장음표시 사용
191쪽
penus domestici provisionem,ideoque non sine parva iactinia mutari consilium, ac prosectioncm prolongari abjicive posse : xespondit Caesar, nullam aut minimam fore jactura, equos,apparatumque superfluum sine magno detrimento venumdari posse, pcnum augeri: sibi curae futurum ut patri satisfieret, eamqtie ob Icaustam extemplo se expediturum literas, patrique scripturum diserte, sibi videri consultius,ut Carulus aliquanto diutius filioru stioru in conssertio man at. Non cogitandum igitur esse de discessu, priusquam responsum a patre redeat. Ex Caesaris luitur hoc mandato luipcndi dcbebat desiderata profectio. Expcdiuntur postrud:e ad patrem literae per equos dispositos. Nec desu. t Gimni cus,quin etiam ipse ὁiligenter,de flatu rerum omni,de commodo vel incommodo hujus interjectae morae patri ac praecipuis ex consilio scriberet.Dux vero Guilhelm' acceptis CP saris literis .remm suarum statum atque circumstantias diligenti examine pensitavit haerens aliquandiu dubius : vicit nihilominus tadem post varias disceptationes prior illa se tentia,ln quam S. C. de peregrinatione, ac visenda Italia pro Carulo quondam factum euit: decrevitque pater non mutare consilium illud , Caelarique literis sitis in hanc fere sententiam respondit: Si ita valetudo, res familiaris,provinclaiumque status ferret: non fore quippiam sibi gratius aut iucundius, quam ut filius situs Carulus majore annorusp cio in honoratissimo suae maiestatis,filiorumq; suorum mi-milerio maturesccret. Non enim adolescentem Principem res auspicari in augustiore templo, non ejus juventutem infertiliore solo felicius efflorescere posse. Sed vota sua impcdiri variis rerum obstaculis. AEtate se jam ingruente premi, ac senio debilem fieri: dissicilem ac perpetuo afflictam valetudinem sitam omnibus esse notam. Flagrare interca continuis bellis civilibus Gallias universas , Bataviam, Vicinasque Regis Hispaniarum provincias omnes sursum, deorsumque seditionum tempestatibus jactari: & ex proximo vasto. que incendio pericula ac damna non contemnenda sitis etiam saepe provinciis inferri. Flagitare igitur rempublicam Principis suis vigilantiam summam, & labores in ex haullos , eosque majores, quam vel aetas, aut valetudo sua sufferre seniper posset. Has ob ca, fas se optasse iamdiu C Tulo cos annos, eamque matutitatem, ut posset quantocitius
192쪽
Eneae pii munere, apud pa rem fungi. Nec se pepei siepropterea sumptibus ullis, ut quod aetati deest, plurima di. sciplinartim, & linguarum peritia virtutumque Principi necessariarum assiduo exercitio compensaretur. Neque ideo
dubitasse se filium magnis sumptibus foras peregrinatum
ziblegare praeter morem nostri saeculi principum : quo tanto' citius inter ignotos usit& experientia mores animumque . . , sormaret ad res prudenter agendas. Jana vero fratris unicii sui res omnino postillare, ut ipsie, relictis domi crepundiis, surdiorum catilla foras etiam mittatur. Intolerabiles soresu impius, si duabus familiis pro necessitate, & dignitate, indixcisis δc longinque positis regionibus ca temporum in dissiciutate sibi providendum esset. Supplicare igitur se ma- maiestatem suam, ne diutius C.milum detincri velit: non defuturas iliccessu tempotiani occasiones, per quas ipse in comitiis Imperii, aliisve convcntibus ad quaevis ministeria instructior sitiae Majestati esse praesto poterit. Tales fere Dim iacis Gu:lhel militerae Uiennam XV. Kal. Septembres allatae L '. sunt. Quas ut Caesar accepit, hoc pan is responso,rationibus /qρ que adductis motus, illius tam delibera:o consilio noluit ρ qamplius refragari: sibique non ingratum sore professus cit, quod Cai ulus Princeps in st: tutam pcregrinationem ex p, ε
tris voluntate prosequatur, ac deinde domum redeat. Iam fama prosectionis illius ante rei inestre per provinciis exicras Principum legatorum cura percrebuerat, & imprimis per Italiam. QDa- ωώ propter certatim mox oratores principum, rerumq; publi- subsecarum carum confluere ad Caruli Principis hospitium caperunt Uscum literis, aut mandatis, quibus omnia humanitatis, atq; cia Caruis
amicitiae ossicia quam largissimis ridem praescntabantur. praesenex
Summus Pontifex per Iluemuncium suum prosectionem Greg. Πάfelicem ac laustam precatur, invitatque Romam ad viginti- Sum quinquennalia vota publica, vel anni Jubii eji ut nuticvo- Ponet emcant solemnia sacra: Non posse ipsum in celebriore Princi- xx. Emn-Pum,populorumque conventu, aut tempore magis salutari quennaliaci opportuno Romam venire. Si res, iterque suum ita com- ψώρώΩν Parare poterit, gratissimum sibi hoc fore : licet nullo tem- ca Iannipore ipsius adventus possit accidere incommodus. Rex HI- ML9υρ-1pamarum Plulippus per oratores sitos nunciari jussit .se iam 'leni provinciarum luatum in Italia praesidibus, atquc legatis v I mandasse, redis.
193쪽
inandasse, ut ipse in exciperent. atque tractarent tanquamyrii cipem Caelari atque ubi sanguine assinit'teq; iunctum proxime: in urbibus dc mihis omnia visi1 digna monstrarent, nihil eorum, in quibus oratum facere pollent, neglia gerent. Interi ira se hoc quam maxime petere, ut peragrata, visaque Italia, non praetereat Hispaniam rebus item pra claris multiplicibus visu plane dignam; sore in promptra suo i dato triremes redeunti per Liguriam Genuae, quibus cum comitatu suo commode dc tuto trajiciar; adventum fore sibi, amitinaeque ipsius quam acceptissimum. V neti invitabant eum ad rem publicam,urbes q: tuas viscudas: di magnifice currus, equos, naves , commeatum, hospitia. pergenti perditiones suas offerebant. Ceteri Duces ac illi striores Italiae principes , amnitate, necessitudii te, & amicitia juncti , de ejus visitatione sectuiores, adventum laetissi- .mum OmneS precantur, Inquirentes sellicite quana via pergere vellet; dc quo tempore ab ipsis possit expectari. Omnibus quidem singulatim Carulus egit gratias immenses, di bie tamen semper respondit: In longa peregrinatione quid certi dissiculter disponi posse, oportui utate ac tempuS tunc ducere ac imperare,ideoq; quid asseri secure nequiri: Sel boratursi nihilominus, nec pretermissiuru occasiones, sit quibus poterit consanguincorum, amicorumve Principum p stulatis obsequi: Et jucundum sibi quam maxime futurum, cognationes coram videre,domplecti,omniaque necessitudinis amicitiaeq; debita ossicia cum ipsis, ceterisq; amicis singulatim renovare possie: Sed deprecari semper se velle nimias honorum pompas, aut, ut Vocant, caeremonias: amorem& familiaritate se tantum amicis adserre, nec cliam amplius quippiam reportare velle. Regi Hispaniani in scripsit, si bi nihil exoptatius esis, quam in omnibus maximi regis V luntati parere, Majestatisque jussa capessere: cum praesem tim jam saepe geltiat animus e Galliis in reditu, cum itineris etiam dispendio, citis equis in Hispaniam excurrcre ad regiae majestatis perisnam venerandam,de ad famuli deditissimi offerenda obsequia. Sed cum jam expectatione sita di lius a Caesare fuerit retentus, dc non ultra semessi e spatium peregrinationi Italicae pater constituerit, votis suis oblive temporis brevitatem: atque eo magis, quod Galliae crebrim. - - seditio
194쪽
37seditionum motibus agitatae transitum vel accessiim tutum neutiquam in praesentiaru concedant. sperare se igitur propensim animi sui promptitudinem pro obsequio habenda in eo rerum statu,& a regia illa benignitate conflicta boui consulendam csse. Post impetratam deniq; Caesaris licentiam, semino studio procinctus expeditur, profectionisq; dies indicitur familiae, a. d. VII. Idus Septembris. Carulus princeps Kalendis ipsis officia distestiis exorditur, &t karili com m more comitatus cohorte sua per urbem circumvehitur, legatos principum singulos domi amanter visitans, gratias pro ossiciis omnibus humaniter praestitis egit, amicitiam benevolentiamq; suam his offerens, in qu bus ustii esse posset. Similiter etiam accessit ad aedes praecipuora Caesaris familiarium,quorum opera,ductu, & consilio ut antea diximus, usiis saepe fuerat. Omnes deinde sequentibus diebus ordine ad ei is hospitium venerunt, gratias acturi, &faustam, felicemque profectionem precaturi; sinetuli officium ossicio, di honorem honore compensantes. Caesaris interea filiis Rudolpho regi, & Archiducibus dolor incessit diem distestus instare videntibus : displicuit vehementer abrumpi ab ipsis proxi mum sanguine,iii avem,placidu,ac in o-nanibus morigerum comitem. Non potuerunt igitur non amoris monitoria pignora apud ipse in relinquere, quibus absentium recordaretur. Rex Rudolphus dono illi misit nobilem, ac summae pulchritudinis equum ornamentis omnibus ditissime instructum: Archidux Ernestus ensem, pugionem, Sc cingulum auro puro munitum & instructu, quorum parerga sculpturae non minus artificio, quam niateriae precio excellebant. Quae munera ipsi olim in Hispania ab avunculo Philippo rege acceperant. Minores fratres item munuscilla missitavere, quibus benevolentiam sitam test rentur. Octavo Idus Septemb. Carulus princeps ante prandium ad aulam veniens Augusto Caeseri avunculo, & Augustae assim qua maxime potuit reverentia de beneficiis honoribusq; acceptis gratias egit, atq; valedixit. Mox etiam regi Rudolpho,ej usdem que fratribus Ernesto, Matthiae, & Maximiliano Archiducibus: A quibus omnibus ordine non sine turgidis oculis missionem accepit. Post meridiem cum omnia domi expediuntur ad prosectionem, non diu ante sella occasum praeter expectauonem ultro ad Catuli Prin-
195쪽
cipis hospitium cum magno nobilium comitatu veniunt Rex Rudolphus dc Emeaus Archi dux auctarium honoris Scofficii adjicere, ultimaque dare privatim mandata cupi H tes. Ubi cuin aliquandiu cum Camio humanilli me in artio sermonem contulissent, appetente jam nocte, ad Palatium redituri, aiunt postridie mane serui silai adesse, &adspacuum itineris aliquod comitari ipstim velle. Rex deinde atqiae Emeilus antequam disicederent, oeconomo Gininico tamiliaribusque Caruli singulis item peramantcr dextera porrC-cta, valedixerunt. Postridie poli solis exortum rursus adliint ad iter accincti, cum peramplo equitatu nobilitatis aulicae, Carulumque jam paratum excipientes, ex hospitio per Hrbem dum cducunt, duo fratres Archiduceg minores Ma tii ias & Maximilianus paulo post etiam cum cohorte ilia comitatui accesse l. Atque ita cum ingcnti proscquentium turba Cruulus princepa a Caesaris filiis pertres amplius horas deducitur. Tum ingens pluvia divellere & separare coetum coepit, do Catulus equo desiliens longius progredi Ausci iacos Principes non patitur :.qui mox etiam equis d scende nies ipsiim humanissime amplexantes, eidem, comitatui 1; suo iter facile, & omnia laeta precati, extremum valedixerunt, Viennamque rursus properarunt. Carulus aulica turba d missa per Caelii montis silvas in Noricum ripense proficiscitur, Danubium a dextris relinquens. Valeriam &Camos a sinistris, quatriduano itinere Laureacum pervenit
pridie Idus Septembris. Urbs haec amplissima quondam MRomanorum colonia fuit cognomine Aureliana Laurea- censis, legionum capax, mansioque saepius Imperatorum equae sita est ad Danubii ripam in ostio Anasis, ex Alpibus in
Danubium ibi destilentis Nunc vero ex ejus urbis a Gothis, & Hunnis non semel deletae ruinis remansit exiguum Oppidum, aedificiorum tamen structura pulchrum & elegans, quod nornen etiam mutavit, & a dicto flumine nuncupatur Anaius. Visunt Carulo principi sequentibus Idibus in eodem oppido quiescere, tam refocillandorum equorum causia . quam ut situm antiquae ac celebris urbis, Ec si quae ejus adhuc viserentur.reliquiae, cum Pighio suo recogno-lceret. Vcrlim pauca in agris, & rara reperiunt vestigia: ram tunditus bellorum cladibus est eversi. Viderunt tamen extra
oppidam non procul ab ossio, quo in Danubium liuit Ana-
196쪽
siς , in quodam colle fiundamenta antiqui, ut apparet, castri, ει ingentia quadrata laxa: in quibus templum sium mae Vetustatis a Christianis olim extructuna adhuc eaetat, ted planEProfanatum, ac ruinosirin. Cujus parietibus inscrta siliat quaedam saxa cum Iculpturis antiquis, e Romanorum aedificiis desumpta. In lci lis lapidcis quadratis portae templi videtur chorus bacchantium Satyrorum, ac Nympharum: equibus Satyrus unus tibias, at is subsilientibus inflat. Nymphae his intermixtae crotala pulsant,& tripudiant. Inter alia videbatur item in saxo quadrato Europa tauro natanti Insiadens, cujus cornu alterum finistra tenet stolata ad pedes usque : dextera prehendit velum , quod capiti ejus lunae corniculatae quasi forma circumvolitat. Haec jucunda vitii pr pter si immam antiquitatem Carulo Principi i uere. Plura etiam intellexit ejus generis monumenta inde avecta suisse, di in alias civitates elle translata. Piuhius demonstravit Lau-r censes milites Valentiani ac Valentis temporibus vicinos Danuvii limites adversiis ingruentes barbaros munitioni- D--ι-bus firmasse,atque id ex lapidea tabula, quam Viennae Vide- munu-.xat cum hac iniciiptione: D. D. D. N. N. N. VALENTINI A NI. VALENT ISET. GRATIANI. PE R ENNIUM. AUGUSTORUM SALUBERRIMA JUSSIONE. HUNC. BURGUM A. FUNDAMENTIS. ORDINANTE. VIRO CLARISSIMO. EQUITIO. COMITE. ET UTRIUSQUE. MILITIAE. MAGISTRO INSISTENTE. ETIAM. LEONTIO. P. P. MILITES. AUXILIARES. LAUREA CENSES. CURAE. EIUS. CONMISSI. CONSULTATU EORUNDEM. DOMINORUM. TERTIO. AD SUMMAM. MANUM. PERDUXSERUNT PERFECTIONIS.' - Quod factiun anno post Romam conditam cc CXTIR. post Christum natum CCCLXX. circiter Magistrum arm ru per Illyricum vocat hunc Equiti u Comitem Ammianus Marcellinus libri XXIX. fine, ubi narrat Danuvianoru limutum munitiones istas Quadorum excitasse bellum. Jam vero praefectum legionis iecundae Italicae Laureaci, ac Len- LQιο πιua tenuise castra, o libro provinciai m populi Romani, IMMAE,
197쪽
quem Notitiam Imperii intitularunt, apparere tum PighLus quoque docuit. Carulus Princeps his visis, in horologii turrim, quae in medio foro est, adsiendit, ut contemplaretur circumlacentis regionis tractum, ubi didicit civibus persua. ---sum elIe , Marcum & Lucam Evangelistas non diu post I υμε Cluillum palliini salutiferae religionis nostrae Durraci, oc uel in vicinis locis prima sundamnta iecisse. Testantur hiscetiam versus in turri eadem publicati:
m Lisea Chri dogma profess- erat. Curulus postridie Idus ulterius proficiscitur, Lentiam- tr i IV que a dextris relinquens attigit mantione tertia limites di- pu tionis Salisburgentis, ubi in Straett.altio pago hospitium illi paratum erat ab Archiepiscopo Principe Jo. Jacobo Camo. Iam enim a fratre suo N. Canio Caesari a consiliis, de . stabuli Palatini praesecto certior erat factus, Carulum Prinis Ter Me - eipem ab aula discessisse,& per Norico, ejusque provinciam
profici ci velle in Teriolensem comitariam, atque inde in ' βε ρε Italiam nec dubitare se, quin contrahendae amicitiae, urbis-fφρ - Ο qtie visendae caussa ipsim visitare vellet. Archiepiscopus -- ἐς igitur, ut omni virtutum genere est ornatissimus, tanti ho-r- s pilis adventi laetus, observari in finibus suis ejus appulsum. ς & parari hospitia iubet: pio sui ordinis dignitate di amplia' βτ' N- ibidine Carulum accepturus. Quem ejus legati, adventum grat: 1smum Principis sivi nomine gratulati, in dicto pago primum Caeceperunt, & cum suo comitatu pro loci conditione & montium sterilitate abundanter & laute satis tram pre -- ctarunt. Postridie sumpto ibidem prandio , SaltZburgum , pes Iώθ veiliis pergitur, saxosa & dissicili per saltus & montium cre-Aom nos pidines via. tempestatibus atque incuriae stiperioris aevi col-mumra. Iapsa. Constat tamen eandem olim a Romanis militari
L is mi pera per milia passuum undecim diligenter filisse in illo tra
198쪽
HI IMP. CAE S. L. SEPTIMIO SEUERO. PIO. PERTINACI. AUG. ARAB. ADIAB. PARTHICO. MAX. BRITAN. MAX. PONTIF. MAX. TRIB. POTES. III. IMP. VII. COS. II. P. P. PROCOS ET IMP. CAE S. M AURE L. ANTONi NOPIO. INUICT O. AUG. PARTHICO MAX. BRITANNICO. MAX. GERMANICO MAX. PONTIF. MAX. TRIB. POTES. XVI. IMP. III. COS. IIII. P. Ρ. PROCOS. FORTISSIMO. A C. F ELI CIS SIM O. PRINCIPI DOMINO. INDULGENTIS SIMO M. P. XI.
Ilae notς singulares per milia passuum undecim ibi viam suisse munitam significant: unde pagus etiam antedictiis populari lingua Straeisvvalta, quasi stratae sylvae nOmcn a cepisse videtur. Neque est quod quispiam existimet eo primum tempore a jam dictis i meeratoribus viam illam per
Alpes munitam ac distam futile: jam enim a ducentis ani plius annis antea, ut Sex. Rufus V.C. breViarium Incremes torum Imperii Romani Valentiniano imperatori scribens
testatur, sub Julio & Octaviano Caesaribus per Alpes Iulias; ut appellat, legionibus iter est factum. Atq; hinc Julias appellari in eo tractu coepisse, plures docti autumant, quod ex Gallia Cis alpina Iulius Caesar in Illyricum, di postea Augustus in Noricos, & Pannoniam cum legionibus saepe tram serit. Tunc primum Romana potentia in Alpium illa parte
planari, ac sterni viae, atque etiam castellis praesidiisque strumari inceperunt, quo facilior exercitibus Romanis itus ac reditus esset. Quin etiam perhibent antiquitatum studiosi & reetionum illarum periti quidam, etiamnum temporis ibidem no procul a Carnoru, Noricorumque finibus in amduo monte, quem Crucis appellant incolae, viam amplari cerni vastis rupibus excisam,quam Zieliam nunc corrupta voce, pro Julia nuncupant, legiq; in ejusdem planis parim tibus c. Julii Caesaris nomen ac titulum literis magnis, sed admodum vetustare consumptis, quibus significari scribit Leander Albertus C. ullum Caesarem procos. viam inviam
199쪽
credendum omnino cst, ab eo deinceps tempore Romani rum cura vias illas in Alpibus conservatas non istum, sed etiam operibus ampliatis iaciliores, atque frequentiores eL se factas. Sed ne a siticepto itinere diutius evagemur: proficiscitiirinde Carulus Salisburgum urbem nobilem antiquitate.& opulcntam mercimoniis: quam olim Hadrianam
dicturi mille quesam pr dunt Historici, fortassis a coloniaco deducta, Hadriam Imp. auspiciis: quem Sex. Aurelius
Victor, aliisque memorant provincias omnes circum ivissere taurandatum urbium coloniarumq; causa: in eumq; stinem semper secum duxisse architectorum fabrorum, lapicidarumq; , ac omnis generis artificum cohortes extruendis in senibus aptas, & centuriatas ad specimen legionum militarium. Unde restitutorem ipsum orbis terrarumque provinciarumq;, nummi vetcres plures appcllant, qui eius in honorem cusi reperiuntur. Postea t Juvaviam a vicino castro dc flumine appellatam quoq; fuisse, testantur annales ver res Archiepiscoporum ejus urbis, Versus antiqui in tem plo, qui leguntur exarati: Tunc Hia triana verm, qua post Briaisa dicta, Praesitatu erat Moricμ- sepo Hgna Ruuberrisides, quisidem contutis ι Christi: quam retinet, Salisbu tu ero sio sta Et meminerunt Iuvaviae itineraria Romana, inter Laure acum & oenipontem hanc non semct locantes. Rupertus vel Rudbe: tus autem Epii copiis ex regia stirpe Francorum ortus, a Duce Berchario Christianae religionis hoste pulsus e Vangionibus , per Noricum, Valeriam, Vicinasque regiones doctrina &vitae sanctitate fidei nostrae post vastatis diversis et ad bus barbarorum furore Christianas per Europam universim provincias ) certa prima fundamenta iecit, Heraclio ut asseritur in imperante , fultus auctoritate & potentia Theodonis Bajoariorum regis : cui divini spiritus gratia ac virtute persitas erat, uti relictis idolis, una cum proceribus , popillique magna frequentia sacri baptismatis fonte religioni Chi lilianae initiaretur. Ab hoc conceditur Ruperto, ut in Juvaviae desertis ruinis ab Attila, Hunnis que ante centum amplius annos funditus eversae, ad amnis Iuvavit ripam sedem figeret, oppidumq; exstrueret. Donatur etiam vir sanctus proprietate ter
200쪽
rdotii circumjacentis, qui inter ruinas, ut dixi, 3c virgulta cooniae veteris coenobium, ac basilicam extruxit in hono-xcm principis Apostolorum D.Petri, & ibidem instituto disci illorum-selcc seminario , ex quo transierri novellae plantae in vicinas rviones possent,veluti diligentissimus agricola vineam Christi brevi tempore per Noricum universum, Valeriam, Pannoniaeq; fines,& inter inalpinos populos latissime propagavit. Qua de causi nunc etiam Germani iii periores Rupertum Apostolum Bavariae, Aulbiae, & R pertus
Stiriae nuncupant. Locus succcisu tempotum, dc Epaicop xum succcs Ibium prudentia in peramplae civitatis formam eX eVlt, adeo ut nunc vicinarum provinciarum sit meir polis. Postea vero cum Juvavit suminis nomen nescio quocata, muras lent incolar,Salizam lingua populari appellantes a salinis forte propinquis: tum S. in bis nomen mutari in Saltaburgus coepit. Archiepiscopus ipse cum magno Aresi/ρι- praelatorum s immi collegii, atque nobilium comitatu, ad sopia. CA venienti Carulo Principi occurrit obviam ad tria palluum , siam M. milia, exceptumq; humanissime deduxit per urbem in suum Palatium, quod est in urbe media basilicae D. Petri contiguum, ubi Catulus triduo continuo cum sito comitatu, pontificiali prortiis apparatu, quam splendidissime tractatur. Sequenti post adventum mane,cum principes sacrificio M s Iae simul inteistris ent, Palatium amplissimum Caelarum Pau/ι- ac Regum plurimorum hospitio nobile perlustrant. Mi- SAD,Pbranir Carulus liospes augustam aedificiorum formam: tense. n. cula, porticiis, atria, xystos admodum spaciosos, tabulis pictis, ac chrographicis, ornamentisq; sitis omnibus opu, senter instructos: parietes acernis tabulis vestitos, sculptili. bus parergis elegantibus conspicuos:tecta ac lacunaria aurota argento laqueata, picturis, sculpturisq; artificiosis distincta: cubicula thor s. auleis, Sc stragulis ex holoserico atque omnigena precmlae supellectilis synthesi adoritatissima :hortos amoenissimos, fontium artificiosis scaturginibus, &diligenti arborum herbarum que cultura speciosos. EX Palatio deinde descenderunt in templum cathedrale D. PG Tempiamrri, structura operibusque peramplum , & vetusti te vene- c the alaxandum. Monstrarunt Camio Principi divorum Ruper- D. Petri. ti, Vitalis, atque Virgilii primorum cjus ut bis Episcopo-xum monumenta a martyrum diversorumque sanctorum μονῶ re. homi- orma.