장음표시 사용
301쪽
a78 SECTA NIEmendare animam, gravis es, nasosqueferire
Longius ille solet, quam nervo missa sagitta .
Ilus ad propositum Mart. lib. a. Ep7gr. Ia. In Postliumum laetidum aE sse quid boe dicam,quod olant tua basia Myrrham, Quodque tibi est nunquam non alienus odoν λHoe mihi suspectum est, quod oles, Posthume, semper et Posshume non bene olet, qui bene semper olet. Ita Epigrammaticus carpit Posthumum , qui ait inax suae fictorem , atque oris graveolentiam unguentorum accito odore dissimulare conabatur . Eadem habet de Coracino idem Mart.
l.6. Epigr 33. , sed nullibi satius exprimit parum , vel potius nihil prodesse hujuscemodi odores ad auferendum foetorem , qui venit e stomacho, quam lib. I. Epig. 38. in Fescenniam, de qua scribit .
Ne gravis externo fragret, Fescennia, vino,
Pastillos Cosmi luxuriosa voras: Ista liniunt denter jentacula, sed nihil obstat, a
Extremo ructus eum venit a barathro .
quod olet gravius mixtum diapasmate virus, inque duplex animae longiias exit odor .
Haec omnia quam bene conveniant cum nostro Sectano plusquam satis patet. Habet enim uterque unguentum , & myrrham, Odorum immodicam profusionem , Iinpossibilitatem hac via emendandi oris foetorem a stomacho venientem , habet denique consorinitatem in phrasi; Hinc agnosce optimam nostri SatyricI imitationem . 82. Emendare animam G e. Elegantius sorte quam ipsemet Mart. Epig. statim cit., ubi tantum &c. Animae longi s exit odor . Secutus potius Plinium , cui Dequentissime emendare , Procurare, & in simili lib. .c. to. Succus hedera taedia narium , graveolentiamque emendat. Animam porro dixit eleganter , latinuque pro halitu oris , licet iratastate , nani anima propriu est
302쪽
stirItus, quo vivimus . Porro pro oris halitu posuere Virg. 2.
Georg. Animas, olentia Mediora foeni illo, ex senibus medicantuν anhelis . Plaut. Asin. I 6 Anfriet anima uxoris tua . Terent. Phorm. s. 6. Ansmam compressi, aurem admovi. Et de putido Verris anhelitu Cic. 3. Verr. mae non modo anἰ-mum ιntegrum , sed ne animam quidem puram conservare potuisset. 82. Gravis est ire. Nempe , male olet , quemadmodum de sua puella dixit Ovid. 3. de Art. Igrasis oris odor, nunquam festina loquatur , Et semper spatio disset ab Ore viri . Virgil. 3. Seorg. de Galbano sita graveolentia, si comburatur, serpentes iugante ex Nicand.in The., cujus versis est .
Praeterea graυeolens candentibus indisa prunis . Ita apud Plin. lib. 28. c. I I. pro oris foetore oris gravitas posita
8a. O casesqueferire tye. Et hic essicacius noster Satyricus , quam silpra laudatus Mare., hic enim habet tantum longius exit, Sectanus vero ferit, nec simpliciter serit, sed acriter , &violentςr , non seclis ac sagitta tenso arcu emissa . Ferire autem pro percutere ; Transtulere Luca. lib. I. ad clam
Crebris friunt ululatibus μuret a Virg. s. aeneid. .
Asibi autem pulsare etiam dixit eod. lib. S. Pulsati colles elamore resultant. En aures, aethera, collesque percussi clamore , cur non nasus graveolentia oris percussus Z8 id memorem e C Nova Satyrae occasio ; Gessa videlicet turpissima, quae tamen linit vario medicamine faciem , ut amatoribus placeat; pessimo exemplo est nubili filiae, quae
ideo Monialis fieri detrectat, clavitiisque includi Monasterii ,
303쪽
8 3 Et quantum referat defornice Gessia, cujus Dimia
s . Medicaveris ora venenis es c. MedIcare pro tIngere pedinitur ; nec est haec insolens dicito apud antiquos. Testes adhibeo Ovid. primo Amor. eleg. Iq. , ubi capillos tinctos , medicatos appellat. Dicebam, deside tuos medicare capillos . Et PlInium lib. o. c. 38., qui medicamen dixit pro succo pumpurae, quo lanae medicantur, hoc etiam tinguntur. Si'tilia aquae amphoris centenas , atque quinquagenas medicaminii libras aequari ; & paulo post: Summa medicaminum in libras vellerum', buccini CC. pelagii CXI. Ita sit Amethysi cεἰον ex ia
Sq. Ora venenis V e. Sciendum ex Eusth. In lib. I. Odyssi. , quod Graecorum pharmaca , & Latinorum venena , non sint solum Deleteria , G mortifera ,sed pictorum colores, generialitis tincturae omnes , atque inflectiones ' Hinc Virgiti lib. a. Georg. v. 6 s. alludens ad primum inventum purpurae, quod apud Assyrios, & Phoenices, ait. Alba nec Asorio fucatur lana veneno. Eumque secutus Mart. lib. S. Epigr.28. de toga loquens, quam ei Parthenius donaverat. Te nec Am1claeo decuit livere veneno quae sive colore viridis, sive purpurea , ut aliqui contendunt, parum refert ad rem nostram ς satis est positum venenum pro' colore. Recte igitur Sectanus noster & ipse venenum dixit pigmentum, seu colorem , quo faciem mulieres sucare solent, veteri, eodemque celeberrimo tam apud Latinos, quam apud Graecos vocabulo utens, ex quo tum alibi, tum hic discat Philodemus utriusque linguae peritiam ,. meliorisque phrasis usum bene novisse Secta num,eosque caecutire,qui lucem in Sole quin runt, nec tamen Vident .
Ss. Et quanium referat de fornice e re. Idest , quam similis , 5 proxima sit meretricibus, qua ut plurimum faciem , sicuti Gellia,
304쪽
SArYRA U. I 1 p. I. 23 IDimidium labri, nasusque in 'xide dormit , Induit dentes, uiserica, mane repostis,
Gessa , colorant, venenisque super addItis ad oculorum Illecebras depingunt. Sententiam illustrat Iuven. Saty.6. v. q5ω,& seqq. , quos lege, si lubet. 83. Gessia De Gelliae nomine satis sipra dictum est, ea consule, si libet . . s. Pjus dimidium V Imitandum sbῖ proposuit Martia lib. 9: Epig. 38. , cum haec scripsit Sectanus . Author enim ille cum in Gallam vetulam, libidinosam invehendum sibi proposuisset, eam sic ad vivum exprimit, seu potius pictoris instar
eius imaginem reprehesentat, ut aspicere putes . Cum sis ipsa domi, mediaque ornere Suburrae , Fiam absentes V tibi, Galla, comae , Nec dentes aliter, quam serica nocte reponas , Et lateas centum condita praeidibus , Nec tecum facies tua dormiat, innuis illo , Quod tibiprotatum est mane, opercilio.
Habes Igitur in Galla pictam , fucoque medicatam facIem , fictos capillos, factitios ex osse, vel ebore dentes,eosque noetu repositos,quemadmodum sericae vestes reponi solent,ejus mundum muliebre , fucos , medicamina in pluribiis condita pyxidibus, & tandem ad Ititium faciei colorem singulis noetibus abstersum, novumque crastina die sumptum, qui eleganter exprimitur per e verba : Nec tecum facies tua dormiat . Abeat
igitur quisquis ille sit putidulus criticus, qui blac erat Secta- num imitari voluisse Martialis locum,aura tamen infelici , ea scilicet ratione, quod Epigrammatista de pigmentis loquatur, venum prostant , & pyxidibus conduntur, cum e contra inaudita res sit labra & nasum adscisse, R dormitum ire . Has nugas nedum ei, qui primis labris Grammaticam hauserit, 1ed qui sensu communi etiam leviter polleat, refellendas i n- quere placet . Certe quis uis iste sit evidenter docebit ismInas plurimas passas in facie cicatrices, tineas, & smilia , ea iademqu ut plurimum odarum ceroma tata parti tam apte ad N a quare
305쪽
nuare , ut oculos Inspicientium saepiss me fallant . Sic dimidium labri, & nasum adscisci eleganter dictum pro supplemento defectuum, qui & labro, & naso insunt; quod autein hortim
membrorum partes in pyxide dormire dicat, in idem re incidit, sonificans videlicet partem illam adscititiam nasii, & labrorum in pyxide, cum dormitum itur , reconditam,quandiu humanos vultus imitari desierat, unde dormire potuisse recte dictum ς Nec insolens metaphora, quando eadem ulus fruiti, artialis loco paulo ante citato. Nee tecum facies ιua dον-88. Atque etiam visreum σe. Alia in Gellia maxima menda, nempe oculus ascititius vitreus , qui sero in capsula conditus, mane resumitur, tamque perfecte verum oculum imitatur, ut verus , non fictilius , videatur , sicque cacos facillime decipiat amantes , qui hyperbolice oculorum fulgore cum de suis amasiis agunt uri, inflammari, sauciari γ torqueri &
nos insammet σc. optime aemulatus eli veteres Poetas, qui oculos claros, nitidos , & quibus inest fulgor quidam in pracipua parte pulchritudinis posuere . Ita Pindarus Od. Pyth. Oculum luctui simiam dixit, Arist netus lib. I. Epi. Io. Deeorunt puυenem oculi lucidi quidem , ut pulchri ; & ut Poetas omittam, consonant Philostr. iii Epist. , qui eos vocat odera,& Apuleius lib. 3. inquiens. Si tuis istis micantibus oculis . Causa hac esse inter alia potest . Inest pracipue in oculis illecebra quaedam, qua, quos amamus,solemus appellare oculum nostrum, nostrumque Ocellum , teste Plaut. in Asina. tibi : Da meus ocellus, mea rosa tye. De hac illecebra Hesiod. in Theog., apal. febris intuentium amor di illat Athen. l. I 3. late ostendit 1edem pracipuam dilectionis esse in oculis, propterea quodU ancrationem ex Aristotele adducit in oculis habitet pudor . Ce te Pindarus Ode S. Nem. ait Venerem insidere in virginalibus puerorum palpebris. Philostratus in Epist. oculis datini ιιi-
306쪽
Assicit haec, discitque genis foliata parare
gentiam ad capIendum , & praesid um ; nam inde movetur pugna atrox amoris . Comparat illos castellis, ty locis editis; nam ut ex istis Reges ineunt oppuenationes, ita machinae amoris in oculis sitae . Vocat illos Ibeberos, quia illi inflammant ,' dicit esse in illis retia; dat illis expugniationem, tyrannidem, qua omnia subjiciunt; Comparat cum Carybdi, quae sorbet omnia, sic oculi formosarum. His & aliis deliciis plenus est Philostratus.
Non diis miles habet Pollux , a quo oculi dicuntur lucentes , fluentes, acres, igniti, emittentes splendorem, fulgorem , lumen , iucundi, illecebrosi, amabiles . Plato citante eodem Polluce, oculos lucemferentes habet. Hanc notam debeo Ludov. de la Cerda e Soc. Iesu in comm . ad illud Virg. Laetos oculis si arat honorer . aeneid. I. v. 3 9S. Addo apud Romanos , ut habet Turneb. lib. 27. , fuisse in maxima extimatione nigros oculos , econtra Vero minime reputari glaucos , quos ad ludibrium noctuinos appellat Plaut. in Curcul. act. I. scoen. S. V. 3 .
Tun etiam cum noctuinis oculis orium me vocas λde avis inauspicat o cuius tales sunt oculi, nomine petita illusione . Iuvat ad nostrum Secta num illustrandum Homer- , qui Iliad. r. inter signa divinitatis dat eneri fulgentes oculos de Piltiade notat, huic fulgere oculos; necnon Virg. qui A neid. I. Deae tribuit oculos ardentes. Hinc Hippocr. in Epist. des ibens Veritatem, qii e sibi augulta facie,uti Dea,apparuerat,inter alia Divinitatis signa , hoc ponit: Cuius octi orum orbes cluro lumiMepellucebant, ut stellarum fulgores viderentur ; quidquid sit de sententia Heliod. lib. a. Hiit. AEthiop., qui censuit aliter de Deorum obtutu , unde ilii queant agnosci a mortalibus,
scribens: Ttientur eontinuo obtutu, neque unquam concliadant palpebras.
89. Aspicis haec G c. Idest , attente videt, aspicere enim est diligenter oculis scrutari . 89. Discitque genis Te. MatrIs exemplo faciem dealbare, atque pingere, fucareque discit. XV. Foliata parare in. Foliatum est unguenti genus, quod
307쪽
9o Filia Iam grandis, nec candida PompeIana
NON O T ae.& NardInum vocat Plinius lib. et r. cap. I. HistorI. InquIens: Nardinum,sioefoliatum constat omphacio , balaniuo, iunco, cso , nardo, amomo , Ῥrrba , bul amo . Nostro autem Authori s liatum pro quovis unguento ad fucandam faciem apto accipitur ; Huc etiam vidctur re pexille Martiat. lib. II. Epigr. 28 . Θ ΓAt mea me Isbram foliata pucat amιca . 9o. Filia jam grandis G e. Et consequenter aptior corrumpi ex materna imitatione . Notavit si quidem Cicer. de Orat. Magni interesse , quos quisque audiat domi quotidie , quibus cum loquatur a puero, quemadmodum patres, paedagogi, ex matres etiam ιoquantur ; multo magis quid agant , nam plus ex- inquit Senec. Epiit.f. quam ex verbii trabimur , quandoquidem teste Iuven. Saty. Iq., de filia malo matris exemplo educata , dicitur .
Velocius, citius nos Corrumpunt vitioνum exempla domestica, magnis Cum subeunt animos authoribus .
9O. Nec candida Pompe una σι. Pompejus nobilis in Urbe Unguentarius, sicuti olim Colmus , stpe Martiali memoratus . Eius taberna prope Trivium Fontem maxime a Romanis nuptis frequentatur , cum ibi quam plurima ad medicandam faciem exquis te conficiantur. Puto autem Secta num candida Pompeiana dixisse unguentum illud, vulgo Manteca, quod Praecipue ex unionum pulvere compositum , quo nobiliores foeminae ad liniendam cutem, nitoremque servandum utuntur. Quod autem ad veterum imitationem attinet; Juven. Saty. 6. v ψ5I. Pinguia Poppeana a Poppea, Martialis lib. 6. Epigr. 3 s. Plumbea Nicerotiana a Nicerote , & lib. II. Epigr. I 6. Cosmiana a Cosmo, Sectantis Candida Pompeiana a Pompeio ,
dixerunt. Sic habes pinguia , plumbea, & candida unguenta diversimode nuncupata, vel a materia, vel a colore, vel ab effectu compositi
308쪽
Negligit, aut pinguem Cererem, vitulaquesagi
Atq; coquum Dominae faciem incruseareperitum;
N o Y ae. 9 I. Nee psnguem Cererem σc. Cererem , quam Deam se eum nuncupavere, pro ipsom et frumento posuere, Horat. Epod' Iis., Ovid. 3. Amor. Eleg.6., Lucan. lib. 3., Uirgn. I AEneid., a. Georg. & alibi, necnon Cic. a. de Nat. Deo. , ubἔhabet: Fruges Cererem appellamus, vinum autem Liberum. Hin que dicti Cereales AEdiles duo illi, qui rei frumentariae apud Romanos praeerant,quorum creandorum author fuit C. Iulius, ut aliqui putant, referente Alex. ab Alex. lib. .c. q. , vel plebs forente adhuc Republica , ut videtur magis arridere Pomp. Laet. de Magistr. Pop. Rom. c. ao. C terum a significatione frumenti ad denotandum panem frumentaceum etiam translata Ceres ; Ut bene Innuunt Terent. Eun. q. s. Sine Cerere, ty Libero figet Venus .
SIlius lib.7-, qui panes nuncupat dona Cerealia; facitque Plaut. Aulul- I r. , ubi habet Cereri nuptias facere, se ad Latinorum morem referens, qui dicere solebant, Cereri sacrificant, si ruando iii convivio vinum deesset ; propterea quod in hujum acris nefas esset inferre vinum , soloque pane celebrarentur , sicut apud Graecos in Larium sacrificiis , unde apud eos simili, quam apud Latinas significatione dictum ,ri a Larisacria sicant. Sed ad rem noli ram : Ceres , quam pinguem vocat Seetanus, est panis lacte , ut plurimum, asinino imbutus, qui ad faciem fucandam paratur . Meminit Iuvenal. Satyr. V. 66 I. Pane tumet facies. Hunc ad sollIcitandum candorem cutIs adhIbItum testatur Idem Satyricus Saty. a. v. Io7., dum mollitiem Othonis redarguit: inquiens scoptice omisilm summi Ducis est occidere GaIbam aEt curare cutem summa constantia Civis; Bebriaci campo spolsum affectore Palati ,
Meressum in facie diritii extendere Pane De
309쪽
186 S g C TA N IIamque odit clatros ineptumque bire recusat Coenobii d orriduloque comas velare cucullo.
93 Digna tame ragili pertranseo crimina sexu, Communis que iringit amor, studiumque pla
De hac autem iaciei incrustatura ex pane lacte asinino madὶ do satyrice ipsemetJuven. Saty. 5.
se iuσlacte fovetur , Propter quod secum comites educἰι asellas , Exul Hyperboreumadimistatur ad axem . Poppeam intelligit Neronis uxorem , quae adeo dilIgens In curanda forma fuit, ut eam in exilium mi istam ciuingentae asinae sequerent tir , quarum latate Candorem corporis provocabat , prout testatur I/lin. lib. I r. c. q r. sic : Conferre aliquid , ex cun udori in mulierum cute existimatur . Ponea certe Domitii Neronis conjux , quingentas per omnia seciam fetas trabens , balnearum etiam sella totum corpus illo lacte macerabat, extendi quoqxe cutem .eredens. Nec quia dicat eo usum in balneo,quasi ad lavandum, iexcludit panem ex illo madidum , referente in eiusdem Poppeae persona de minus honestis mulieribus Iuvenal. toties cit..Saty. 6. v q66. , quem consule . si . Visulaeque saginam σe. An hoc facIei lin7mentum apud antiquos in usu fuerit, nulli bi quantum sciam constat ; hodiernus mos apud mulieres ita invalu t, ut de adipe vitulino medicamentum , ut plurimum faciant, quo cutis levior , molliorque fiat: hinc bene , satyrice tamen subdit iam coquum artem unguentariam didicisse , cui talem adipem ad incrustandum Dominae vultum parare convenit. Iamque odit tyc. Id est , illia ha o , quae prius professionem, vestemque monasticam suscipere habebat in votis , nunc matris exemplo saeculi vanitatibus profanis addicta, aliter omnino sentit, oditque contineri ferreis clatris, septoque Mo nasterii, nigroque monastico cucullo caput velare . Digna tamen fragili Omnium mulierum communis culpa
310쪽
Sed peccat Lausella, plusquam foemina peccat, V endere quae potuit torquem, patriosque smarag
dos Atque novae centum vos donare monetae ,
Ioo uerat ut nigrum tacitus vespillo maritum.
culpa est de propria pulchrItudine opinio, sive eae turpes , sive
formosa sint . Hinc fit ut cultum , & ornatum ament , quibus ipsae magis lepidae, venust i qbie inspicientium oculis appareant. Hoc autem qualecumque sit crimen , leve dicitur a Sectano, quandoquidem est vitium sexus, & pene dixerim naturae , noi Iautem animi . 97. Sed peceat La Ella Ure. Lausellae meminIt Mart. lib.3. Epig. 72. , apud quem est mulier meretrix , & fatua, nulloque lepore meretricio iii: rudia . Si verum est, vitium pestis habes, fatua es . Noster autem Author sub nomine Lausellae s minam crudelem,& viricidam repraesentat . 97. Et plusquam formina peccat σe. Adeo enormiter delinquit, ut vix credas tantium peccare posse foeminam ; sed quid nullum animal ad vindictam pronius, quam mulier . 93. Vendere qu.e potuit sec. Idest vendidit pretiosiores margaritas ad comparandum venenum , quo maritum ne ret , & ad conquirendos tanto delicto complices, & adju
Ioo. erat ut nurum V e. Nigrum dupliciter hoc loco interpretari potest ; primum per translationem pro mortuo , quae dicito frequens apud Poetas, eaque elegantistima . Undeta in mortuariis omnia nigra,quemadmodum & in mortuorum sacrificiis, nonnisi holitae nigrae caedebantur: ut docent ex Latinis Virg. l.6. AEneid. uatuor hie primum nigrantes terga juvencos constitueι. Et Lucret lib. 3.
Et nigras mactant pecudes, quas manibus divis Inferias mistunt.