장음표시 사용
381쪽
1ed cum omnes ab superbo hoste repellerentur, ut salutem desperatione, vel honestam mortem consequeretur, toto milite in castra irrumpit dum Rex pransurus mensae accumberet. Supra fidem est a Monsertio steti Ise vi choriam ; at victus fugatusque est tantus exercitus; viginti millibus caelis vel Anno iii 3. demersis; quodque intendit admirationem,unoduntaxat equite, octo peditibus inter victores desideratis 3, tanti est pugnare Dei auspiciis, coelique du- stu arma tractare. Et ipse Monfortius opima spolia retulit , decus imperatori rarissimum, quippe in pugnae aestu cum Aragonio congrellus, acerrime praeliantem corripit, deicinumque equo humi aflligit; parcebatque generosissimus victor, nisi miles gregarius caede plurium hostium efferatus. ducentos Aragonios iam obtruncaverat, in Regis guttur ferrum immersistet. Ita caesus fortissimus Princeps,& Catholici titulo insignis, haereseos victima, quam propugnauit iacmo impune. Ab hac victoria Monsortius caeteris prosperis usus est; Δ Pontifice & Latera nenii Conci lio,& Philippo Rege, a quo in clientelam admissus est & Ludovico Principe ducente in Haereticos militem ; sed quod caput est, parum prospere Deo. Nam cum in- posterum sibi militaret non religioni,Tolosaeque obsellae ac tantum non captae incumberet, obsessis prorumpentibus lapide ictus occubuit, spesque conscpultas tumulo intulit. Rapto Duce selutae sunt copiae, Rai mundus inditionem totam receptus, haeresisque conualuit, futura Ludovici Sancti prouincia. Sed ad Philippum interpellata nos reuocant. vi. Et vero Philipeus subacta Normannia rem urgebat, conuersiisque ad Liserim promoueoat victoriam. Iam ducum ope late circum amnem po-rh i φρη ei' pulos ad se adiunxerat: Guillelmus Rupius Caenomanos Turones atque o Andega uos Ioanni ob Arturi caedem insensissimus eripuerat Anglis, Henricus Regis Marescallus, praeter urbes duas Rupillam & Niortum, domue- 'ἔθome de rat Pictones ; ij gubernandi Touarsio traditi ; Philippo Britones allentic- Tourus. bantur, nupta Constantia Guidoni Touarsi, statri, & flagrante in vindictam filij. Aquitania vincenda supererat; cum Ioannes tandem vetet num excutiens cum numeroso exercitu Rupellain appellit, & mox invadit in Pictones, Touarsio & Guidone fratre , summa Deneficiorum obliuione , rebellantibus in Philippum. Ille carpens hostis vestigia arcebat ab arcium
Oppugnatione : & Ioannes recessit uno dumtaxat castro expugnato, &incciis , Andegauo , qua in urbe maiores habuerant originem , ut vel in
patriam scelus propagaret. Post eius discessiim Pictonibus Britonibusque
Anno Iios . receptis , in bienni iura induciae pactae. At Ioannes reuersiis in Angliam nouam bello materiam serit. Monachos Cantuarienses , quod Archiepiscopum quem ipse auersaretur dixit Ioiit, expellit coenobio, inductisque Canonicis, munere Archiepiscopum interdicit. Innocentius Ponti fix ea deiniuria appellatus , postquam Ioannem precibus minisque seu stra aggreditur, tum demum Angliam Sacrorum usu prohibet, & Regem gratiantem se-uius ad extremum ab Eccletia segresat, & aliquanto post fide & obsequio Anglos exoluit. Imo lac vanum fulmen atque irritum foret, Philippo per. , Legatum Pandulfum siladct, sanctissimum bellum ut moueat, in Angliam inuadat, Tyrannum in ipsi immanitatis officina mactet, hostemque infensissimum,
382쪽
sssimum , superorum odium atque mortalium, uno semel ictu conficiar. p- --
Sponte currenti admouebat ealcar , in publicis regni Comitiis suellione I cm proponit Philippus, disicostis parari posse regnum amplissinium; ado- '
iescentem spei tanta capacem , tra iussitatem comparatum iri, si Francorrim hostes in i orem corpus coalescant: imo Anglorum id votum esse , postulantium σsagitantium crudelem belluam amoueri a ceruiribus suis. Vno conseiasti decreta Phili sui νη- expeditio, S: designata pecunia. Conscribitur miles,instruuntur nauigia, &iam ad ollium Sequanae stant quingenta in anchoris. Ioannes apparatu tanto perterritus, in summas adduinis angustias , cum praeter externum do mellicus hostis timeretur ; erat enim apud omnes odio ; statuit contumeliae speciem regni iacturae praeverrere , & appellato Pandulfo Legato Pontificis , qui ea de re plurimum adnitebatur, ut res perditas quoquo modo restituat, se & regnum Pontificiae Sedi profitetur obstrictum , clientelam iitrat; ac recipit in lingulos annos se stertinos mille persoluturum. Hac satisfactione placatus Pontifex velificationem immutat , admittit Ioannem in gratiam , nexu secro se luit, pium Ecclesiae filium nuncupat, subditos ad obsequium reuocat, & Philippo interdicit, ne quid in Angliam tentet, quae modo ad Romanam Ecclesiam pertineret. Id tametsi
molestis limum videbatur Philippo , hostis perdendi cripi opportunitatem, ipsi obtendi initio labilem clypeum , immensam pecuniam in sumptus impensam, impulsu Pontificis susceptum id bellum , & interesse gloriae suae ,
quod tantus exercitus nullo facinore dimittatur : tamen non existimati it irritandum Pontificem in hoc rerum articulo; nec immemor quantum in uxoris negotio laborasset,a Ioannc abstinuit,& militem instructum in Flandrum conuertit. Sane Inhocenti, magna auctoritas , qui praeter Raim-dum Tolosanhim Principem, ut taceam Othonem Imperatorem , potentissimos Reges subiecisset poenis, eisque extorsisset voluntatem sceleris aut
Flandrensi bello Reginaldus Francus facem accendit. Erat hic Damia VII. martini Comes, Philippo charissimus , idemque Comes Bononiensis, Ida Fia Bononienti in uxorem ducta Philippi beneficio. Porro aduersus superos mortalesque ingratus , cum regni hostibus Othone & Anglo cland cstinis Coi edis agebat conliliis ; spreta uxore concubinarum greges palam ductabat; ve- Bologne. xabat acerbissime sitbditos , maxime in Clericos immanitate barbara sae-iliens: quae ob flagitia saepius diris douotus , tandem Rege bona in poenam Occupante, regno minarum plenus ad Flandrum profugit, Simone fratre secum abducto, & hospitem lue rebellionis afflauit. Flindriam resebat Ardinandus Ferdinandus Comes, filius Sanc ij Portu galliae Regis. Nam elim Balduino Flη'. 4 Cι- Flandrensi Comiti duae es lent filiae; postquam is ad Constantinopolitanum
thronum euectus est, cura Virginum collocandarum penes Regem fuit; cuius auctoritate Ioanna natu maior nupserat Ferdinando, Comitatu in dote accepto ; minor Burcardo Auesnio : at Fordinandus ut obtineret tam opulentum coniugium , Philippo tradiderat fanum Andomari & Ariam , Sitht Omet. urbes Artesiae, veluti Dynastiae huius appendices, & semel donata Artesia dimittendas. Mox Ferdinandum detractae duae urbes afficiebant magis Aa a 3 quam
383쪽
pii i qtiam plurimae comparatae I unde incendente Reginaldo eas ut reciperet, , V, Ak Orthone & Ioanne foedus init arcanum, quod latuit, donec Philippo Anglicam expeditionem paranti renuit arma adiungere; nec ulla conditione , vel reddendis urbibus , estici potuit quin secederet. Philippus ab Anglia prohibitus , iniuriae memor, in Flandriam vertit, & ducto mari terraque exercitu , opprellis rus hostem irruit ferox. Ypra& Callelio eapiatis, Gandauum obsidet, circumducta classe ad Suinae littus Damumque oppidum. Appellatus interea ab Mandrensi Anglus , Guillelmo Salisbe rielisi, fatri spurio, Duci egregio tradit classem armatam , qua ille vectus ad easdem Suinae oras applicuit. Extemplo in Francorum clailcm impctum facit; vacuamque milite , quem praedae cupiditas in proximos agros distr x crat, haud aegre profligat, pluribus nauium demersis aut captis, tum Damum oppidum fietus proditione ciuium obsidet. Ad haec nuntia Phia lippus , Omistb Gandauo aduolat Damum , caesiique hostibus quos egre 1-sos classe deprehendit, educto v Ibe praesidio , & nauibus commeatu, reliquas qliae in portu stabant, ne praedae hosti forent, incendi iubet, flani milque pariter Danao iniectis, proditione comperta , magna celeritate Gandatium repetit. Nec diu ciuitas propugnantem exclusit, statim admi sit victorem simulque tota Flandria , fide data immunitatum .. Philippus accepta in sumptus belli pecunia , dirutis Insulis ,& nudato muris Cacselio , patrata ultione regressus est. Disreilb Rege Ferdinandus qui ad Hol landos confugerat, ex iis Frisii ue lecto exercitu, Reginaldo armorum socio reuersus in Flandriam , passim excipitur, carioque Tornaco Francos expellit. At paulo post maior rerum moles in Philippum incubuit, & a Flandria recuperanda prohibuit tantisper. Plurimi hostes Ioannis consilii, in unum insurgi in t ; omnium cassi ut Otho Imperator, de Odio inLitissimii,. Hic filius Henrici Saxoniae Ducis , id eiu ue Ioannis c sero re nepos, diu Philippum capitaliter oderat ; qua in auunculum propensione, qua Philippi ostensionibus; quippe Imperio ipsium inter & Philippum Hemi et
Imperatoris fratrcm disceptato , Rex Philippi pari s propugnauerat acriter , Othonique obstiterat. At postquam Philippus ab Ancherassi Palatino Comite caesus est,& Othoni assicia su Pontificis cessit Imperium, ille odium
in Regem tandcm cxeruit. Enimvero nupcn Pontificias diras incurrerat,
propter Siciliam S Tusciam occupatas ; ut qui hostes Regis , iidem Eccle si ae forent. Nam Ioannes quamvis in speclcm conciliatus Pontifici, inquinabat se omni flagitio ; ac nuper Saracenorum Principi adstringendam fidem obtulerat, ut se clientela Pontificis vindicaret. Adsciri in secictalcm quam plurimi , Fcrdinandus Flandrensis , Guillelmus Brabantiae Dux , Otho Limburgi Dux , Philippus Comes Namurcensis , Reginaldus Bononiensis, Comes Salisbericia sis cum Anglis auxiliaribus ; tantusque cxercitus, vit editum centum quinquaginta millia numerarentur ; Equitum qui iure alici insignirentur nulle quingenti I praeter alios quorum numerus cinpraetcina illus : nam picrique vr ad praedam certam aduolabant: iamque Pro cercs partiti erant opulentissimum regnum , ut Ferdinando Parisi, cum Francica Insula cederent, Veromandui Reginaldo, Anglo trans Listcrimprouinciae,.
384쪽
prouinciae, Othoni reliqua; sicque spem optii in vincendi conceperant, ut currus traherent onullos catcnis atque compedibus, quibus Rex nobilesque capti vincirentur. Quin &Mathildis confecta imo senio, Perdinandi amita, nupta quondam Philippo Elficio Flandrens Comiti, ut in socie talem belli veniret, & nepoti opitularetur, consuluerat Magos, a quibus responsum tulerat ; pugnatum iri , deturbatum Regem conculcandum equorum ungulis , nec sepeliendum , & parra victoria Ferdinandum ingeniati pompa ingre iturum Parisios, quae verba praeclara in speciem insanam spem in Procerum animis excitabant. inanquam euentus docuit, quae Daemonum dictis fides habenda sit. Nec odio suo Ioannes deerat, magno exercitu transportato in Aquitaniam , ut eam in partem Philippum distraheret , mediiimque inter hostes effugio nullo opprimeret. Has inter angultias Philippus animum non despondit; Ludovicum fi lium mittit ad Ligcrim, qui Ioannem retunderet I ii se Perotiae lustiato
exercitu, qu quam numero admodum Impare, causae praefidens, occursurus hosti, educit copias. Otho cum foederatis agebat Valencenis , consulens in quam regni partem irrueret, cum audito Francum inouisse, de iam Tornaco imminere , ipse pariter educit exercitum , & ad Mortauiam castra figit, ni unitque operose , ne cogeretur ad pugnam inuitus. Vtra que castra octo utilliaria disiungebant, aciemque conserere peroptabat Philippus ; sed erat temeritatis praecipitis ire expugnatum naunitissima castra per angit sta loca, paludosa atque lutulenta , quorum disticultate miles vinceretur : & vero haec mens hostium erat, aut instingere mora Francorum impetum, aut si ad pugnam inconsulto procurrerent, Opportunitate loci cladem inferre. Rex hostium perspecto consilio , immutat propos tum , & versus Hannoniam ad diripiendos agros exercitum mouet. Otho re per speculatores comperta, ratus metum Philippo iniectum, extemplo motis castris toto exercitu abeuntem insequitur. Eaque iii sequentis celeritas fuit, ut nihil propius actum sit quam ut incautum Regem obruere r. Guarinus ex Hospitalium ordine, ad Siluanectenses Infulas designatus, militiae peritissimus , quam diu in Palaestina tractauerat , cum Vicecomite Melodunensi , percepturus quid hostes tentarent, relicto exercitu, collem ascenderat de speculabatur; cum repente aduertit quadrato agmine foederatos incedere ; nullaque mora celerrime ad Francos inuehitur , commonetque imminere hostem , & pugnam inferre. Franci fessi via solisque aestu, ibant solutis Ordinibus , in Bouinciasibus campis , Bouinae vicus Tori 1acum inter & Insulas j clim vocati in consilium , an pugnandum foret, an progrediendum , uno propemodum Ore oportere progredi st.ituunt, Nunc militem fatigatum astu ac labore , ineptum ad pugnam; distare propius risium, quem si transmittant , fossam obiecturos se hostibiia , cium beneficio pra-lientur oe et incant; θ sextunam subeant qui aggrediuntur ;.at. Ocessitis diabenueant , ct se alea fortis eripiant. Haec sententia inualuit; reclamante Guarino plurimum , & cladem exercitus nuntiante ; si hostes, quod euentii ruin foret haud dubie,deprehenderent diuisis copias, de transii illo priore agmine, delerent posterius. Ergo prima acies iubetur incedere , dum in postrema
385쪽
postrema Rex haeret, armisque exutus ad leuandum aes una recumbit sub fraxino : vixdum pontem, qui ligneus iungcbat riuum, primi ordines praetersressi erant, cum strepitu excitatus Rex , monitusque hostem incurrisse iam & velitari,ac discr*men esse ne postremum agmen deleatur , si ingruant hostes , agnoscit Guarini prudens consilium , certusque praelii, iubet extemplo reuocari ordines primos , aedemque forte proxiniam ingressus, Petro Ecclesiae Principi sacram, paucis precatus , de implorato in Ecclesiae hostes auxilio , mox egre illis, laetis oculi, ac praesagis victoriae
Duces contuitus , arma afferri, seque indui iubet ; tum ad milites inflammandos nouum & inauditum orationis genus excogitat. Aram spectante exercitu erigi imperat, in ea reponi Coronam & sceptum , nam tunc cum Regibus geitabantur, tum ipse intecto capite, dextra crecta, vocemque intendens , ita fertur locutus. Franci Praeeres , vosque commilitones fortissimi , modo ad huiusce Corona propugnationem vestra corpora in discrimen ob ciris ; ecce obtestor v. 3, si quem digniorem qui illam impleat censeatis, as eam habeat ἱ vltro me abdico , ac depono sceptrum I modo contendatis , ea ut integra oriali bara feruetur, neesinatis ab iis otiscerpi qvis Deus ab piorum coetu segregois. His generosissimis verbis permotus exercitus ; uno si in ut ore conclamatur : Iiuat, ct regnet clernum Philinin, vivat Angust- , coronam in perpetvum habeat , ad eam seruandam , vitam simillies suppetat , impendemus. Tum procumbentes in genua, benedici ab eo flagitant : ipse dum Clerici lectos in pugnam concinunt Psalmos fulgentem galeam induit &consectaso equo ad primos pugnantium aduolar. Simul ut visus est, pugnam immutat, parturitque victoriam. Etenim hostes cum ad Regem totum exercitum adesIecrederent, ut ipsi & toro exercitu det uenarunt; qui in frontem inuehebantur , inhibito praelio , ad dextram se flectunt, & protens a longius acie, utrinque alas ad duo millia palluum explicant. Hac temporis mora duo praeclaris sina a commoda Regi parta. Nam fulgorem solis atque aestum tergo excipiens , eadem in hostium oculos vertit; tum primo agmini regrediendi spatium datum , & Guarino castrorum Praeficio distribuendi militem , cpiein sic disposuit. Primum agmen nc inuoluerctur explicuit ;ducebatque cornu dextrum Eudo Burgundiae Dux, laeuum Petrus Comes
Drocensis , postremum agebat Galterius Lancti Pauli Comes; Philippus
in media acie refiligebat, Gaione Mominio vexillum regium praeferente : & Regem inuitum tegebant Proceres obicctu corporum , praeter selectissimam Nobilium turman ad tutelam eius ultro deuotam. Eodem ordine hostes in primi agminis dextro cornu Ferlinandum locauerant, Rcginaldum in laeuo,Imperator mediam agcbat aciem, totis viribus Philippo ingruens. Calciat maxime,nempe die Iiit i vicesima quinta, ac sub meridiem ; de ardor Martius coeli aestu maior bellatorum animos incendebat. Et ecce bellicum canentibus tubis , Guarinus velites ad delibandam pugnam immittit :lij ab Hannoniis Sagittariis excepti, caesis magnam partem equis , in sulciuntur in aciem , pugnantque pedites. Mox equites cataphracti directis hastis impetum faciunt, lateque hostem qu, gratiantur landunt. Momento temporis miscentur equites peditesque , &stricto
386쪽
stricto ferro pugna conseritur. Spc stabatur in primis Ferdinandus Flander, cliti animi corporἱlque memorabili robore , inter ordines tum suorum tum hostium dimicans, modo ducis modd militis exequens munus, qui voce qua gladio , incitabat suos, hostes seriebat. At in Regem vis tota pugnae incubuit, ut is se quem proscisiis erat corona dignissimum exhiberet. Si quidem in eum unum foederatorum arma collimabant cum odiis: Otho
Praecipue tres Germanorum turmas, numero animoque iciribiles, quae in
necem Regis iurauerant, seu alas fulminis inuehebat: pro vexillo prae- fercbatur in curru Aquila aurea palo affixa, Draconem ungue gcstans; tum in aciem Regis tergeminum illud agmen insunditur. Vires Francis haud pares , Regi sit pcrior animus erat; postquam obiecti equites disie stia ut caeui suiu, ad turmam Nobilium qui propugnabant Regcm deiicimim est; pauci numero , nam centum adnaod sim per horae spatium decem millibus obstiterunt, Rege in primis sortissime praeliante. Volum vi obruente virtutem, & ipsi caerii sunt, & Philippus obtruncato equo humi deiectus , ungulisque quadrupzdum conculcatus. In tanto discrimine, Montinius Regis vexillum demittebat erigebatque identidem, ut in opem Regis Francos, euocaret ; at excludebant confortissimi hostes auxilium , & erat Francis coram se singulis quo pugnarent. Regem interea vis diuina cripuit. In iacentem Reginaldus ira frundens ruebat, expedito ferro conso murus, cum non aspectabili dextra repellitur, torpetui biis ii eruis, oculisque praestrictis; ncc a miraculo distat, quod ille Nion tinius P cirusque Tristantis suis corporibus obtexerunt Regem illibati, dum is a Petro Antisti odorensi in
rcccntum quum imponitur. Tunc enimuero incredibili animi robore in hostem irrumpit; peperitque victoriam , quod eo propemodum momento Franci dextro cornu profligatis Fhandris victores in Germanum agmen inuect i sunt. Siquidem Ferdinandus cum suos nutare animadii eri erct, confirmaturus exemplo dubios, manu pugnans, equo confossio , pluribus ictibus contusus, geminoque vulnere cruentus , a Marellio capitur; Higeside
captilio Principe,Flandri reliqui caesi aut fugati. Victores in aciem de pe M- ς uil riculo Regis admoniti refunduntur, ferro viam apcriunt & sub Philippi
pugnantis oculis praeliantur : nec vano conatu , funduntur Germani, Aquila aurea discerpto curru reuellitur, Imperatorem pugnae impetit furor, tresque E Proceribus in eum irruunt, Malues nus, Barresius, & Triensis , De Mamioiiamqtie equo deiectum abducebant, cum a turma Germanorum eripitur,& equo redditus citatissima stiga se proripit. Vnus admodum pugnabat obstinatior Reginaldus; is cliin facile potuit set effugere elabiqite victoribus , anteuertens ignominiae mortem , pugnator acerrimus, quanquam pugnae vehemens dehortator , agmen peditum cuneatum instruxerat ,
quo vim repellente prorumpebat ipse, & caedem quoquo se verictet inferebat; donee insequentibiis plurimis, & in agmen simul pcruadentibus , equo tandeἰra sustollis corruit, armis ita solidis , ut tot inter irruentium ictus nullam plagam acceperit. Tum demum pili si plane hostes, indubitata victoria.Tam numerosi cxercitus caesa pars maxima,in fuga paucissimi, in ipsa acie plurimi, ut vincentium sortitudini deberctur palma. A mc-
387쪽
iridie ad occasium solis pili natum est. Guariniis a pugna abstintiit; ab ense Philippus I, elloiiacemis Episcopus , qui cruori ut parcoret, clada pugna trit, pii rosque hostium cchi victimas mactans , excusauit Praesulciti an illusit.Triumphati it Paliliis celebcrrimo plausu Philippus, & Fcrdinandus clato curru in triuiii phtim ductus , ne veritas oraculo fallacissimo deforet; Regilaaldus Puronain sciro oniis ius in custodiam milli is est. Sic gloriagcnti FIancicae comparata , quam diuino arbitrio , Guarini prudentiae, Rogis sortitudini, suaeque debcant. Otho ab fuga Imperio cxcidit, Fri-derico aemulo praepollcnte, Sc retru1us in Saxoniam, ignominiae plenus interiit. Haec Philippus in Flandria , dum in Andegauis Ludovicus lilius Angluna pcllit. Ioannes magna clalle Rupellam appillsus, adiimctis Comitibus Marchiae S Lusiniani, Vastomimqtie Proceribus, transito Ligeri,
invadit Andegavos, ipSamque urbem Andegatium quam anic inccnd rar, situs opportunitate perspecta , accurate munit vallatam moenibus , futurum adueisus liolles propugnaculum, tum nequid progres Io vlt critis mctum a tergo incuteret, excurrit in Britones, Nannetas urbem primariam invasurus. Nuper obtinuerat Britones Petrus Drocentis,e stirpe regia,ducta
in uxorem Alisia,unica Constantiae & Guidonis Toxiarsi filia ; ille cum
Roberto fratre Ebroicensi Comite ac selecto milite agebat Nantic tibiis, holle inque excepturus extra munimenta educit copias, praelio in capite pontis conserto; quo victus & cattus est, ipsaque urbs in potestatem victoris redacta. Ioannes tam felici luccessu, Andega uos repetit; circuinque infert arma victricia. dio rerum articulo si perrexis Iet ulterius, Parilios regni caput aggrediens, vel Regem in Flandria circumcludens, haud dubie perniciem certam inuehebat. Sed auertit Deus prudentissimam mentem. Ad ripam Ligeris castrum erexerat Guilliliariis Rupius clarissimus ille regni Marescallus , & appellauerat Rupem Monachorum : Ioannes eam ut spinam reuelleret, quasi leuem operam patraturus de via, victorem exercitum castro circumfundit. Arci Rupius praesidium tinposuerat sortissimos milites, dignos quibus Francia immortales habeat gratias. Cum a victoribus omni oppugnandi genere prem crentur, cum foris urgerent balistae machinae atque arietes ; cum per sex hebdomadas quiescendi spatium diu noctiique non permitteretur ; ij tanta fortitudine arcem propugnarunt, vi hostium generosissimis intcrfectis, carceres Ansio posueritit, eos demque Franco amouerint. Nempe Ludovicus, imparibus admodum copiis , nondum ausus Anglo frontem obirertere; modo cum is haereret ad rc moram imminue Ic Ihir exercitus, primiisque ille terror cum existimatio- ire dcflucret , tunc aucto milite , ne perirent propugnatores sortimini, statuit confligendum. Ioannes furore percitus exitium comminatus obsessis, patibula plura erexerat, quibus tandem capti astigerentur, iisque ad spe- 2.iculum fossam vallaverat; clim audito Ludovicuin instructo exercitu ad iactuare, terrore quodam inruroui se perculsus , seu conscientia sceletaim, seu dissidentia militum , vasa colligi iubet, amnemque transiri ; ipseque inter primos festinatione praecipiti trans fluuium evadit. At dum in castris dux
388쪽
dux milesique approperat, & per tumultum alius alii moram creat. Ludo uicus interue irit, re perturbatos confusosque aggicdiens , magnam si ra-gein edit, plerisque inter fugam amne demersis. Ioanni pavor ira mentem mouit , ut quanquam Ligeris hollem amoueret, concitatissimo equo aufugerit , ii ouem leucis uno cursu lustratis. Haec dies Ludovico Andega uos Britonesqtie restituit, poteratque donare Pictavos, nisi Patiis clementia an mod cratio pacem victo donasset. Nam Ioannes Partheni, haerens , a PhiLppo inducias in quinquennium postulat impetratque: libertati aller-rus Petrus Britonum Dux, & Franciae comparata tranquillitas; Rege ab tot aerumnis sibi suisque honestum otium indulsciate , nec Martis alcam prouocante; prospero iactu locupletatus. Et obseruanda Ludovici victoria codem die parta quo Bouinensis; patrem inter & filium consensu mirifico naturae an sortimae : sanc cum Philippus Ptolomaide profluuio sanguinis laboraret, eodem morbo Ludoviciis infans vexatus est; eodemque tem rore uterque tam dissitis locis conualuit ; consormante natura quod periacit limilitudo victoriae. Ludoviciis filius regno potitus , votum patris absoluit ; nam ad Siluancctum Abbatiam Victoriae condidit , inductis san- Abbatia νιcti Victoris Monachis, in geminatae palmae monumentum ; lique lociis s lectus , ut volunt, quod chir se res a patre dc nato ni isti laureati ibidem occurrerint, felixque nuntium communicauerint i Dco casus omnes ad incremcntum gaudii moderante. At illico notia turbarum seges enata est; pax Ioannem dc fecit in Anglia, cui in Francia i serat. Ea res quoniam ad Regem & filium multum pertinuit, noliti muneris cst. Ioannes in Angliam reuersus ,& nulla sollicitudine billi distractus, sibi continuo hoc cit viiiis suis redditus est , auaritiae& erudelitati. Cum in facultates omnium & corpora gratiaretiir, urbi una Procemum immunitatos omnes extinxtilet , templa de anathemata diripuisset, Sacerdotibus eiectis , spoliatis , & caesis ; tandem Angli uno consensu itigii m excutiunt , S in Principem rebellantes, quem Tyrannum mmcuparit , Philippum conuertiunt, natumque Ludovicum in Regem expctunt. Negotium impcditum admodum erat atque intricatum ; quippe Anno Pras. erant ibi uendae induciae, ita ratae in quinquennium , nulla Ioannis in Franctim iniuria ; novo bello intercedebat Innocentius Pontifex , Ioannem X I.
pi optignans,qui ut se in hostes tum externos tum domesticos communiret, regnum Angliae, cum annuo vecticali, Romanae Sedi subieccrat; iamque Anglos Proceres sacro telo percutietat Potifex,& Legatus Pontificilis Uvalo aduenerat , qui Regi & filio interminaretur fulmen , si constitutam pacem infringercnt: tum Francis tam diuturno bello fatigatis, quid nouae
aerumnae & pericula notia arcesserentur Contra, odium v ctus & recens
gloria contendcbant. Praecla i a Philippo occasio capitalcm hostem opprimendi , comparandae gloriae Ludovico, & regni quaercndi. Cum eam in partcm propcnderet Rex , & Ludovicus vehementissime bellum flagitarc t; iamque patre vel inicio vel dissimulante , Coronam Anglicam admisister, Legatus Uvalo haberi consilium postulat, ac Regem prccatur, ne Ioannein vllo modo perturbari sinat ; illum clientem Eccliuiae constitutum,
389쪽
iure optinio Regem Angliae elle, & mollienti periculosi rem fore , s Principes rctullionum Mucatu atque promoueant ; tum versi ad Ludovicum oratione, multis deprccatur , ne in Angliam eat, ne ue Pontifici imo Ecclesiae bellum nulla causa indicat; nihil ipsi cum Angliae Rege negotii; si
gloria belli flagraret animus, in Palaestina Saracenos , imo ipsa in Gallia Albi genics et Ie , itii profligarciatur. Ad haec Philippus conti status in Romanam Ecclesiam ob sicci lium , & in Pontificem pietat cm , a stirmauit nus litam suo consilio , multo minus auxilio Ludovicum filium impugnaturum Ecclesiam ; verum audiri oportere, quid imis habeat in Anglicum regnum ;non continuo impugnare Ecclesiam , qui ius persc qiiatur. Tum unus Procerum a Ludovico eam in rem des gnatus orati Oncm clusimodi habuit. Molestissimum est Ludovico Principi contendere cum adversario, quem paterno MLIe-κris asse tu coluit, quemque in Iudicem praoptaret, si res pateretis, nec foret arbiter idem erisi astor est; Pontificem Innocentium loquor , cuius venerandam ct more talibus evultis facrosan tam auctoritatem agnosiimus alque reueremtir; ita tamen ut conscribatur terminis suis, ct qua in coelestibus pollet, a terrenis abstinem , ct comparata iura non rapiat. Nam Anglia regnum iure collatum Ludovico quis
neget ' Lannem excidisse ob nepotis cadem Sententia Parium iam iudicaltim ost; ipse mox cons ius imbecillitatis id in Pontificis manus deposuit,s que imperio qnod pes e gereret abdicauit; Angli Proceres uno urbium populique confensu ob immania Icelera eiecerunt Principem atque eiurarunt ἱ nunc quid causa est, cur Ponti is uua .rsistoritas tot rationibus Tyrannum eiectum restituere possit atque sabilire p Libebit infectum auctoritas illa quia factum est Z Impe ier, ne rei deliss-mo Arturi parricidio nefarius prado sese polluerit Z vetabit ne stoli erit templa,
aras diripuerit, Sacerdotes necauerit, omne flagiti' genus patrauerit ' prohibebis, ne ipse sceptrum abiecerit,ac coronam exueriι ' id enimvero ne Deus quidem. An ergo a toritas remperfectam ct quaesitum ius immutauerit ' At, inquitini, Ioannes Pontifici ius regni concessit, se clientem constituit, clientelarem is gliam fecit. Enimvero ius gentium appello,s regnorum leges, quiI Regum unquam,absque Procerum ordi que assesu, eiusmodi vexum regnis imposuit tu nobis iugum detrectantibus dederit Z tibi Sacramento iurauimis , nusqu.im Pontifici; non iuras leges ius imperandi concessimus; largire quod tuum est,abstine alieno. Ab alie - nato Ioanne , Ludovico ius partum est : nam ct ipse a Preceribi s regni dele ius
est, ct uxorii iure propinquior ; quippe Blanca Eleono filia, semel eiecto Ioanne cum posterit, una stiperest e stirpe regia , ad quam hcreditas iusta perueniat. Qiid ergo Legatus alienis rebus se immiscet ' quid auctoritatem sagitioso pra- doni obtendit ' quid facultatem peccandi prorogat ' quid calamitatibus Antissisnobiit, in clientela praemium ct defensionii t quin atrocisiima scelera in supti-eiism et oi at, quin iustitiam amat, pietatem atque sanctitatem , sinisque Principem innocentiqsimum frui iure βο , regnumque obtinere , quod a natura ct eligentium et omnia te asseqhitur. Ad haec Legato Pontificis diras intonante , solutum est consilium. Mox apud patrem subdubium adhuc atque ancipitem adeo prece Ludovicus contendit, ius uxori S allegans, cui paternum obsequium Obelle haud posset, ut eo non abnuente expeditionem susceperit,& Caletio septiugi mis nauibus fretum transniserit; spe omnium certa , florentis. simo exercitu, sortissimisque ducibus transportatis.
390쪽
Tanto apparatu Ludovicus ad Tanetum insulam applicat, mox Sanduici uip portu exceptus , versus Londinum Anglis deducentibus iter instituit. rvs Avia Erantque omnia sub ingrestum fausta, nisi militaris culpa infelicem exitum cus Tus. contra xiiser. Vna stabat a Ioanne Dubris, celebri ad Oceanum pQ tu, fir u i iInaque munimentis ἱ in eam Ioannes confugerat, ceu in asyllim perdita- rum rerum , unde & Ludovico exscensionem arceret : sed eo Sandulci e X- ὸ Δ, 'I,ἡcepto, veritus ne in arce obsideretur S concluderetur , deductis quas ex
Aquitania legerat copiis , procul in Vimoriam se abdit magnis itineribus, Douures. arce commendata Huberto Burgensi viro sortissimo. Eam recen Iis exerci- Humbeitae tu, integra fama , Anglisque fauentibus, si obsedisset illico Francus, ex- Boui g. pugnare haud aegre poterat, & amoliri obicem , quo interclusus est rerum cursiis; sed cum prosperitas alliciat, aerumnae auertant, Londinum ad coronam decursum iri, militaris labor praetermisi is . Igitur magno plausu Pro- Anno Ixio. cerum , omniumque ordinum , Londini inungitur Ludovicus, ac praestitis 4 aut ud iuramentis , urbe cum exercitu egrcinus, Australem Angliam domat ac subigit. Dum latε vagatur per Angliam , admittitque prouincias, increpatur grauiter a Philippo ; quod Di brim arcem intactam dimittat, hostium portum atque praesidium ct propemodum in visceribi s telum ; et de aliquando rebus sitis malum morsque immineat; accingat se ad expugnationem , re uelZitque omnino scrupulum , ne is in saxum ct molem inelectabilem crescat. Culpa Ludovicus serius agnita, Dubri exercitus partem admouet, alteram Dμι/- . si tradit Ni uernensi Comiti qui Vinde rium obsideret, castrum alterum quod Ioannis praesidio tenebatur. Vertim utrobique praesectoriun fide &strenuitate, res Angli stetit, Franci vacillauit. Quippe Vinde sortiun cum arctissimc premeretur , Ioannes ut Anglos nobiles ab obsidione auerteret,dclceiis copiis in eorum arces & municipia invadit, agros diripiens , gra L. fansque caedibus atque incendiis : illi ut hanc luem amolirentur, facta spe Niticinenti Ioannis incauti intercipiendi, soluta obsidione ad Ioanncm aduolant; at ille admonitus a Ni uernense , ut creditur , quem haud temerε proditionis incusant, euasit incolumis, votum asi equinus , Vinde sorij libertatem. Nec Dubris commodiorem exitum sortiebatur. Etenim Huberti Praesecti admirabilis fortitudo Ludovicum tot simque exercitum repellebar, ita ut Franci frequentissima clade imminuti, desperata oppugnatione, amoti 'tie procul tentoriis , ad famem & lciatam obsidionem confugerint; xtrema omnia comminante obsessis Principe , & castra in urbis Lpeciem conficinante, ut iam non armis sed patientia pugnaretur. Inter has moras Angli sensitra a Franco deficiunt: momentum ingens V valo Pontificius Legatus , qui post Ludovicum in Angliam propcrans, 3c ad Ioannem secedens , Ludovicum ipsum interdixerat sacris , Anglos proceres, caeterolque omnes , qui in Regcm eum agnoscerent. Accessit Vicecomitis Meloduianensis vera aut ficta confessio, qui ad mortem Londini decumbens, assirmauit Ludovicum statuisse Anglos nobiles , quorum ope esset regnum alIecutus, de medio tollere, ceu proditores, postquam imperium stabili uisset. Deinde Ioannis mors praecipitauit nutantes animos, agno humanae spei ludibrio ; quid enim optatius Ludovico,quam aemulum tolli Z porro inde noui