장음표시 사용
201쪽
LI BAE III. sstituut.Iusta est enim vocis eoru authoritas,si quod populis prohibent sibi licere non patiatur Sub regiminis disciplina seculi potestates subiectae sunt,&quanuis culmine regni sint prςditi, vinculo tamen fidei tenentur astricti,ut fidem Christi suis legibus praedicent, ipsam fidei praedicationem moriabus bonis conseruent.
EDe potestate principum in ecclesia. Cap. s3. Rincipes seculi nonnunquam intra eccleP siam potestatis adepte culmina tenent,ut per eandem potestatem disciplinam e
clesiasticam muniant.Caeterum intra ecclesiam potestates necessariae non essent,nisi ut quod non prς- ualet sacerdos efficere per doctrinae sermonem,potestas hoc impleat per disciplinae terrorem.Saepe a regnum terrenum coeleste regnum proficit, ut qui intra ecclesiam positi contra fidem disciplinam ecclesiae agunt,rigore principu conteratur,ipsamq; disciplinam quam ecclesiae humillitas exercere non praeualet,ceruicibus superborum potestas principalis imponat,&it veneratione mereatur,Virtute potestatis impartiat.Cognoscant principes seculi deo debere se rationem reddere propter ecclesiam qua
a Christo tuendam suscipiunt. Nam siue augeatur pax disciplina ecclesiae per fideles principes, siue seluatur, ille ab eis rationem eXigit, qui eoru potestati sitam ecclesiam credidit. De iudicibus. Cap. sq. D delictum pertinet principum qui pra- Λ uos iudices contra voluntatem dei populis fidelibus praeserunt. Nam sicut populi delictum est,quando principes mali sunt, sic princi
202쪽
pis est peccatum quando iudices iniqui existut Bonus iudex sicut nocere cuilibet nescit, ita prodesse omnibus nouit.Aliis enim praestat censuram iustiatiae,aliis bonitatem,qui iudicia sine personarum acceptione suscipit, non infirmat iustitiam auaritiae flamma,nec studet auferre alteri quod cupiat sibi. Boni iudices iustitiam ad solam obtinendam alute
aeternam suscipiunt, nec eam muneribus acceptis
destruunt,ut dum de iusto iudicio temporalia lucra non appetunt, pr mio aeterno ditetur. Omnis qui recte iudicat statera in manu gestat, ct in utroq; esto iustitiam & misericordiam portat, sed per iustitiam reddit peccati sententiam, per misericordiam
peccantis teperat poenam, ut iusto libramine quae dam per aequitate corrigat,quaedam vero per miseratione indulgeat .Qui des iudicia oculis suis prae ponit,semper timens tremesq; in omni negocio reformidat,ne de iustitiae tramite deuias cadat, unde non iustificatur,inde potius condemnetur.
De prauis iudicibus. Cap. s. Eminem stultorii vel improborii opor tere iudicem esse. Nam stultus per ignauiam ignorat iustitiam, improbus autemper cupiditatem corrumpit ipsam quam didicit veritatem.Grauius laceratur pauperes a prauis iudicibus,quam a cruetissimis hostibus.Nullus enim pdo tam cupidus in alienis,quam iudex iniquus in suis. Latrones in accensis faucibus ac latebrosis latentes insidias ponunt, isti palam rapacitatis auaritia saeuiunt. Hostes in alienorum tantum sanguinem intendunt iudices quasi crudelissimi carnifices ciuiu, oppressione sua subieci or vitam extinguunt. Qui
203쪽
enim destruant multi sunt,rari sunt autem qui populos legum moderamine regant.Plerunq; loni iudices sunt,sed ministros rapaces habent. Horum
figura,vt ait quidam tanquam scylla pingitur atq; describitur Ipsi quidem humana specie,sed capitibus caninis accincta circundata Non aliter quibusdam potestatibus accidit,ut ipsorum humanitatem immanitas iniquorum sociorum perturbet. Saepe iii dices praui cupiditatis causa aut differunt aut per uertunt iudicia,nee finiunt coepta negocio, quousq; marsupia eorum qui causantur exhauriant. Quando enim iudicant,non causam, sed dona considerat:&sicut negligentes sunt in discussione causarum, sic in eoru damno soliciti siunt. Iudices praui iuxta prophetae verbum quasi lupi praedam vespere non derelinquunt in mane hinc est o de praesentis vitae
tantum comodis cogitat, non de futuris.Vita eniim ista vesperum,futura vera mane accipitur. Et bene
ait quasi lupi,quia luporum more cuncta diripiut, vix pauca pauperibus derelinquunt. e De verbosis Melatis iudicibus. Cap.ss. Erbosi iudices elati ut sapientes videa-U turmo discutiu causas, sed asserunt, sicq;
conturbant iudicii ordinem dum non suo
contenti officio aliena praesumunt. Qu idam enim dum iudicare incipiunt irascuntur ipsamque iudicii sementiam in insaniam vertunt. De quibus recte Pprophetam dicitur Qui conuertunt in furore iudicium. Qui enim iratus iudicat, in furorem iudicium utat,cum ante profert sentetia quam cognoscat.
Furor in iudice in uestigatione veri non valet attingere quia mes eius turbata furore ab inuestigatioe
204쪽
alienatur iustitiae.Iracundus iudex iudicii examem plene considerare non Valet, quia caligine furoris non videt.Qui autem repulso furore discutit, facilius ad contuendam veritatem mentis serenitate c5 surgit, sine ulla perturbatione ad equitatis intelligentiam peruenit.
De iudicibus qui acceptione personaru&causa amicorum subuertunt iudicium. a. p.
On est persona in iudicio obseruada sed causa ,sic enim scriptum est.Non accipias personam in iudicio.Et iterum, Non misereberis pauperis in iudicio. Qui enim consanguinitatis vel amicitiae fauore, siue inimicitiarum odio iudicium peruertui, sine dubio in Christum qui est
veritas ciustitia peccare noscuntur. Iniqui iudices errant in veritate sententiae, dum intendunt in qualitatem personae, exulcerant saepe iustos dum improbe defendunt iniquos: qui autem recte praesidere studet, nec partem palpare nouit, nec cohibere a
iustitia didicit EQuibus rebus subuertitur iudicium. Cap. s8.
Vi recte iudicat de praemium inde remu- nerationis expectat,fraude in deum perpetrat,quia iustitiam quam gratis impartiri debuit acceptione pecuniae vendit Bonis male utuntur qui iuste pro temporali lucro iudicat Tales quippe ad veritatem non iustitiae defensio, sed*mor pecuniae prouocat. Quibus si spes numisiubtrahitur,confestim a iustiti defensione recedunt.
Acceptio munerum praeuaricatio veritatis est.Vndes pro iusto dicitur, Qui excutit manus siuas ab omni munere,iste in excelsis habitabit.Diues mu-
205쪽
lieribus cito corrumpit iudicem Pauper aute dum non habet quod offerat, no solum audiri contenitur Jed etiam contra veritate Opprimitur. Cito vivlatur auro iustitia, nullamq; reus pertimescit culpam, quam redimere nummis existimat Plus in obtinet mentem centris, amor lucri squitas iudicii.Tres sunt munerum acceptiones, quibus contra iustitiam humana vanitas militat, id est, fauor micitiarii, adulatio laudis, S corporalis acceptio muneris .Facilius aute peruertitur animus rei corporeae munereti gratiae laudisq; fauore. Quatuor modis peruertitur humanum iudicium,timore, cupiditate,odio, amore.Timore, dimetu potestatis alicuius veritatem loqui pauescimus Cupiditate dii pr mio muneris alicuius corrii pimur odio, dum contra quemlibet aduersari molimur Amore, dum amico et propinquis complacere contendimus. His enim quatuor causis saepe aequitas violatur, saepe innocentia laeditur.
EDe falsi teste. Cap. s. T si mendacium gratis dicitur, quanto ma is si vaenale quaerituri Neque enim deerit multiplea conuentus falsorum,si tantu prapsentia si intimorii.Testis falsidicus tribus est personis obnoxius .Primum deo quem periurando con temnit, dessequenter iudici quem mentiendo fallit, postremo innocenti quem false testimonio let dit. Testibus falsis eoiunctis tarde medacii falsitas reperitur. Quod si separati fuerint, examine iudicantis cito manifestantur. Nam sicut in unitate prauora grandis est fortitudo:ita in separatione is aior infirmitas Frauduletia cito reprehenditur, cu mendδω
206쪽
ctu falsidicoru sibi couenit. Vnu pene crime habet. qui falsitatem promit, 'ui supprimit veritate, quia de ille obesse vult, de iste prodesse non vult. Peior est aute testis qui laedit,si qui praestare nolit. Nam ille malignus est, iste inutilis. Iniquus testis
quavis sita faliatate corpori rebusque officiat, animae tamen nihil oberituimmo maximu lucrum co-
feri,si impetitus aequanimiter tulerit. Erit autem ille apud deum condemnatus,qui aduersus innocentem falsum testimoniu vel dicit,uel dicentibus credit.Nam non solum ille reus est qui falsium de alio profert, sed de eis qui cito aurem criminibus praebet. Qui metu potestatis veritatem occultat,eiusdeveritalis iracundiam sibi coelitus prouocat quia
plus pertimescit homine e diuinam trepidet india
gnationem. Beatus cuius testimonio innocens ab
scelere obiecto purgatur impius, cuius proditione etia iniquus perimitur. Neq; enim decet Christia . num morti obnoxium prodere, Mad effundedum sanguine in steliciti voce testificationis praebere sermonem.Iusti enim tantum ad ministerium debent esse salutis: ira vero indignationis de tribulationis immissionis per angelos malor,
De Causidicis. Cap. 6 o Egotioru forensiu sectatores propter proxi mi dilectionem seculare negotium deserere
debent,aut certe manente proximi charitate negotiii sequantur terrenu.Sed quia perraru est, ut inter iurgantes charitas maneat, postponeda est rei causatio,vt perseueret dilectio.Αntiqui seresemesoquentiam caninam facundiam nuncupabant,
eo qudicausidici in certaminibus causarum omis
207쪽
sis, quae agunt, vetuis canes alterutrum sese tace. rant, iurgiaque causarum ad iniurias suas qm'
4 De oppressoribus pauperum. Cap.6 I. Auperii oppressores tunc se sciant grauiori dignos sententia, quando praeualuerint his
quibus nocere voluerunt. Nam tanto atro.
cius futuro supplicio c5demnandi sunt,quanto hic fortius contra miserorum vitam inualuerint,audiat iudices 'ut praesunt populis, quia pro temporalibus molestiis,quas plebibus ingerunisterno incendio cremabuntur testante domino per Esaiam propheta,)Iratus,inquit,sum super populum meli, dedi eos in manu tua; non posivisti eis misericordiam,sed aggravasti iugum tuu valde.Descende in
pulue sede,tace, intra in tenebras.Veniet superte malum de nescies ortu eius, irruet super te calamitas,quam non poteris expiare Veniet super te repente miseria quam nescis Magis mala facientibus, quam mala patientibus dolere debemus. Illi enim praua faciendo in malum proficiunt, isti patiendo a malo corriguntur.Deus autem per malos voluntates aliorum in aliis multa operatur bona.
Malignantium hominii voluntas nequaquam potest impleri, nisi deus dederit potestatem Nam dum homines deo permittente malum quod con cupiscunt, perficiunt ipse dicitur facere qui permittit. Inde est quod scriptum est per prophetam, Si erit malum quod dominus non fecit Ierutamequod iniqui mala expetunt voluntate,idcirco deus perficiendi dat potestate per suam bona voluntate, quia de nostro malo ipse multa bona operatur.
208쪽
Quidam cum dei voluntati resistut,nescientes co-silium des faciunt. quo noueris sic deo subiecta esse omia, ut ipsi qui eius dispositioni aduersantur, eius impleant voluntate.Propterea in hac vita boni iudicantur a malis,ut iterii in illa vita mali iudicetura bonis:siue ut etiam sit hic bonis temporalis afflictio, de illic aeterna remuneratio. Idcirco sunt necessarii mali, ut quoties boni offendunt, flagelletur ab illis. Hinc estis Assur virga furoris sui testatur dominus. Sed quoties ita fit,de dei indignatione procedit,ut deus per illos in eos scutat,quos flagellando emendare desiderat. Sed ille iustissima voluntate,illi vero sepe crudeli intentione, sicut per prophetam de eodem Assur dicitur,Ipse autem no sic
arbitratur,sed ad conterendum paratii est cor eius. Atrocem iuper eos diuinum furorem venturia,qui existunt persecutores, violenti fidelibus.Consolando enim per prophetam deus suos, ita iudieare permittit aduersarios. Eos,inquit, qui iudicauerunt te, ego iudicabo, cibabo hostes tuos carnibus suis,de quasi a musto sanguine suo inebriabuntur.Habet alique usum R. malorii iniquitas, s electos dei suis moribus laniant, ac perhoe,ita impiorum sibi deperit,iustorum aut non perit, sed proficit, iueos mali per tribulationis exercitium ad praesente odiendam vitam Tutura desideradam erudiunt. Interdum enim prodest perueririi prauitas utilitati iustorum,dum eos a itia sua erudiunt, ad regna coelorum requirenda,molestia temporali impellunt Probatur hoc exemplo Israeliticae plebis, quae tunc durius ageba tur in Aegypto, quando Oportebat eam per Moysen ad terram repromissio-
209쪽
nis vocari. ex malis quae in Aegypto pat-tur discedere, ad promissam patriam festinare. Iniqui dum constantia iusti in persecutionibus suis
aspiciunt,mentis confusione tabescui. Et dum aduersa ostentant nec vincunt,tandem de suae peruerfitatis insania confunduntur. Stulti contra bonos
studium semper assumunt,quibus dum prosperitas elucet,laistanter de suis meritis gloriatur, honorum atq; iustorum afflictionibus detrahut: dumq; eis aduersia coatigerint,mox ad blasphemiam pusillanimitate animi conuertuntur.Quidam simpliciunescientes dispensatione dei,in malorum profectibus scandalizantur,dicentes iuxta propheta, Quare via impioru prosperatur, bene est omnibus qui praeuaricantur inique agunt qui enim hoc di
cunt,non mirentur quod prauorum hominu temporalem caducam stelicitatem aspiciunt:sed magis nouissima eorum intendant, quanta illis post haec aeterna supplicia praeparetur, dicente propheta, Ducunt in bonis dies suos, subito ad inserna descendunt. De tribulatione iustorum Cap. 6 2. Vstus in aduersis probari se cognoscat, noI deiiei. Viri sancti plus formidant prospera, Caduersa,quia dei seruos prospera delicitit:
aduersia vero erudiunt. Ideoq; sancti viri constatia ita portare debet aduersa,vt frangi non queat Thic magis siunt dei oculi super iustos, quando eos affligi ab iniquis prouidentia superna permittit. Nam
tunc eis gaudia disponuntur aeterna, quando praesenti tribulatione probantur.Omnes vitae huius tribulationes aquis similes comparatur praetereunti-
210쪽
bus i propterea quia si quid in hac vita tribulationis acciderit,no stat,sed celeriter transit. Qui vitae futuret prς adiligenter excogitat, mala omnia viis prςsentis aequanimiter portat:quoniam ex illius dulcedine huius amaritudine temperat, exsternitate illius breuitate huius despicit trasitoria. Grauari diuerso malo temporali pro utilitate eorti est qui vitae istius mala perferunt, quia cydolore grauatur,cupiditatis de luxurii vitioriiq; exteriorum alamo appetiit.Plus prodesse saluti inlationes seculi, si prosperitates.Nam ex prosperitate in deterius itur:ex tetationis dolore in melius ficitur. Vnus qui' ad tentatione animii praeparare debet. Minus enim du siperatur,tetatio grauat dure aute premit si no sperata aduenerit. Sapientis est contra Omnia aduersia ante meditari, nec inueniri casus debet quem non consimilia eius prquentant. De amatoribus mundi. Cap. 63. Vndi amatores no solum ex eo rei sunt PM infima prosimmis appetui: vervetia Miseri, per hoc quod graui eruna ad ipsa desii
derata pertingiit.Grauius torquetur impius mundi exaggregado comoda,si iustus tolerando aduersa. Qui enim bona mundi diligit, velit non velit timoris Holoris poen iuccumbit.Quique plus quam oportet res transitorias diligunt maiorem sibi ingerunt dolorem rei ablatae, quam amorem parturiebant possessς.Cum graui enim dolore amittuntur,
quς cum magno amore habetur. Minus autem carendo dolemus,quae minus possidendo diligimus. Sciant seculi lucra sectates quantum sint vana vel