장음표시 사용
311쪽
initio ibi de praetor sit oporte, qui ex bono & aequo cotroiae ius modum statuat, de quod litigatorum quis'; habere debeat, .
pronuntiet: cui non solii exempla per Accursium atq; alios citata deseriuunt,uerumetiam quae passim in iure tractantur.
t Ibertas inaestimabilis res est.
LIBE RT As, inquit Cicero in Paradoxis, quam non Libertati solum ab hominibus,tae metiam a bestiis expeti,atq; omnibuς rebus anteponi videmus, est potestas uiuendi ut uelis,non quidem in eo, qui pro libidine sua in nullum non facinus praeceps agitur,sed qui recta sequitur,qui gaudet officio, cui uiuedi uia confiderata atq; prouisa est, qui ne legibus quidu non propter
metu paret; sed eas sequitur atq; colit, quia id salutare maxime esse iudicat,cuius omnia cosilia, resq; omnes quas gerit,ab ipso proficiscutur, eodem'; reserit cur nec est ulla res quae plus apud .
cum polleat, quam ipsius uoluntas atq; iudicium, id quod soli sapienti contingit, ut nihil faciat inuitus, nihil dolens, nihil
coactas. Quamobrem acute ratiocinatur, ut in omnibus, ἄτιπάντεs Eι reet, υτ sci. παντες θ εο υ . . i. quam libertatis
speciem ad animi praestantiam referimus Est & libertas a iure ciuili co siderata, ad status ratione perti' Libertas --nes, qua Floretinus definit, naturale facultate esse eius quod cui G. facere libet nisi quod vi aut iure prohibetur.Haec n6 animi affuctu ted persona respicit,na quouis etia facinorosissimo retin tur,& cx a uerso seruitute habet. Libertate nemo inuitus amittit, nisi per tyrannide, in qua parte magnopere est sudatu antiquis ne oppressa libertate iis iugu seruitutis redigerentur, quo facta ut apud Athenies ex praemiu haberet co itutu,quit rannu ora u occisustulisset. Sed de fatuus est reputatus qui patre solu tyrann disse impinis.
no eius prole extinxisset, iuxta illud: νω et πaτκα κτείνας,
Iat disserit Lucianiis in tractatu qui τνί- κτίνω inscribitur. Sed& Vlysses apud Seneca .in Tragoedia cui Troas nonae est, Hectoris prole e medio laturus ne superiit qui Iliu uindicare possit ita fatur: Expleta fata stirpe sublata I sectoris, Solidaq; pace laetos ad Danaos sera. Valerius Publicola lege patuit apud Romanos fas esse Plutarcho autore, tyr v nide a petente indemnatu opprimere, percussoriq; impunitate a caedi Fcrimine fore Eousq; libertatis honore progresso,ut deae loco sit uenerara,cui propterea toplu cbsecrata erat. Et Clodius incedio
312쪽
data Ciceronis domo libertatis templum ibi erexit, ut quae ut x rapinis funesta, ceu Sallustius criminatur, ia exusta ciuic libertati par aper concesserit,dc quoquam suum esse exinde permittat. Cuma: in multis rebus quae uel perierunt, uel in controue fiam sunt perductae ad aestimationem sit ueniendum,docet Paulus frustra quem ad id in libertate eniti ut cuius aestimatio est infinita apud Vlpianum in i non est fingulis.I. infinita. I.eod. cuius intuitu antiquitas prohibebat adolescentem ante vigesima aeta tis annum seruo libertatem dare, cum libertas inaestimabilis cst qua testamen to data minor sorth nimium in seruum contulisset cuius deinde iustδ eum poeniteret: sed hoc ad x v ii .annum iam coarctatum Iustinianus redegit, quo aetatis tempore etiam pro aliis postulare permittitur,ut sie iudicii sui stabilitatem habere & in libertate danda iuseantur.I.sed cum libertas. Instit. qui manumittere non possunt. de l. .g. initium.F.de postu. Item quia procuratore alicuius status controuersiam patitur, fatis accipere debet ut si dominus ratum non habue it,quod procurator eum in seruitutem petierit,uel aduersus procuratorem, exseruitute in libertatem uindicatus fuerit, quan ti ea res est ei praestetur,& cum delibertate eius eonstiterit, quanti interest eius de statu suo ru sus non periclitari, tum propter impendia quae in litem secerit. Vbi Labeo certam summam comprehendendam sentit,quia aestimatio libertatis in infinitum extenderetur.l.procurator. .si quisa procuratore. si rem ratam haberi. Idem ad corpus liberi hominis nostri referunt, unde si libe rum hominem a quadrupede uel aliis uulneratu, aut ex eo quod deiectum es susuri ue in laesum esse constet, Iudex mercedes m dicis praestitas, caeteraq; impendia in curatione facta comput bit , praeterea operas quibus caruit aut cariturus est, eapropicrquod inutilis factus, cicatricum itero aut deformitati s nulla se aestimatio quia liberum corpus nullam reciyit aestimationem. . ex bac lege. is si quadrupes pauperiem fecisse dicatur.l. liber homo. Tad legem aquiliam. l. .g.sed cum liber homo.& l. eum libberi homines.s de iis qui deiecerunt uel estuderunt.& l .si labo rante.I. corporum. F. ad legem rhodiam .de iacta.& l. liber homo. finde uerbo. oblig. Quare fit ut ad quaestionem seu torturam liber homo se obligare non possit,membrorum enim suoru dominus nemo habetur,nisi in certo casu, ut in i .interdum fur etia.
s. qui furem. apud glossam super verbo damnato. Et disserit P. rix inde Syndicatu capi.qu*ro de una notabili quaestione. q. .
313쪽
Quod tamen non intelligas, quasi liber homo nullo pretIoqueat comparari,csim liber homo x x v .annis maior si ad pretia participandum tete uenire sit passus eonditionis suae sciens,utiq;ietuus fiat. Sed ut hoc procedat,oportet emptor seruum csse cre- du,quo non ueluti liber sed magis ut seruus aestimetur, tran s&raturq;. l.& seritorum. g 1 mala: ite.IEde statu ho. g. serui autem Instit. le iure porso. l. liberis. g. si quis sciens. ff. de liberali causi. . F. de iis quib. ad liber procla. non licet.l. non ideo.& l si ministerium. C.de liberali caui .
sERVOS ciuili ratione non obligari se ipsinus in l.
in personam & l.quod attinet supra eo. tit sed ciis amo ex obligatione ortum habeat, atq; ex ea perinde atq; matre descendat. liticet. g.easfide procura. quamuis Bart. dς actione dativa,quam uocant,secus commentetur: ad monet Cains, cum scruis nulli actionem esse, ut qui nec obligantur. Vnde etiam noxales ata ncs proficisci queant. Porro cum in liberum & seruum ciuile iudicium consistere non queat,aduersus dominum datur. Quoties igitur seruus aliquid in nos com sit, in dominu erit actio.
l. l. is de noxalib. ath. dc l .si tibi per furtum C. leno lib.&intelligitur de actione ciuili,nam ad delictum quod pertinet, hi semiobligantur, ita & actioni subiacebunt. l.sserui ex delictis. T daan. 3: obli.& l. vix Artis ex causis. isde iud.
FEr P in omnibus poenalibus iudiciis εd aetati, M
DELICTA ex certa animi destinatione comitti, adeo ut uulgo dicatur, uoluntatem &propositum maleficia distinguere, iam olim est relatum. Quamobrem si per aetatis imbecillitatem aut imprudenter atq; opera non sic dedita fuc;it peccatum,quia dolus malus intelligitur abesse, hoe non tam ulciscimur: in illo squidcui uoluntatem, in hoc autem propositiani desideramus, ideoq; recte traditum est, in causis poenalibus& aetati de impri dentiae subueniri. Ad artatem quod pertinet bifariam consideratur, aut enim infans est uidelicet necdum septem annorum puer adeoq; doli minus capax qui deliquit, & exinde propter aetatem non obliga' tu sed peccati fit condonatio .l. I. puberes lani ans.ls. ad I
314쪽
feni Comes.de sicaa .si in lege. Ξde administra. tuto l. . . impia es.& l .excipiuntur. F. ad S.C.Syllania.notatur in titulo decreta lium de delictis puerorum.&l. infan .ffiderei uendi. Tametsi Philippus Decius eo συγκαθε του πινυιτ, ut Arcesilaus Solensis dicere solebat. Regulam siquidem in minuendis saltem poenis praescibi putat, non item si condonentur. Cum tamen succurrintur non modis iis quibus oneris partem eximimuς, uertinetiam . . 'quos toto onere leuamus,atq; in uniuersum liberamus.
Aut pubertati proximux est,qui deliquit hoc est qui necdum
' xiiii .annum attigit & maleficio redditur obnoxius, veru quia ex pertinaci proposito ob aetatis imbecilitatem non uideturse einesed magis temeritate quadam, unde culpa, non autem d luς contrahitur,mitioribus modis puniri solet, aetati nempe se curritur,& sic poena quam delictum meretur quodammodo ni ligatur. Nam minorem natu, qui homicidium commisit, ultimo capitis supplicio non afficimii ,sed miseratio aptatis mediocrem poenam ad Iudici arbitrium irrogari persuasit: & licet grauem sit passus sententiam ac pr' aetate nimis crudelem, tamen modo prouocationis remedio, modo restitutionis beneficio poterit i uari, quod intelligimus si criminali iudicio pestilletur, atq; etiam in iis qui magis adulti sunt x x v. tamen annis minores,& acci sentur delim, quod non sit omnium atrocissimum .l. auxiliunt, in delictis.Ede minore, x x v. annis. c. i .extra de delich puer.& l. .C.si aduersdel. refert Bald.in l.& si seuerior.C. ex quibus cair. infa.ir g. Ange. in i .neq; impuberes.sfide in ius uoca.Salicet. in l. administrantes. I. qui corporis. T. de excu.tuto. dc Hyppolitus de Marsiliis in i .de minore.Tde quaest Sie diuos fratres Claudiae incesti crimen propteraetatem remisisse,sed tame illicitam nurtiarum coniunctionem distrahi iusisse. Papinianus scribit in t .si adulterii. g.fratres deniq; impetratores.Tadleg. Iul.de adiit. Relirua sunt in l. fi.C. si aduers.del .l.fi.C.ad Maced. l. l. I.induas.C. e falsamon.&l. si uero non remunerandi. . adolescens.ff. de istaeAribis i iid .in adulterio tamen commista atq; aliis atrocioribuq delidelictis is his Ad qui supraxi iii , in annum, licet x x v. non habeat, nullam 'aetatis excusationem obtinebit. similiter qui adulteram deprohensam uxore duxerit quaestum ue de adulterio uxoris fecerit, aut domum ad stuprum committendum praebuerit stra enim leges inuocatiqui contra eas deliquit.l auxilium. I. in delictis. L
315쪽
Hp; uideatur uer etiam maiori delinquentibus suctu turiqucadmodu semus aetate desectus si opem domino no tulisset,
quaestioe per.s C.eripitur. l.si quis in Maui ualetudine a. cognoscitur. Tad S.C.Syllania. Ite pessimul actu esse eo ii qui te bnos finia causa positos protulerint,diuus Hadrianus rescripsit:ta me ubi senior occupandorii alienoru finium causa id admiserit, α spledita est persona,no ta diu relegari debet, quam is qui ii nioris est aetatis. l. livus Hadrianus.ffide termino moto. Reliqua colligit Ludovicus Romanus in l. si uero G.de uiro .is. l. matri. - Imprudentiae quoq; in iudiciis poenalibus succurritur: nam qui minus cosiderate peccat,id ex culpa magis, quam dolo malo facere credituri uapropter ex quasi maleficio nonunquam obligatur,uti est Iudex qui per imperitia mald prouunciauit. Medicus qui canonum ratione . non obseruata nocumentum intulit, de quisquis in suo prosessionis genere perpera egerit.l .ex naal fiois . si iudex.Tdeast& obii l. qua actione.sLad leg. aquil .¬atur in l. culpa est.& l. imperitia.eode tractam. Non anquam imprudentias acit ut poena mitior infligatur. recte igitur relegari senatusconsulto est iussa,quae malum medicamentum non malo animo,sed malo exeplo ad coceptione paranda dedit,ex quo ea quae acceperat decessit,cum lege Cornelia de sicariis ut uenescii teneatur,qui uenenum aut medicamentum hominis necandi causa dederit, apud Marcellii in l. eiusdem legis 4.adiectio aute ista. Tad leg. Corn. de sic. Item si machinarius,hoc est, qui machinae tractoriae ad onera in altum protrahenda instructae praeest, Nequa Vitruvius in decimo Architecturae cap.i. atq: deinceps scribit hominem transeuntem deiecta mole occiderit, non proci mas ut casus deuitari possit,lege salte aquilia tenetur de culpa .l. si putator. ff. ad leg. aquil .Praeterea diuus Hadrianus no improbauit factu Taurini Procosu.Baeticae,quado eum qui per lasciuiam mortis causam praebuit,in quinquentu falle relegauit.l.lege Cornςlias.cu quida. Tad leg.Com de sica. Rectὸ igitur iurecosubtus dii piciendu esse iudicauit, ne quid durius aut remissius in causis poenarii costituatur quain res deposcit, cu aliud sit proposito, aliud impetu & imprudentia, aliud casu delinquere. l. relpicien dum.Tde pinnis. Proinde membrum in quo quis est laesus item telum, si letale sit. c visideramus, ubi animum delinquendi ac eessisse uolumus, ut tractatur in quinto decretalium libro de homicidio uoluntario S casuali.c. significasti.&refert Battol. in l. in lege.Tad legem Corne. de sica. ue idem 3 3
316쪽
Idem respondemus in iis qui mente sunt capti aut furiosi,no enim magis prudenter aliquid agunt quam infantes, quare ad eundet numetu pertinent De quibus S alibi me scribere memini.
V llum crimen patitur is,qui non prohibet,cAprohibere non possiit.
L O C V s non est omnino dissimilis ab eo que Dpril ops cauimus,Culpa caret qui scit, sed prohibere no potestinis quod
ille ex scientia hic uero ex patientia magis culpam censet. Vult autem eum qui prohibendi autoritatem habet, nullum crimen pati,id est,aλλο utra criminis poenam non tiis linere,si non pro
sui. eluti dominus pati cns seruum suum furtum aut homicidia committere quia trans flumen est,& prohibere id non ualet,non uidetur furti occis ue hominis reus,ut si in solidum obligetur, sed noxae deditione Siboratur. l. in omnibus.&l. in delictis.ff. de noxal.act.si depositum aut pi3nus casu, incendio, impetu praedonum,& id modis fortuiri, sit ablatum Graudi aut crynini non erit neq; ab ullo praestatur,quod praeuideri non potuit. l.j .C.Dpositi .l. uae fortuit is .C. de pigno. act.9.item is cui.& I. f.Insti.
Et sippeditat statutis prouincialibuς, vibnς vicini iubentucificinos ab illata ui sub cstria poena defendere. Nam si potentior fit aut maior qui uim facit quam ut sic arceatur, impune crit ei qui non prohibet,cum prohibere non possit. Dominu/ p o Vnde rursuy colli 'itur,non prohibente cis id facere positi, familia sest saepius ex eodem crimine obligari.l.scientiam. U. ad leg, Aquit. Abiri & l.senius. ff. de noxal. act.Et perinde est si quis eam familia nutrire u lit quam a facinore non possit copescere atq; si deliquetem non prohiberet .Quare monendi sunt, quorum interest numerosam familiam sustinere ut eam habeant quam a maleficiis cohibere,& ne alteri nocumentum inferat, coulpescere qucant aliis coniicimus in hoc enutritam ut noceat, ut nihil non ausit. Quare & dominos obnoxios facit, qui utiq; praevidissent talia ex mancipiis minus coinpositis posse oboriri Refert Cardin. inclem. ne in agro. I. pono. de statu hom.& Bartol in L de pupillo. s si quis ipsi praetori.st'. de op. no. nun. ct postremo Decius. . Huc
317쪽
ique posit&illud assui, si reui maiestatis sit, qui sciens crἱ--re mamen non reuelauit: & magi et est ut si id probare posset, & non chis tim purmauitestaret, eadem poena afficereinr. l. quisquis, ad fracm.C. ad prori leῖ. Iul. mai. quamuis Bart. inl.ut . q. de parricid.& l.ὶ ς.ocesiorum. T. ad Syllan. uesit omn squi machinationem aduersus principem aut rempublicam strui quomodocunque sciuerint, etiam ratione non lac probabili, idq; non reuelaue in capite ut male: tatis reos plectendos. Et asseclam habet Panor.in s.l. de ouic.deleg &cap. j.de restit.spol.& Angel. in de males. uersic. che hay tradita la tua patria. Se PBaldus in consil. quanquam ablegata sint multa ut citatur contrarium sentit,animamq; Barto' li propterea Plutoni inferno datam deplorat, quod nonnullos hae sua ientcntia induxerit, ut in Donatum de Barba loris atque Gartesi anima alios gladio animaduerterint,qui inachinantes in rempublicam, disseratur. non prodidisse dicebatur.cui & Felinus in c. quam te . de semen. excomm . cum plerisque alii; subscribit, atque in usu esse ait, ne innocentes propterea periclitari coganturi, quod non manifest runt id quod probare minus potitillent.Vide Dec. in l. culpa ca- 'ret.s .eod.Hippolytum de Marsiliis, singularium capit. chesii . mnia copiosissime annotantem & aucta. ni in c. non est sine
IN eo quod plus sit, seinper inest α minus.
ACCIPIMUS regulam,si quado minus illud con Plus minus
sideratur, ut ad eius quod plus sit constitutionem faciat, uti pars quae toti inest,ut sic inuicem se recipiat,& relativorum naturam quodammodo assumant, cum totu nihil aliud sit quam suae partes. Vnde si ex tribus arbitris unus in quindecim, alius in decem, tertius in quinque condemnet, Iuliatius scribit, quinq; esse prα'
standa quia in nanc summa omnes consenserunc .plusenim semper in se qontinet quod est minus. Ldieni proferre. U.si plurcs. i. de recept.arbit.& l. inter partes. f. F. T.de re iud.&c. i. de arbit. Exceptio rei in vi. Item absolutus per sententiaina petitione haeredatatis unim lassica trauersali, habebit exceptionem rei iudicatae aduersus uendi tem uendicant . res singulas, quoties inter casdem personas quaestio reuocatur.LIulianus.& l. si quis totum.is.de excepi. res mil. Item si quis u brerie quinquaginta legare,& centum sunt scripta,quinquaginta debebutur. Idem erit si quartam bonorum partem legare uoluistet, & dimidiam scripsi, nisi quartam posie deiciaci Procu-
318쪽
Ius ait quia inesset dimidiae: siquidem quod plus est minus se .
per continet.l.qui quartum.F.de lega. .& l. quoties.ss.led sim . iorem .fide haereaeinstit. Similiter ubi stipulanti inibi xia xx- respondeas: obligationem nisi in decem contractam este nota constat.l. .ς. si stipulanti. ff. de verb.oblig.
Miniis pcido Quod si milius illud ab eo quod plus sit habeatur separe
non es in eo tum,aut appareat utrunque in minori tumiua consentire, regula
quod ptu μ. fallit. Quamobrem centu petenς ex causa mutui Mon petit quin quaginta ut credita, sed magis ut debita. Praeterea si cui acrio constituatur, ille & iter habet, licet actus seruitus tantum fit a quisitus. Quae tametsi minutiae sint negotium tame facessent informandis actionibus, nisi ut quaeq; sit instituenda perinde atq; digitos tuos cognitu habeas, ut sic aduersarii cauillationes subterfugias, quae lati sunt apud Dynum in c. plus. de regu. ivr.in vi.Bart.&commentatores in l. i. g. si stipulanti.& l. scire dc musafide uerbia oblig. in t .si unus. I. si cum mihi. E. de Pactis.re ferunt Albericus & Decius in praesentem locum. min etiade Vnum tamen uenit adiiciendum, minus etiam comprehen
m dicitur quod dere quod est nihil, quare dominuς qui nihil ex peculio tribuit, linihil quanto minus tribuisse intelligitur.& actioni doli mali subiac bit.l. illud quoque.ς. si cuius dolo. Ede tributo.Barto in I. si seruus.sside lega. proinde si conuenisset ut is qui minus cucurrisset, Ma ei qui primὰm metam contigisset, solueret: & unus
ne pedem quidem promoueret, ille rem dato: minus enim c currisse uidetur. Siquidem ut cursu certaret, non ut contaret conuenit. Disserit etiam Iason in l. uinum issisi cert. pet.& eit in l. uerbum amplius.& l.minus.Tde uerb.signific. Et l.illud quoque. f.si cuius dolo.& ibidem Paulus CastLE.de trib.actio.
Nemo alienae rei expromissor idoneus uidetur,rusi cum satisdatione.
consulto usurpatur,& est qui se obligatum facit pro e6,qui ipse non obligatur, apud interprete in Auten. de fideiussbrib.in uesebo,fideiussorem .colla. .& est in l.& eleganter. I.seruus pactio nis.ff. de dolo malo Et absq; satisdatione non admittitur secui dum hanc regula. Nostri pro defensore accipiunt licet non tam apposite eo uidelicet qui sine mandato alterius causam uolens suscipit, negotias defendit: nam & ille nisi eum satisdatione ictonea, hoc est,qua uel fideiussoribus uel pignoribus datis caue
319쪽
tur assentiente tamen ereditore propter periculum, quod in custodiendis pignoribus esse potest)non auditur,aliis ea aestitate inueniretur qui emanentem defetuleret,qua in ius uocatus ema nere si no calumniae poena esset praestituta. Satisdationem igitur iudicatum solui pro litis aestimatione praestabit, & recipietur l. qui proprio. I. qui alium. l.si minor.& l .s filii famil .l non uidetur fide procurator. l. si ad defendendum. C iudic.solui.I. recte. fide iudic & g.si uero reus. Insti de fatisdatjonibus.In iudicio tamen criminali defensorem non admittimus, nisi ad hoc nefensim iaut sissentiae causas proponat, id quod ab ite satisdatione fieri cosa o mi si
Pupillus pati posse non intilligitur. - .
O B L I G A. T IONEs quae ex patientia alicuius
contrahuntur, pupillum non astringunt propter desciente con- piatas non senium Et hoc est quod pupill m non pati λ γ υἱῖs ait,pro p tW-r eo quod est ex paticia:ia n q; obligationε neque damnum con- trallere. Quare pupillus licet sciat & patiatur seruirm in merce peculiari negotiari,tributoria tamei rnon tenetur, eum no queat patis sed & seruus.s.sed & si ipsius.sside trib. sie & domus puri pilli in qua adulterina moneta est excusa, auctioni sub hastam non datur etiamsi consesus sit sceleris,cum aetas illa impuberum quid uideat,ignoret. l. i. g.impuberes C.de falsamon .Ex quibus apparet si minor colonum in fundo esse ultra conductionis tem- colonus κοὐ pus sit passus,non ex integro intelligi locare, cum desit consen- d bonis tesus quo hitiusmodi contractus conualescunt, non secus atque si ' furiosus sit qui patitur id fieri.l. qui ad certum. T locati. Idem respondemus si pupillo patiete uicinus opus faciat, ex quo ei aqua pluuia noceat, nihil enim refert, quin actione aquae pluuiae a cendae teneatur, quod non esset, si maior id fieri esset passus.l.
Labeo ait T de aqua pluuia arcenda. Id quod etiam de eo pia ro intelligimus, qui patriae potestati est subiectus,quE etiam pupillum dicimus iuxta l. s.T de uerb. lig. Ad iniurias tamen atque id genus obligationes quod peribitet, pupillus utique patitur, sed alio iuris respectu, & propterea mpi inis experiri potest.l .illud relatum est.Tde iniuriis. Quemadmo- ναι patitur. dum & bona pupilli non defensi ex primo decreto. Loc est, iudicis autoritate poRideri est receptum. tapud Iulianum.Equisbus ex causis tu postestio.eatur. '
320쪽
di iunctis. I O. FER R. MONT. COMM.
Vbi uerba coniuncta non sunt, susscit alter
utrum esse laestum. Regula late patet, in dialecticorum scholis quodammodo
protrita,& uult ex iis quae alternatiuae debentur, sufficere alte utrum esse solutum, aut impletum, usqueadeo optionem habet debitor, utrum uelit praestare. Vnde rebus in dotenudatis etiam Elimatis si inter contrahentes conuenissici, ut aut aestimatio aut res soluantur,idq; ad mariti arbitrisi,licet in rebus dotalitus mi lieres praelationem habeant, tamen propter adiectionem illam marito electionem dabimus. l.plerunq; interest. s. n res n. leat te Di. Sed & qui Davum aut Chrysalum promisit, eligere potest utrum soluat, modo ambo sint in uiuis.l. non utique. s. qui Stichum. Tde eo quod cer. loc .Et liberatur qui alterutrum prae stiterit. Proinde Titius centum, quae ex testimento legata sunt, si quando Seius Annam uel Catharinam uxorem duxerat, re te petit, ubi Catharina, uncta Anna, faerit Seio nuptam data: nam conditionibus disiunctivo modo ascriptis satis est alteramesim impletam, etiam alim deficiente. l.cum pupillus. I. ditiunctivo modo.sside cond.& demonst. potest tamen seri ut etiam coniuncta pro disiunctis accipiantur ut cum in lege x ii tabul. scribitur: Si paterfam .intestatus moritur, familia, pecuniaq; eiu agnatorum gentiliumq; esto. Prius enim agnati admittuntur, unde sussicit alterutrum esse Asbim,ut legi satisfiat,quemadmodum etiam dicimus, quod dedi aut donaui, & utrunque continemus, iuxta l.saepe ita compertum est. ff.de uest. 1l malic. Laborant interpretes in I. Lucium.Tde leg. ij. ibi fundo uel eius usus ructu legato, electio datur legatario. qui uel fundum uel usumfructum exigere potest,& no haeredi. Quod traditum est propter ultimas uoluntates, quae plenius sunt interpretandae, tametsi etiam haeredis sit aliquando optio, praesertam ubi uerba adhaeredem id uidentur conferre, iuxta l. si ita relictum. I.ult. n. de te .u . qui scrupulus in legatis quidem poterit iniici,atq; item in orationibus nec coniunctis nec di iunctis ouas nonnunquam pro coniunctis secundum rerum exigentiam habemus. in l. ali nationis. I. s.ss de uerb.signific- . In eontractibus nanque alternatiue conceptis, Opt:o temper est debitoris. Reliqua sunt apud Dynum in c. in alterniniuis.de