장음표시 사용
21쪽
qui illi inimici insonsiquo sunt, et expectatione omnium et magnitudine rerum dignum eloqui possim. I horum 43 nihil motuis, nihil cogitas, nihil laboras et, si quid exustero aliqua oratione: Iovem ego optimum maximum' aut Vollem, si fieri potuissot iudices', aut aliquid eiusmodi ediscere potueris, prasciare te paratum in iudicium Vonturum arbitraris Ac si tibi nemo responsurus esset, 44
tamen ipsam causam, ut ego arbitror, demonstrare non
posses; nunc ne illud quidem cogitas, tibi cum hominem disertissimo et ad dicendum paratissimo futurum
esse certamen, quicum modo disserendum, modo omni
ratione pugnandum certandumque sit cuius ego ingonium ita laudo, ut non pertimescam, ita probo, ut me ab eo dessotari facilius quam decipi putem posse 15 Numquam ille me opprimet consilio, numquam ullo artificio pervertet, numquam ingenio me suo labefactare atque infirmare conabitur; novi omnes hominis petitiones rationesque dicendi saeps in isdem, saepe in contrariis causis versati sumus ita contra me illo dicet, a quamVis sit ingeniosus, ut non nullum etiam de suo
Α vide, quid disserat inter meam opinionem ac tuam. 61 Tu cum omnibus rebus inferior sis, hac una in re te mihi Ἀntsferri tutas oportere quod quaestoras illius dueris P ego, si superiori ceteris rebus esses,
22쪽
8 . Divinati in Q. Caecilium. Ausmahl. hanc unam ob causam te accusatorem repudiari putarem oportere. Sic enim a maioribus nostris accepimus, praetorem quaestori suo parentis loco esse oportere; nullam neque iustiorem neque Mariorem causam necessitudinis posse reperiri quam coniunctionem sortis, quam prorinciae, suam officii, quam publici muneris socie-62 tatem. Quam ob rem si iure posses eum accusare, tamen, cum is tibi parentis numero fuisset, id pie facere non posses cum Vero neque iniuriam acceperis et praetori tuo periculum crees, fatearis necosse est te io illi iniustum impiumque bellum inferre conari. Etenim ista quaestura ad eam rem valet, ut elaborandum tibi in ratione reddenda sit, quam ob rem, qui quaestor eius fueris, accuses, non ut ob eam ipsam causam postulandum ut, ut tibi potissimum accusatio detur. Neque sere 15 umquam venit in contentionem de accusando, qui quae-63 stor fuisset, quin repudiaretur. . . . Semper haec causa plurimum aluit, semper has ratio accusandi fuit honestissima, pro sociis, pro salute prorinciae, pro exterarum nationum commodis inimicitias suscipiso, ad 20 periculum accedere, operam, studium, laborem inter
64 Etenim si probabilis est forum causa, qui iniurias suas persequi Volunt, qua in re dolori suo, non rei publicae commodis serviunt, quanto illa honestior causa sest, quae non solum probabilis Videri, sed etiam grata esse debet, nulla privatim accepta iniuria sociorum atque amicorum populi Romani dolore atque iniuriis commo
65 Cum lex ipsa de pecuniis repetundis sociorum atque 30 amicorum populi Romani patrona sit, iniquum est non sum legis iudiciique actorem idoneum maxime putari, quem actorem causae suae socii defensoremque fortunarum suarum potissimum esse Voluerunt. An quod ad commemorandum est honestius, id ad probandum non as
23쪽
multo videri ob et squius Utra igitur est splendidior, utra illustrior commomoratio: Accusa, eum, cui quaestor fueram, quicum me sors consuetudoque maiorum, quicum me deorum hominumque iudicium coniunxerat 5 an: Accusavi rogatu sociorum atque amicorum, delectus sum ab universa provincia, qui eius iura fortunasque deiandorsm2 Dubitar quisquam potest, quin honestiussit eorum causa, apud quos quaestor fueris, quam eum, cuius quaestor fueris, accusare 2 10 Clarissimi viri nostras civitatis temporibus optimis 66 hoc sibi amplissimum pulcherrimumque ducebant, ab hospitibus clientibusque suis, ab exteris nationibus, quae in amicitiam populi Romani dicionsmque essent, iniurias propulsare eorumque fortunas defendere.
15 S tria Cato fur die Ssanter, Cn. Domitius fur inen 67Gallier mi Mehisve ein, n die esten Munner, isne si P. Lentulus und de jungere Afristanus, noben Aialassem, die die Tutiylerit de Aiadager m Mem brachiam.
Cuius consuetudinis atque instituti patres maiores 6920 que nostros non paenitebat tum, cum . Lentulus, is qui princeps senatus fuit, accusabat Aquilium subscriptore C. Rutilio Ruso, aut cum . Africanus, homo virtute, fortuna, gloria, rebus gestis amplissimus, posteaquam bis consul et censor fuerat, L. Cottam in iudicium 2 vocabat. Iure tum florebat populi Romani nomen, iure auctoritas huius imperii civitatisque maiestas gravis habebatur. Nemo mirabatur in hicano illo, quod in me nunc homine parvis opibus ac facultatibus praedito simulant sese mirari, cum moleste serunt: Quid sibi iste et0s vult Accusatoremne se existimari, qui antea defendere
consuerat, nunc praesertim, ea iam aetate, cum aedilitato petat2 Ego vero et aetatis non modo meae, sed multo etiam superioris et honoris amplissimi puto esse et accusare inprobos et miseros calamitosos a quo defendero. Et prosecto aut hoc remedium est
24쪽
aegrotae ac prope desperatae rei publicae iudiciisque cor ruptis et contaminatim paucorum oui ac turpitudine, hominos ad legum defensionem iudiciorumque auctoritatem quam honestissimos et integerrimos diligentissimosque accedere; aut, si ne hoc quidem prodesse poterit, profecto nulla umquam medicina his tot incommodis re-71 perietur. Nulla salus rei publicae maior est quam eos, qui alterum accusant, non minus de laude, de honore, de fama sua quam illos qui accusantur, de capite ac fortunis suis pertimescere. Itaque semper ii diligentissim 10 laboriosissimeque accusarunt, qui se ipsos in discrimen existimationis venire arbitrati sunt. Quam ob rem hoc statuere, iudices, debetis, Q. Caecilium, de quo nulla umquam opinio fuerit nullaquo in hoc ipso iudici expectatio futura sit, qui 15 neque ut ante collectam famam conservet neque uti reliqui temporis spem confirmet, laborat, non nimis
hanc causam se Vere, non nimis accurate, non nimis
diligonter acturum habet enim nihil, quod in sponsione deperdat ut turpissime flagitiosissimeque discedat, 2072 nihil do suis veteribus inamentis requiret. A nobis multos obsides abo populus Romanus, quos ut
incolumes conservare, tueri, confirmare ac recuperare
possimus, omni ratione erit dimicandum habet honorem, quem petimus, habet spem, quam propositam nobis 25 habemus, habet existimationem multo sudore, labore vigiliisque collectam, ut, si in hac causa nostrum Om-cium ac diligentiam probaverimus, haec quae dixi retinere per populum Romanum incolumia ac salva possimus; si tantulum offensum titubatumque sit, ut ea, quae 30 singillatim ac diu collecta sunt, uno tempore universa 73 perdamus. Quapropter iudices, Vestrum est deligere, quem existimetis facillime posse magnitudinem causae ac
iudicii sustinor fide, diligentia, consilio, auctoritate. Nos si mihi Q. Casellium 'Moposueritis, ego me dignitate 35
25쪽
superatum non arbitrabor; populus Romanus ne tam honestam, tam severam diligentemque accusationem neque vobis placuisse neque ordini Vestro placere arbitretur, providete.
Equidem, ut de me confitear, iudices, cum multae mihi a C. Vorro insidiae terra marique factae sint, quas partim mea diligentia devitarim, partim amicorum studio 1 ossicioque reppulerim, numquam tamen neque tantum periculum mihi adire Visus sum neque tanto perepertimui, ut nunc in ipso iudicio meque tantum me
expectatio accusationis meae concursusque tantae multitudinis, quibus ego rebus Vehementissime perturbor, 15 commovet, quantum istius insidiae nefariae, quas uno tempore mihi, vobis, '. Glabrioni praetori, sociis, exteris nationibus, ordini nomini donique senatorio facere conatur; qui ita dictitat, iis esse metuendum, qui, quod ipsis solis satis esset, surripuissent, se tantum eripuisse, ab ut id multis satis esse possit nihil esse tam sanctum, quod non violari, nihil tam munitum, quod non e pugnari pecunia possit. Quodsi quam audax est ad conandum, tam esset obscurus in agendo, fortasse aliqua in re nos aliquando sesellisset; verum hoc adhuc per-25 commode cadit, quod cum in crodibili ius audacia singularis stultitia coniuncta est. Nam ut apertus in corripiendis pecuniis fuit, sic in spe corrumpendi iudicii perspicua sua consilia conatusque omnibus fecit. Semel ait se in vita portimuisse, tum cum primum
30 a me reus factus sit, quod, cum e proVincia recens esset
invidiaque et infamia non recenti, sed vetere ac diutuma
26쪽
12 I. Abschniue aus de Actio prima.
flagraret, tum ad iudicium corrumpendum tempus alienum offenderet. Itaque, cum ego diem inquirendi in Siciliam perexiguam postulaVissem, invenit iste, qui sibi in Achaiam biduo breviorem diem postularet, non ut is idom confidore diligentia et industria sua, quod ego me labor et vigiliis consecutus sum; etenim ille Achaicus inquisitor ne Brundisium quidem pervonit, ego Siciliam totam quinquaginta diebus sic obii, ut omnium
populorum privatorumque litteras iniuriasque cognoscerem; ut perspicuum cuivis esse posset hominem ab isto quae 10 situm esse, non qui reum suum adduceret, sed qui meum tempus obsideret. 16 primum AE provincia aediit, redempti est
huius iudicii facta grandi pocunia. ansit incondicione atque pacto usque ad eum finem, dum iudicos 15 reiecti sunt. osteaquam reiectio iudicum facta est, quod et in sortitione istius spem fortuna populi Romani et in roicisndis iudicibus mea diligentia istorum
impudentiam Vicerat, renuntiata est tota condicio. 1et raeclare se aec habebat. libelli nominum oestrorum 20 consiliiquo huius in manibus erant omnium nulla nota, nullum color, minae sordes Videbantur inis sententiis allini posse, cum iste repente ex alacri atque laeto sic orat humilis atques demissus, ut non modo populo Romano, ses etiam sibi ipse condemnatus videretur. 25 Ecce autem repente his diebus paucis comitiis consularibus factis ad om illa et ora consilia pecunia maiore repetuntur, eaedemque Vestrae famae fortunisque omnium insidiae per eosdem homines comparantur Quae res primo, iudices, pertenui nobis argumento indicioque 30 patefacta est; post aperto suspicionis introitu ad omnia 18 intima istorum consilia sine ullo errore perVenimus. Nam ut Q. Hortensius consul designatus domum reducebatur e campo cum maxima frequentia ac multitudine,
27쪽
5, 6 16-19, 27, 28. 13fi obviam casu ei multitudini C. Curio, quem ego hominem honoris potius quam contumeliae causa nominatum volo etenim ea dicam, quae ille si commemorari noluisset, non tanto in conVentu tam aperte palamque dixisset quae tamen a me pedetemptim cauteque dicentur, ut si amicitiae nostras it dignitatis illius habita ratio osso intellegatur. ido ad ipsum Dinicem Fabia 19 num in turba Vorrem poliat inominem et ii voce maxima gratulatur: ipsi Hortensio, sui consul iratio factus, propinquis necessariisque eius, qui tum aderant, verbum nullum facit cum hoc consistit, hunc amplexatur, hunc iubet sine cura esse. Renuntio' inquit, tibi is ossismis comitiis ess absolutum. Quod eum tam multi homines honestissimi audissent, statim 1 ad me desertur immo vero, ut quisque me Viderat, narrabat. Aliis illud indignum, aliis ridiculum videbatur, ridiculum iis, qui istius causam in testium fide, in criminum ratione, in iudicum potestate, non incomitiis consularibus positam arbitrabantur, indignum ad iis, qui altius perspiciebant et hanc gratulationem ad iudicium corrumpendum spectare Videbant. An me taciturum tantis de rebus xistimavistis, et 27mo in tanto rei publicae xistimationisque meae periculo cuiquam consulturum potius quam officio χὐ dignitatis meae Arcessit altor consul designatus Siculos; Veniunt non nulli, propterea quod L. stellus esset praetor in Sicilia. Cum iis ita loquitur: so consulem esse fratrem suum alterum Siciliam provinciam obtinere, alterum esse quaesiturum de pecuniis repetundis Verri 30 ne noceri posset, multis rationibus esse provisum. Nuid 28 est, quaeso, stelle, iudicium corrumpero, si hoc non est, testis, praesertim Siculos, timidos hominos et afflictos non solum auctoritates deterrere sex etiam consulari metu et duorum irastorum potestate Quid
28쪽
14 U. Abschnitte aus de Actio prima.
faceres pro innocente homine et propinquo, cum propter hominem perditissimum atque alienissimum Ἀω officio
ac dignitate decedis et committis, ut, quod ille dictitat,2 alicui, qui te ignoret, Verum esse videatur mam hoc
Verrem dicere aisbant, te non salo, ut ceteros ex Vestra
familia, me opera rava consulem factum Duo igitur consulem et quaesitor erunt sc illius voluntato Non solum effugiemus. inquit, hominem in quasrendo nimium diligentem, nimium servientem populi existimationi, Μ flabrionem; acced si otiam nobis illud: iudex ostrio
Μ. Caesonius, collega nostri accusatoris, homo in rebus iudicandis spectatus et cognitus, quem minime expediat esse in eo consilio, quod conemur aliqua ratione corrumpere, propterea quod iam antea, cum iudex in Iuniano consilio fuisset, turpissimum illud facinus non solum 15
gravitor tulit, sed itiam rim modium protulit. Hunc 3 iudicem ex Mal. Ianuar. non habebimus. Q. Manliumst M. Comificium, duos severissimos atque integerrimos iudices, quod tribuni plebis dum erunt. iudicos non habebimus. i. Sulpicius, indoc tristi si in soteger, magistratum ineat oportos Nonis Decombr. M. Crepereius ex acerrima illa equestri familia et disciplina,
L. Cassius ex familia cum ad ceteras res, tum ad iudicandum severissima, in Gemellius, homo summa religione et diligontia, tres hi homines votores tribuni mili 25tares sunt designati ex Kal. Ianuar. non iudicabunt. Subsortiemur otiam 4n fessi clocum, quoniam is huic ipsi quasstioni praefuturus ost. Ita secundum Kal.
Ianuar. et praetore et prope toto consilio commutato magna accusatoris minam magnamque iudicii Oxpecta sotionem rus nostrum arbitrium cibidinemque eludemus.'31 Nonas sunt hodie Sextiles hora in convenire coepistis. Hunc diem iam ne numerant quidem. Decem dies sunt ante ludos votivos, quos Cn. Ρompeius facturus ost; hi ludi dis quindocim auferent; doinde continuo 35
29쪽
Romani consequentur. Ita prope L diebus interpositis tum donique se ad ea, quae a nobis dicta erunt, responsuros esse arbitrantur deinde se ducturos et dicendo si excusando facile ad ludos Victorias cum his plebeios esse coniunctos secundum quos aut nulli aut perpauci dies ad agendum futuri sunt. Ita defessa ac refrigerata accusatione rem integram ad . et ellum
praetorem esse Venturam. Quem ego hominem, si sius fido diffisus essem, iudicem non retinuissem; nunc 32 10 tamen hoc animo sum, ut eo iudice quam praetore hanc rem transigi malim et iurato suam quam iniurato aliorum tabollas committere. Erit tum consul Hortensius cum summo imperio 7 et potestate, ego autem aedilis, hoc est paulo amplius 1 quam priVatus tamen huius modi haec res est, quam me acturum esse polliceor, ita populo Roman grata atque iucunda, ut ipse consul in hac causa prae me minus etiam, si fieri possit, quam privatus esse rideatur. Omnia non modo commemorabuntur, sed etiam
2 expositis tertis rebus 'gentur quae rint ex Hecem annos, posteaquam iudicia ad senatum translata sunt, in robus iudicandis nefarie flagitioseque facta sunt. Cognoscet ex me populus Romanus, quid sit, quam o 38
rem, cum equester ordo iudicaret, annos prope quin-25 quaginta continuos in nullo iudico ne tenuissima quidem suspicio acceptae pecunias ob rem iudicandam constituta sit; quid sit, quod iudiciis ad senatorium ordinem translatis sublataque populi Romani in unum quemque Vestrum potestate Q. Calidius damnatus isorita minoris HS fricton praetorium hominem honeste non posse damnari quid sit, quod . Septimi senatore damnato, Q. Hortensi praetore, de pecuniis repetundis lis aestimata sit eo nomine, quod ille ob rem iudicandam lecuniam inccopisset quod in C. Herennio, s
30쪽
16 II. Abschmue aus de Actio rima.
quod in C. Opilio, senatoribus, qui ambo peculatus damnati sunt, quod in M. Atilio, qui de maiestato
damnatus est, hoc planum factum sit, eos pecuniam ob rem iudicandam accepisse quod inventi sint senatores, qui C. Verre praetore urbano sortiente exirent in eum reum, quem incognita causa condemnarent; quod inventus sit senator, qui cum iudex esset, in eodem iudicio χ, ab reo pecuniam acciperet quam iudicibus 40 dividoret, et ab accusatore, ut reum condemnaret. Iam vero quo modo ego issam labem, ignominiam cata 10 mitatemque totius ordinis conquerar, hoc factum esse in hacciritate, cum senatorius ordo iudicissi, ut discoloribus signis iuratorum hominum sententiae notarentur Haec
omnia me diligenter severeque ructurum esse polliceor
Quo me tandem animo fore putatis, si quid in hoc is ipso iudicio intollexero simili aliqua ratione esse violatum atque commissum Cum planum facere multis hostibus possim C. Verrem in Sicilia multis audientibus saepe dixisse, se habere hominem potentem, cuius fiducia provinciam spoliar si neque sibi soli pe-20 cuniam quaerere, sed ita triennium illud praeturae Sicilionsis distributum habere, ut secum praeclare Midiceret, si unius anni quaestum in rem suam OnVerteret, alterum patronis et defensoribus traderet, tertium illum ruberrimum quaestuosissimumque annum totum 25 41 iudicibus reservaret. Ex quo mihi venit in montem illud dicere, quod apud Μ labrionem nupor cum in reiciundis iudicibus commemorassem, intellexi vehementer populum Romanum commoVeri, me arbitrari ore uti nationes exterae legatos ad populum Romanum mitterent, out lex de pecuniis repotundis iudiciumquo tolleretur; si enim iudicia nulla sint, tantum unum quemque ablaturum putant, quantum sibi ac liberis suis satis esse arbitretur nunc, quod eius modi iudicia sint, tantum unum quemque auferre, quantum sibi, patronis, adVocatis 35