auiditati mora ipsa fassidio est. R
cidam itaque , ut vis, eius redundantia, et pleraque tran grediar, nonnulla praetermissa connectam. Sed hoc meum nec vim antiquorum habebit, nec fucum nouorum. Et cum integra fere in occulto sint, praeter nos duo profecto nemo epitomata cognoscat. Hoc tutius abutor otio, cauehie aliud quam breuitatem requiraF, quam solam popo fessi. Cura , mi Victor, ut valeas.
g. XV. Ego vero illud mihi periuadere non possum, eo veterum et MSS. codicum consensu, alterius, quam Vale-x in sua Valerii Maximi editione. I in Biblioth. Latinae Pare i. Lib. 2 cap s. pag II. I Tom. i. bibliothecae MSS p g.
517쪽
Valerii Maximi, dichorum factorumque memorabilium esse opus. Esto, fuisse plures, qui epitomen illius d derunt, a) contra fidem librorum et antiquitatis genuiano auctorem foetu suo priuare non licet. Trogi Pompeii epitome Iustini auctoris nomen ubique praescriptum habet. In ipso Valerii Maximi opere, quod extat, d
Irehenduntur ea omnia, quae breuiatores resecare VO-uerunt ; habes factorum circumscriptiones, sententi rum pompam, excessibus locisque luxuriantem copiam: unde rem saepe liceret exponere paucis. Sicubi commendanda se prodat breuitas . conuenit ea omnino cum
auctoris instituto, qui operis sui prologo ad Tiberium
scribit: quae apud alios latius, dis sesunt, quam ut breuiter cognosci possim, ab illustribus electa auctoribus dei
gere constitui ut documenta sumere volentibus longae imquiptionis labor absit. b) Quod ad stilum auctoris attianet, quem aiunt Tiberii aetate non satis dignum esse rhaudquaquam ille a prologo absimilis est, quem nemo dixerit ab alio, quam operis antiquissimi auctore, fui
se conscriptum. Neque adeo mirum, eadem aetate non aeque omneS terse loqui: cum et Cicero iam tum in
Bruto fuerit conquestus, quod, receptis in ciuitatem tot exteriS, corrumpi coepisset nativus ille color se monis Romani. A quo tempore, ut SENECA c) loquitura a) Epitomen Valerii composuir etiam M. Iohannes Honorius Bois hemus, qui Lipsae i , . claruit. Vid. IOH. HALL RUOR naspici legium de hist. Latin. p. Iio et FABRιC libi . Lata parr. I. lib. 2. C. s. p. ι L. Alii eum vocant tutium Hon rium , cuius epitomata super nouem libros Valerii maximi pio. diei uni Lipsiae iscis. 4. confer. FABRl CH bibl. Lati toni. a. b) Confer. eius. . lib. q. cap. I. a. σὲ Coinrou. Praefat. lib. t.
518쪽
tur, in deterius quotidie data res est. Vnde suo te pore Qv INTILI AN vs : d ) s antiquum sermonem nostro comparemus , paene iam quicquid loquimur, Hura es. Quae cum ita sint: fieri facile potuit, ut homo vem 1atus diu in Asia et Martis, non Musarum castra sec tus, aliquid assumeret peregrinitatis, intumesceret, ac sublimitatem in ea rerum varietate aflectaret: atque adeo dicendi genus castrense velut transfuga prae se ferret i 'suavi doctissimorum quorumque Virorum commercio.
pitis quarti exemplum legimus, in antiquissiunis exemplis non eXtant, Praefationibus et egresIibus, Valerio. usitatis, destituta, primum a Cuspiniano e e MS. Vindobonensi inserta sunt, non Valerii sed epitomatoris cuiusdam esse videntur: adeoque a Steph.Pighio aliisque, editionibus suis, diuerso genere scribendi, quod vulgo cursivum vocant, exprimi solent. g. XVI. Inscriptionum cuiuscunque capitis non esse Valerium Maximum auctorem, vel illud argumento esse, FRAN-ciscvs v Avasso R f notat, quod libri quinti caput
alterum de gratitudine, et sequenS tertium Ge ingratitum dine' inscribitur, quas voces nec VsqUam apud 1criptorem prohatum eo sensu reperire, nec ipse Valerius per totum Vtrumque caput VsurpaUit, quanquam occasio pene et necesutas Postularit. Idem vero etiam Vatiasser testatur, exemplum se Valerii Maximi manuscriptum habuisse, in quo non iam de gratitudine et ingratitudine, sed de gratis et ingratis capita inscripta fuerint. Rrr a Itad Instit. orat. lib. 2. Cap. I. e) Cui hoc nomine A L Dus gratulatu in Libro de vi et via verborum quorundam Latinorum, Disitigod by Corale
519쪽
Ita impressiam quoque habet exemplum, quod Μ diolani MDVIII. sol. cum Oliverit interpretatione prodiit. Certe veterum consuetudo non fuit libros distin Rere capitibus. Neque AvLus GELLIus, g) ubi de olabellae et Areopagi iudicio vALY v Μ MAxiΜvM h)citat, non capitis sed libri mentionem facit. Scripta, inquit, haec historia est in libro Valerii Maximi facto, muri dictorum memorabilium octauo. PLUTARCHVS quoque Valerium Maximum eorum testem laudat, quae de Marcelli obitu, i et Poricae Bruti uxore extincta refert. hi Sed codices, quos Vidimus, Omnes Valerii maximi opus nobis repraesentant IX. libris distinctum. In aliquibus reperitur epitomes cuiusdam fragmentum, in fine annexum pro libro X. prorsuS remotum et alienum ab argumento et scopo Valerii Maximi. Nihil enim continet aliud, quam nominum aliquot Roman rum rationes. Quae quidem epitome ex alio antiquo. scriptore collecta est a lulio Paride, sicut nonnulli produnt codices: illius vero duntaxat fragmentum hoc denominibus repertum librarii adiunxerunt Valerio Μ rimo, tanquam ex eius libro, qui nullibi apparet, exemplorum decimo contractUm. Hi et aIium admia serunt errorem, qui C. Titum ProhUm, nescio quem,
I protulerunt huius epitomes auctorem: id quod ex ipsius
g Nuch Attic Ita ra. cap. 7. ιὶ Uri g. cap. a. extia i) Vita Marcelli extr. '. m. F . R Bruti vita ex tr. p. mω 3I4. A. ι) Librariuet esse vid tur. Sed Probus etiam exritie quidam circa annum Christi DCCCXXX de quo ad Altui num icribit sεα-
varus Lupus perrariensis epist. 22. ιam vero pene stomachor,
quoniam non scribisti, qui Probus noster merceat ,sc. virum in Diqiluod by Coo te
520쪽
ipsius fragmenti fine satis temere depromsisse videntur. Hoc liquci, non esse Valerii Maximi, et eius auctorem vertim adhuc in obscuro latere.
Quoquo se res habeat modo: auctor quidem non inutilis cst propter exempla, iucundamque tot histori rum, quali florum congestam varietatem, vel narrationum breuitatem : sed tamen ineptus sententiarum assi ctator m) commixta illis bonis multa habet mala. Dum exhibere studet selecta virtutum atque vitiorum exempla: inprimis doctus, prudens et custos eloquentia Latinae esse cupit. Scribit inde ad Tiberium Caesarein rn quis compos mentis domesticae peregrinaeque historiae seriem, felici severiorum stilo conditam, vel attentiore cura, vel praestantiore facundia, traditurum se sperauerit PStilum ergo sublimiorem assectat, et opinato citius in meteoris haeret. Promittit plura, quam iPsa re pra stare potest. Labitur facile, qui grauitatem amat, sia pius et humi repit; mox surgere, aut evolare altius conatur. Aliquando satis deprehenditur esse acutus et si tilis, qui maxime vult videri: in plerisque durus est, subobscurus, et ad plebeium sermonem abiectus. Apuritate et vero sermonis Latini candore longius rec dit, quam aetatis suae patitur indoles: Vt DES. ERA
is saltu Germaniae disciplinas liberales, viserio dicere solitus
erat, orium currat, an certe inchoatam foram quod magis existimo, fruens Ciceronem et VrrPhum ceterosque opinione eius probatissimos viros in electorum collaraum admittat. etc. Et epist. 34. Probum antem non tam ahquia edidule admiror, quam non omnibus ram scribendi materiam abstias e. - lta eum ros. 1 cois in vocat commenti in catalicta P. λελ