장음표시 사용
131쪽
mper 1Franciae Rege illatas asperrime ii dicandi. Ad haec,Regem Hispaniae de NM uarrici Regni possessione decessi trum a que ipsa demum Pampelonam restitutururia quam Biamensis Gallicis praesidus pro a bitrio firmare posset: inque eius rei fidem
trecenta millia aureoru scutatorii numeraturum,ac non multo post eandem summam duplicaturum quam paratam ac expeditam
haberet ad belli sumptus. His mand tis expositis, cum ipsa Rex tum Nauarricus intellexisset,eum cuius fidei rem commis rat quid sibi videretur rogauit, qui cu ex topore : respondisset non posse salua conscientiae integritate authorem esse consilii de
bello aduorsus Franciae Regem principem suum inserendi, hoc consilium ut sanctum arripiens sibi probati dixit , ac confestim nuntium remisit qui diceret ipsum quidem inter sinianos orbis principes Hispaniae R
Um d Mare: verum se domoivetusta at- 'ue amplissimis ortum maioribus , nequς pietate,conscientia,religione Hispaniae R
si quamuis Catholico cedere. Monobus caeteris in eo stare consilia quod sibi coim ducere putant: principum diuersam sortem
132쪽
quibus praecipua rerum ad simam dirigem . da:sibi bella intestina,caedes,rapinas,discordias linter Francos gratas esse noruposse, quod haec Hispanis solis prolatura essent,ded ingenium situm exercuisse, ut Franci deruaret.Haec cu Hispanus audisset dixit do- IEre se oblatas a suo Principe conditiones a Biarnensi non recipi, quas si amplecti in animo habuisset, atque ad religionem CD tholica. A Romanam animii vellet appel-Iere benε & prospere omnia illi cessura,fili splendissimo genere ei in connubium destinata .Quin apertius narrauit Catholicum Regem cum summo Pontifice effecturum atque curaturum ut principem Biarnensem
connubij legibus solueret , atquo Hispaniae regis filiam ei desponderet. Sed
quoniam propositas conditiones aspernar tur, Hispanus addidit se cum alio negoti tore quem in promptu haberet facilius remi confectura qui motum inGallia concitaret. Is erat Dux Guisanus, qui ut rerum noua-
. in studiosus, ita Hispaniae Regi alijs onibus accommodatior fuit. Erat enim illi vastus.& audax animus,subdolus , v rius, cuiust, bet rei simulator acdissimulator,alieni appe-
133쪽
14otens, ardens in cupiditatibus , qui immoderata omnia & nimis alta seper cupiebat, quelmiam diu invaserat libido Reip.capiendae. Alia metasHenrici Borbonu nunc Regis nostri, alius animus,qui nec ab inimicis nec ab amicis flecti potuit. Iuuat hic membnisse quae seruntur ab eo dicta in colloquio Tu D. Lenoncurio nunc Cardinali, habito: qui ab Henrico III. Rege Christianissimo ad eum missius fuit,cum is illum moneret Ut Franciam patrum suorum religione permultos annos seruatam, eadem fide amplecteretur,& nouorum morem sacroru Regni
iplendore & maiorum institutis abhorrentem relinqueret: id si faceret,bellis ciuilibus finem dicens fore. Sic enim illi respondit, se ab ijs educatum qui ad morem multitu inis ficta simulachra non amplectenda docuerunt: magnam vim, magna necessitudinem, magnam religionem possidEre paternu sanguinem, sed fidei parentum & obse
uatae abcis consuetudini veram legem cedere debere. Si doceatur,paratumJe credore quae meliora probabuntur. Ea sequi velle quor non a Guisanis familiae sitae hostibus,std ab micis, non per vim imp -
134쪽
bam,verum charitati Christianae armis &dc candido animo proponentur. Eum qui. Princeps est aliter persuaderi non' posse. Causam bellis non dedissse: nolle,ni cogatur, armis se defendere, nec Germanoru & Angloru copias in Galliam aduocare, suisque fratribus & amicis,ac patriae suae fame & vastitate inferre. Hic recordor alterius colloquij, inter Catharinam M. Henrici I I LRegis matrem, & ipsum, habiti. Illa ultra
foeminam ferox eum urgebat ut religionem Catholicam Apostolicam Romanam profiteretur, et quemadmodum a majoribus acceperat sic posteris traderet, monens quaedam ex horrida antiquitate ad praesentem usum flectenda. Ne armis Gderet:se suoique saepe susos, multis calamitatibus oppressos, conuiths ac contumelus expositos. Verendum ne dum coelestia cogitabat, terrestribus careret. Ipse itaque du-bus praeliorum exemptus, summae rerum ®no se reseruaret. Post minas addens precibus Regiam majestatem opponebat. Tum rogabat ipsit id quod vellet peteret, curati ram se spoudens ut a Rege consequeretur.
Sed illi immotum aduersus hos sermones
135쪽
non fueritὸ Adeo pij sunt Hispani tantumque illis religionis stidium quantum Olsan
pieeatis crimin ibantur. Notum est Quod in .Lonifacium 8. & Iulium a. ab illis cictum , quorum successior in Hii ni a regnat, cima uterque illoru primis Potificatus sui diebus Christianis imi regis nostri amicus csset. Xystum etia s. accillarunt Austrisci Hispam cum Henrico II I .eiul quo legatis propitias aures dedit. In eum enim dixerunt Hispanorum regem ab eius violentia liberandum qui iracundiam suam ad fortitudinem utilem putabat: dirum & triste Omen a ceruicibus suis auertendum,& furias Roma- nas in Franciam mittendas. Tandem Cardinalis peluet ianadudum Lotharingis addicti, & aliorum quorundam qui Romae de tagunt dolosis artibus illum armarunt in Gal-IOsrancos Henrico III. deuotos, & in eos qui regi nostro Henrico III I. nunc Obediunt, ut omnem irae suae fertiorem in Gallias effundat. Factum est gonas quod His pani volebant:& inde irς imagias multorum' principum, Cardinalium, Episcoporum, ct Nobilium , a pontifice ad Senatum de ad
136쪽
Concilium liberum prouocandum clam tium. Non mihi probatum quod a quibus dam aliis male feriatis liberius dictumno tale metuendu eu qui ut suriosus ebullit, non ut beatus & sapiens. Qui melius sentiunt dixere quidem timendam etiam iniu-9.yna pastoris sententiam, sed verendum illin e qui veteri lege Ecclesiastica , dc consuetudine a Christianis recepta primus inter sacerdotes factus est, si aliud quam sacra& ius Pontificium , si res non bonaS tra ciet , ac parum pie & nimis aspere cum reae nostro agat, belli fortuna euadat inferior. Causa quae sit Gallos ranci videtis. Nunc quid agendum considerate. Et Vt rebus vcstris considatis diligentiam adhibete Uz . vobis adseret temporis reliqui recuperandi rationem, & prisciatis tuendi. Ei' ut Philippum iii I.&Henricum mIesus dem sanguinis ει honestorum studiorum consuetudo , ac coriandem Regno
Ium titulus coniunxit quod fuit illorum utrique fatale ut eis Austriaci tyranni per Rona Pontificem insidias comparauerint, ita vestra ope faustum erit Henrico JIH vi
137쪽
quondam,sic iste hodie omnia crimina amaersariis obiecta in sua laudem conuertet, A dum stimulos doloris ac frustra iactorum sulminum ictus contemnit , quae superiora infirmis videntur,inferiora reddet.Vobis estres Galloirasto cum Hispanis & Guisianis gloriae appetentibus. Et vos praeter caeteras gentes avidi laudis estis. Quod si colatigerit rebus nostris exitus quem Optamus, quem sore confidimus , & quem meretur HenrbCus m I. erit Philippo IIII. longe selibeior.Nam illo Rege postquam occiderat tyrannus,vivebat tyrannis , at Henrico IIII. nec tyranni manebunt,neque tyranis. Quis
vestrum Gallos anci serre possit crasses Scinertes homines alacribus & sortissimis insidiari,& vecordes constantissimis, stultissimos prudentissimis, ebriosos sobriisξ Ne sinatis Regem Hispanorum & Guisianos qui veluti mente incitati cum suciosa plebei
rum turba in Regem nostrum exclamant, laete & impudenter gloriari. Regem habetis Henricum I II I. quo nascente Gali
frauci pij clamarunt datum a Deo principu
138쪽
qui Remo anciae neces rius foret, & vel teres Francorum hostes Hispani ac Guisti . ni iudicarunt sibi aeternum laborem pori Calend. Iam quae dies fatalis fuit.Eadem nim, ipsa Dux Guilianus cius hostis inse-stissimus morte merita seblatus est anno
gnas Deo gratias egere multasqtie excutariant e laetitia lachrymas,& spem eX eo conceptam videre, ut Nauarricus penatibus MDitis redderetur. Huic non fuit parens altrix illa Romani nominis Martia,cuius filios &pastores titulorum & triplicis coronae vanitas dele ctat,non nutrix lupa ut Romae conditoribus, sed ut pater optimus Antonius Borbonius Dux Vindocinensis, ita mater
sanctissima Iana Albretia Nauarrat insignis regina Henrici Albreth & Margaretae Valesiae Regis Fracisci Magni sororis filia,sui titiae probitatis & antiqui moris farmina,qua aliquot ante annis Hispani e Turonum vi behegum & Principium asylo, ex Nancei qui illam ibi fidissimE adseruabat manibus ab
ducere tentaverant,ut antea Henric
bretium eius patrem ni ex arce Pitquctonia
139쪽
post praelium Paulense e manibus hostium euasisset in perpetuam custodiam tradere Catarinam Foxiam Reginam Nauariticam auiam eo tempore quo Regnum Nauarrae ab ipsis occupatum fuit. Sed ut in caelis destinatae sunt nuptiae erat illa Ioanna Albretia Nauarrica Regina Francico Principi a Deo desponsa , e citi a ossibus eaori et ac Henricus Magnus hodie Rex noster qui th-iuriaruiti ab Hispanis Franciae &Nauari MRegibus illatarum ultor,& nosti e staticis author soret.Ipsa illum in montoso & sylu stri loco his nutrimentis educauit, ut capite di pedibus nudis incedens calore & frigore .d resceret, Condisceretque a teneris annis esse pulueris & Solis patiens: post in Galliae sinu multis agitatum periculis,& variis fatis exercidum ita Quit , ut ea sublata iacile primis insistens vestigiis omnes virtutis apices attigerit, & cunctas fortunae in si-nias enitarit , assiduaque & quotidiana
exercitatione assuetus impiger ad labores , & intra annum XXX .ex Voto patris,
belli Dux praestantillii nus factus sit. Hic e
140쪽
atque pueritiae disciplina in militiae disci plinam prosectus iubente patre,vii erat ani
mo ita corpore armatus suit,non ut crupeb
Iarh Heduorii, quibus ut resert Tacitus, more gentico surri continuum tegimen , qui accipiendis ictibus impenetrabiles quidem, . at inserendis inhabiles erant. Nam ipse habilis fuit, & eius vita ad scientia rei militaris
non aenis praeceptis sed suis imperus, non offensioniblis belli sed victorus est tresueta. Iampridem illi Hispani hostes fuere homines fraudium & nefariorum cosiliorum ari, ficus eruditi,quorum persuasionibus,& Prt den in Bucati Calabri ab illis impulsi,Gam-boas gladiator Antonia Borbonu & Ianae-mbretiae ipsiu:que capiti, seam intentarunt circiter annum M D LIX. Sed Deus hunc
principem ab Hispanorii manibus ut anteὶ matrem & auum maternum liberauit. Post eius yliae rutilun insidias compararunt per Dominicum quendam centurionςm qui, a Lotharingijs corruptus & inductus homo,