장음표시 사용
261쪽
2 METHODI MEDEN Ibus potum succurrit.Daucus semine primum, deinde radice calfacit & exiccat urinam vehementer pellit ut etia cal- eulo; excludat. Seseli massiliense Hucum viribus aemulatur. Personata quae bardana, radice & semine urinas pellit, renes in farctu liberat arenulas calcul6sque excutit. Paeoniae radix acris & subamara, ex vino pota renum & vesicae dolores lenit, seminis grana sumpta calculorum rudimenta pueris eximunt. Tribulus uterque praesertimques uestris, poto semine renes purgat, calculosisque medetur. Spartum genista appellatum , secunda classe calidorum & sccorum, incidendi extenuandique viribus praeditum semine prinsertim urinas ducit, &tum vesicae tum renum calculos
Iuniperi fructus calidus tertio,siccus primo,stomacho v- tilis est renes deterset,& urinam pellit: sed caput tentat. Lauri baccae & solia tum sotu tum insessii vesicae conserunt affectibus: radicis cortex renes expurgat & calculos rumpit, sed conceptus enecare traditur. Calamus odoratuqurinam mouet, renum vitiis & stranguriae commodE opbtulatur. C7perus radice insgnis quae calida & sicca, citra acrimoniam incidit, calculo v exatis congruit, & urinam
Cardamomum ex vino sumptum asscetis renibus & dyseriae medetur.Periclymenum quod est inuolucrum maius,& capri soli uiri ossicinis, vehementer calidum & sccum, tu fructu tum solio urinam mouet,calculos pellit,& si pluici tum bibatur cruorem profundit. Praecipuae ex his comparatae compositiones sunt,strupus capillorum veneris, sympus de limonibus, strupus alti, a syrupus raphani, electarium diaspermaton , & electarium
λιθον πίζον. At Vero in rem praesentem varia ex his apoet mala decernuntur, alia quae leniant & laxent lia quae e purgent deturbEntque arenulas aut calculos: quibus interdum oxymeli scilliticum utiliter assunditur. Pulveres quoque & electaria & condita his formulis quae supra sunt expostae. Fotus quoque & insessus tum aJ compescendos nophriticos dolores,tum ad comminuendos calculos,ex radiscibus althaeae raphani, petroselini macedonici,seniculi, er gij & bardanae, cum malua,parietaria,berula, chamaenaelo, betonica,nasturtio,pim Pinella & origano, lauro x iunipe
262쪽
L I B E R v. usro.Ex quorum deinde' magmate addito polline seminis authaeae lini & Gnigraeci, seseleos & danci cum axungia cuniculi & anseris cataplasma concinna dum est. Illitus praeterea ex oleo liliorum, cham armelino, laurino, nardino, a scorpionibus & terebinthino. Nonnulla etiam in clysterecinduntur, qui eductis primum secibus summὸ sint profuturi.
Vteri medicamenta. CAP. x XVI.
OV A v vero conserre traduntur, alia immodicum eius fluorem sistunt, dilia suppressium mouent,alia humorum colluuiem eluunt expurgantque uterum alia corroborant Quae mensu in fuorem usi it sere frigida sunt omnia, . genitale semen extinguunt, sedantque veneris impetus Muteri strangulatus compescunt: nec frigidi; aliter iuuatur uterus. Nymphaea quae pia sertim candidam radicem limber,mulicbri profluuio medetur veneris insomnia colibet, α semen genitale extinguit. Cytinus & balaustium restigerant siccantque gradu secundo, adstringendi vim habet. menses aliasque vulvae fluxiones cohibent. Rhois sem e obsoniis inspersum pro sale,& decoctum potui datsi inestrua mulierum purgationes dc alba earum profluuia retardar. Idem rasariticulorum rubi decoctum eroes'. t muli que cfm cacius eius soliorum & cauliculo: i iuccus expressi, de sol esccatus. Cornu cerui ustiam & lotum, & ebair in tenuissimam scobem redactum Minini; fluxione vuliue labbora: tibus magnoperὰ prosunt e couenienti liquore et illa. posetulaca mulierum purgationes sistit, veneris lite impetus 3c insomnia sedat. Plantago refrigerat densit ite hir c sanguinis eruptiones omne' 'cohibet atque utatui pros iu ia ita &vulvae fluxiones compescit, & aduersus uteri sti angulationes ex lana subiicitur. Semperuiuum utrumque refrigerat gradu tertio & moderatE liccat, muliebres fluxiones sistit & veneris ludibita
strangulatusque retundit. I 2.
Quaecunque autem menses mouent, calida serritanti cessu tertio, nec tamen vehementer siccant, clusino si sunt amara & acria,quorum tanta vis est, ut in distantissima saluis viribus penetrare possint,& venarum ora reserare crast, extenuare dc lenta detergere: at ue etiam cum mensbus
263쪽
pleraque peculiari dote alias quoq; uteri sordes ec illui fest
purgare.Nec pauca ex his conceptus secundasque pellus, aut etiam scelus enecant. Chamaenaelum calidum sicculiarique primo recessu enuium partium, anodyna digerendi lx facultate praeditum,potu & insessione menses & fortiis euocat, uteri duritias & flatus dii soluit.Betonica uterum ex pu
gat, di nihilominus corroborat dc conceptum retiner: uti
lis praegnantibus: quibus alba sordidaque illuuies ex utero manat. Laurus calfacit & emollit eiusque decoctum in mulliebres insessus additur, & vulvae sordes vel praegnanti tuto eluit .Parthenium decoctiam ad vultiae duritiem & strangvlatum insessu prodest.Lilium radice . soliis & storibu vxile, assiim & ex rotaceo lusum subditumque vulvam emollit,& blande expurgat.Trifolium odorarum calidum siccum que ordine tertio,semen & solia ex aqya pota vulvae strata gulatui succurrunt.Paeoniae radix eiusque grana nigra vulvae stiangulatui & uteri doloribus ex vino pota medentur Quae validius menses cient aut uterum expurgant, minimEciita sunt praegnanti quod pleraque solutis acetabulis Moc pium eiiciam,quaedam etiam seu sumpta seu admota in te imant.Samnsuchus menses ducit tum sumptiis tu in pessis
subditus. Ocimum sumptum in acetariis Vterum expurgat, venerEmq; stimulat. Origanum attenuans aperiensq;.men
ses euocat. Melissophyllum secunda classe calidotum primina siccorum,'ad menses educendos tum potu tuni inses sqrutile M ad concipiendum iuuat. - Prasilium mulieribus quae non purgantur, menstrua & a partu secundas pelli di incile parturientibus salutare Scor-
dium menses ducit,& sotu tu Ve Partum Jcςςlςint. . i. t Baccharis odorata, radice subdita partum edurit. Arte misiae seeciem duae calidae s udo,srςcae primo tenuium partium, sumptae aut in uteri semento 'ei inselliis acco ininodatae menses ducunt, seci indas sectusque extrahunt4 xteri praeclusioni conseri int:sarum quoque succus cum myrrba subactus & admotus,elicit quaecunq; concluduntur. in v te an pulegiupi calfacit siccatque ordine tertio, potum exte
curando mense secutulas f tusque pellit,tumores,duritias uteri conuersiones instah tollit. Cyperi radix re igerat si praeclusae vulvae soty -xiliatur, mensesque euocat. Phuyalariam dicta,calida siccaque ordine secudo, merises sopia .is ducit
264쪽
ducit de utinas.Rubiae maioris radix semenque menses, secundas,s et usque subditum trahit,sumpisimque pellit.
Polium montanum cui teucrio nomen est, menses & a partu secundas,mortuumque scelum sumptum eiicit.Seselitum semine tum radice uteri strangulatui medetur e menses & foetum utero excludit. Dauci semen efficax adeo promouendis me bus ut etiam secundas scelusque pellat, ocstrangulatus sumptum sedet. Ruta incidit & digerit, menstrua ducit, flatulentos Heri tumores discutit ex oleo cocti & insula, & vult in strangulatu liberat: cum melle trita & obscoenis partibus inducta,
veneris appetentiam & semen extinguit. Calaminthe calida siccaque temo recessu acris & modice amara, vehementer incidit de abstergit, menses valide adeo ciet: ut & conceptum seu pota seu admota interimat & eiiciat.Sabina tettio est gradu calidorum Sc siccorum, acris & valide digerens, menses siquid aliud prouocat, laetum etiam viventε ei cat & mortuum eiicit. Dictamni radix tum potatum vel suffitii vel pesso excepta, mortuos iam scelus educit, α solo gusta partus accelerat. Aristolochia utraque menses, secundas, di scelus cum myriba & pipere pota pellit:subdita eadem praestat , & uteri sordes expurgat. Gentianae radix sumpta extenuat, abstergit, purgat & obstructione liberat, nec modo sumpta sed δc subiecta menses scelus & secuntas excludit. Iridis radix fotu mollit aperitque locos,& muliebria trahit, & glandis modo cum mello apposita foetus c- uocat. Asari radix subdita menses conceptusque trahit. Smyrnium ra)ice, herba aut semine sumptum, aut etiam
seruefactum subditumq; menses secundasque pellit, & abortum facit. Myrrha calida siccaque ordine secundo,tenuis& validὰ detergens, vulvam emollit, & praeclusam aperit, menses & partu celeriter extrahit praesertim quq stacte appellatur. Styrax & bdellium myrrhae vires imitantur. C, storium cuin pulegio potum meses, partus & secundas eiicit. Sagapenum ex hydromelite sumptum,inenses potenterciet, sed scelum exanimat. Galbanum non sumptum in do,sed & admotum mensis partusque euocat. Oppopono I vreri tumores duritiasque appositum soluit, mentes trahit,
Eorum qua corroborando utero desiinniux, alia emn
265쪽
METHODI MEba Noripsum firmant conceptumque cotinent, alia moderato colore fouent & manantem illuuiem exorbent, amara quadamtenus & odorata vis mul aperiant & calorem suscitet, odorisq; suauitite uterum oblectant.Prioris generi sulti 'Bistorta ossicinis appellata, frigida siccaque moderate &aastrinpens, meri strua ustit,uterum corroborat, conceptumque retinet ac fouet tum admota radice tum sumpta cuiunuce moschata & caryophyllis. Corallium tum sumptum tum subditum menses cohi-let,uterum conceptumque corroborat. Costus impurum' Victum expurgat tum sotu tum sussitu, & ad cocipiendum iuuat. Betonica eadem ut supra dixi conseri, foetumque
Caryophylliam tum sumptum ex vino odorato tum subditum,uteri strangulatum lenit, & utervi sertumq, recreat. Nux moschata & macer easdem quoque vires obtinent. V: Nardus seli spica nardi impura vulvae profluuia saniEmque subdita ablorbet,eonceptum'; sussitu adiuuat. Styrax sussitu quoq; uterum expurgat,exiccat & corroborat, uteri strangulatam compescit,& ad concipiendum praeparat. Succinum sussitu potuque uterum siccat, prauos humores in eo gigni prohibet, corroborat, & ad concipiendum iuuat. Melanthium sussitu menses ob crassitiem lentoremque suppressos educit, uterum ex calfacit, exiccat & corroborat. Calamus odoratus tum potu tum appositu aut susA- tu menses euocat, uterum siccat recreat. Benioin liquos creditur cyrenaicus, calidus summὸ tenuis & halitu dige rens , uteri fluxiones sessitu vel pesso exorbet, ipsuinque& partes omnes neruosas corrosorat. Moschus tum sum plus tum pello subditus,uteri strangulatum tollit, venerem proritat, uterum odore recreat, siccat & corroborat, con cipiendique spein auget. Ambar quoque praefocationens arcet atque sistit, & tum sumptum tum subditum omnia'. quae moschus validὸ consert. Compositiones vero ad uteri restigerationem & ad immodicos menses cohibendos hae extant. Syrupus e portulaca, strupus e succo oxalidis,sympus myrtinus,aqua plantaginis aut portulacae diluti trocnisci spodij, trochisci terrari naniae,trochisci succini: oleum rosarii, nymphaeae & myc livum vnsuentum Comitis. Ex tempo-
266쪽
Ex tempore autem decernetur ivlep rosatum,& ex aquis stes latitiis myrti, plantaginis & oxalidis adiecto succo veloxyacanthae vel cidoniorum .Pulveres quoque x electaria aut condira ex corallio,lapide haematite, margaritis ,cornu cerui usto Ac succino, addito saccharo rosato aut conserua rosarum, aut alia quavis adstringente. Emplastrum quoque quod habet boli arinenae lotae in aceto. I iij. terrae lemnia D militer lotae J ij. sanguinis draconis,mastiches an . I j. n. cum cupressi, gallarum ,rosarum,balaustiorum tritorum m. I f. cerae & unguenti comitis an . quantum satis est ad co poranda in emplastri formam.Vel farinae fabarum dili emucilagine gummi arabici vel tragacanthet quantum satis est ad excipienda & vincienda & cogenda omnia in emplastri consisten iam,quod lumbis & pubi inducetur. Ex e dem quoque materia pessi subdentur vel iniectiones. Admouendos porro menses & ad exiurgandum uterum extant syrupus capillorum veneris, tyrupus hyssopi, syrupugine misi , electarium diacalamenthes tum umplex tum clis positum,trochisci e myrrha qui etiam secundas pellunt ,αpitulae sagapeni, quibus etiam vis inest mortuum foetum excludendi .Harum exemplo aliae quoque sormulae re v gente praescribetur tum suinendς tum admouendae: ut tus huiusmodi. U. Chamaemeli,sain psuchi, ocimi, pulegii, origani, prassi j, calaminthae arte minae, melissophylli,pa theni j,abrotant,ab lynthi j an .m ij.coquantur in aqua quae satis sit ad solum vel insessum, vel iniectionem. Eadem aptari poterunt in pellos,quos etiam utiliter ex radice dictan aristolochiae, gentianq,ex myrrha, styrace & aloe,terebinthina exceptis concinnare liceat. Ad uterum vero corroborandii & ad iuuandam concoctionem extant electarium de geminiς, eiectarium ar maticum, electarium dialatyrion ,satyrium conditum &
ungi uinconditum.Suffitus quoque decernetur qui habeat melanthi, seminis δ f. styracis calaminthae, succini,schoenanthi calami odorati,spicae nardi an .3 ita rosarum rubrarum 3 ij fiat puluis ad suffitiam. Aut pelius: .Liquoris cyrenaici,iridis rosarum rubrarum an .i.Κ.Zibeti,ambaris an.
g iiij moschi g i; fiat puluis qui syndone exceptus ici bal
267쪽
M alubrisidi: externis quibusdam affectibus med
UT E R N i affectus qui in unamquampiam particulam
siue cum ulcere, siue citra ulcus incidunt peculiaria habent libro proximo tradenda remedia. Qui vero in plures partes inuadunt. ut arthritidis,paralysis,tremor,artuum dolores & qui ex uniuersa fluxione orti fuerint, huc comodE
referri pollunt.Per hos igitur affectus cum iam satis purg, tum corpus & fluxio cohibita fuerit, si humorum reliquiae sultiendi; digerendae dissipandaeque videbuntur,in id apta erunt simplicia quae ad cerebri affectiis stupra attulimus:
quandoquidem neruorum cadem . atque cerebri est ratio. Proprie vero & peculiariter ad artuum dolores, haec commendatur: Helenii radix & iridis, chamaepytis, verbasci
Ia duo calaminthe,acori radix,centauri uin minus,herm
dactylus in apoeemata ali asve compositiones aptanda: dς quibus mox tigillati in dicam. Caeterum praecipua ad horumalorum curationem topicorum vis est,quorum alia statim initio ardorem si quis inest extinguunt & fluxiones arceut, nec tamen humores in partem inflammata altius impingunt: alia dolorem qui citra inflammationem fuerit copescunt: alia dolore sedato impinu in humorem attenuat, digerunt dissipantque ne tempore obdurescens concrescat in tophii .Quum igitur. chiragrae aut podagrae initio do lor ard5rque articulos obsidet haec ex usu erunt: Aquae stillatitiae rosarum plantaginis Scisolant,quibus aceti sextans aut quadrans affundatur id enim fotu calido inflammationes se at veprimitque fluxiones, ia collectas quodammodo discutit arthriticis & podagricis accomodatum. In eius ni , si caphurς 3 j. aut 3 j.s,.soluatur, caeteros articulorum cruciatus,qui etiam alte demersi simi compescit. Psyllii semen maceratum mucilaginem edit, ad Omnes inflammationes,sed proprid ad articulorum calidos dolores in primis salutatem. Cotonei mali & althaeae semina mucilagii aes quoque reddunt non minus efficaces, si praescitim ex aqua se lani aut plantaginis elicitae fuerint. Hyoscyami soli a recentia aut per se aut cum polenta calidas cresque fluxiones sistunt,omnesque dolores init Mi S me
268쪽
dicamenti; in id compositis commodὰ miscentur. Cicutae selia atque semen arefactusque succus omnem dolorem sedant,qui prae eitim ex inflammatione ortus fuerit. Eadem quoque vis semperuiuo utrique & mandragora: quibus si dolor intolerabilis non facile finiri potest, Cpi; mo- entum addetur, quod sensus torpore inducto in calidis praesertim affectibus dolores omnes sedat atque consopit.
odytia quae dolores quacunque ex causa ortos demulcent. Lac vaccinum acres fluxiones partiumque omnium inflamationes sem mitigat: quod & polentae serma permistisanodynis euidentius praestat. Stercus vaccinum cum praesertim depascuntur heibas impositum, emollit & re luit, ardores dolorEsque mitigat vesparum i ς sanat & addito aceto tumores digerit. OEsypus calfacit & emollit, paulumque digerit, dolores quacunque ex causa compescit: quod & lana succida eo imbuta praestat. Thus calidum o dine secundo, siccum primo, anodynum quoque est, & ex oui candido subactam impositum que omnem dolorem
lenit. Dolorum autem humorumq: reliquias haec imposita digerunt oeeuocanet. Verbascula duo quae paralysis & arthriticae herbae vocantur, calida & sicca,mani seste adstringunt atque digerunt, soli aque lusa utiliter imponuntur articulorum doloribus & paralysi.
Chamaepytis quae hia arthritica, citra insignem calorem aut acrimoniam latentes in alto &in flaccidis partibus , humores imposta absorbet & exiccat , partesque firmando roborat. Calamintha triplex, affecto articulo inducta totum excalfacit , humorEmque ex alto euocat, ischiadicis familiaris. Nasturti j quemadmodum M urticae semen adurentis particeps est facultatis,& idcirco fixos pervicacesque coxendicis dolores euellit., Heleni j radix frigidos diuturnoique partium affectas sanat, & coxendicum dolores & articulos hinnore nimio luxatos. Centauri, minoris decocti ius clystere saepe insusum ischiadicis mirificum auxilium praestat, hi
morem enim elicit doloremque leuat. Succus vero πο- tus aut etiam herba ipsi ex nudroinelite decocta, peculiariter neruoruin vitiis succurrit: & cuna oleo partibu
269쪽
contusis emplastri modo in posita praesentissimo est auxidio Hermodactvlus pituitam crassam ex articulis trahit Ze expurgat,podagrae M arthritidi confert tum sumptus tum admotus in cataplasmate opponax ischiadicis inductimi& podagricis opitulatur. Bdellium calfacit, emollit discutitque duritias,& neruorum nodos.
Ammoniacum calfacit & inter emollientia principatu obtinet articulorum tophos dissoluit, & induratos lienes sanat arthriticos & podagricos iuuat. Sagapenum calidum, tenuiumque partium , Paralyticis & conuulsis conseri, articulorum nodulos dis loluit.Galbanum mollit ac digerit, eadem quae sagapenu in confert. Castorium tenuium partium & calidum neruis accommodatum , contumaces &scirrho ς eorum affectus sania, potum illitumve prodest tremori conuulsonis & omnibuς neruorum vitiis. Euphorbium omnium calidissimum,causticae & vrentis facultatis, tenuium partimaa: crastos & lentos hvinores quocunq. sint loco incidendo digerit: aurium sonitum & dolorem tollit, coxendicos & paralyticos iuuat. 3Non paucae ab his compositiones deducuntur,aliae lenia ter refrigerantes, aliae anodynae,aliae dissipantes & exiccantes, quae quoniam externae sunt in proximum librum apte reseruntur: ex tempore vero hae facilὰ apparari possunt Fotus per Oxycratum comparatum ex aquis stillatitiis vel suceis solani, plataginis & rosariun vel etia hyoscyami s dolor vehementer excruciet: in quibus quadrans aut sextans instaceti. Aut si dolor alte sit demersus ut in humeri,cubiti,aut coxendicis articulo, caphiarae etiam nonnihil in si in singulis quippe libris binoe drachmae. Adhaec nauci lago seminis' cydoniorum ex aqua solani inducta, aut e senii ne psyllij, aut utraque simul hoc sere modo V.Aquae stillatitiae plantaginis de solani an . 3 iij an quibus macerari sinito super cineres calidos seminis cydoniorum & psylli j an .I f. extraharrit mucilago quae tepida inducatur locis dolentibus,obducaturque stupa canabina,aut linteo olycrato tepido imbuto. Herbae quo l. ex oxycrato in cataplasma coquuntur sine oleo sine adipe. Nihil enim pingue inflammatis partibus imponendum,quanquam hac in re non parum confert unguentum populeum in aceto totum. Ardore sedato quudoloris immanitas repressa suerit, cataplasma anodynum
270쪽
ex medulla panis in pultis formam set hoc modo. V medullae panis h. j. senum ex lacte coquatur Zum cras escat, asperso puluere qui habeat florum chama meli & melilotian. I j. rosarum rubrarum, lulae an .3 si . croci 5 il. nonnunquam & oleum inditur chamae meli vel liliorum. In id quoque illitus conueniet qui habeat mucilaginis seminis althaeae , lini & sceni graeci depromptae ex aqua chamaemeli Iia,. olei lili'rum chamae meli & violatum an . I g. axungiae anseris 3 vj. croci Θ ij.cerae quod fati; est ad illitum. Doloris demum impactam materiam antequam obdurescat digerunt, emptaurum e mucilaginibus, e meliloto,dcoxycroceum : sed valide quod habet gumini pini, picis nigrae an. I h. cerae, axungiae an. I j. thuris, hermodactylorum radicis iridis, sulphuris non extimsti an. I l . olei irini quantum satis fuerit ad concorporandum in emplastri sormam. Locis compactioribus praesertim coxendici ex caelori; gurninis validiora inducuntur,sinapismus quoque α a- ita proximo libro tradenda.
LIBER SEXTUS. DE EXTERNORUM MEDICAM E
UMMAs externorum medicamentorum facultates tot omnino statuendas esse, quot & summa citernorum affectuum genera, medendi lex methodusque demonstrat: ipsamque eorum materiam inquam nunc incumbo in quasdam facula