Tractatus moralis, titulos pro promovendis ad ecclesiasticos ordines, expendens, juxta novissimam constitutionem ... Innocentii 12. quae incipit Speculatores domus Israel ... Auctore rev. P. fr. Joseph Moreno ord. SS. Trinitatis ..

발행: 1699년

분량: 182페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

121쪽

98 Trassatus Moralis

permanendi ; intentum enim Sanctissimi Innotentii est, iuramento animum firmare ad fraudes vitandas: ergo non potuit de ejus mente esse, quod juramentum separaretur ab animo v ro, non enim tunc animum firmaret. Unde quando praesens

Constitutio in nostro casu domicilium constitui petit, animum verum petit, quando autem permanentiam per decennium, vel per considerabile tempus exposcit, ad manifestandum animum exposcit, ac tandem quando juramentum addit prona uori firmitate animi, ejusque manifest alione , addit. Si tamen postquam de vero animo ibi permanendi falso juravit, animum mutaverit, & inibi permanere perpetuo decreverit, verum domicilium ibi contrahet, explet enim quidquid praesenti Constitutione indicitur. 2s7. Circa tertium sensum dicendum, eum qui ad aliam Dioecesim', animo in ea perpetuo commorandi, habitationem mutavit; ac in eo animo perseverando, juramentum piaestitit, caepitque promoveri, licet Postea animum mutet, Continuar in iii scipiendo ulteriores Ordines valet, etiam si de novo juramentum ab eo exigatur , falsoque juret. Probatur I. pars, nam semel expletis conditionibus, quas praesens Constitutio pro acquirendo domicilio ad ordines ; exposcit, domici lium eo ipso ad hu nc effectum acquiritur: at domicilium quod semel in uno

Ioco acquiritur, ita animi mutatione non perditur, ut in terminis Sacramenti ordinis docet Sanchez citat. n. lG. ibi: Si alienigena se transferat in aliquam Dioecesim animo habitandi perpetuo, ceperitque habitare eo animo, quamυis alim mutet animum , posse ad ordines promoveri ab Episcopo illius Diaecess: β semel acquia situm domicilium animo, facto, non potuit transferrio deprraei sola animi mutatione. Vide dicta, as . ergo licti in nostro casti Titius animum mutet, sicut domicili viri non deperdit, sic non perdit jus ad ulteriores ordines suscipiendos. I l. pars probatur, quia ut diximus, 239. su sticit semel ante susceptionem Primi Ordinis jurare, nec requiritur, ante susceptionem singu-lOrtim juramentum repetere: ergo secundum juramentum cum

citra legem sit, sive verum, sive falsum sit, actum non vitiabit: ergo & poenas praesentis Constitutionis in praesenti casu

122쪽

ωasg. similiter dictas poenas effugiet qui illegitimo titulo ad ordines pro novetur, dummodo alio titulo legitimo ad eos possit promoveri. V.G. Titius non habens domicilium in aliqua Dioecesi juxta praesentem Constitutilanem , titulo domieilii perperam acquiuti se facit ad indures ab essus Epist o pr movere , aliti tamen ipse Tisius originarius erat ipsius Dime sis, quodque Titius vel ignorabat , vel maluit titulum Mei lii usurpate , dicimus , quod in hoc casu, lices titulo doniicilii , quod ver; non habet, promoveatur, poenas praestiatis Constututionis evadet, nam dactae poenae fulminantur, ne Praua a nos subditos promoveant ne subditi proprios Praelatos giant, quod in prauenti noncohtingit, 'lices enim Titi diruti, domicilii non ut proprius subditus talis Praelami titulo tamen

originis ejus proprius bditus est y quodque sustivit. uepostias evadat.

. . a

in eo loco permanebit, quousque alius commodior non se osserat , jurar.

as s. Xemplum est iK . eo qui a Principe v. G. ad oseium. C. Senatoris, Gubematoris, ac similium opitulatur, quae quidem perpetua sunt , ac ab illo acceptantur eo animo; ut in loco, ubi dicta officia exercere parar, perpetuo permane istat, nisi ab eodem , aliove Principe ad commodiorem evehatur Quo animo permanente, & postquam per decennium, vel con siderabile tempus in loco sui perpetui ossicii habitabit, ad omdines promoveri desiderat, . ad quos iuramento non praemis , ex praesentis Constitutionis decreto, nequitascendere, suppo rvmus enim dictum Senatorem non esse ejus Loci originarium quaeritur, an dicta restrictione licite jurare valeat, se animum Parpetuo habitandi in eodem loco habere . ia6O. Supponendum est, quod illa qui admittit perpetuum officium Senatoris. V: G. domicilium contrahit in eo loco ubi

praedictum officitim exercet. Barbosa allegat. Φ. n. 34. Palaop. tr. II. disp. unica punct. I s. n. 4. Gobat tradi. S. ca I. n.

α ratio est; quia qui ossicium perpetuum admisis, eo quia Na ad

123쪽

1oo Tractatas Moralis

ad ipsum serviendum se accingat, animum inibi perpetuo permanendi manifestat, nihilque ainplius domicilium ex se exposcit; quodque Pax Iordanus Verum putat, non solum de Senatoribus, verum & de ad vitam in aliquo loco relegatis; loco

eoim saepe citato , num. 67. ait: Non solum Senatores , qui perpetuo alicui loco a dscribuntur, verum relegat: ad vitam in aliquo loco censentur ibi acquirere domicilium necessisHum ad orianes, leg. lii libertorum, s. relegatus,ss ad municip. Quod ad relegatum etiam ad tempus extendit Barbosa , alleg. 4. n. 3 s. eo quod d. lex filii domicilium necessarium relegatis interim, quod in loco suae relegationis sunt, concedit, quodque propter filios relegatorum notandum. Vide citat. Barbosam . Ubi relegationem temporaneam cum animo sufficienti ad inibi domicilium contrahendum subtiliter componit, quia tamen piaesentis Constitutionis Decreto, juramentum addendum est, ut quis domicilium ad ordines contraxisse censeatur,in dubium vertitur,lium cum predicta restrictione iuramentum praestare licies valeat. ia 61. AffirmativE respondetur,leges enim quando animum perpetuo habitandi in loco, ad domicilium inibi contrahendum , exposcunt, non excludunt has dc similes moderationes, scilichi, duis alia commodior, vel sanior non se Osserat habitatio , de colligitur ex textu in leg. Cives , Coae de incolis , lib. Io. Dis enim dicet, hanc restrictionem, nisisanitati inciat , de struere perpetuitatem animi permanendi in aliquo loco: ergo

nec haec alia, dummodo alia commodior occupatio non se oti rat, & ita docent bΑuctores citati, Barbosa, n. 26. Palao,n. 3. quibus adde Riccium in Praxifori Ecclesias. resolui. 263. N marrum Ginin. Io. alias a. de temporibus ordinat. .Laymanum in Summa lib. s. tract.9. cap.9. in ne. Ergo licite in nostro casu praedict us Senator jurare poterit, etiam cum ante dicta restrictione.

DUBIUM XI. An pro domicilio ad ordines acquirendo, fineiat animum in eo locρ perpetuo permanendi, pro tempore juramen- . ti , habere , licis pro antecedenti non habuerit.

D tasenti Cnnstitutione stabilitur, quod ut quis in alie- - I na Dioecesi domicilium ad ph dines contrahat, debet inibi

124쪽

Tit. Domis. quaest. III DA XI. 16 i

inibi per considerabile tempus vel per decennium permanere, animo se in eo loco perpetuandi, posteaque juramentum de tali animo praestare. Disputatur nunc, an Titius qui in aliena Dio ces1 habitationem elegit, in eaque per decennium inhabitabit . sine animo tamen perpetuo inibi permanendi, expleto autem decennio, animum mutavit, & ibi stabiliter sedem suam figere decernit, juratque de tali animo; proficiet ne Titio decennium decursum, ut domicilium inibi ad ordines aequirat, an aliud

incipere, eXplereque teneatur .a63. Suffcit decursum, nee opus est novum decennium incipere, eXplereque . . Pro quo notandum, quod in his, quae a cursu temporis pendent, aliquando retroaspicitur initium, aliquando tamen exitus er pediatur: expectatur exitus, cum viatium consistit in animo, juxta celebrem dispsitionem cap. commissa , A. caterum, de elerii. in 6. ubi decernitur, quod recipiens Ecclesiam Parochialem, non ut intra annum ordinessuscipiat, sed ut fructus percipiat, tenetur filictus totius anni restituere , nisi voluntate mutata, promotus fuerit: ex qua dispositione constat, quod si circa anni finem voluntatem mutet, fraudes temporis antecedentis purgat, & ad initium anni retrotrahitur, ut fructus ei correspondentes posteriori mutatione faciat suos , eo quod vitium hoc in casu in animo consistebat, & quando vitium consistit in animo, exitus expectatur, ut explicat Glos

C. cap. v. mutata. E contra ratiocinatur,quando vitium in animo

non consistit, ex eleganti textus dispositione in cap.si eo tempore, de rescriptis,in 6. ubi cum Titius minoras. annis gratiosas a Sede A postolica litteras impetraret ad obtinendam Ecclesia cum Cura, vel sine illa, tunc fortε vacantem, vel de proximo vacaturam aecidit, quod Parochialis vacavit, tempore, quo idem Titius legitimam habebat aetatem,& nihilominus citato in textu deciditur, quod ad illam nullum jus habebat, quia tempore quo literas obtinuit, incapax erat ad Ecclesiam Parochiale obtinendam, & cum hic desectus in animo non consisteret, ad initium temporis attenditur, nec exitus e pectatur, Glos in c. dudum. et I . de eis I. V. elemonis tempore . His suppositis. ' 264. Liquet nostruma reum, nam cum in nostro casu dein

sectus, seu vitium consistat in animo, eo quod cum animum te

125쪽

1oa Tractatus Moralis - 'iteretur Titius habere ad domicilium inibi contrahendum

non li buerit, vitium in animo stetit; at quando vitium consistit in animo, non attenditur ad temporis initium, sed exitus expe*qsur, ex citat. cap. commissa; idem ergo in nostro casu dicendum, quod si Titius circa finem decennii, vel eo peracto: voluntatem mutaverit, decernatque in eo loco perpetuo permanere , illa animi posterior mutatio ad tempus antecedens retrotrahitur, pro domicilio ad ordines acquirendo, ejusque fraudes purgabit. Idem, ac potiori jure dicendum, casu quo idem Titius in eo loco habitationem animo inibi perpetuo commorandi , inciperet, pqstea tamen animum mutaret, ac tandem ante iuramentum novum animum de inibi perpetuo perina nendi iterum conciperet, tum ex immediate dictis, tum quia domicilium semel acquisitum sola animi mutatione non deper-

Doctritia haec militat, & intelligenda venit, quando ex csrcunstatiis apparet, se in eo loco animum contrahendi do' micilium habere, vel saltem non est fundamentum ad contrarium Haesumendum ; secus si contrarium manisestὶ appareat: unde Scholares, α alii de quibus a66. quando studiorum, , avxserviendi eausa ad alienam Dioecesim se transferunt, lices per decennium inibi inhabitent, domicilium non acquirent, nec si post decennium decursima auimum mutent, decursum decennium ipsis proficiet, quia praesumptionem Iuris contra habent, & cum naec in animo non consistat, mutatione animi posteriori cillam nequeunt purgare: Quare in Scholaribus, re mulis, qui I s censu , tempore quo in studiis., & famulam detinentur, dom*hium non acquirunt, tunc decennium ad do micilium pro ordinibus contrahendum, incipiet currere,quandoc ndo jam contraria Iuris praesumptio, verbis, vel aliis signis expligant se in eo loco perpetuo habitare velle, & non antea . sat sa a 8.era 9.. 2 MInsertur hinc, illum qui in aliena Dioecesi per decesnium inhabitavit nec recordatur an inibi venerit animo domicilium, contrahendi, nec ne, aut quando primo intravit, de domicilio contrahendo nihil cogitavit, & ita per decennium conti-

Ru yit, decennium tin decurium pro firmando ad ordines domi cilio

126쪽

cilii, proficiet,dummodo circa finem decennii,vel eo peractove rum animum de inibi perpetuo domiciliu firmando habuerint, tum quia si decennium decursiam cum Carentia talis animi interiori, sussicit ad firmandum pro ordinibus domicilium ex dictis n. 263. quanto magis proficiet cum ignorantia , dubio, aut in advertentia de tali animo,tu quia,ut docent Menochius de arbitr.

Juaecent.Σ. V. 86.n. I I. FarinatiuSist praxi crimisM.domicilium, n. et o .PaX Drdanu'n.s7. Gobat. II. n.29Σ. quando non constat decerta animi declaratione per verba,recurritur ad con jecturas, ina.

ter quas est haec receptissima,si quis dece annis alicubi habitavit, praetumitur enim in dubio voluisse ibi figere sedem perpetuam,

quare in hoc casu,dummodo verum animum habeat permanen di perpetuo in eo loco, praestare juramentum poterit, sicque ad ordines titulo domicilii promoveri. Secus dicendum , quando quis ad alienam Dioecesim venit, etiam si cum tota sua substantia veniat, in eaque per mille annos commoretur, prius, tamen declaravit, se in ea domicilium contrahere non intendere, domicilium enim nullatenus inibi contrahet. Gobat. n. 296. Qui n. a 'Σ. Optime notat, non sit dicere pro firmando ad ordines domicilio tempus longius decennio, quando adsiint inditia excludentia praelumptionem domicilium inibi contrahendi, quod regulariter contingit in Scholaribus, famulis, consanguineis Clericorum obtinentium beneficium curatam, vel simplexin aliena Dioecesi,secumque deferunt ut in loco bene cit omnes inhabitent ; hii namque consanguinei, vel amnes, nisi animum explicent, velle se in eo loco perpetuo commorare , ac domum vel alia bona immobilia inibi comparent, quaeque dictum animum manifestent, domicilium in eo loco contrahere non praesumitur; potius enim pri esumitur , quod mortuo, vel amoto Clerico consanguineo,ad proprium solum,aut alibi remanebul:

unde ab Episcopo dicti Loci titulo domicilii, ad ordines promo-Veri non poterunt, esto ultra decennium inibi vixerint, Excipe, nisi consanguineus Clerici fuerit ejus legitimus filius, hic enim dum domicilium non eligit, patremque sequitur, patris gaudet domicilio. Iordanus n. 40. Nec quod pater Clericus sit, ossicit, nullum enim Jus vetat, ne domicilium patris Clerici, sit legitimi sui filii domicilium; immo infavorabilibus gaudet filius pri

127쪽

vilegiis patris sui Clerici. Covarrubias servo, de moment. n. s. Pichardus lib. I. Insit. tit. I a. quidem . n. 9 Non sic fratres, nepotes, aut patrueles; hii enim fratrum, avunculorum , vel patruum, esto simul commorentur, domicilio non gaudent, quia non censetur eade persona, sicut censentur pater, dc filius, maritus, uxor, ex c. is qui C. licet despuutiris in G.

a6 . Major difficultas apparet, quando in eodem loco duplex extat Iurisdictio,V. G. in Civitate Caesaraugustana, in qua Par hialis S. Engratidis ad Dioecesim pertinet Oscensem, caeterae autem ad Caesaraugustanam : si enim Titius dictam Civiatatem appulit, ut in ea domicilium contrahat, decennium

jam in domo jurisdictionis Oscensis, jam Caesaraugustanae transigat, quod in praedicta Civitate frequentissime contingit, decennium sic expletum proficiet, ut a Domino Archiepiscopo Caesaraugustam , vel Oscensi Episcopo ad ordines Titius pro-. 268. Respondetur,quM cum domicilium principaliter pendeat ab animo, ut docent communiter DD. illius Dioecesis erit Titius in praesenti casu subditus domicilii ad ordines, ubi verum animum habuit domicilium contrahendi ; mutatio enim illa de una Dioecesi ad aliam intra eamdem Civitatem, non est formalis, hoc est, non est cum animo mutandi Dioecesim, sed mate- .rialis dumtaxat, est ob majorem scilicet commoditatem; unde semper retinet domicilium in ea Dioecesi ubi animum domiciliu contrahendi habet: Nec obstat, quod traductus Titius tria domum Dioecesis Oscensis V. G. nequit D. Archiepiscopus Caesaraugustanus perspectos ejus habere mores; nam ut eos perspectos habere praesumatur, sufficit quod tam proximε Dioecesi Caesaraugustanae degat, ut in simi li defami liari non longe ab habitatione sui Domini Episcopi degente, docet Pax Iordanus

infra n. 3 7. v . Infertur 3. citando. Si tamen de animo, ubi d micilium contrahere voluit, dubitetur, praesumitur in Dioecesi Caesaraugustana figere voluisse; nam in civitate Caesaraugust. na domicilium contrahere voluit: ergo cum fere tota Civitas . Dioecesis sit Caesaraugustanae, in hac domicilium contrahe praesumendum est. 'An autem decennium, quod in praesenti Constituti

128쪽

ne praescribitur, debeat esse completum, dc continuum, respondetur breviter debere I.esse completum,sic enim indicant ea verba Vel per decenniumsaltem in eo habitando, Oc. hoc est, quod per decennium ad minus debet eo in loco habitari. Debet etiam esse continuum, quia eum decennium statutum sit ad manifestam dum animum,inibi perpetuo termanendi intercadentiae prindictum animum non manifestent, immo contrariumdeserant,

hine est quod decennium completum esse debet; sed notarichim est, quod intercadentiae dictae intelligendaesint, dum intra decennium jam in una Dioecesi, jam in alia domicilium contrahia tun, si enim semel domicilio contracto in una Dioecesi, ad aliam se divertat, animo redeuisti ad primam, tunc, dc si multo tempore ab ista absit, non officit quo minus in ea do citium ad

ordines, aliis circunstantiis expletis, contrahat

DUBIUM XII. De Mare requisita, ut ordinandus risimoni

sibus egeat .

a 7o. Uplici in easu Sanctissimus Innocentius in praesent

Constitutione ordinando praecipit, litteras Testimoniales Episcopo ordinanti praesentare, ea intummodo conditione,quod ordinandus ad eam aetatem pervenerit, qua potuerit aliquo Canonico impedimento irretiri: Primus est csi ordinadus natus est ex accidenti in aliquo loco,in eoq; detinetur usque ad eam aetatem, qua potuerit Canonico aliquo impedimento ligari.Secundus,cum a loco propriae originis ad alium, ut in isto domicilium contrahat, distedit, si in praedicta aetate discesserit: In his igitur casibus tenetur ordinandus litteras Testimoniales ab ordinario casualis ortus, ac proprie originis respective obtinere, Episcopoque ordinanti praesentare, quia constat ex verbis relatis in n. 96. tum n. Ista. Clim ergo Sanctissimus in hisdisybsiti6nibua aetatem petat, nec tamen determinat, in praesenti discutiemus,qualis sumetat ,utpraeseti dispositioni utroq;casu subjaceat. 27I . Sed adnistandum est I. quod ut ordinandus praedictae dispositioni subjaceat, sufficit, quod potuerit alicui impedimento su biici, nec requiritur' quod essective ipsum incurrerit. id enim denotat verbum potuerit utraque indispositioni iosertump. Io a 72. Ad-

129쪽

1 o6 Trassatus Morassis

aret. Adnotandum II. Quod ut ordinandus praedictis dispositionibus subiaceat opus non est ad eam aetatem PerVenire, qua possit in omnia impedimenta Canonica incurrere, sufficit enim ad illam pervenisse, qua potuerit unico dumtaxat impedime to ligari: Lex namque ideo expressit, quod potuerit alicui impedimemo, α non omnibus, obnoxius e i. Quodque adnotatur, propter varietatem, quae in hoc puncto apud Auctores invenitur alii enim praetendunt, quod ante pubertatem censurae minimE Iigant, alii alablute astirmant; alii aliquas censuras, α

poenas ligare contendunt ante pubertatem, alias autem negant.

Nobis de his in praesenti non attinet, sed dumtaxat investigare, quae aetas sit capax incurrendi aliquod Canonicum impedime

tu a, ex mente Sacrorum Canonum, quodque ad ordines suscipiendos obstet, hoc enim adinvcnto, abs dubio in ea aetate praedicta Testimonialia ordinandus obtinere terrebitur .a 3. Respondetur igitur, quod expletis infantiae annis,qui, completo septennio, explentur, ut colligitur ex Glos cap. cum nullus, de temporibus ordinat. in is tenetur ordinandus, qui a praedictis Locis discessit, ab eorum ordinariis praedictas litteras T stimoniales respective obtinere, ac Episcopo ordinanti praesemtare. Omissis aliis, probatur I. ex cap. n. dessententia excommunicat. ubi sic legitur: Pueris, qui in Canonem incideruntsententia

promulgata inve ante , epostpubertatemn lenis absolvi , ras' Diae anus Episcopus afflationis beneficium impertiri. Ubi notandam verbi ante uber aram, quae indicant, quod puer ante pubertatem puniri potest eXc municatione promulgata in Canone F quis suadente diabolo contra Clericorum Percutares, ut cum Glos in L cap. . docet Barbosa ibi, cum aliis: At puerante pubertatem dicitur eme, annis infantiae expletis, qui com pleto septennio explentur: ergo in ea aetate capax est, ut Impedimento Canonico ligetur: ergo & in ea aetate praedicta Testis moni alia obtinere tenςbitur . - a 27 . Probatur H. Ex Clementina uriosus, de homicidio voluntario , ibi: bifuriosis , aut infans , seu dormiens hominem muti- lat. seu occidat, nullam ex hoc irregularitatem incurrat. ergo eX-pleta infantia puer, qui occiderit, irregularitatem incurret, Patet consequentia, nam si infantia expleta, adhuc puer occidens,

130쪽

Tis. Domis. Quae s. IV Dub. XII to

vel mutilans irregularitati non subjacet, frustra praecitatus Ca- non infantiam itam exclusit. Modo sic: Litterae Testimoni Ies obtinendae sunt ab ordinando, juxta praesentem Constituti nem , quando capax est contrahendi impedimentum obstans ordinum promotioni; at excomunicatio, irregularitasve imp dimenta lunt Canonica, dictae promotioni obstantia, ac item pueri , infantia expleta , capaces sunt ipsis impedimentis ligari, ut ex praecitatis Canonibus patet: ergo in casu in quo ordinandus discesserit E loco sui casualis ortus, vel suae originis, ut alibi domicilium contrahat, expleta infantia, vel septenio, ab Ordianariis utriusque Loci Testimoniales litteras obtinere respectiv3 tenebitur, si ad ordines ascendere voluerit. a s. Quod pueri ante pubertatem, & doli capaces, omnes, dc singulas censuras tam a jure quam ab homine incurrant, est Canonistarum communior mens, sicut dc Theologorum cum Suario citato a P. Dicastillo in I. n. a 3 a. vide Mendum in D

irregularitas, de qua in ante dicta Clementina uriosus, incurritur a pueris ante septenium,si in ipsis malitia silppleat aetatem 276. Ex his corinat,' quod praedictae litterae Testimoniales obtinendae dumtaxat sunt ab ordinando, quando explet septenium in loco sui casualis ortus, vel quandoa loco suae propriae originis, expleto itidem septenio, discesserit, etiamsi ab hoci oco eum Patre, qui alibi domicilium cotrahere parat, discedat; quia jam a loco ruae originis, in ea aetate, qua potuit impedimento Canonico ligari, discessit, ac praesens Constitutio in hoe casia nihil amplius exigit, nec distinguit, an discessus ab eo loco debeat esse propria voluntate ordinandi, an Patris voluntate & quod lex non distinxit, nec nos distinguere debemus .a77. Unde infertur I. Quod quando ordinandus discedit aloe 'quo orginarius ad ordines non est, ut alibi domicilium

contrahat, non tenetur praecitata Testimonialia obtinere ab

Ordinario Loci a quo discessit, quia ut supponitur non est locus suae originis, praesensque Constitutio verbis supra n. I sa.relatis,pro casu quo ordinamus a loco propriae originis discesserit septenio expleto juxta dimi praedicta Testimonialia exposcit, ergo in alio casu obligandus non est. o a

SEARCH

MENU NAVIGATION