장음표시 사용
171쪽
mos, qui iam antiquissimis Francorum Regibus placuit ut testes diplomatibus subseriberent. Extat Chlodouei iunioris diploma, quo monasterii Sancti Dionysiit libertatem confirmat, anno DCLIII. datum, et inter specimina diplomatum ex autographo papyriaemptiacae prolatum a M A B I L L O N I O L. Q ct re di- plomat. tabula XVII. et L VI. n. VII. quod complurium testium subscriptionibus munitum est. Erant vero epilopi et proceres regni, a quibus regia diplomata, apud Francos solebant 1ubsignari: in quo tamen haec occurrit varietas, ut sub prima stirpe ipsi Reges manu sua sub secunda vero cancellarii testium nomina di- ' plomatibus adstriberent auctore M AB ILLONIO l. c.
At Germaniae Reges et Imperatores nullum testium subscriptionibus locum in mis diplomatibus dederunt usque ad saeculum XI. siquidem neque in Conradi I. neque in Saxonicorum Imperatorum diplo-
.matis tales inueniuntur. . BENIAMIN LEvBER de . 'Stapula Saxonica n. Equidem NIC. 's CHATEN Annal. Pade omens. ad amnum M X x v III.
profert diploma Conradi II. Imp. Abbatiae Cometensi, de praedio Godeleuesheim datum, quod Hunfridum,
aliosque plures testes praeseri; sed a moribus Con-- radi hoc alienum, et inter exempla singularia nume- 'randum esse iam vidit AvCTOR Chron. Gottiuismo L. II. p. as. Potius ad Sueuicos Imperatores huius moris origo in Germania reserenda est, ex quibus testes in diplomatibus adhibuit Henricus IV. Imp. formula usus : interuentu cycc. vel tesibus praestruibus N. N. Vel
172쪽
vel reegnoscebant ex Principi νψω. quae occurrit in diplomate Haminaburgensi ecclesiae concesso apud
f. LXVI. Nulli vero magis in moribus hoc positum sitit,
quam Henrico V. Imp. cuius pauca admodum diplo. mata reperias, quae testium Iubscriptionibus carent. Quin ipse semper in diplomate meminit testium, his verbis: hi synt aurem restes, viderunt et audierunt, vel sormula: huic concessisui praesentes assuerunt, qua uti tur in diplomate de anno MCXXIII. apUd GEORG. CHRISTIAN. IOANNIS Spici . I. rabular. veterip. M. Sed in modo adscribendi nomina testium 1ae Ee variauit. Mox enim in ipsis diplomatis contextu illa habentur, uti in binis diplomatibus Abbatiae S. M, ximini de anno MCXII. et anno ΜCXVI. apud Z Y LESIUM P. III. p. . SI. et in diplomate Godariensi apud MEI NEC CIvMin Antiquit. Gostiriens p. IIK m subscriptionis clausulae ibiiciuntur, uti in diplomate
NIv M in Collect. monument. Teter. r. 7 . Eumdem morem tenuit Lotharius Saxo, qui vero inter testes primo loco nominat Clericos, deinde Laicos, et denique Ministeriales. vid. diploma MCXXIX. apud ΜΑ DE R v Μ Antiquitat. Brunssicens. p. 2IN.
Iam non immerito quaeritur , quae Imperatores et Reges ratio impulerit, Vt a testibus quoque sua diplomata sitibsignari Vellent. IOANNES TILIVS de rebus Galliae p. ab. recordatus memoriam Pontificum T Roma-
173쪽
x46 SECTIO III. DE INTERNIs Romanorius, quomm diplomata a certo CardinaIlum, inii praecipuo loco habebantur, numero, subsignari beDant, Imperatores, qui in Italia identidem coma morabantur, romanos Praesules hac in re imitatos esse suspicatur, et morem testes adscribendi diplomatis in Germaniam induxisse. At mihi aliud sedet. Εκμωratum est Imperatores olim in Germania sine consensa Procerum imperii, nihil alienare potuisse, quod compluribus exemplis, si necesse esset, comprobari posset. Hinc Fride ictis L concessionem Henriqi III. Imp. lim firmauit et irritam declarauit, quod sine e cientia et ebmengis principum imperii facta elet, ut ait in diplom,
te de anno MCLXXII. a d FRIDERI CVM A SA
D E Consuetud. Gelariae Tr. II. tit. I. s. V. n. s. Quum vero sub Sueuicis Imperatoribus Procerum potestas creuerit, uti ostendit vir illustris I O. ADAMus KOPPin praeclaro historiae iuras 're p. et Ordines imperii sere ab eo tempore diplomatibus ut testes sebscripserint: non aliunde mihi ratio haec repetenda videtur quam ab ipsis Imperatoribus, qui nihil inconsultis Principibus agere voluerunt..'
At quam ob caussam diplomatum reeognitio tam necessaria visa est Regibus et Imperatoribus 8 Nemo vero non facile intelligit, factum id esse, ut fraudes .euitentur, et de integritate tabularum eo magis constet; ne quid pIus, quam Reges vellant, concederetur, aut interselentur diplomata, aut plane spuria supponantur. Acu rem, Ut solet, hic tetigit Ill. IO. GEORG. Esaeon in reconditae doctrinae de Ministerialiabus
174쪽
DI PLO MATUM NOTIS. I Ilus Cap. I. g. XXXL Eo itaque fine a cancellario prius recognoscendum erat diploma, num illud adcurate perscriptum esses, et ad regis mentem recte se haberet. Hinc quoque Perspicue Lige-- T. ML cautum est, ne cancessariorum subseriptio iachartis Omittatur. Verba legis ita iacent: de cancellariis, qui veraces electi sunt ad homines in mos veniant, et secundum legem insertimenta chartarum scribant, et a testiabus roborentur: et, statim ostendiatur ante episcopum et comitem et iudicem vel vicarios, aut in Mese, vi veraces esse cognoscantur. Quamquam vero haec ad priuatas tam tum chartas pertineant; nemo tamen dubitauerit non minorem cautionem Reges et Imperatores in publicis chartis adhibuisse. Luculentissimum eius rei exemplum memoriae prodidit RAT PER Tvs de Casibus noster. S. Galli e. VIII. quod eius verbis potius quam meis commemorare lubet. si Contigit, inquit, Ludosi uicum piissimum Regem publice placitum suum ii, sebere in villa, quae dicitur Ulma, praesentibi is filiis
is suis aliisque regni sui Principibus. Ad quod placuis tum conuentionis caussa perlata est, et coepit exim si de Rex solerter et .caute cum suis cogitare atque se pertractare. ReX ambarum partium cum conspice seret unitatem, sese huic pacto interposuit medium, is atque in semet omne negotium assumens cum manu - sua potestateque res ad episeopatum contradidit. se Haec confirmatio cum per regiam victoritatem cinseca Vtramque partem fuisset stabilita et rebus ita a clementi Rege cum omni consensu compositis iussit si idem Rex suae auctoritatis praeceptum viri lue pamisti ad perpetuam confirmati mem istius pacti stati m
175쪽
r 8 sECTIO III. DE INTERNIS sim praesenti conseribi, et ut cautius haec eadem fidi,, miratis scriPlura communiretur, praecepit primitus tantummodo distatum, et in ali rua scheda coruis scriptum sibi praesentari, et cum ille caussam comis probaret, tunc demum cancellario praecepit in le--gitimis chartis conscribere pasti conlirmationem, et secum perscriptae fuissent, propriae manus auctorita- iste confirmans, unam Episseopo cum sitis aliamque Abbati monachisque contradidit, perpemae firmita si iis sine aliqua euersione ita retinendas indicio.
Quandoquidem tamen non parum interest nomina Ieriemque archi cancellariorum non ignorare: primum Palatii Francici archicapellanorum recensiim dedit . CAROLvs DU PREsNE in Gissiario mediae et inmae latinitatis voce Capella a deinde canoellariorum Franciae Catalagum FRANCIs CVS LANO VIus in Syntagm. historico de Sanctis Franciae Cancellariis et I O. M A B I L L O N L. II de re diplomat. cap. XIL texuerunt. Nomina autem et seriem Germaniae archicancellariorum exhibent BERNARDUS A MALLINC ROT, Decanus Monasteriensis, in de Archicancellariis S Romani Imperii Parte prori, et Io. FRIDERI CUSPPEFFINGER ad Vitriarium Tom. L p. Ion77. Priores, quos recensemus scriptores iunctim cum aliis huc pertinentibus libellis edidit IACOBus wENCKERVS in libro s t. Collecta archivi et cancellariae iura, qui prindiit Argentorati anno C I D I D C C X I V. Nomina cancellariorum seu vicecancellariorum qui nosse cupit, eum ablegamus ad laudatum M ALLINHROTIvM
176쪽
aetate eorum catalogum cum cura contexuit. Egregie eum peiPolluit IlI. Ivsaevs HENNINO BOEH-MER in distertatione de episeopo Vis Canusiario Impis quae prodiit Halae anno C I D I D X X X X.
g. LXX. Non exi am serian gratiam a lectoribus meis:
me initurum Gero, si, quod maximam utilitatem habet, carptim strictimque percenseam archicancellarios et vi cancellarios, qui Regum et Imperatorum nostrorum diplomata recognouerunt- Itaque non committam, ut aut frustra quis hic illorum notitiam quaerat, aut hac in parte qiiidquam libello desit. Quum vero ante Caroli M. tempora obscura sit vicecancellariorum memoria, quippe quos saecuIo septimo demum ortos esse supra obseruauimus, a Caroli Μ iam eXO dium capere iuvabita
. LXXI. Quemadmodum hherius seu Hitherius postrema Pipini, ita quoque prima Caroli Μ. diplomata subsignauit tamquam cancrigarius I9mmus p cuius ad vicem Rado recognouit. MABILLON de re diplomat. L. IL, cap. XII g. Itherio in Cancellarii munere stic. cesserunt annis DCCLXXIII. et DCCLXX v. Lubertus, qui archicancellarius vocatur in diplomate de an. DCCLXXIII. apud MVNSTERUM in Cosmographia L. V. c. CCXXXIL deinde A ibertus, Theu legarius, et Lutherius. M A L LIN K R O π L c. apud Menchem p. 22es.
177쪽
Vicariam in recognitionibus diplomatum operam tempore Caroli Μ. subieriant Rado, Hildebaldus, Ercanabamus, Amassertus, res postea archicancellarii dignitatem adepti sunt, Vt oiximus, Figbaldus, Gilbertus,otatus, Midolastus, Ginesius, Adebentu, Suavis, libo et
Mitherius. vid. SCHANNAT l. e. P. 52.
Inter cancellarios L UDOVICI PII, primo loco nominandus est Helizachar, Abbas Centutensis, cuius ad vicem diplomata recognouit Durandus. GOL. DAsΥ vs Iovi. II. Constitui. Imp. pag. o. HeliZachari successit 'Hugios , Sithuenfis Abbas, cuius nomine praeter Durandum iam laudatum inni in naris seu Hii inmarus, s C H A T E N Avual. Paderbornens p.sI.sa. Malusus et Sigibertus subsignarunt. Hunc primum excepit Thmio, qui et Theogo vocatur, deinde Isso, cuius in munere secius fuit Drogo, ambo vero a Carolo Μ. ex concubina geniti SCHATEN l. c. Parem cum his dignitatem eodem tempore habuerunt Hi duinus, WENCKER in notis ad Mallitaret. pag. Us et bertus. Notarii, qui vice illorum diplomatis Lib. ripserunt praeter Hirminmarum, Meginamus, Glorius Mercharius, moMundus fuerunt.
178쪽
Regnante Lothario cancessarii munere functi stini I. Hermenredus , ad cunis vicem Druggeminis diploma anno DCCCXXXIV. recognouit apud vGHEL L U M Ital. Sacra Tom. I. G F. inio subscribendi os ficio itidem functi sunt Balsamus et Protomus. II. ApE-marus, cuius nomine ab anno DCCCXL. Eicharmis, Remigius, Firmandus et Veardus diplomata subsigna. riint. Vnde Hilduiuus non primo tempore, quod visum est MALLI NKRo Tro, sess extremis imperii annis sub hoc Imperatore cancellarii muneri praefiiin, Nuia ante annum DCCCXLIV. in diplomatum si ibi. kriptionibus nullam' eius mentionem faciunt notarii: Vicariam vero operam' in meo ostendis diplamatibus Hilduino cancellario stabierunt Hromundus, Da. mel, Remigius et Ercambaldus. g. LXXV. Plures cancessarios habuis Ludquieus, Rex Gemmaniae I. GOZWaldum, ad cuius vicem recognouit Adalleodus,diaconus II. Grimaldum, et III. Radleicum, qui sibi inuicem successerunt et communes habuerunt Notarios praeter Adalleodum Dominicum, et Hadet. herium seu Hadebertum, qui et Hugbertus vocatur. His accensendus in IV. Luilbertus, ad cuius vicem He-harhardus recognouit diploma anno DCCCLXXI M. apud scHATEN -al. Padrebornens p. Π
g. LXXVI. Luitherius, paulo ante laudatus, qui sedi Mo-
guntinae ab anno DCCCLXIII. Usque ad annum DCCCLXXXIX. praesuit, teste sERARIO Rerum iuri
179쪽
de anno DCCCLXXVIII. apud V. C. SCHANNAT in Vindie. archiu. Fuidens Tal. VI. vel Amolso, qui d plomati de a. D C C C L X X x. apud laudatum S C H A N-NAΥ in Corpor. Irudition. Fuluens min. DXX. g. 2Io.
Carolus Caluus, quamdiu in Gallia tantum reis gnauit, archicancellariis usus est Ludovico et Heri-ueo, quorum nomine diplomatis subscripsit Gaugle. nus, quod testantur diplomata apud MABILLON de re diplomat. L. VI. et M IRA EVM in Notit. eccles cap. XXXVII. Sed fortuna, qua usus est Carolus Caluus, dum ad imperii fastigium peruenit, GauZ- leno quoque profuit, siqtridem tunc archicancellarii muneri praesesius est. Sic M A B I L L O N sic. cit. L. V. tab. SI. diploma Caroli Imp. proseri, quod Audacher Notarius ad vicem Garasini recognouit et subscripset.
Magna auctoritate sub Carolo Crasso valuit Liuru wardus, qui archicancellarii munus administrauit usque ad annum DCCCLXXXVII. quo Imperatori de adulterio cum Augusta suspectus exulare iussus est. Male eius nomen habitum est a notariis. Μodo enim, Ludiuardus audit, modo Liuioardus vocatur, modo Luiuiuardus scribitur. Memoria eius superest in diaplomate Corbeiensi Monasterio conceta anno DCCCL x x x II. apud S C H Λ T E N Annal. rideriarnens Tom. .
180쪽
p. m. et in diplomatibus de anno DCCCLX xx III. apud vGHELLUM Ital. Sacra Tom. IV. pag. Πs kq. Caesarea praecepta ad eius vicem recognouit inalis ab anno DCCCLXXXI. usque ad mensem Iunium
anni DCCCLXXXIII, quo ipsi in munere suflectus est Seminus. Praeter illos subscribendi ossicio functi quoque sunt Inquirinus, et Amalbertus. In archi. cancellarii ossicio LiuiWardo succellar datus est Ans-hertus, ad cuius vicem Amalbertus Notarius diplo. ma Caroli pro Coenobio S. Martini, quod Turonis est, recognouisse dicitur die xv I. Kalend. Iulii anno
Arnolpho non mus modo Theodmarus archi- cancellarius fuit, quod sibi persuasit MΛLLINRRO.τi us, sed Aspertus, qui antea inter Cancellarios veri satus est, et Bardo. Prioris mentio fit identidem in diplomatibus apud Va HELLVM l. c. Tom. IV. p. 22. Tom. III. p. Asbertus archicancellarius vocatur in diplomate de anno DCCC XCII. apud SCHATEN Annal. Padertimens Tom. I. p. aos. Ex notariis, quos non paucos laabuerunt, praecipue ad recognoscenda
diplomata adhibitus est Engilpero. Reliqui passim indicantur, utpote Emustus, Quirichengris et wLchingus.
Suh Ludovico Infante archicancellarii munus cesserunt, et diplomata ex Regis voluntate mox Rat-bodus, archiepi opus Treuirensis, per Theodulfum aut Albricum, mox Theomarus, archiepiscopus Sa- v lisbur.