장음표시 사용
391쪽
suerint. Etiam est sapalis. Not. quod Ia alia ex causa
otiam hic exprimatur praedicta agerent, non incurrerent
sententiam .F Xcommunicatio. vii. in processu curiae, contra omnes distos,qui ne pareatur literis ,aut mandatis apostolicis,uel legatorum,uel nuntiorum, I iudiuum delegat omin, eorundem gratiam,vel iustitiam concernentibus, lecretisque super eis,& re iudicata,seu processibus executoribus, non habito Prius eorum beneplacito,di assensu,ne ue tabelliones, dc notarii,s uper huiusmodi literis,& processibus executoribus,tn- striinaenta, seu acta conficere,aut cosecta parti cuius interest tradere,sub grauissimis poenis prohibere,statuer seu mandare praes inunt:& contra dantes consilium, auxilium, seu Ω- uoxena,qui ue iurisditiones,sructus, redditus, dc prouentus ad eccletiasticas personas, ratione ecclesiarum , monasteri8rum,dc aliorima beneficiorum ecclesiasticorum per eas obte- torum pertinentes,usurpant,uel arripiunt, seu quavis occasion uel causa absque Romano pontifice expressa licentia sequestrant,uel qui per se,uel alium,seu alios, lirecte, uel is directe praedicta exequi,uel procurare, aut eisdem cosilium,
auXilium,seu seuorem praestare non uerentur, cuiuscunque praeeminentiae, lignitatis,&Csuerint.Est papalis. F Xcommunicatio. viii. in processu coenae, contra omnes, qui se ab obedientia Romam pontifices,pertinaciter subtrahere,vel quomodolibet recedere pretesumunt,& cotra dantes consilium,auxilium,&c. Et est papalis. Materia huius e nonis est scisma. E X communicatio. ix. Honorii. iiii. de sen. ex.c. nouerit, & in
processu coenae. communicamus omnes hereticos utriusque sexus,quocunque nomine censeantur, & sautores , dcxeceptatores,& defensores eorum. Item ex processu. EXcommunicamus omnes hereticos,gararos , palarenos, pauperes
de Lugduno,amaldistas, speronistas , passagerios , uni letistiis,seu usitas,siaticellos de opinione nuncupatos, nec non Martini Lutheri heresim sequentes,ipsique Martino quo miri is puniri possit quomodolibet seuentes,& quoslibet heroticos alios,quocunque nomine censeantur,ac omnes fauto-
es,Sc. Elf papalis. Not. quod fauere heretico,uel eum defensere,intelligitur inquantum hereticus,quia qui in alio defen
392쪽
. dit,non incidit in hunc canonem Not.etiam qu8dhereticus - hic propriae accipitur,qui pertinaciter,perseueranter,& malistiose dubitat do his,quae pertinent ad fidem, secundum Feli.
non selum in mente,sed cum aliquo actit exteriori, siue im- . nifesto,sue Oino occuliosecuitu Tho. qtua ecclesia no ligatquς sut i mete tatu sed quς seris sunt,etia quod sint occulta.
F xcommunicatio.x ponitur extra de hereticis m. Vi. c. ut inquisitionis,ubi multae persone excommunicantur, uidelicet omnes potestates, mini temporales, rectores, quia
buscunque dignitatibus,uel ossiciis, & nominibus censeantur,& eorum ossiciales,baliut,qui dicemis, uel episcopis, uel inquisitoribus hereticae prauitatis non obediunt in hereticorum,uel ipserum credentium,uel defensorum, receptatorum, autorum inuestigatione,captione. & custodia diligen. ti,cum ab eis fuerint requisiti. Octo hic seruntur excommunicationes. Prima contra praedictos si non obediunt in inuestigatione,captione,custodia, ptae lictorum hereticorurn, aliorum deseriserum,&c. Secunda in omnes praedictos rectores,& ossiciales,si praedictas per nas pestise inon duxerint,vel duci secerint sine mora,postquam fuerint requisiti,in potestatem,seu carcerem episeoporum, seu inquisitora, vel ad quem alium locii, te quo ipsi,uel aliquis ex ipsis mandauerint,insta eorum dominorum, uel rectorum districtu, ubi per uiros catholicos,a prauatis,episcopis,uel inquisitoribus,uel eorundem aliquo deputatos, sub arcta custodia , &diligenti teneantur,donec eorum negotium per iudicium ecclesiae terminetur.Tertio,omnes stipradicti rectores, & offi-
ciales e im,& nuntii,si de heresi ab episcopis, uel inquisitoribus condenatos,& eorum brachio derelictos, non statim coeperint,inditate animaduersione debita puniendos,no obstantibus appellationibus ipsorum piae dictorum,sunt eX -- municati. Quarto,omnes supradicti rectores, & ossiciales,si captos pro crimine heresis absque dictorum episcoporum, seu inquisitorum,aut saltem alterius eorum licentia,uel mandato a Ciptione,uel carcere liberauerint, simili innodantur censura. Quinto,omnes praedicti rectores pirumque officiales. Si de crimine heresis cum mere sit ecclesiasticum cognouerint quoquomodo,uel indicauerint, excommunican- . tur. Sexto, nes supradicti,si executionem pro huiusmodi
393쪽
crimine i diocesimis, uel inquisitore, iniunctam prompte prout suum spes .at ad inicium facere detractent, uel si di ocefmi,uel inquisitoris iudicium,sententiam, seu processum, chrecte,uel indirecte impedire praesumant, excommunicatione simili ligantur. Septimo,omnes supradicti,qui prςfato fidei negotio,episcopo,uel inquisitori incumbenti se opponere praenu serit , uel ipsum aliqualiter impedire. Octauo ,
omnes etiam alii,sunt excommunicati,si faciunt praedicta,ut frueant hereticis,uel atmlientur,aut delendant, alias est episcopalis,secundum Cai. quantum est ex isto canone, sed per processiim coenae est papalis.
in processu curiae,contra exigentes scilicet coacte per se, uel per alium,pedagia,uel gabellas, a personis ecclesiasticis,
pro rebus suis,uel ecclesiarum,quas non negotiationis cau-
sa deserunt,ipso secto sunt excommunicati. Canon talis est. Constitutionem se.re.Alex. papae.iiii pr decesibris nostri,qui
statuit e esias,& personas ecclesiasticas,ad pedagia, & Midagia non teneri, nec ad exhibendum ad soluendum talia pro rebus suis propriis,quas non causa negotiandi desertit, uel deferri sicilint,seu transmittunt, uolentes propter multorum insolentiam,& abusum .poenae adminiculo adiuuare, adiiciendo districtius inhibemus contraria consuetudine quoriincunque non obstate ut nec collegit:m,nec uniuerstas,nec aliqua etiam singularis persona,praesatis personis,seu ecclesiis pro personis ipsis, aut rebus praedictis, talia exigat, uel extorqueat per se,uel per alium suo nomine,uel etia alieno,aut eas ad huiusmodi persoluenda compellat. Qui uero contrasecerint,si personae fuerint singulares , excommunicationis,si autem collegium,uel uniuersitas ciuitatis,castri,seu loci alterius cuiuscunque,ipsis ciuitas, strum,uel locus , interdicti sententiam ipso facto incurrant,nec ab excommuniis catione huiusmodi absolutionem , uel interdicti relaxationem obtineant, lonec exacta plenariae restituerint, & de tracgressione satisfecerint competenter. Not.nomine pedagio mintelliguntur uectigalia pro transru,siue passu insna, gabella .s .ii. Si quis autem petat non tanquam debitum , sed rogando δε non aliquomodo cogit non incidit secundum D. incle. quoniam, te immu. ec. Et haec censura erat episcopalis.
394쪽
Nunc uero est in praecessu coena ubi dicitur,quod no solum exigentes prohibita,sed etiam noua imponentes ligantur. Sic enim inquit.Excommunicamus omnes,qui in terris suis noxia pedagia imponunt,uel prohibita existunt. Augentes etiapedagia,& huiusmodi, secundum quosdam hanc censuram uidetur incurrere,quia augere,& de nouo ponere, par ratio censetur,ut in. prohibemus, lecen. uerum alii sanius oppositum tenent,quod testili quadrare uidetur. Not. quod si negotiationis causa deserunt tenentur, & exigentes, censuram non incurrunt. Item,& coloni eorum, denis quae colligunt in terris clericorum,tenentur soluere pro parte sua, secudum Car. post Feli. Quando autem uniuersitas dicatur delinquereAt merito huic interdicto supradicto supponi queat.Vide
V Xcommunicatio. xii.Inno. Ei.de G. sil.cad salsariorum,&c dura.Contra salsarios literarum apostolicarum, qui per se,uel per alium,uitium falsitatis exercet, ctim defensoribus,& fautoribus suis.Not.subreticiae litere, salta non dicuntur. Item non comprehenduntur hic utentes falsis,sed exercentes fusas. Secundo,subiungitur alius canon contra laicos uten tes literis apostolicis salsis,non contra clericos,quia alia poena,pro hoc crimine plectuntur,scilicet priuationis ab officiis S beneficiis,secundum m. ibidem. Neutra harum excommunicationum secundum ius antiquum seruatur papς. Tamen quia est in processu coenae,nunc reseruatur prima,quq prima etiam extenditur ad bullas gratias,supplicationum senaturas, dccsecundum Cai.ibi. Et est hcc excommunicatio. ii. in. d. c. falsariorum,& intelligitur de utentibus literis ab aliis salmscatis,& est episcopalis.:Aduertendum est etiam,quod absolutio tenentis literas apostolicas salsas post.xx. dies,si episcopus tullit contra tales in communi excommunicationem serMatur papae,per. stc. dura,non autem tenendo simpliciter salsas,dummodo non utatur,non incurrit,ciam non salsauerit, nisi per episcopum seratur sententia. Nullus etiam potest abradere,corrigere,addere saltem unam fguram,nec complere Iiteris apostolicis sine licentia illius ad quem spectat, secundum Host.& doc. m.c. ex literis,de fid.instrv.& m. ibi. Vide M.fO. iii. par.ti.x .cxvi. aliter sunt excommunicati, & est
395쪽
W Xcommunicatio. xiii. ex processis curiae, contra piratas. Excommunicamus, & anathematizamus omnes piratas, cursarios,latrunculos maritimos,& illos praecipue, qui mare nostrum a monte Argentario usque ad Terracinam discurrere,& nauigantes in illo depredari,inutilare,interficere,ac rebus,& bonis suis spoliare,praesumpserunt hactenus, di prae
sumunt,ac omnes receptatores eorundem,& eis auxiliu dan
tes,consilium,uel fauorem,& est papalis. Si autem aliqui bellarido,spoliarent,non dicerentur piratae,ideo non incideret in hunc canonem, sed tantum illi,qui hoc oficium exercent, huc illucque discurrentes. F Xcoinmunicatio. xiiii. de iudae.& sata.ci ad liberandum,in trauaganti Gregorii.Nicolai,& in processu coenae. Exc municamus,& anathematizamus illos, qui contra Christum di populum Christianum,Saracenis arma,serrum,& lignamina deserunt galearum,eos etiam qui galeas eis vendunt, uel naues,quique in piraticis Saracenorum nauibus curam, uel gubernationem exercent,aut machinis,aut quibuslibet aliis
aliquid,eis impendunt consilium,auxiliumque in dispendiuterrae sanctae,ipsosque rerum suarum priuatione multari, &capientium seruos λre censemus,&c. Not. quod deserendo
Muicquid sit ill id, quo possint impugnari Christiani, uel se
a Christianis tueri infideles, dicta excommunicatio incurritur. Et deserendo merces tempore guerrae,ut patet in .c. quod Olim,de iudae.& ser.& deserendo omni tempore uictualia,&quaslibet merces in Alexandriam,vel ad alia loca saracenoruterrae Aegypti,ut patet in extrauaganti Cle.V.quq incipit. Multa nimis. Haec tertia cum prima sunt papales . Aliqui habent gratiam,ut possint portare merces etiam tempore belli, ut dicitur de Genuen.sunt tamen eorum priuilegia inspicienda, quomodo stant.In coena domini sic clicitur. Excommunicamus omnes illos,qui equos,arnaa,serrum,lignamina, & alia
prohibita deserunt Saracenis , Turcis , & aliis Christi nomi-aais inimicis,quibus Christianos impugnant. Tempore auteguerrae,excommuniciati sunt deserentes quodcunque mercimonium,ut patet in. d. c. olim.Tertia uero edicommunicatio,
quatenus ab aliis duabus separatur seruatur episeopo. Appellatione armorum,ueniunt secundum Cai non solum offensi Va,sed di deissiua,ex qua iique materia sint.Per serrum ue-
396쪽
ro' lignamina,praecipuam materiam armorum intellige, &nauium,ac galear M.Et per alia prohibita accipe non solum naues,ct galeas, sed quascunque secundarias imprias mat
vias amorum,galearum,S nauium,ut sunt sarciae,uella, I Q& breuiter quaecunque ad hoc sunt,ut Christiani impugnentur ex eis. Sic enim processus coen ς explicat. Victualia autem, di communis usus ,merces, ut panni linei, uel lanei, & alia huiusnodi, non ueniunt appellatione prohibitorum . Ex
quo sequitur, quod excommunicatio coenae, non extenditur ad deserentes uictualia,& merces communes . Vnde deserentes has merces extra tempus guerrae , non sunt excommunicati,sed in tepore guerrae,aut nisi in Alexandria,uel partes arripti deserar,cu excomunicatio no inueniatur contra iIlos,ndi ubi dictum est,& ultra poenam excommunicationis, est alia poena,ut patet in Canone lallegato que bene notabis. Γ Xcomnium lio. xv. in processu coenae . Exconatam mUS,S anathemati ramus omnes impedietes, seu inuadetes uitualia,seu alia ad ulum Romanae curiae,necessaria adducentes,uel qiu ne ad Romanam curiam,ipsa adducantur,uel deferantur impediunt,seu perturbant,di qui talia seri faciunt, uel defendunt,cuiustunque suerint ordinis,prareminentiar, etc.Est papalis. Not. quod si quis non,ut impediat,uel perturbet ea, quae ad curiam deserenda sunt, sed ut consulat propriae prouintiae, uel ciuitati,prohibeat ne quis extrahat frumenta,& alia uictualia de prouincia sita, propter hoc non incidit in hunc canonem, quia non ex proposito im Pedit.
Item si quis tempore pestis prohibet ne quispiam vadat ad
curiam Romanam,reuersurus,non incidit. Per se enim quaerit salutem patriae, ted per accidens sequitur damnum curiae, iuxta quod per accidens censurae non intelliguntur.
FXcommuniciatio.xvi. in processu coenae Excomunicamus,& anathemati ramus omnes illos qui per te, uel alium,seu alios, inrecte, uel indirecte sub quocunque titulo,uel colore ooeupant, detinent, uel hostiliter destruunt, leu in uacnuat aut occupare,detinere,uel discurrere, uel inuadere hostiliter praesumunt in totum,uel in partem , almam urbem, iegna Siciliae,seu trinacriae,insulas Sardiniae,& Corsicae, terram LDtra pharum, trimonium beati Petri in tuscia, ducatu Spoletanum, comitat a uenaisynum, sabinentem , Marchia
397쪽
anchonitanae,massae,irebariae, madiolae, in P miae,& maritimae prouincias,ac terras specialis commissionis arnulsorum,ciuitatesque nostras Bonphiana,Fernarram Beneuentu, Perusium, Auinionem,cluitatem castelli, luderium, & alias ciuitates erras,& loca,uel iura,ad ipsitan romanam ecclesia,' spectimila,& adhaerentia, ac fautores, & defensis res eorum, seu in his dantes auxilium,consilium, uel fauorem.Est papalis.No. quod quando una pars ciuitatis est extra, & uult intrare,& alteram expellere,& de s icto intrat,quamuis non intendat auferre dominium a papa, quia tamen hostiliter inuadunt patetem incidunt in canonem istum,secundum Cai. ibi, licet siub colore manendi in domo sua hoc faciant. Sic
liberum ecclesiae regimen nidetur auferri. Excomunicatio.xvii.contra inquisitores & inferiores episcopis, quibus ossicium inquisitionis committitur , si odio, gratia,uel amore lucri, uel commodi tem voralis obtentu cotra iustitiam, & contra conscientiam suam omiserint contra quempiam procedere ubi fuerat procedendum. Episcopi uero,& superiores,incvirunt suspensionem. Et est in .c.multorum,in cle. de here. Item excommunicantur praedicti,si eodem obtentu prauitatem ipsam heresis,uel impedimentum sui ossici; alicui imponendo praesumpserint aliquem quoquo modo vexare. Absolutio reseruatur papae, nisi in mortis articulo, & tuc praemissa satisfactione potest ab lui.No.
contra iustitiam & conscientiam copulatiue,sine enim utroque no incurritur sententia haec.Not. quod dimittentes propter timorem uel scandalum,non sunt excomunicati,secundum gi. quia non odio,nec grati nec amore hoc ficiunt. E comunicatio. xviii.c. nulli fas. Contra afferentes cotumaciter ecclesia in Romana,non esse caput cimnium ecclesiarum,& non posse concedere canones,uel sibi tanquam capiti non esse obediendum,& est papalis, cum tales sint heretiri, & scismatici,& consequenter in processu coenae. Qui peccant transgrediendo praecepta p. apae, etiam ex contemptu, dummodo recognoscant ipsum pro capite,non incidunt. EXcomum lio. xlx.In processu coenae,contra omnes illos,
qui sub quibuscunque Plonis in genere,& in specie,ne aliquas literas apostolicas,etiam .m forma breuis,cam gratiam, quam iustitiam concernentes,& citationes, & executoriales,
398쪽
tuae a sede praedicta emanarunt,& pro tempore emanabuli
me eorum, uel principium beneplacito, & examine executioni mandent inhibent, ac notarios executores, uel subis executores literarum,monitoriorum,citationum,& inhibi. tionu huiusmodi, capiunt,incarcerant,& detinent,uel capi, uel incarcerari, & detineri taciunt, & qui ex eorum officio, uel ad instantiam quorumcunque,personas ecclesiasticas, dc capitula, conuentus,& collegia ecclesiarum, quarumcunque coram se ad suum tribunal, audientiam cancellariam, consilium, uel partamentum trahunt, ac praeter iuris communis dispositionem trahi sociunt, uel procurant directe, uel indirecte,quovis quaesito insenio, uel colore. Haec est papa- Iis, tam ecclesiasticos, quam dominos temporales contra- facientes includens. UXcommunicatio.xx. de here. in cle. nolentes,contra inqui.
sitores , & uicarios ipsorum, uel episcopolum, seu capitulorum sede uacante super hoc deputatos, si pretetextu inquisitionis ossicij quibus uis modis illicitis ab aliquibus pe- Cuniam extorquent, aut scienter attentant ecclesiarum bona Ob clericorum delictum praedicti occasione ossicii, fisco e clesiae appliciire,nec absolui possunt praeterquam in mortis articulo, sonec illis a quibus extorserint, plene satisfecerint de pecunia sic extorta. Haec est papalis ante satisfactionem, sed post episcopalis . Not. quod nomine pecuniae uenit quodcunque pecunia potest extimari, ut frumentum , ui- mim , panni,etc.Not. etiam quod si quid accipiunt inquisitores debito modo, uel per uiam muneris, non est locus huic poenae, quia ad hoc quod incidant oportet quod extorqueant, & illicite.
B Xcommunicatio. xxi.in processu coenae, contra omnes,&singulos vicecancellarios,& consiliarios,ordinarios,& extraordinarios quorumcunque regum, & principum, ac ca- cellariorum, consiliorum, & partamentorum : necnon pro Curatores generales eorundem , uel aliorum principum secularium, etiam si imperiali, regali, ducati, ues alia quacuque praesulgeant dignitate, necnon archiepiscopos, & episcopos, abbates, & commendatarios, eorumque uicarios, dc ossiciales qui per se,uel alium, seu alios, quarumcunque exemptionum, uel aliarum gratiarum, & literarum aposto.
399쪽
Iicarum , necnon decimarum, & beneficiales, ac alios spirituales,' spiritualibus annexas causas, ab auditoribus,&commisiarijs nostris actuo i, ac executiones monitori rum .citationum . inhibitionum ,sequaestrorum,executorialium, & aliarum literarum apostolicarum, tam gratia,quam iustitiain concementium, a nobis, necnon a camerario , &praesidentibus camerae apostolicae, ac auditoribus , & commissarijs apostolicis in eisdem causis pro tempore emanatarum , illarumque cursum, & audientiam , ac personas,capitula,conuentus,& collegia , causas ipsis prosequi uolentes authoritate laicali impediunt, di se de illarum cognitione
tanquam iudices intromittere, ac partes a trices , quae illas committi secerunt,& faciunt, ad reuocandum , seu reuocarisu tendum, citationes,uel inhibitiones,aut alias literas in eis decretas,& ad faciendum eos contra quos tales inhibitiones emanarunt,acensuris,& poenis in illis contentis absolui ordinant,uel compellunt. Haec est papalis. Aduertendum est, quod .ri processu coenae domini saepe dicto,sub Adriano vi. excluduntur excusitiones principium , tres huiusmodi, qui .excusant se dicentes quod pontifex tolerat ista praedicta. Hec excusitio non ualet, quia papa post omnes censuras subim seri haec uerba. Declarantes nihilominus , ac protestantes prout tenore par sentium declaramus , ac expresse protestamur, absolutionem, hodie, uel alias etiam solenniter per nos faciendam, prae satos vicecancellarios , consiliarios , l& Procuratores,ac alios excommunicatos praedictos,nisi prius a praemissis cum item proposito ulterius similia non committendi destiterint, non c6mprehendere,nec illis aliter siis fragaturam elle.Ac insuper in praemissis omnibus, & singulis ac aliis, qnibuscimque iuribus sedi apostolicae, ac sanctie Romanae ecclesiae,undetuque, di quolibet quaesitis,seu Mia
rendis per quo stamque actus contrarios,aut quomodolibet praeiudicantes tacitos,uel expressos,a nobis,uel sede aposto-lica. quotmet factos,put faciendos,aut quecunque temporis - fluxum,seu patientia , .uel tollerantiam nostram nullatenus
-quolibet praeiudicari debere ut quomodolibet Posse, & sic nostrae incismutabilis intentionis semper sitisse, re,& esse. E X communicatio. xxii. in .c. conquestiis, de sen. excomunica. Contra expoliactes ecclesies. cum effiactione, uel por-
400쪽
tarum,uel parietum,uel clausurae,aut discooperiendo tectu, uel huiusmodi. les enim sunt excommunicati,& post denuntiationem etiam in communi Achim,a papa tantum absiluuntur. Notiquod tantum rapiens ua ecclesia, uel Danges non est excommunicatus,sed faciens utrumque,uel cum furto incendit ecclesiam . Not. etiam quod hic non insertur sententia,sed supponitur lata. Sed ubi In decretis a Lucio Papa,in. Omnes ecclesiae. xvii. q. iiii. EX communicatio. iii. in .c. tua,desen .ex. Contra incendiarios locorum ecclesiasticorum,& religiosorum, sue quorumcunque locorum,secundum communiorem opinione ut etiam intelligit Cai. ibi. Hi per hoc factum,non fiant exco- municati,quia nullibi inuenitur, sed si per praelatos ecclesiae excommunicentur,& publicentur,tunc post publicationem absolutio reseruatur papae secundum Cai. ibi. Alii autem dicunt ut Tab. ibi. quoci qui incedunt ecclesiam ipso iure sunt excommurucati,di ante publicationem episcopus potest absoluete, ted quia alia loca incendunt non sunt excommunicati,sed excommunicandi,& tunc a papa tantum absoluentur secundum communiorem opinionem. Not. quod incendiarii dicuntur,qui malo animo , & studiose incendunt domum,segetem,& huiusnodi. Et dicit Cai. quod dilietenter
quaesiuit canones,& non inuenit incendiarios ecclegarum esse excommunicatos, S praecipue per. c. canonica. xii. U. quia ille canon non est papae, nec cociiij uniuersalis,sed particularis synodi iidelicet Aurisiacen. quae ad uniuersas Christi ecclesias non extenditur. Dantes etiam fauorem,auxilid, uel consilium stienter , di propria authoritat sine causa,hic comprehenduntur. Opinio C satis cosona uidetur,crum simus in poenis, propterea sequenda uidetur. EX ni municinio. xxiiii .in. Q signiscauit, de seri ex. Con--.tra clericos, qui scientes sponte panicipant m diuinis o Lnciis excommunicato a papa, ct absolutio reseruatur papae. Intelligitur secundum Pet. de patu .de excommunicatis no- minatuΠ,non autem per canones, uel sententias generales, nisi essent tales circunstantiae, quibus proprium nomen e primeretur. Item per diuina osticia,intellige tam de his, quae an ecclesia dicuntur,quam extra Item quia canista dicit. Et ipsos in ossicio recipium, licit Calabi luod si clexicus inter ei-