장음표시 사용
61쪽
61 C. SEMPRONII rum prima familia incoluit principio ab Asca
colonia usque Parmam a qua &fluuiusDoria,®io prius Doria nunc Aemilia. A Parma item ad Bononia Bianora a duce,nuc Aurelia, Flaminia item a Bononia ad Rubic*nem amnem, antea Felsina a principe Hetruriae, mistis coloniis Lamonibus a Rubicone ad Anconam.Senonum
Gallia Togata dicitur, ab his qui duce Arunte primi in Italiam transcenderunt Alpes,a quibus sensim pulsi Hetrusci acispadana &Transpada- Ina regione,quae nunc Galliae nomen habet. Et quidem omnem transpadanam regionem Thuscorum prolem fuisse inter omnes autores conuenit,manentque vestigia urbs Mantua, Lacus
Hetrusca origine didius Larius,quod a patriciis Volturrenis omnia ea lota principio possessa fuerint usque Veronam. FIinc circa Larium lacum a principibus dicta vallis Volturrena, &Verona a Vera Thuscorum familia, & ab Atria ieorundem colonia fluuius Veronae argumenta s eruanti.Nam usque Atrianum fluuium, qui limes est Volturrenorum &Venetiarum, tenuere FIetrusci,& Venetias principio quide Phaetontei,postea Troiani eisdem mixti coluerunt. Haec de transapennina Italia, & Apennino mo- te inter autores conueniunt
De Transibilia Italia Transapennina vero ad inferum mare veteres sita partiti sunt per amnes. A Nicaea enim ad 1acram tenent Ligures montani, origine Phaeto.
62쪽
tei. A Macra item ad Arnum & portum Ligur-nu incolui Hetrusci,cognomine Ligures Apuani. Quos sequuntur Ligures Hetrusci populonii , a Ligurno portu ad caput Hetruriae.A quo ad Tiberim sunt Hetrusci Ligures Tyrrheni, in quibus sunt campi compluti lapidum, clari pugna Herculis, adhuc Lamones dicti ab ipsius Herculis filioLamone.Pari forma ab ultima Ita- δ' lia in Tiberim Romamque percurrendo Velia ad Silarim fluuium Lucani,a Samnitum duce
Lucio orti,tenent. Ab eo ad Sarnum amnem picentini habitant. A Sarno vero ad Volturnum fluuiu incoluerunt Cumani, quos ab agro nullis viribus Hetrusci,quamuis toti Italiae imperitarent,potuerunt dimovere,aut in potestatem redigere. A Volturno amne ad Silarim Hetru-φ' scoru vetustissimus ager fuit,in quo prius Osca dictam, postea Capuam condiderunt. Α L3riautevique Tiberim Saturnus cum priscis Aboriginibus fuit, origine ab Vmbris & Camesenis editis,ubi est mons Capitolinus, aureo seculo a
Saturno habitatus,vbi & nunc aurea R Oma terrarum caput. Quam ob rem parum considerate quida scribunt,Roma postremis ac nouis seculis a Romulo condita,& appellata atque coeptam, cum nullum ex his tribusveru apud maiores inueniatur memoratum, sed sint ab eis contraria prodita. Non enim Roma a Romulo nome habet,quippe quia geminis non Remus & Romulus nomina posuit Faustulus Hetruscus& regius
' pasto sed Rumulum & Rumen illos ab euentu
63쪽
appellauit, quae sunt nomina Hetrusca. Alloquin Romae nomen,& nominis origo vulgata esset atque manifesta, quae occulta esse saluberrima religio sanxit, ne si origo nominis Romae esuesceret, eius deus in cuius tutela Roma est,& a quo derivationem habet, gentibus pateret,&euocaretur ut caeteri. Quam ob rem &Αngerona silentii dea ante Iani festo dies colitur prae foribus,ut ne cui liceat illud palam esserre, quod ad salutem reipublicae veteres ore obsignato intra pectoris arcana YCluerunt contin ri:cuius violatae regionis poenas primus luit Soranus. Non igitur a Romulo Roma, sed e co-tra ab ipsa potius Roma, cuius adeo est occulta derivatio, Romulus nomen habuit, quae ante ipsum Romulum coepta legitur coli annis paulominus octingentis ab Italo in Aventina Capena, & filia eius Roma in Palatino colle , Mante hos plusquam trecentis annis aureo seculo a Saturno,ubi nunc Saturni aedes ad radices Capitolini collis.At Romulus solum ex oppidulo Roma in Palatino colle quadratam & regiam reddidit,cuius quatuor portiones erant,Roma, Velia,' Germalia,ubi ficus Ruminalis, & aedes Rumuli,a dei occulta derivatione postmodum - Romuli. Condidit autem eam accitis amicis vatibus Hetruscis,qui fossa,vbi caput Cetauri est, pomerioque ad prudentis vatis auspicium sacratis , circum Palatinum collem sacro aratro cingi iussit xI .calendas Maias, horam inter secundam & tertiam, Sole in Tauro, Luna in Li- bra,Saturno Venere Marte Mercurio in Sco pion
64쪽
pione,& Ioue in Piscibus,ut tradit Lucius' Car- a Taruntiuarutius mathematicorum peritissimus. Sunt qui μ' tradant illam conditam xii. Olympiade. Placet aliis octaua. Septima quibusdam. Sexta cople- ita nonnullis. Praevalet omnibus his Eratosthenis inuicta regula,ut aiunt. Sed cum Pomponius Atticus coram senatu atquedoctisi: mis viris co-serret Graecorum certiuima tempora, comser
tum est quod ab Aenea,&Troia excisa per tem-Τ' pora regum Latinorum ustiue ad Romulum regem iam creatum fluxerunt anni circiter triginta di quadringenti. Quare haud dubie condita est Roma Olympiade leptima ut eius anno le-cundo. Condita autem fuit primum in monte Palatino. Inde Sabinis & Thuscis in foedera coeuntibus,incoluerunt Sabini quidem Capitolium & Quirinalem,in quo Numa postea habitauit:Romulus & Ramnenses Exquilinum, Palatinum, & Coelium: Thusci Luceres Viminalem,& subsidentem convallem usque ad aedemio Saturni,& radiccs Capitolii .Rerr o fratri Auentinus aetate Romuli mansit. Haec sunt' verae biaietam priscae Italiae quam urbis Romae antiquitates & origi ncs, quibus quoniam plures Graeci postremis temporibus in Italiam commigrantes commixti fuerunt,ob id a se principio emanasse Italiam falso existimauit graeca tum leuitas tum fabulosi as. Quis enim ex antiquissimis non scribit a Iano Ianiculum, δί Hetruscos veteres Gallos conditos ξ Et tamen plures Graecorum
tradunt a Tyrrheno I do, qui fuit nuper, po
65쪽
Quinetiam & Tyrrhenam Thuscorum regiam
non puduit eos Romam asscreter Tanta videlicet imprudentia cum morum Iactantia est, ut omnium gentium & imperiorum atque urbium praeclaritumarum se conditores esse apertis saepe mendaciis conscribant
E IT OLi3M coluere Graeci, Arcades, δ'
, ' Veneti,Ligures, A rdeates, Rutuli, Si- '/ Jr culi,Pelasgi, Iapyges, Lacedaemo nes, , Salentini,Pelii,oeniani, Achaei,Oropitae,Pylii, Pisi, & eiuscemodi. Horam primus
Oenotrius Arcas cum Peucino fratre colonias transportauit, ubi habitabant tunc dicti Ausones,ubi nunc Oenotria regio est e regione Peucinorum. Haec ferturprima colonia ex Graecis, ropaulominus quindecim aetatibus ante ruinas Troiae
Tyrrhenis originem quidem suspicantur suis. se a Lydis. Existimant en im Aty regi Maeoniae, prognato Hercule & virgine Omphale,filia Ia danae reginae Maeonum fuisse geminos Lydii& Tyrrhenum, cum regnum neque duos caperet, L neque terrae sterilitas ingentem multitudinem pateretur, sorte Atys iacta Lydum susce rem designauit, Tyrrhenum vero cum maiore parte populi ad quaeredas nouas sedes foras abire iussit. Is in septentrionalem Tiberis partem veniens,eiusque totam medietate a sol
66쪽
tibus usque ad locum ubi erat priscis Vmbris habitatio , tenuit, & cum eis consedit & cohabitauit,&urbes dictas hactenus Maeonias & Tyr rhenias aedificauit. Sed hi aperta mendacia fingunt:nam de gentis antiquitate & origine magis creditur ipsi geti atque vicinis, quam remoήtis& externis. Magis igitur creditur ipsis Lydisib M Tyrrhenis,atque his vicinis Romanis , & qui . cossentiunt in eorum patria historia & orisine qua quibuluis aliis quamuis alias eruditistimis Caeterum quaecunque hi patrii thistoricissicut, aduersantur supradictae traditioni de Tyrrheno Maeone.Etenim XanthusLydus in patria histώ-ria nullum Tyrrhenum Aly m fuisse scribit . ed eminos Lydum & Torebum,a quibus Lydos α
orebos in Asia populos esse tradit in nullo prinitus differentes,nisi quadam prolatione,& qui, io dem parua,vt Dores & Attici. Quis ergo ex Lyadis historicis Tyrrhenum filium Atyos & se trem Lydii misit in primam medietatem Tibearis,ubi antiquissimis Vmbris fuit prisca habita tioλ Quum etiam quod tradit de bello Pelasgi. co Xanthus,asserit Pelasgos antiquiores Azy ag gressos bello Thusciam , quae quondam Vr bria dicta est,occupasse' Crotonem inde Tib, '
rinam regionem inuadentes etiam ipsam ista nominax
rhenam cepisse,&cum Tyrrhenis cohabitauo, lib.v.& ab eis plurimam militarem peritiam didicis. his socii fiunt. Re enim vera tunc Delphini ob
sse,praecipue nauticam,quaaunc toti orbi erant
admirabiles.De quibus fabulatur Graeci, quogin Delphinos versii sint, qui nauibus alludunt
67쪽
ribus,nedum ab aliis Italiae populis, sed etiani ai vicinis Crotoniensibus & Perusinis a fronte, oca proximis Phaliscis a tergo,quos inter medii iacent.Nam cunctis Thuscis dii deaeque sunt Iupiter &Iuno:Soli Tyrrheni colunt Iaqu & Vestam,quos lingua sua vocant Ianib Vadymona,& Labith Horchiam. Ipsi quoque Romani fatero tur Hetruscos esse vetustimmos,&aureo seculo natos, aquibus aras,ritus,divinationes,colonias& disciplinas habuit prisca Italia, initio sumpto a prima eorum tetrapoli dicta Hetruria, aqua illos Romani Hetruscos cognominant. Non est igitur aduersariis ulla via,qua probent eos Tyrrhenos a filio Atyos habere vel nomen, vel ori- iginem : sed id nomen desumpsisse a Tursibus. Quod si etia ab hos venit Torebus filius Atyos, utique non ab eo aduena nominati sunt Tyrrhearo ni indigenae,sed econtrario ab eis Torebus fuit cognominatus,Tyrrhenus a Graecis. Igitur etsi totam Italiam coluerintGraeci,ut nostri tradusii ex ipsis tamen Lydis &Tyrrhenis vicinisque Romanis falsa esse ostendimus, quae contraria his de Tyrrhenis multi,ut diximus,conscripserunt
68쪽
Legendum videtur, Abellinum muro duaa colonia lege Sempronia. Plinius lib. II I. cap. . Oppida Abiamum, cricia dce. v. iq. Nihil reperio quod propius ad Acerraci ac cedat quam oppidum Acerrae, quae Vastiae cognominabatur,teste Plinio cap .X III I .lib. I I I.&olim, iovi Fellus scribit, inter praefecturas referebantur
v. 3 o. Post ducta, aut interlice vocem colonia, aut eandem πη - κοινοῦ subaudi
V. 3 2. Forte,ducta colonia iussis Drusi Caesaris, ut sequitur in Calama P. q, 2. In Abella aliquid desideratur, populo scilicet debeatur ne iter nec ne V. S . sple nusquam inuenio. nescio an felle scriptum fuerit,unde Alsellani Italiae populi apud Plinium cap. X i. lib. Hi .quemadmodum ab Allife Allifani dicti sunt zov. I . Vir clarisLCl. Puteanus in libro suo, ex quo hic expressus est,delet negati uanon: recte. est enim auctoris verbis & menti plane contraria. Eadem inepte inculcatur postea in Capua de Caudino colon: is. Vide pag. 3I, SV. 2 i.Mallem sine pucto legere, Iulia milites dia. v. 17. Hic deest vel pedum numerus,vel non debetur v. 3 2 Sic distinguendum putat Cl.Puteanus, Capua
muro dueta colonia Iulia Felix &c. Vt paulo ante, Bene uen:um muro ducia colonia Concordia
P. 3, 1 .Ad oram emendatum est,a Sulla Felice. Arta
69쪽
lagae' '.Iuliae Felici. nam coloniam Capuensem dictam esse Iuliam Felicem hic ipse auctor testatur.
Haec Puteanus V. I o Torte, idum reserat. v. 23. Inter Italiae populos licet Castrimonienses numeret Plinius, mallem hic tamen Caistrum nouum quam Castrimonium legere ; quod Liuius, Florus, &Paterculus Castru nouit colonias deductas scribuntio V. 29.Vitiatum est huius coloniae nomen.Legendum sorsan ex Plinio, Cernete Mariana. eius erba cap.V. lib. II idunt, Capitulum, Ceryetum, Cernetani qui Mariani e Nn ominantur P. 6, r. Legunt alii Collatia pro Cadatia. Deliberandum tamen ,an Caedicia scribendum sit . est enim antiqua inscriptio quae seri, COLON IS . S E'N V I S S A
V. 6.Plinius xv. lib. III. commemorat Forum Popili).Male hic ergo populi scribiturao V. II .Lubens legerem ager eius praemio militibus pro parte, &c.sed haec mera est coniectura v. i 3. Apud Paterculum i b. I. scribitur Fabrateria: dc Plinium cap.v lib.DLFabraterni)eteres,FAbraterni noui ov. 3I. Puteanus arbitratur militis merito legendum esse pro militi mentitio,vt paulo ante habetur P. , I. Onuphrius legit , Laurolavinium lege et costeratione eteri manet.ager &c.
v. g. Idem legit Lanuuium, deinde sugusteis , mox Augustana 3o v. i . Scribendum sorte & interpungendum sic, Lisures Baebianidi Cornelia ni muro DE A III. dirali lege.iser&c.Plinius cap. XI .lib. m. Ligures qui cogη
70쪽
mi nantur Cornelianis cm qui Bebiam v. 1 7. Scribe deducta a C. caesare.
P. In plurali a probatis quibasque auctorib. Puteolἰ
usu atur. Plinias lib. III. cap.v. Puteoli colonia, D caearchia di iti V. 2'. Lege limitibus Sullanis P. 9, 2. Rectius icribetur Sussa Aurun ea. Aurunci Lati Arunci Baeticae populi fuerant .Liuius lib. I x.
Su si A,runcorum 'erat V. O. Fort 'reponendum limitibus Augusteis in nominibus est Uignatus . ita scribitur paginae sequentis io ru primo. Sed de milites Augusteos fuisse ex superioribus colligi posset, ubi inquit pag. 6, 2 p. iussis
caesaris Ac g ' militi nominis sui est renouatus . nisi quis hic quoque transpositis literis limiti scribat. P. Io, v. 8. Onuphrius legit extrusium, pro exstinctum V 20. Pro Athenas, sussicio Atinas. Lucanorum populi mea iterranei sunt Atinates, Bantini, Eburini, Grumentini Potentini &c. Plinio auctore V. 3I .Le '. Gracchanis. 3c. v. 3 2. ita disting. in oriente, Kardo in Meridiano P. i I, 6 Non dubito quin verum sit, verConsentianus: quia Brutiorum opidum Consentia est, non Constantia P. I I, 26. Infra p. 32, 3. scribitur Eclanensiis. Virobique e ratum reor,&ex Plinio Aeculanenesis restia tuendum. sunt enim Aeculani populi Apuliae, cuius agri hic d scribuntur v. 12. Rectius habebit locus,si legas, Itemmiaona,Ausculinus,Arpanus, Coliatinus, Sipontinus,Salpinus,