Vitae Italorum doctrina excellentium qui saeculis 17. et 18. floruerunt. Volumen 1. 20 auctore Angelo Fabronio Academiae Pisanae curatore

161쪽

redii niverint, set coronas ante pectus pendentes gestaverim; ante potionem parum vini vel in mensam vel in terram effundebant, eoque ritu saerificium convivale peragebant. Quare minime eit mirandum , si imagines in ulnis jacentes saepe pateras dextra manu tenere soleant. Iidem in arte musica excelluerunt, N praeter instrum elua Graecis Latinisque coin munia suaedam etiam propria habuerunt. Ad musicos modos viri mulieresque saltabant, quae interdum erant personatae in modum Baccharum, M Faunorum.

Non deerant histriones , pugiles , gladiatores ipsos Circenses ludos ab Etruscis Romani aecepisse videntur. Diligentissime ea persequitur Bonarrotius , quae ad graphicen pertinent, quam artem in Etruria maxime floruisse pro- tbant in primis signa quaedam antiquissimo opere, M artificio summo persecta. Anagly-ipha sistitia iii urnis ciuerariis expressa, M coloribus tecta , suisse prima picturae tanda menta, ac veluti incunabula , idem suspicatur. Quamvis picturae Etruscorum careanti

lumine dc umbris, δέ solo iundo. diversi c 'i

162쪽

B NARROTI Us Isr loris , Si lineis distinguantur, attamen in ips., sola ambitus iconum, Se partium delineationatotius humani corporis, & partium symm triam , 8c in similitudine pulchritudinem praese serunt, Sc venustatem aliquando , Sc venerem etiam illam , quam Apelles sui temporis artificum operibus deesse dolebat. Statuae

ex aere , quae ad nos pervenerunt, non solum optimi persectionem absolutionemque ostendunt, sed declarant etiam Etruscos ve- teribus Graecis suisse superiores aeris con-ssandi artificio. Sunt enim illae intus cavae ec inanes, cum Grae , teste Pausania, statuas ectingerent pluribus laminis invicem , nemque eleganter admodum junctis. Noverant Sc artem perfecte aeris parandi, 8c caela di, inaurandique metalla, 8ς gemmas etiam sculpendi, ab eisque morem Graeci sc Latini fortasse accepere gemmeis oculis statuas

ornandi. Multa tum monumenta, tum scriptorum testimonia comprobant Liruscos per- secie tenuisse artem plasticam. Fuerunt deperitissimi architecturae, cum ordinem sibi proprium invenerint, Sc alios ab aliis inventos transtulerint scite ad usus suos. Losdem ,

163쪽

suisse inter primos , qui simulac is templa

taedificaverunt , ex quibusdam monumentia posse probabiliter eonfici putat Mnarrotius Monetae Etruscorum non typo percussae, sed aere fuso conflatae suere. Quanti vero quae- ibet valeret, aut penderet, orbiculi in ipsis monetis exprimi soliti indicabant. Quem morem signandi nummos, ut & partitionem li-hrae in XII. uncias ab iis quoque traxisse Romam videntur . Conspicere licet in utro- Tumque numismatibiis bifrontem Ianum , sed hunc plerumque Etrusci repraesentabant in .

herbem M pilectum, Romani barbatum :

ludoque capite . Leviter tangit Auctor perru iam Etruscorum in naturalibus Sc civilibus rebus τ ex iis tamen , quae in medium assert eonjici potest de sideribus, Se eorum motu . de temporibus dimetiendis , de mundi 8c terrarum magnitudine , de rorum natura , de Deorum immortalium vi ac potestate , ipsos praeclara tradidisse , , omnia sere liberalia studia coluisse . Oleum M operam eos per

didisse judicat , qui Annii Viterbiensis vestigia secuti in interpretanda ignota sane Etrustorum lingua elaborarunt: assequi nos pos

164쪽

so NARRO TIus ruesse , quid eorum litterae sunt enim Gra

eis, si hartim invertatur figura, magiis ex parte similes mirum a vero quid verba va leant. Recte admonet aut temporum , aut eorum diversitate figuram litterarum mutatam is

quod idem Latinis ob brevioris & expeditioria seripturae studium contigisse alibi animadverterat. Ad separandas singulas dissones adlibhuere Etrusci unum, vel duo, vel tua pun-; utebanturque notis, quae praenomina , vel dictiones aliquas pro formula apponi solitas, vel numeros significare ut. Restabat Bo- narrotio, ut originem Etruscorum investigaret, quam Dempsterus in praeteritis reliqua-rat . Non ariolans, ut nonnulli, quibus sanus nemo credidit, sed conjecturam faciens. ab Aegypto eos advenisse putat, quando eae regiones factae sunt infestiores magnis pasto rum incursionibus. Etenim post primam inter Noe nepotes terrarum divisionem, progredientibus aetatibus, coepere populi, vel quod ab aliis pellerentur, vel quod numerus h minum praeter modum cresceret, sedes mutare , 8c quae aliis obtigerant, provincias

invadere. Antequam profugi Aegyptii in L

165쪽

truria considerent, eos in Lydiam appesisse ..ibique aliquandiu constitisse existimat. Eodem

sortasse tempore Cecrops, Cadmus, Sc Daqnaus Aegyptias colonias in Graeciam deduxere, & ox communi Graecis , & Etruscis o m. gine deduci ratio potest , cur multas fabulas, ritus, superstitionesque communes habuerint Ceterum non desimi Bonarrotio argumenIa ,

quibus probet sententiam suam de Etruscorum ab Aegyptiis origine. Comparat enim utriusique populi similitudines , quae sunt capillorum tonsura, & vestium forma ; gryphes leones alati; Numinum simulacra alis orna ta; de Diis fabulae ; opiniones circa Tarta ra , & defunctorum hominum poenas ; non prorsus dissimilis forma litterarum ; mos seria

hendi a dextera ad sinistram , de insculpendi litteras in ipsis signis, vel signorum vestibus.

In extrema parte, M. conclusione operis Bonarrbtius exhortatur omnes ad Etruscae linguae , Etruscarumque rerum indagationem ,

& ipse tradit vias , quas sequi. debeant studiosi. Quamvis multi postea ejus exemplo , Vocibus , prosperoque successu excitati in hu-j modi studium incubuerint, non. tamen mu

166쪽

i BONARROTI Us 16stum provecta est antiquitatum Etruscarum eognitio ; ii ipsi, qui novas, insperatasque terras, se detexisse gloriantur, aliquando fortasse dolebunt, quod nimis sibi assentatos es.se sapientes viri judicaverint. Pauci quidem imitari potuerunt summam Bonarrotii prude tiam , paucissimi diligentiam , te sagacitatem.

exaequare quis enim non satebitur mutas figuratae , ut appellare solemus , antiquitatis reliquias factas. esse coram eo eloquentes Θ) quare secit, ut Vere de eo dictum esse

tem , obsoletis nitorem , obscuris lucem fastiditia gratiam, dubi is fidem, omaibus vero naruram Hs naturae suae omnia dei - i . Felicena igitur appellare debemus Bonarrotiorum familiam , quod ex ea duo praestantes vir.

Michael Angelus, ta Philippug prodierint ,

quorum alter monumentorum antiquitatis per

iactus adeo imitator, alter explicator fuit , ut, qui eumdem cursum tenere cupiunt, eoaspei lare debeanti tanquam Helicen M cla xissimos Septentriones. Nec solum seriptis sed etiam consilii&, 8c praeceptis utilem , Ope

167쪽

I62 PHILIPPUs Tam pracbtiit Bonarrotius patriae Se reiptis blicae. Ab eo enim Sebastianus Blanchius, Antonius Francilcas Gorius, Venuti Fratres,& alii, qui non mediocri fuerunt gloria in noste indis explicandisque antiquis monumentis . edocti fuere. Non mediocres etiam ab eo fructus se percepisse grata declarationcitestatus est Scipio Masse ius. Non possum vero corum me adscribere sententiae , qui asisrmant , eumdem praesto fuisse Q. Sectano .& Gerardo Capa Tio, cum alter suas in Philodemum satyras , alter Laderchianas nugas

contexeret. Etenim Bonarrotius natura mitigia lenis erat, neque Latine scribendi elegantia admodum valebat si valuisset, non risurupro secto osset opera Virginii Vallachii ad vertenda ex Italico in Latinum, quae de Vete ri Etruria scripto mandaverat ) adeo uteredibile non sit , ad jumenta ab eo illos petiisse , qui laudem ex probris & conviciis cum orationis nitore jactatis quaerebant. P tius illud assentiar. quod a Lamio dictum est , auxilio fui se Bonarrotium Raphaeli Fabrettio in illa antiquarum inscrip:ionum c Olmiectione conficienda; quanquam ille 'potuis-

168쪽

BONARROTIUS I 63set addere foedus quoddam fuisse sapientum qui antiquitatis stustia iis temporibus maxime coluerunt, ut nihil hac conjunctione ad eadem studia provehenda fuerit aptius. Nihil est, quod libentius reseram , quam conbinctionem hominum inter homines , & quali quamdam societatem & communicationem utilitatum; execraborque semper , tanquam pestem.

perniciem reipublicae , invidos malevolos ,

lividos, qui quidquid lautabile ac praeclarum . in . aliis vident, oderunt, atque inse-.ciantur. Ex omnibus , quos Bonarrotius habuit , amicis plurimi facere videbatur , ac venerari ut parentem Henrieum Norisium ex cujus judicio maximos fructus nulla eniri gravior erat auctoritas apud Cosmum Medi-ceum ) se consecutum fuisse confitebatur Diligebat etiam in primis Ioannem Clampinium , cujus domum , seu potius dixeris Aca- demiam , sapientiaeque domicilium , quoad Romae fuit , frequentavit; quocum lustraro loca antiquis monumentis , & historiis insistgnia consueverat; & ad quem absens saepi Glane litteras scribebat de rebus ad communia studia pertinentibus . Secundum illum coluisset L a

169쪽

r64 P Η I L I P P U so videtur Iustum Fontaninium ; quique norunε. ' suisse hune paulis difficiliori natura, admira, huntur por manuise stabilem hujusmodi amicitiam , sicuti gloriatur ipse Fontaninius ci .

ad qhiatuor usque supra triginta annos. Si quid in amicitiis reperisset Bonarrotius, quoaminus probaret, aut quo etiam offenderetur . nunquam illas repente praecidit, raro sensim dissuit, saepissimeque sua patientia & humanitate errata aut vitia aliovum sublev vit . Et profecto esse debebat ad amicitias aptissimus homo, qui cum singulari doctrina singularem modestiam conjungebat, qui per mansit semper in liberali gratificandi volun tale, qui ab adulatione , M ab aspera rem prehensione aeque erat alienus, moderatus cautus, de diligens, in rebus optimis con-.

Q Bibliotrea des eloquenta Iratiana T. 2. e. in laeo Fontaninius exquisitissimis verbis laydae Bonarro sum , di merito laudatum suisse ab homine riudum parcissimo animadvertit Apostolus Zenus, quia de eo quidqui extraheretur neeeci esset aut Infirmitati , aut invidiae a gnari . IIIud etiam addidit Zenus talem suim Bonarrotiμαα per doti ae anima, per euellaria Pingrgua , per sineII in discernimento , per a teῖya

170쪽

EO NAR ROTI Us 16ssans, di pertinaeiae inimicus, sine suco a fallaciis, morisque majorum persectissimus imi

tator . Quanquam frugalitatem adeo amaret, ut ea etiam negligeret aliquando, quae vitae cultus desiderare videtur , prae se sere bat tamen dignitatem quamdam , nobilita remque , quam vel odiosae nimisque exquisi

hae munditiae cultores agnoscerent ac Venerarentur. Vidiises tota in domo illius per mi xta Sc confusa Graeea A Latina epigrammata , sarcophagos , statuas . anaglypha ficti lia , aerea , marmorea. omnisque generis , omnisque antiquitatis monumenta, pictas ta bulas , libros, di multa etiam ad naturalem

historiam spectantia, quo quidem in genere suit

non modo doctus, verum etiam copiosus rsea haec omnia mente Sc cogitatIone ἡistinguebat. Itaque non est mirandum , si ejusddmus quotidie frequentia doctorum hominum celubraretur. Nec quoties liberalitatem , aliasque virtutes exercebat Boii arrottus , eum gloriae caussa facere poterat quis existi in a re. Nam . ut testatus quoque est Iulius Ori heellatius Senator amplissimus in sanebri, quam da eo habuit, oratione , nemo illo clativo