Patris Christiani Lupi Opera omnia Epistolæ, et vita d. Thomæ martyris et archiepiscopi Cantuariensis. Nec non epistolæ Alexandri 3. pontificis, Galliæ regis Ludovici septimi, Angliæ regis Henrici 2. aliarumque plurium sublimium ex utroque foro perso

발행: 1728년

분량: 449페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

231쪽

fi liua, quod arguebam, non eo, quo expositum fuerat, processit modo. Et utinam ego poti .s erraverim in facto exponendo, quam Ecclesia in com. mittendo. Sitis igitur probabiliter exeu lati , dum tamen innocentia de meritis operum , quam de per suasibilibus humanae sapientiae verbis potitis elucescat. Interim vos Λrehi. Episeopus habebit excusatos, nisi

vos accusent opera vestra. Scio enim, quantum Ii,cet homini de homine iudicare, quod universitatis vestrae prosectum diligit & honorem e di assectione majori singulos amplecteretur, nisi ement & aliqui inter vos, qui Serenitatem ejus pravis suggestionibus

adversus alios incitarent. Utuntur enim adhuc ministerio quorundam nugatorum, quibus interdum Patet ac tessus, ut auribus ejus possint venena sine vel alienae malitiae instillare. Ipse tamen frequentissime contemnit talia, etsi interdum, sed ad horam, non Possit non moveri. Pareat illis Deus, de ad studia dirigat meliora. Quia ergo te, quod ex invidia provenire non dubito , prae caeteris insectantur, custodi innoeentiam tuam , dc in his quae vice Prioris egeris,

Palam operare, ut Fratrum tuorum testimonio contra aemulos tua si eritas convalescat. Nune autem

tibi de novo imputatur, quod Ecclesiam quandam donari seceris, & ehirta Ecelesiae conisinari cuidam excommunieato, Nepoti se ilicet Ranulphi de Bl k,

quem nullus ambigit anathemate condemnatum. Et

scias , quod Dominus milhelmus Cardinalis mihi conseisus est. se non praecepisse , ut aliquis ex m-

municatorum nostrorum absolveretur, nisi ante di.

missis possessionibus Eeelesiarum, di juramento secundum morem Ecclesiae praestita de rini tuendis ab. latis , dc condigna satis iactione exhibenda. Dicunt etiam, qui detrahunt tibi , quod defuncti Prioris thesauros Occupasti, dc ordinem pIus justode solito

resolvi permittis. In his tamen omnibus nondsim est aversus animus Λrehi-Episcopi I te , exspectans ope. tum testimonium. Partes tuas dc Melisae , quantam Deus donaverit, tuebor, ut proprias . immo, se ut inspector cordium novit, majorem his operam

dedi, k dare paratus sum. Hoc ab eo impetrare non potui, ut Episcopo Rossensi, vel alii de ossieto suo quidquὲm committat : sed de si quis se immiscumrit, non seret patienter. Vale post Oddonem, dc saluta Amieos nostros, memor mihi utiliter episto. Iatum Hieronymi .

MEMINISSE potest di debet vestra discretio ,

quanta reverentia sit Patribus exhibenda . Ecquantam humanitatem sancta Cantuatiensis Eeel sa Λ te huEpiscopis suis impenderit . Lieti amtem illum . qui modo Praesidet vobis , non au. deam suis de Gribus coaequare , qui in rael

sia vestra eoruscant miraculis. inmea causa, quam iste tuetur, inferiorem esse non arbitror. Eadem

enim est . elim utrobique Pro libertate dc si lute Ecelesiae eertatum si . Spero autem in Domino, quoniam de Mesesia Romana multis indieiis dat ausum confidendi , hanc Patri vestri pete. grinationem dc 1 bo m convalestere ad restau

rationem Cantuariensis Delesiae , de animam m. formationem dignitatum di privilegiorum , quibus Beato Lansraneo praesidente gaudebat. Sed hoc in auribus vestris dictum sit. Unde dc vos deret pro vitibus, immodestra sit pra vires, opem ferre pautris naufragio, di eum beneficii promereri, ut cam, Deo aut re , obtinuerit, vestri possit 5: debeat meminisse in imno. Nonne enim indecens est de

probrosum, si Episcopo pro justitia exulanti alieni subveniunt, &neeessitatibus ejus filii, quibus honorem dc gloriam thesauri Eat, communicare nolumrint' Nonne ei in Capitulo omnia, de etiam sati.ctorum Capsas obtulistis, ut e vobis adquireret Ergo, quia ob hane mutim Romanae Ecclesiae tenditur in aliquantula pecunia, supplicat ipse, dc ego fidelis vester eonsilio, quatenus ei in hae neeessitate subveniatis, ne Dominum Papam beneficia poeui. teat, dc vos pudeat dc pigeat inhumanitatis vestrae

in perpetuum. Animent vos extraneorum exempla,

qui propriis usibus de necessitatibus subtrahunt, etiam

labore manuum exquisita, quae exulibus vestris impertiunt .

Λlaxandro Papae Thomas Cantuariensis

sentium, qui fidelitis de diligentilis negotii

sui miseriam, dc qualiter eum ipso de eum fratribus suis occasione litterarum vestratum in Retno Angliae actum sit, vobis exponet: ad quorum rei Famen, nisi cuius per manum vestram Divina sab. venerit esementia, subversa est penistis illius ordi. nis conditio . Sentiant elo ipse Ac stat res sui, si placet, sibi preces nostras prosuisse , quorum in. justa vexatio apud sanctitatem uestram dignὸ laeti eos exaudibiliores. Et utinam Dominus meus ab tius attendat, ae firmi eis opponat animo, in quan tam dc in quam irrevocabilem eonfusionem Angli. eana nuper venerit Ecclesia in omni ordinis genere , qui in eodem Regno habitat, ex inaudita de illa miserabiti indulgentia , quam gloriatur , quorundam Amicorum suorum de Curia interventu, qui utinam magis essent Amici Dei de Melesiae, quia1 sui, magis assectarent Divina gaudere gratia . qu1m favore Principum, Regis nostri, utinam non persecutoris Eeclesiae , extorsisse industria . Quae etsi creditur a votas de ne ili possie revocari in irritum , ut statu impetrati gaudere non valeat , residet tamen apud ipsum dc suecessores suos ob.

tenti benesieti origo, cujus impetrandi sibi perpotuo ac sueeessoribus suis nacta opportunitate eon cepit audaciam, qui nee ausus sperare esset aliqua sui vel Λmieorum storiam arte debitam pro exeZbus suis eontra se de compliees suos evadere posse sententiam . Verum unum est, quod nos mis rabiliter consolatur, ut salva pace vestra dixerim r

232쪽

EPIs T. f. THOMAE CANT. LIB. II.

dc fideles. Melius tamen oonsolatur eam Deus, quam sibi providerit, de clesiae Anglieanaeae nobis, ac miseris nostris in parte ista . Seio quidem , unde magis doleo: quia numquam aevi senio crimen o ruitur, nunquim scelus oblivione repellitur, verum exempla fiunt, quae saei nora esse destiterunt. Valeat de vigeat sanditas vestra, Ec eitius, si placet , digaetur miseriam nostram sublevare , ut saltem vi. vere valeamus, qui utcumque vivendo perimus. Ninvit Deus, quod immerito.

GRATIAS agimus Deo , qui vos ad consolatio

nem Melesiae suae eripuit de ore Leonis, dc de manu bestiae liberavit , & de omni exspectatione

mensis Haeresiarchae, & Frederici, de totius Plebecuta schismati eorum. Sensimus, ut ex animi nostri lantentia loquamur, absentiae vestrae damna , qui ad petitionem Regis Angliae , nostro non prae cedente merito, suspensi sumus , die restitutionis nostrae, ut jactitat, collata in arbitrium eius. D mine mi, si fuissetis hie, vigor Ecclesiasticus, ut spes est, non ita mortuus esset aut languidus, nec illi Regi, nee eomplieibus suis, Satellitibus Sathanae, collata aut horitas in riclesiam interim debae. chandi. Sed nune certum est, quod his perversita tibus toto conatu, quoniam timetis Dominum, de diligitis decorem Domus ejus, studebitis obviare . Placeat itaque dilectioni vestrae impetrare a Domino

Papa, ut suspensionem 2Ivat, aut terminum coareetet, selibens Regi Franeorum de Melesiae Galliea. nae patentibus litteris , quod nisi Rex Anglorum

juxta commonitionem suam de comminationem no

bis pacem, dc ablata eum Ecclesiae libertate restituat, exinde nos in eum dc terram suam omeli nostri potestate uti concedat, dc sententiam, quam in malefictores Mele dc nostros tulerimus, ratam habendam esse decernat. de praecipiat ab omnibus terrae

suae Episeopis inviolabiliter observari, donee satisfacere compeHantur. Praeteret pineamur attentius, ut

Ecelesiae Cantuariensi in miseriae suae solatium impetretis plenam reformationem Primatus sui, ut prae. eipiatur Arehi Episcopo dc Eeelesiae Eboracensi, ut nobis obedientiam tanquam Primati suo exhibeant . Cum enim ejusdem Primatus per voa confimatio. nem obtinuerimus, honor eris vobis de gloria , si plenum robur obtineat confirmatio 1 vobis impetra. ta . Ut autem charitas vestra aliquod habeat tribula. tionis nostrae solatium, noveritis, quod Christianissimus Rex fortunam nostram reputat suam.

MULTAM nobis eonsolationem dilectionis

vestrae litterae attulerunt, quae vestrae, quam plurimum exoptamus, salutis indices, eloquii venustatem, fidei sineeritatem , prudentiae gratiam

reserebant, dc quod his omnibus majus est , singuli apices servore suo ad amorem Dei δc honestatis eu

tum , non modo tepentem, sed dc frigescentem po terant inflammare. Ex illis Rutem patenter in n. tuit, quod nec fortunae temeritas, nee distantia i eorum, nec temporis tractus exinanire potuit, immo nee infirmare, quam nee aquae multae praevalent exstinguere, charitatem . Preces enim , de illas

affectuosas, porrexistis pro nobis Amico vestro Domino wilhelmo Papiensi: de utinam non in cassum. Sed ille, si posset licitum libito eoaequare, nobis esset elavus in oeulo, de sagitta in latere , mortificans animas, quae non moriuntur, de vivificans u. las , quae rejecerunt Zc projecerunt vitam . Pareat illi Deus de Gnsonibus suis, ne in extremo exa mine noster de eoexulum nostrorum, immode E clesiae sanguis de manibus eorum requiratur , eo quod dederint cornua peccatoribus, di quantum in eis est, profanandam gentibus , ct conculcanda exposuerunt legem. Sed quid ista revolvimur, uia ut Ecelesiae eompatiamini. de nobis apud Deum de Eeelesiam Romanam, si sortὸ suerit opportunum optaebeatis orationum sumagia st Facit eontra eos te stimonium majus Ioanne , quia opera quae faeiunt , testimonium perhibent de eis. Eeelesia quidem liberabitur, denos, quamdiu plaeuerit Deo, libenter exilii naufragium patiemur, dispersi in omnem ventum eum miseris nostris, quorum unus est latorpi sentium G sororis nostrae Filius , quem ubi auxilio vestro eguerit, tanto vobis seeurias commendamus, quanto de vestra dilectione magis eo n- fidimus, agentes Deo gratias, quod nos i nil secit. sui pro eo totus sanguis noster& nostroram exquiratur ad pinnam.

CONMLATIONIs vestrae verba animo gau

dente reeepimus, sed ab adserta receptis in continenti litteris, quas Rex Λngliae in laedonem nostram, de Apostoli eae Sed is eonfusionem 1aeit in uitiusque Regni compitis & eonventibus publicari versa est in luctum eithara nostra, ct gaudium transiit in maerorem . Nam benefactoribus nostris onerosi reddimur de taediosi , ex quo in desperationem picis nostrae missi sint , audito quod perseeutor Ecelesiae ερ noster, qui nos spoliis nostris impugnat contra justitiam Dei, pratu luit ineomminationibus suis, dc vanitate. dc malitia multa. Viderit Deus, de judicet inter me de ipsum, de

alios quorum patrocinio usus est, ut possit lieitum libito eoaequare, de in Ecclesiam Dei impun8debae chari, nemine reclamante. Si Dei voluntas est , ut in exilio pro libritate Eeclesiae moriamur, odo retur sacrificium, quia decrevimus mori potius , qum ad qualecumque mundi pretium distrahere Eee Iesae libertatem. Λbsit enim 1 nobis, ut Regi impio vendamus haereditatem Patrum nostrorum , quam legem Dei esse seriptura saera d et in Spit, tu . Uerum quia sanctae Cantuariensis Melesiae ,

quae nune sivi destructa est . a multis dimias patrocinium impendistis, supplicamus sinctitati vestrae, quatenus ei nune, velut in extremiss oti,

233쪽

Φgenti, relaxem seratis opem. Ut Dominus Papa

uspensionem , quam nobis inflixit, solvat, . aut terminum coarctet, scribens etiam Regi Franeorum di Eeclesiae Gallieanae patentibus litteris, quod nisi Rex Λngloriam juxta commonitionem dc comminationem suam nobis pacem & ablata eum Eeelesiae libertate resthuat, exinde nos in eum & terram suam ossieti nostri potenate uti concedat, &. sententiam , quam iti malefactores Mesesiae & nostros tulerimus , ratam habendam esse decernat, di praecipiat ab om. nibus terrae suae, & Episcopis inviolabiliter observari, donee satisfacere eompellantur. Praeterea precamur attentius , ut Melesiae Cantuariensi in miseriae suae solatium impetretis planam reformationem primatus sui, & ut praeeipiatur Arehi Episeopo dirielesiae Eboracensi , ut nobis obedientiam tanquilin primati suo exhibeant. Cum enim ejusdem primatus per vos confirmationem obtinuerimus, honor erit vobis & gloria, si plenum robur obtineat confirmatio 1 vobis impetrata. Ut autem charitas vestra aliquod habeat tribulationis nostrae solatium , noveritia quod Christianissimus Rex sortunam nostram reputat sitam. Valete .

EPISTOLA LVIII.

NOS Hii verbis, sed vestra rebus di operibus

benignitas consolatur. Doluistis vicem nostram, & calamitatem Melesiae , di pauperum Chrsest coexu Iamium nobis angustias se habuistis, ut

vestras. Praemia fraternae charitatis & verae compas

sonis fiuctum vobis in illa die retribuet justus judex, qui miisi cordibus in gratia verbi misericor. diam polliretur. Non abiistis post aurum, quon per ad laesionem nostram, & Λpostolieae Sedis eon. fusionem rapti sunt quidam , quorum Patrocinio rereptis litteris Apostolicis, quas lectitati saeit in utriusque Regni compitis , Rex Anglorum se de Romana Melesia glariatus est triumphasse . Nee immerito. voti siquidem compos essectus est , &nune in E Iesia Dei, nemine contradicente, Pro libito debacchatur, sperans, quod Deus avertat , Dominum Papam vel me pro voto suo interim moriturum. Nihil enim est quod nugis desideret, qu malterutrius mortem . Invitatis ad patientiam, sed

hane iam quadriennio habuimus in passionibus maximis cum Coexulibus nostris, in fame & in siti ,

in stigore & nuditate , ad omnem impetum fortunae saevientis. Quis enim Coexulantium infirmatur, ct ego non infirmor λ Quis scandalizatur, & ego non utor ' Sed quia gravius crueiat, Mesesiam in miserabilem redigi servitutem, sine moerore nec vi dere nec eloqui pomam. Patior itaque , sed invi

tus, quia compatior , &utinam compatiantur Domini nostri Cardinales, qui omnem patientiam prae dieant, sed alii de virtutis conscientia, alii ad eui. pae suae dissimulationem . Novit utique Dominus qui sint ejus, & Ecclesia iam sentit ex parte, qui non sint ejus. Nam Rex Angloriam praeditat, qui sui sint: nee tacitum est quot & quibus erogatum sit aurum. Sed munera ejus spolia nostra, spolia

Pauperum Crucifixi , immo ipsius Christi spoliacunt, immo minima portiuncula spoliorum . Quid

ergo eis qui tyrannorum manibus Christum spolianerespondebit in illa die, quando vivos & mortuos iudieabit, singulis & universis testimonium con seientia perhibente λ Nee haec dicta credantur , quod alius patientiae terminus esse debeat, quimcorona, vel quia nos Exules & proserini Christi in caussa ejus non dii ponamus ant8 mori , quam vinei e sed quia neeeM habemus nostro & aliorum dominorum, & ami eorum consilio in tantis angustiis iublevari. Nam qui nostrae potestatis suspecisionem in arbitrium Regis Anglorum contulit, se, liret donee redeamus in gratiam ejus, nobis omnem pacis praecludit viam. Invitaverat nos per Cinmitem Flandrensem ad colIoquium suum, sed climei Nuneii sui reseriptum hoc Apostoli eum porrexissent, adeo elatus est, ut Deum & homines pxti sutore contempserit, sed prae caeteris Romanos . Plaeeat itaque dilectioni vestrae, quam Deus neces sitati Cantuariensis Eeelesiae patrocinari disposuit , impetrari 1 Domino Papa per vos & alios amicos Dei, ut aut suspensionem hanc solvat, aut terminum coarctet scribens Regi Francorum, &c.

EPISTOLA LIX.

Amandro Papae Ludovicus Reae Franciae.

ΡRO Arehi- Episcopo Cantuariensi saepius nos

rogare dignata est Paternitas vestra . Nos v ro si preces authoritatis vestrae , Divinae pietatis imtuitu praeeunte, abundantilis mandamus efffectui , conscientia nostra exinde gloriatur. Sed novissimε sermo divulgatus ae eelebriter diffusus in Regno nostro scandalum generavit. Non est nostrum vos qui Dominus estis, reprehenderer verum quae asopinionis vectrae detrimentum spectare credimus , silere omnino non possumus. Rex Angliae, utpote

inanis gloriae cupidus, in eolloquio, quod simul

habuimus , litteras vestras patentes , ut dicitur , parti suae gloriabundε ac latis jactanter ostendit , in quibus os di manus Domini Cantuariensis , tam in predictum Ruem, quam in totum Regnum suum , ac periunas de Regno , suspendit vestra authoritas, donee gratiam Regis ipse fuerit plenarie eonsecutus. Quid ad haee objecta respondere possumus adversae parti , videlicet Imperatori &sthismati eis insultantibus nobis, quia Partem F. stram lavere nee destitimus nee desistimus , in promptu non habemus , nee est saeultatis nostrae adinvenire, nisi nos vestra subtilis instruxerit in respondendo discretio. Hoe autem meminiM M. mitis postulamus, quia precibus nostris, quas sinpὰ vobis humiliter porreximus, nee intermiscuimus minas, nec vos dissidare praesumpsimus. QSi id haec

sibi velint, uel se potestis conet per e , & haec ad

plenum interpretari vestrae discretionis experientia

plenius agnovit . Lateri vestro duci assistunt , in quos rei hujus culpa refunditur. Sed quidquid nos agamus , non est sublimitatis & diseretionis vestrae contra scientiam suasu pravo aliquatenus

deviar .

234쪽

SI de ex illo elimamus ad Patrem, pro quo jugiter clamamus ad Dominum , pro eujus fide dc honore contra persecutores Ecclesiae clamavimus , semper & elamabimus, Deo aut hore, quoad vita fuerit eomes, vestra Paternitas admirari non debet, eum de inopi ruta rerum novitate clamorem extorqueat vis doloris, & importunae dc amarissimae necessitatis aeerbitas. Clamamus ergo ad Reessorem Petri. Uicarium Cruei fixi, & utinam et amor nins et introeat in aures vestras, ut super calamitate

Ecelasiae, filiorum afflictionibus & gemitibus Patris viseera concutiantur ad miserationem . Et l, cti miseriae nostrae de recenti injuria multiplicatae snt super numerum, de exereverint supra modum, tamen, Deo teste, acerbitis dolemus &ingemisti. mus magis de imminutione gloriae vestrae, dc fama Romanae Eeelesiae denigrata, quam de damnis, injuriis, di oppressionibus nostris. Ius est , Pater ,

jus est veras expromere voces, praesertim apud eum, qui amator dc patronus est veritatis, di cujus mi- Qicterio Spiritus Sanctus totius nisi talis figmentaeondemnat . Viduam impatientius conquerentem Propheta habuit excusatam, eoquod in amaritud, ne erat anima ejus ob recentem filii mortem dc nos quid patienter queri possumus, inter tot modites, carceres, vincula, flagra, contumelias, ter rores, esuriet, sitis, nuditatis, de multimod Eealamitatis angustias R Si ergo justae amaritudini debetur venia, quorum querela patientius audienda est, quorum gemitibus magis compatiendum, quorum preces benignius audiendae i Romano Pontifice, quam. Exulum Cantuariensium , qui pro tuenda libertate Eeclesiae, pro adstruendis Ptivilegiis Apo nolleae Sed is proserini esse noseuntur Utinam , Pater, essent aures vestrae ad ora RVis& optima. tum Franciae. Utinam audiretis, quomodo insultant vobis hostes Ecelesiae , dc sere uai versi detrahunt vobis. Et si vera sunt, quae praedi eantur in compitis, non video quomodo majestas vestra prinhabiliter valeat excusari. Praeterea quod insignis ille jurator re benὰ gesta de manu vestra incanatum accepit, de curam multarum animarum, vir probatae Religionis dc famae hilaris, qui nec uno mense Eeelesiasti eum addidicit ritum . Sed nunquid exi. mendus erat a iurisdictione omnium Episcoporum,nt et , simi sautores sui gloriantur , aut horitate Apostoli ex sevire lieeat in subjectos non reservato eis appellationis remedio e Nunquid tantis erat pri. vilegiis extollendus, ut in introitu suo vestra aut hori. tate eonvocatis Episcopis 3c Clero Angliae mandaret, ne Canthariensi Λrchi . Episeopo obedirent, vel ad ipsum vocati accederent, dc ut jure exeommunicati sine satis iactione, dc cautione omni absolverentur in si erilegiis perseverantes λ Os meum in eoelum ponere non praesumo, fateor, dc verum est omnia lieere Romano Ponti fiet, sed eo dumtaxat, quae jure Di. ino riclesiastieae eoneessa sunt potestati. Liceat ei

nOVa iura condere, vetera abrogare, dum tamen

illa quae I Dei verbo in Evangelio, vel lege perpe-

ua caussam habent, mutare non possit. Λus m db re , quod nec Petrus quemquam perseverantem in

scelere dc voluntate peeeandi posset absolvere. me

elaver aecepit, quibus ianuam possit impadimitentibus aperire. Unde ergo illi haee data potestas λ Λd haeel dicitur, quod Rex Anglorum omninm Episeoporum jurisdictioni subtractus est privilegio novo rquod prosecto si obtinuit, mee et Ooliata est auth ritas lieitum libito eoaequandi. Non tamen siegherediderim, quod haec omnia tam faei se eontra M. elasiam Dei impetrata snt. Sed hoe fidueia litet di. xerim , quod antequὲm haec essent apud nos divulga. ta, de diuturno nauseagio veneramus in portum, quo nos rejecerunt in pelagus, qui eum triumpho . Gε Apostolica redierunt. Nec aliquo modo persuaderi potest, quod Legati, qui venire dicuntur procuraturi

voluntates D-ini Regis, conditionem nostram r. formare possint L eum exleulum, in quo erat aquando verbum hoc omnium eoia a coneussit. Du.biam tamen est an velint, si tamen dubium, elim alterum eorum audierimus , multis in pernietem n stram, aut potius in dispendium aut ignominiam Melesiae concessisse Domino Regi, de operatum es

se, quantum in eo suit, exterminium nostrum .

Eum ergo misime, sevi adversarii iactitant, nihil aliud est , qu im nobis ministrame eatieem passionis de mortis. Quod si proponit, sepiat Deus viam ad. seiseentis de venientis spinis, ut praeeipitentur in B veam, quam innocentibus paraverunt . Λdjieiune

malis noctris, ut eontra nos Zc magis contra vos

gloriantur, quia exilium nostrum prolongastis in annum, ut vobis Λnglorum Rex eonfoederetur Interim . Sed memineritis sideris Benadab, quod Regi Israel suid in scan/alum , A populo in ruinam, quia ultionem Divinitus procuratam in publieae R. ligionis hostem noluit exereere . Procul dubio Aciste. stetissetis Ed modicum, jam ad deditionem

compulsus erat, ut se traderet manibus vestris,. dc

EeeIesia sub eo debita libertate gauderet. Sed qui

de unius anni vita potest eme securus' Λonestitis, quoniam quicumque oderunt Eeelesiae libertatem , sive schismati eo Imperatori e foederati sunt, vitae vestrae , quam Deus in multa protendat tempora , terminum optant λ Patet ergo, quam periculosa se

ista dilatio, per quam temet has amplius insNescit , de Melesiae eonditio trist ior de durior malitiosius e spectatur. Mala saetenda non sunt, ut proveniant tinna, nee salubiis esse poterit dispensatio , per

quam si erilegorum perpetuatur audacia. Excesse modum. dc quis cui loqueretur, minus attendi , sed exuleeratae mentis impetum nequaquim potui eohibere, videns quod oecasione verbi hujus crudeseunt amplius adversarii nostri, immo vestri, de M. fietorum nostrorum liberalitas tepescit , aut omni no extincta est, praeterquam in Rege Franeorum , dc paucis aliis, qui nobis quidem compat Iuntur amplius , di unde dolemus plurimum, queruntur de vobis. Plaeeat itaque miserationi vestrae Cantua. riensibus vestris aliquod parare solatium , dc vestri nominis gloriam reformare, reprimendo hostes E elesiae, & retribuendo e irrum ventoribus vestris promerito. Unum pro certo noveritis, quod si Rex semel in quacumque opinione repulsam sustinuerit ,

omnium meritorum vestrorum quoad ipsum evaeua bitur fructus. Nere me est autem, ut patiatur repubsim, qui in petitionibus modestiam nescit. EPI.

235쪽

EC MI A in arcto est, & ex dissensione Re.

gni&Meerdotii eam undique premunt angu ,

siae. Nam quam Rex perimit, illa vendicat Iiberis. rem. Etsi vellat 1 status sui defensione cessare, &adquiestate jussionibus tyrannorum , illi eo indignationem Apostoli eae Sedis exeiperet. Sed quia lono tolerabilius est ineidere in manibus homi. num, quam derelinquere Legem Dei, omiosissimum&eonsiliosissimum puto, non modo saeui tales & fallaeis dona fortunae pro tuenda libertate ,rto Legibus Paternis, exemplo San rum exponere, sed de ipsum eorpus, quod quibustumque flagellis atteratur , quibustumque Tyrannorum carnifieinis torqueatur ad praesens, velint nolint pers cutores, pulchrius&-tius, prout merita precesserint, glorifieatum in illa die restituet Christus , pro eujus fide dc obedientia nune salubriter exponi. tur, aut deponitur. Sed etsi eousque Tyrannorum rabies inviauerit, facilis est jactura sepulehri, ubi caelo tegitur, qui non habὼ urnam . Consilium in ambiguis dumtaxat habet locum, nee debeti esse ambiguum, quod gerendum praescribit lax Divina. Nam nee minimum de mandatis Dei, si quod ta. men , quod vix credimus, parvum est, No temporali vita, nedum pro mundana supel Iehili vel vana quiete consilio deseritur. Nam 8c minima servata vitam acquirunt, I plerumque Martyrii gloriam

promerentur. Neglecta vero ex crimine inobedientiae de eontemptus ingerunt mortem. Captam aviculam eum pulIis oecidi prohibet Dominus, subji. cieas praemium esse hujus, si mandatum observetur. ut Iongo vivas tempore. Quod quidem adjiei mam datis aliis stella non reperies, nisi ubi Patrem de Matrem praeeepit honorari. Idem ergo magno de ei, quod minimum videtur, &bintulit praemium , ut doceret, quoniam dc minimi diligens observantia vitae promeruoria est. Nunquid non seriptum est imiona Dernit , paulatim decidet . e - ιου --o fisor est , super multa ransitiatur δNee hoe dixerim, quod omnes rapiant istud vet. hum , aut quod ego minima di Iigenter observem , qui saere multum in magnis deli*quo dc maximis rsquidem obedientia maximum est mandatum, sine cujus diligentiori custodia salutem provectorum nul- Ius asseqnitur. Μelior est enim obedientia quam victimae, sicut ex latere erimen ariolandi est repugnare, dc quasi scelus idololatriae nolle adquiescere. Et ut ad obediendi virtutem sortius animeris. Domini Papae te munivit authoritas, simi habes tallitteris, quas Episeopo Vigornensi seripsit, consu-lienti an ad Episeopatum suum potius redire deberet, de Regis obsequi voluntati, an assistere Do. mino Cantuariensi, pro liberiate Meleste di dese,sione Divinae Legis, omnia supra quam diei possit,

perieula in se&suis sortiter sustinenti. Exemplum litterarum inserius subjectum est. Executorem viniuntatis suae te faciat Dominus. At eam fidei soni. tudinem dc perseverantiam conserat , ut fratres eoaevos reposteros in timore Domini, dc eultu justitiae selieiter valeas roborare.

alaxandro Papae Carnotensis Electata .

ECCLESIaE Romanae filius , Leut in Matris

successibus totus exulto, sie in adversa Musmihi earo maceratur, dc amigitur spiritus, de anima meae requies omnino denegatur. Cum enim ne-eessitas ad obediendum Apostolieae Sedi fideles urgeat universos, me qui in Christi ministerio vestratum creatura sinialis, arctat devotio charitatis, ut per gratiam Dei neque mors neque vita possit 1 R manae E esiae, dc vestra fidelitate de obsequio parare. Unde ad Dominum meum fidueialiter Io.quar, quae ad gloriam ejus, di totius Ecelesiae honorem pertinere certo certius est. Inter omnia Regna mundi non est ex animi mei sententia Regnum. quod fidem sinceriorem, charitatem ferventiorem, devotionem uberiorem Λpostolidie Sedi semper exhibuerit, quam Franeorum. Non est inter Reges di Prineipes, qui benignius exaudiat preces vestras,

qui mandatis obediat humilius, qui Melesiam &viros Eeelesiasticos devotias honoret, & studiosi iis tueatur, Christianissimo Rege nostro. Non est E eles A, quae Romanae Melesiae fuerit utiIior in omni bus angustiis suis, qii m Gallicana. Supplicave runt vobis Melesia dc Rex pro Domino Cantuariem si, qui pro libertate Melὰiae & nrajestatis vestrae dignitate tuenda Exul de proserinus jam quartum

explet annum. Agit apud vos contra eum tyran

nus, Ecclesiae perseeutor manifestus, hostis Regni Francorum, cujus iniquitas omnibus nota est , de tamen quod dicere verecundor, de doleo aceidisse, praevaluit hamnus in malitia & vanitate sua . Siqui

dem nuper eum ad colloquium Christianissimi Regis aecederet, dc per Comitem Flandrensem , quaillue Dominum tantuariensem traxerat , de pace Ecclesiae reformanda sollieitaretur, litteras Λ post licis in audientia Episcoporum suorum , dc proce rum legi fecit , quibus statuebatur , ne praefatus Cantuariensis in ipsum aut terram suam sententiam serre possit, aut aliquod gravamen alicui personae de terra sua inferre, donec redeat in gratiam ejus

Quo audito Christianissimus Rex eonfusus est, de totum Regnum, Omnesque Filii Ecclesiae doluerunt virum justum, Pontifieem Reverendum sine caussa suspendi, dc ab Apostolica Sede manasse seriptum tam perniciosum exemplo. Anno praeterito Ioannes de Oxene sord gravissimum quidem seandalum meitavit, sed illud nihil ad istud. Sententia D mini Regis est, quod si preres ejus nolletis audire , mussa Dei non sic sierat opprimenda , nec erant danda duriora, quibus Ecclesiam ventilaret ,

Ornua peccatori r non erat innocens in mensa ,

immo inter manus Regis Christianissimi iugula

dus. Et quod tam Regis quam nostratum omnium mentes magis exulcerat, emcaeiores die untur fui sese injuriae dc comminationes Λnglorum , quam

Francorum sineera fides, devotio servens, de juge obsequium. Promiseratis, Parer, si reminisci pla. ret, Domino Regi , toties pro Archi- Episcopo Cantuariensi lapplieanti, quod ei justitiam exhiberetis, At quod memoratum nostrum Regem laetificaverat, praeceperatis , ut Archi- Episcopo Coinprovineiasu Episeopi obedientiam exhiberent . Nunc

236쪽

S. THOMAE CANTUAM LIB. IL

Nune amem, quod Regem eontristavit supra minaum, euadem Λrehi. Episcopum , quem verbis consolamini, rebus opprimitis, dc qui nomine tenus honoratur, debita privatur potestate. Plaeeat ita. que Clementiae vestrae rancellare manus, de Per mutare vices solvendo Ianoeentem , dc Ecelesiae Tortorem condemnatione debita vineiendo. Alio. quin certum est scandalum, quod nuper emersit ,

de Apostolicae Sedis denigrat honestatem , sedarison posse

EPISTOLA LXIII.

EXPECTATIONE longa suspensi, Ac impa

tientia diaderit aestuantes, Nuncii nostri prinsolabamur adventum, sperantes in reditu ejus nosamieorum diligentia Bre vel litterarum solatiore creandos . Et quidem se saeeidit, eam ille non retulerit jota vel apieem . Nee hoe dicimus , ut aut charitatis desectum aut negligentiam velimus in amicis arguere, quos tanto acerbius amigi conjicimus , quanto minus audent stas angustias deplorare. tam primuntur enim castigatione crudeli , puerorum more , quos praeceptorum severitas cogit , ut eductas doloris impetu dc extortas ver heribus Iaehrymas redire finiant in sinum oeulorum , de latentes sui sentis origines. Μetiebamur autem pericula conditionis nostrae, malitiam tem Poris, debilitatem Melasiae, rabiem persecutoris.

Sed . Iatere sperabamus, quia iniquitas cohaerens ealento plumbi diu in lamino stare non potest .

Et Amorrhaeus eitilis Ac validi sis eliditur Zc detruditur ad ima terrae, cum adimpleta malitia in ex cela prorumpit. Λmicis ergo eompatimur, de Ee-eIesae dessitationem in Regno Anglorum ingemistimus, de miraMur quomodo abierit MIus tot Re. Iigiosorum de Litteratorum , eum vix unus de ab ter appareat speculator, qui juxta commotionem Propheticam audeat impio impietatem suam ex ore Domini nuneiare. Impii ergo in facie speeu- Iatorum descendunt in in sernum viventes, ut , speculatoribus sanguis eorum iure dc metuo exquiratur. Sed quid dicimus eos esse ex caussa silentii puniendos Sane quidam eorum sunt, qui larem videntes currunt cum eo, immo praevii ductores&Docto. res ipsum in surta praecipitant de rapinas, dc suam ponunt in quovis iniquitatis symbolo eum impiis portionem. Quorum primus in Arehi. Synagogus vester, dc qui primo auro videbantur induti, dceolumnae videbantur Ecelesiae, amplexati sunt ster. cora . Dederat eis argumentum dc aurum Domi.

nus, de sicut ipse per Prophetam conqueritur, ipsi ex eo operati lant Baal, dum magis verentur hinminem quam Deum, Ac colunt dc serviunt creaturae potius, quam Creatori, quod sicut Beatus doeet Apostolus, idololatriae rectissima dc emissima disefinitio est. Nam quod quisqus Glit prae eaeteris , eonstituit sibi Deum, ut alius venerem libidini serisiens praeserat, alius dum munera quaerit de retri. hutiones , dc interdum in fraudes dc rapinas i m. νingit, Lavernam veneretur. Λlius inflatus terram

Merob inhabitet in superet Iio Babylonis , alius Glam sequens poreum induat Epieuti. inod enim

de talibus scribitur, quoniam eorum Deus venter est, ερ gloria in eonfusione, ad caetera quoque vitia probabiliter dilatata interpretatione protenditur. Unde etiam in Evangelio veritas d et Deo de inmmonae simul serviri non posse. Et qui ami. eus laeuli esse desiderat. Dei se eonstituit inimis eum . Doctor Gentium praeconatur , de clamat rota multas placere .lum, Cbrim fieribus non essem . Et quι bo nisar placent , emfus suar .

Deus sponse sitis. Sed alia proseia Λtebi - Synagogi & Compli eum ejus sententia est ,

qui fraudulenta verborum interpretatione ad arbitrium authotis detorquent Legem, eique suum vo Iunt aecommodare i mellectum. Sed id agunt mo

dis omnibus, utquω eis hibitum fuerit, Divino quoque juri consentaneum videatur. Dicit enim quod non est pro libertate Melesiae decertandum. Sed fallax de salsa hypocii sis , quo progre detis Quid haereses molitis de schismata Nonne ab initio nascentis Legis ad libertatem Dei v eatus est populus, Ac AEgyptus intolerabilibus asesicta plagis . quae Ecclesiam de antiqua dc avitaeonsuetudine, de serε per trecentos annos vendibrabat in servitutem Nonne Μaehabael Martyres pro liberiale Fratrum suorum laudabiliter de religiose sanctissimas animas posterunt λ David nunquid non stravit Allophylum lapidibus de torrente eongestis, ut Domini exeret tuum agmina ab inde bitae servitutis jugo, de Religionis opprobrio liberaret Sed quid pavea de parva proponuntur exempla Seriptura se . tota , quae in historiis digesta

est, talibus virorum illustrium reserta est monimentis. Duae quidem ea ussis sunt, quas homines affectuosissimε tuentur, de quas proponunt anima

bus suis: altera liberiatis, altera fidei de Religi igionis. Illa tamen quae fidei est, creditur esse prae. stantior, dc proeul dubio justior est . Adeo qui

dem ut de prophanae Religionis homines hoe eo stantissimum habeant. Nam dc Λehab, quem reprobum suisse constat, Rui rise, eum labjicere volenti, argentum de autum, servos Ze anetllas . dc omnimodam iupellectilem, uxorem , filios, dc filias, de tandem se ipsum constanter exposuit . dc pro Lege Divina dumtaxat non est veritus inire certamen. Clim enim ille vellet serutari domum ut Legem diriperet, contradixit ei Aeliab, victoriamque promeruit. Quia etsi alias reprobus, vel in hae parte Dominum honoravit. Pro qua ergo eausta religiose contenditur, si non pro Dei Lege

servanda λ Nempe haee iniquitatem prohibet , dc

pastoribus Ecelesiae praeseribit, ut omnem ulciscam tui inobedientiam. Sed sertasse Arehi- Synagogus iniquitatem novit, quam Deus non prohibet, aut quam nolit ab Melesiae pastoribus inerepari, de , si fieri potest, mandari vindictae. Hanestia Moy ses de Doctor Gentium non noverunt. Sed praeten die, quia Ioannes arguebat Herodem in spiritu lenitatis, illi et tum esse de nuneians, ut fratris vivenotis abuteretur uxore. Quod utique dicens non tam impetitiae, qu1m ignaviae selatium quaerit, eiuraeertum sit Ioannem ibi non gessisse perlanam Pontificis , cui ineum beret eorrectio delictorum , sed

praeconis verbis, penes quem erat dumtaxat gerem

dorum denunciatio dc increpatio vitiorum . Heliquidem eorripuit filios , sed affectu potius 8c mam

laetudine Patiis , quam steteritate , aut horitate

237쪽

yonii sieis. Pro omni ergo Divinae Legis arti eutoxontendendum est , dc potestatibus adscendendum ex ad velis , & quidquid eliaritatem impugnat , quae Legis est plenitudo, totis viribus subvertendum. Sed profecto in siguram Sacerdotii Deus tri. hum Leviticam a publieis functionibus, seu i in nu- metis legitur, immunem esse deerevit , & summi tantum Pontificis dispositionibus subjaeete. Abiathar quoque, qui Spiritui Fancto restiterat in dispositione David, amotus a Sacerdotio, ea ratione sententiam moriis evasit, quia Arcam portaverat , et praecedentis ossieti privilegio tutus diem exspectu

vie satalem . Quod si Clerus in Privilegia Tribus

Leviticae non suecedit, ct Apostolus vanus est , dc fallaces omnes interpretes Scripturarum . Ex quo liquidum debet omnibus esse, justissimam esse ea ubi am eorum, qui pro Iibertate Eeesesiae dimicant , ct preti otio. em habent Lesem Dei, quam fortunas, immo quam animas suas . Sed fortasse diecta liquis; quid hoc ad ea unam vestri Cantuariensis , qui in cauma Ecclesiae cessit apud Clarendo nam , , in peeuniaria eonventus in jure sibi conseius iniquitatis, Zc depraestigiis suis dissi sus, subterfugio imprudenti dc impudenti suam quodammodo, im mo plan8 profestus est injustitiam , dc partem justi fieavit adversami Esto sane quod celserit, propitietur Deus Episcopis, qui eum ad hoc induxerunt, de circumventoribus, qui eum seduxerunt , cum tamen justus es et metus ad praesens , dc qui in constantillimum hominem caderet . Mittitur vinhis epistola ejus , ubi pro se satisfacit ex parie . Sed quia deliquit, poeni uit , consessus est, a Domino

Papa absolvi meruit caussa recognita, dc ut Ecclesiam Anglorum ab illicitis di extortis obligationibus absolveret, impetravit. Qui essio imitati sunt, ut ajunt, delinquentem, quare munitentem dcco infitentem non imitantur λ Nunquid malunt in sordibus immorari, quam siurgere, mundari , dc roparati in pristinum gradum λ Sed ea ullam verituspi , ut objicitur, pecuniariam. Hoe quidem falsum est. Sed iudieum iniquitatem, qui eum iniqua sententia condemnaverant , parati judieare quidquid tyranno libuisset. In eoque verecundiaesaeeuli nostri pepercit Deus, quod tyrannus plura jubere erubuit, quam illi adimplete. Omnes erant

Baalamitae, excogitantes qua arte maledicerent dc condemnarent causam, cui benedixit Dominus .

Fuadebant mala fieri, ut provenirent bona, ct ad mitigandam persecutoris. insaniam , perniciosis possessa onum de Divini juris dispensationes admitti. Quod certum erat , revocabatur in dubium , ut Comicum illud sere in omnium animas volveretur:

scio, nescis. Quis enim nesciat, quod Rex CaneelIarium suum ab omni administratione dc obligatione liberum reddidit ad Regimen Cantuariensis Eeelesia Cui ignotum est, quanta instantia

illi 1 Sede Λpostoli ea Pallium impetravit λ Quid

post ei promiserit, ut consuetudines , quas dicit spvitas, admitterentur. Et reverti, quod pravitates sunt, pluribus notum est . Archi Episeopus t naen ad malitiam calumniatoris ex judicii iniquit a. te, aut simplicitate , aut dispensatione , cum tamen ad hoc vocatus non venisset, urgebatur ad litigandum , ad satis dandum, c*m tamen possessor esset amplissim rei immobilis , ut vix ex caussasti Victimae infirmitati ad deliberandum unius die.

eulae posset induetat impetrare. Λnte, tamen eum iniquo judicio condemnaverant , & quod Sedes Λpostolio causa cognita retractavit. Cujus retra. clationis apud nos privilegium exstat. Nonne ergo judices potuit dc debuit habere suspectos' Sed fistasse dieetur, quod ipsos oportebat non de eon. seientia sua, sed de partium allegationibus ferre sententiam e quod dc Dominus ludam, quem proditorem noverat, non condemnavit, Ac mulieri iaadulterio deprehensae pepercit, cum nullus praecede. ret accusator. Inde etiam ad informationem no.

stram dictum est: sicut avio juris. Sed pi, secto ibi audire pro intelligere ponitur, ut pro rDiionabili motu animi sui decernat judex, interdum

assertionibus, interdum praesumptionibus utens , ut nummi im ex conscientia justus dc innocens eoa.demnetur. Et- si multitudo stare videatur in parte adversa. Nam scriptum est: Innocentem. ustriis

non occides, quia aversor ι iam . Et alibi : Noa sequeris turbam ad faciendum malam , nee in jud e ρlurimorum adquiesces sententiae , ut a via declines .

Si vero contra conscientiam, piaesertim in praejud, cium innotentis , sententiam tulerit, gravissespeeeair quia sicut dicit Apostolus , Omne quod n est ex Me, peccatum est . Salomon in causta mere.

tricum conjecturali argumento utens condemnavit

calumnia tricem, dc Daniel in liberatione Susanna praesumptionibus revelavit malitiam Sacerdotum.

Quod si judiees in eaussa Domini Cantuariensis vi. gorem debitum habuissent, si lege praescriptam exeo euissent di IIgentiam, si scripturas consuluissent i a judieio, si potestati supra modum de sis non detu. lissent, posset sortasse probabiliter argui, qui illo. tum judietum deelinavit. Sed ubi suror omnia ven. dicavit, quis locus potuit esse rationi vel juri y An. te Praesidem ductus est Christus Domini, convendi runt Plinei pes, Seribae, dc Pharisaei adversus eum, dc proselio praeses iste illo , sub quo condemnatus est Christus , trueu lentior erat . . Nam Pilatus id agebat exquisitis occasionibus, ut Christus evaderet accusatus . Hic autem operam dabat & diligemtiam, ut innocens accusaretur , dc damnaretur

Christus. Ille, nee sub eo judice puniretur, Cbristum transmisit ad Herodem, ubi vel contemptus evasit Christus, remissusque veste alba indurus est; hie modis omnibus , ne quoquo modo Christus

evaderet. Dieat vir amator veritatis, quicumque

audet coram Deo, cui de hoe testimonio in distri. cto examine redditurus rationem: dieat certe . si audet, quod Archi - Episcopus ibi malitiose, quod ad calumniatorem dc complices suos , dc fraudulenter aut debiliter, quod ad judices, tractatus non est , dc eomtemptibiliter, quod ad Ecclesiae dignitatem, oc ignominiose, dc ipse competenti seeuritate rerepta ad judicium revertetur. Dicat ergo probus vir&diseretus hoe, dc ut eonsilio ejus adquie statur, sae ilε obtinebit. Nee eredibile est, quod etiam Arelii . Synagogus vester aliter sentiat, licet eontrarium praedicare non erubeseat . Sed ipse dc omnes sui soli si e dentium soliditate gaudeam ,

se ut eis respondet conscientia, quod juste dc ad honorem Eeelesiae Dei ibi tractatus est Arehi . Episeopus . Et omnes qui Λrchl-Synagogo consentiunt, simili versentur in calculo. Quia ergo Λrehi-Epi seopus semel iniquam sententiam reportaverat, Ac

videbat ex malitia persecutoris di debilitate judieum

immine

238쪽

S. THOMAE CANTUAR. LIB. II.

amminere nequiorem , deeIinavit iudicium, camiam transferens ad audientiam ejus, qui fidelium omnium judex est a Domino eo ni itutus , & locum adiit, eui specialiter mandata est omnium Saeerdotalium decisio caussarum . Nee hoe de jure Imperatorum aut Canonum, sed ipsius Dei aut hori tate dieentis per Moysen : si ambiguum apud te judicium esse perspexeris luter sanguinem et

sangu ηem , inter eausam er eausam, lepram ct non D. ram, adpende ad locum quem elegit Dom aut , ad sacerdotes Levitici generis , θ' Iudicem , qui proe-ν t. Aut noluerit obedire sacerdotis Imperio , qui eo rempore minoirat Domino, morietur homo ille er auferes malum de Israel. Eeee quod a judi eici Saeerdo, tum nec causam ex eipit nee personam, licet alias Perseipsos, alias per ministros Viearios Eeelesie decidant Saeerdotes. Nonne in persona Saeerdotii EcelesiaeDoctores fideliter tradunt Hieremis dictum: Ecce eootitui te hoste super gentes o super Regna, ut evellas, o disperdas, es disjer , aedis es, erptantes Quid ergo peccavit Dominus Cantuariensis, si appellavit, si prospexit sibi, si pepereit Episcopis, quos iterato oportebat ad damnationem dc ignominiam perperam judicare, aut Regiae indigna. ltionis intolerabile subire dispendium aliter a ltem pars adversa , quae & ipsa appellationem instituit, causam prosecuta sit, qua modestia, qua linceritate versata sit, dc cum Glesia dc eum adversario, novit Deus, de judieet, dc vobis ignotum esse non potest . Se ipsum poterit quis irridere , dc tex: re dolos in animam suam, sed profecto Deus non irridetur. Biennium jam elapsum est, tempus videlicet quod appellantibus suffragatur, eoque evoluto pro parte Domini Cantuarie sis est lata sententia . Et si adhue ex dispensatione quorundam rerum executio disseratur , omnibus autem jam persti alam est

Deum timentibus, quod Archi. Episeopus& sui imiustὰ proseripti sunt. Quo enim jure confiseati sunt redditus Cleri eorum, dc qua Episcoporrum patientia Ecelesiae Ac bona Altaris Christi miseeutoribus Ee-e Iesiae ad libitum exponuntur' justitia proscripsit innocentes sine delectu professionis dc ordinis,

aetatis di sexus δ Quis unquam tanta immanitate distraxit copulam nuptiarum λ Et tamen ei qui facit ham, ab Episcopis innocentiae de justitiae testi.

monium redditur, ut in iuam confusionem dc per. nielem dieere dc feribere non erubescant: usuis Rex dulce putat obsequium, eum monetur , ut corrigat , s 1a deliquit in Deum. Ergo aut ex eorum senten. tia non delinquit, aut ei infideliter gratum de debitum obsequium subtrahunt, aut palam mentiun tur in capita Ra: σ3, quac mentitur, ocreditammam . Non est qui audeat ei denunciare, quod expedit audienti pariter & dicenti. Non est, qui dicat eum Moyser Dimule populum Domini eum omnibus quae ipsius sunt , ut et fare ut is Deserto . Non est qui trium dierum vacationem impetret Ct

vo degenti sub Moyse δ: Aaron, id est , ineuItude ritu Divini Sacrifieii eupata. Et qui dem credibile est, quod si hie praesentes essent Moyses Sc Aaron ad ostium ejus, cujus innocentia prae

dicatur, aut eis omnino non pateret accessus, aut negaretur auditus, aut quod ibi non invenerunt , sup Pliciis aut eerte contumeliis ameeremur. Ne

que enim destini Iamnes , dc Mambre, qui Spiri ritui Sancto resistanc. Λrehitosel multos in delibe-Cbris. Lupi opera Tom. X. l

ratione reliquit haeredes, qui infatuant animas Priscipum, de contra De a proferunt, de praeferunt consilium tox iratum . Quid enim aliud nune in Cantuariensi Λrchi- Episcopo persequuntur . nisi quia in conspectu Regum ausus est Dei justitiam protestari, tueti Legem Ecclesiae, tueri libertatem Certae dum magnifieus erat nugator in Curia, dum Legis contemptor videbatur de CIeri, dum stultiles cum potentioribus sectabatur ineptias , magnus habebatur, cIarus erat dc acceptus omnibus, di istus dignissimus summo Ponti fieto ab universis conelamabatur de singulis. Sed ex quo in Pontificem sublimatus suae memor eonditionis de professionis exprimere voluit Saeerdotem, de verbo Dei maluit uti magistroquim populo, si his est eis inimicus vera dicens, dc vitam corrigens, ut de hi impleant mensuram patrum suorum. Quia ex eaussa simili

Prophetas & Apostolos perseeuti sunt, Zc quidam eorum adhue Martyres Christi, id est , testes verblatis 3c justitiae persequuntur. Quid in Helia perseeuti sunt Achab dc Ierabel ' Nempe Religionis ora. eulum, testimonium fidei, justitiae professionem ,

exterminium idololatriae, medelam vitiorum, criminum abolitionem. Paulus dc Petrus gladium Nero. nis evasissent, immo nee ineutrissent inimieitias , nisi voluptatibus hominum dc erroribus contraria praedi eassent. Nemo enim in aliquo persecutus est , quod erat, aut quod dicebatur Helias. Nemo punivit aliquem, quia Petrus esset aut Paulus. Et Ioannes tutus esset in eonspectu Herodis, nisi dimisret: Non luet tibi babera uxorem Fratris tuι. Nublus enim evasit in tantam tyrannidem, ut naturam persequeretur. Sed frequens est, de multis vulgatur exemplis, quia veritas odium parit. Qui ergo persequuntur in hae caussa Cantuariensem Arehi.

Episcopum, non hoc persequuntur, quod Thomas est, quod natione Londoniensis, Getieus professione, gradu Saeerdos, Episcopus dignitate, sed quod an nunciat populo Dei scelera eorum, dc ut Legem Dei audiant, de obediant prinei pes Sodom

rum , dc populus Gommorrhae. Qid est quod γγ sequuntur Prosecto Apostolorum Spiritus de Pre phetarum , Spiritus justitiae de veritatis, Spiritus patris δc filii, de indubitanter Spiritus Sanctus. Et si ipse Paulus aut Ioannes quod scripsi praesentialiter

doceret in carne , aut torqueretur suppliciis, aut ad minus ei dieeretur: meede a nobis, scientiam vis

mel loeutus Deus, & id ipsum secundo non repetit,

nee ad eruditionem vivorum suscitat mortuos , eum

in Melesia praesentes sint Moyses dc Prophetae, ut audiantur δc doceant populum ; dc ut pars , quae τerbo in mini condemnatur , ex sententia Moysi de Prophetarum alteri victoriam redat, applicetur

Ephod, ubi manifestatio est veritatis At judieii ;dc respondeatur unicuique secundum opera sua . Formam hane non declinat Arehi. Episcopus neque sui, Immo optant dc orant, ut de vultu verbi

Dei, iJest, Legis Divinae, judietum illorum prodeat , di oculi Domini deelarent aequitatem . Si quid enim exigit, quod Legi Dei repugnet, si de verbo

Dei nituntur eonsuetudines, quae petuntur ad verias Melesiam, libenter cedet , dc de eontradictione Ac vexatione partis adversae satisfaciet libens .

Quod si mussa ejus innititur verbo Dei, si ei adis sistunt Apostoli de Prophetae , nemo eum aut suos,

239쪽

per gratiam Dei, avellet a fide ista. His est enim in Christiano justissima caussa exilii , pro qua non

modo substantiam ponere debet, sed animam suam. Iam enim sola iniquitas consuetudinum & aequitas Divinae Legis ab adverso consigunt, dc de causa pecuniaria, quae tunc quidem simulabitur , &in veritate nulla erat, nec mentio est . Adversus

haec justa sngit, machinatur, & in pelle vulpecu- Iaborat improbitas, sed mentitur iniquitas sibi,

non attendens , aut dissimulans , quoniam suavis

est homini panis mendae ii, sed per ea implebituros ea levit. Sed profecto unum est , quod omnes mirati, immo dolere debent, illos videlicet Cantuariensibus exulibus insultare, pro quorum libertate Cantuarienses ad omnia discrimina devove. runt. Illi pro communi libertate versantur in to

culari, dc quis adstitit illis Illi satagunt ut haereditas Domini liberetur 1 servitute, dc ad ollas

carnium & allia AEgyptiorum voto recurrunt, qui in libertatem suerant educendi . Utique miserabiliores sunt omnibus gentibus, si hic proseribuntur, affliguntur, de deputamur cum impiis, si consolationem a Domino non expectant, si exulantibus conscientia non respondet ad meritum, si in persecutionibus caustam non habent Christum . Deri. det eos prudentia carnis , quae ab eventu merita pensat, sed Deus consolatur eos in tribulatione sua, tandem responsurus dc illis , qui mundo lenocinantur, dc cervicalia ponunt sub capitibus, universae aetatis, dc pulvinaria sub omni cubito, manus communicantes excommunicatis, claves Ecc Iosiae ludibrio habentes, de putantes Legem Dei nihil aliud esse quam verba . Nos interim Deo in om-oibus suis donis gratias agimus, dc maxime quod nos dignatus est illorum numero aggregare , qui persecutionem pro justitia patiuntur. Suscepimus de manu Domini dulcia, de quibus saepe ad perniciem nostram abusi sumus: quare & ab ipso aequanimiter suseipiemus amara ad medicinam , in prosectum salutis nostrae. Sive vivimus, sive morimur, Domini sumus, ut id solum peti oporteat ab amicis , quatenus exilii nostri angustias sublevent orationibus suis, ut non deficiat fides nostra , sed deas

fictione salutem nobis, de Ecclesiae pacem & libertatem misericorditer operetur.

ROMANOS xmieis verba dare iam nemo mi.

ratur . Quia percelebre est de innotuit universis, quod apud eos Quantism quisque sis nummorum δεndu is area , tantum habet mei . Et plerumque, obliquata mente Legum & Canonum , qui munere potior est, potentior est . Si m. go ibi duplieitas reperitur, nihil accidit inopinatum, cum frequens sit, ut Divina Lex dispendium patiatur, ubi dispensandi necessitatem fingit avari.

tia, clim tamen aequitatis eversionem dc honestatis ludibrium nunquam ratio introducat . Verumt

men, unde gratias Deo& Domino Papae, adhuebetio nobistum agi eenseo , quod ad tot Ac tanta

tonitrua comminationum, ad tot & tantarum prinad machinas Baalamitarum ,

quas subornatis de exquisitis mendaciis ab oriente usque in Stelliam dolo multiplici erexerunt, non

omnino stactus est, sed, ut arbitror, artem eorum arte conatur eludere, de furoris impetum stangere ratione, de sapientia declinare. Laudes tamen ejus, prout meruit, in fine canam, nee inchoatae virtutis auspieiis exultabo,nisi perseverantia meritorum finem deduxerit ad triumphum. Interim vero in parteci meliorem interpretanda sunt omnia , praesertiae opera Patris θ: Domini, quae non constat in per edisitate criminis contineri. Hic autem puto negi, stilli pro quo intercedit, verba potius esse data , quam vobis, eum in litteris ad vos destinatis, post cod. silium, post preces rei summa in vestrae dilectionis

arbitrium conseratur. Et cum relaxando Domino Sares beriensi adhuc preces vobis porrigat, persp-cuum est, quod sententiam Cardinalium aut igno. ravit, aut ratam habendam esse non credit. Dquamvis credam , quod Episcopus ante reditum Nunciorum suorum his litteris non utetur, vel quia

lime forma negotii Regi displicebit, vel quia Arehi Diaeoni consilio plenius desiderat informari, si tumen eis usus fuerit, credo indubitanter, quod vos exspectabitis reditum Nunciorum vestrorum , dc ab ipsis, annuente Domino, audietis quid possitis , aut quid expediat. Caeterum nostis me Domini Sares beriensis 1 multo tempore debitorem, de Deus novit, quantum infortunio ejus eompatiar, ideo, que quod semper feci, oc authore Domino, Distutus sum, omni devotione supplico, ut ipsius, quan tum salva honestate Ecclesiae& vestra poteritis, misereamini, nec a me unquam aliud consilium audie. tis. Cum illi redierint, qui hine inde Romam pro. Disti sunt, confido quod causa nostra plenius eluce stet, dc Deo propitiante reformabitur in statum m

liorem. Precor autem , ut quam cito redierint, rabhi per vos, quae reserenda attulerint, innotescant.

EPISTOLA LXV.

Ioanni Pictaviensi Episcopo Ioannes Sares breuint.

BENEFICIA saepe eonseruntur invitis, &eum,

qui in suam perniciem properat , revocare charitas consuevit. Quod utinam Rex Anglorum experiatur. Debitores enim ei sumus, & uterque nostrum , si fieri posset, ei debet, ex multis caussis, quas enunciare longum est, ea quae ad la Iutem pertinentdc honorem, diligentissime providere, dc quantumlibet detrectantem revocare ab his , quae dispendium salutis asserunt. Quis enim non doleat tantum Principem, dc Eeclesiae Dei tam necesH-rium, in eo sortunae calculo positum, ut impe IIeα- te eonsilio reproborum, in suam& liberorum suorum, quὶm Deus avertat, subversionem totus Praeceps currere videatur Ex quo Melesiam Dei . quod sine dolore dc gemitu nec dicere nec meminisse possum, vexare coepit , de proseribere irin centes, statim excitavit ei Deus hostes undiqudi . dc tantam vexationem, ut vix sedari possit aetate nostra. Loeus hie nimis conspicuus est, undique patens 1 Britanniarum extremis finibus usque ad novissimos terminos Galliarum . Ergo in eo diutius immorari nee oportet nec expedit. Foedericus ille

sthimiatieus insignis, dum in Eeelesiam maliticiscis de erudelius saevit, factus est Ex-Λugustus . re

240쪽

S. THOMAE CANTUAR. LIB. II.

eis petauctus est, ut iam optaverit Italiam perdidi Dst, quam retinere non pinest. Timeo ne praelatus Rex, ambulans in viis ejus, exitum, quod Deus impediat, similem consequatur . Profecto mirum aest, quod nullus Religiosorum ei denuneiat tanta perieula imminere. Quid faeiunt nunc illi Grandi- Montini, quos ille adeo diligere consuevit & vendi

rati Ubi nune Fontis ebraudi fides de servor in Domino λ Cretheonfido, quod si ille Melesiae parem reddiderit, di reeesserit , via mala, propitiabitur illi Deus, & impendentia pericula transseret' inmorius. Nam ct Λehab, qui reveritus est iaciem Domini, Divinae eomminationis flagella deelinavit . Seriptum quoque memini, quod in proverbiis legitur e Cum placuerint m M viae hominιι , inimicos quoque ejus tamenet ad pacem . Si ergo expedire credideritis, preeor attentius, quatenus pro retis ,

ut ancti illi Grandi. Montani, vel alii quos beni

gnilis audire consuevit, eum statuant contra faciem suam, commonentes redire ad eor, & declinate , vestigiis Foederi ei, ne Domino irascente tyrannum,

quem habuit in eulpa praeambulam, praevium habeat in ruinam . Nee desistant , si obdurestit ad Preces, si irascitur ad comminationes ; meminerint potita illud Catonianum et Cumque moner ah quem , me se velit ipse moneri, si tibi fis chaos , noli de ere cratis. Si vero sapiat, audiet illos, dc per se ipsum cum Domino Cantuariensi satiet pacem: nee mediante Romano Pontifice, nee Rege Fcan corum , nec opera Cardinalium, nec aliquo praeter illum, qui medius est , ubicumque duo vel tres congregantur in nomine ejus. Sed istud adimpleri non potest, n; si ipsi personaliter eolloquantur, Ssibi mutuo de se ad invi rem fecerint fidem . Seio enim , quod si alter posset de altero confidere, ipsi sibi optimam dictarent dc inirent concordiae formam. Et quidem Rex benE plenam de Λrchi - Episcopo , se ut certissime arbitror, posset habere fiduciam , quia vir religiosus est, dc id dumtaxat agere studet, quod ad gloriam Dei profietat , dc ei eonserat ad salutem. Rediens nuper a Sancto AEgidio sanus de incolumis, per ipsum ti an situm feci, dc tam eum quam Coexules suos sanos esse gavisus sum, de in Divinis exercitiis occupatos. Exspectabat Nuneios suos 1 Sede Λpostoliea redeuntes, ta quia incertum est quatenus profuerint, quid luper eo stribendum

sit, nescio. Parvum munusculum vobis mittit frater meus, sibi nuper transmissum, in quo , si placet , potius metiemini devotionem mittentist, quam gratiam vel usum muneris. De his quae vertuntur inter Reges, quid scribam nestio, quia adhue incertum , quid Nuneii Regis Anglie, qui ad Comitem

Henricum tam crebro di icurrunt, valeant obtinere. Comes enim procurat apud Regem Franeorum cau-

malterius Regis. Dominus Wilhelmus Papiensis interfuit ordinationi Carnotensis Electi, viri quidem niagnae spei, dc famae clarissimae, di magnae amihoritatis, dc vitium multarum in Regno Franeorum, qui Domino Cantuariensi δc suis patroeinium, consilium, dc auxi Iium singulariter praestat . V bis autem desiderat esse familiaris, dc utinam qua a.doque, Deo propitiante, amicitiam ulterius ineatis . Non est enim in Cleto Francorum, ut ex animi isntentia loquar, qui eum prudentia dc eloquen.

tia antecedat .

EX quo prospere per Dei gratiam ei rea media in

Quadragesimam Sancto aegidio reversus sim, tuam, dilectissime, super his, quae in Franeia & Italia gerebantur, praemunire deerevi Charisa tem . Scio enim quia interdis expedit, de saep/ j

cundum est praenosse temporum motus, de quasi satorum lariem ex his, quae nutu Divino mortalium praeveniunt mentes, contemplati. Sed quia de pa-ee Regum tractabatur, de Fredericiis fractus eri

mine de pertinacia sebismatis simulabat se velle ad Catholicam redire unitatem, propositum distuli .

donee plenius innotelaeret , quem negotia tanta sortirentur eventum. Cum enim Theutonicus tyrannus is miret se militum praesidio destitutum , de Italiae civitates in ipsum irruere properarent, dc ipse temeritate suorum, qui Nobilem quemdam Papie n.

sem execreaverant, Papiae minime tutus esset, eique Μautianensis se obsistetet, ut Lombardorum manus nulla ratione posse evadere videretur, spis mitis Blandia tensis de Μatehionis Montis Femtati stetus auxilio, di venit in terram Marehionis, relictis triginta obsidibus Lombardorum apud Blandiatum zbΛlios autem obsides, quos acceperat ,

per castra Marehionis divisit eustodiendos, di ipse

eum praelato Comite dc Mare hi ne, quia eum Lom bardi congregato exere itu usque ad viginti millia militum prosequebantur, de obsidere decreverant, per eastella quasi in umbra mortis latitans fugIt bat, ut vix, seut aiunt probi viri, pleni fide de authoritate, qui interfuerunt, duobus diebus aut tri. bus auderet in eodem hospitio pernoctare. Hane

miseriam tyranni , aut potius gloriam Dei , de Eeelesiae eonsolationem, de vestratibus quidam vi derunt Canon iei Noviomenses, dc Nuneii Comi tis Henrici, de Nostratibus autem Legati illustris Regis Anglorum, illue profecti variis ex caussis Noviomenses enim Archi-Diaeonum suum Bonisaeium, Italiae inrehionem , quem elegerant in Episcopum, virum honestum, de tota sthismatis

tempestate Catholicum, reducere quaerebant. Comes Henrieus statum explorabat Imperii. Nune liveto Regis Λngliae juramenta praestiterunt de Matrimonio contrahendo inter Filium praefati Mar-ehionis de Sororem Regis Scottae, de ad saep4 dictum tyrannum Legatione functi sunt, ut de opi.

nione multorum loquar , quo sie vires dc familiaritatem praetendentes Imrrii terreant Franeos .

Sed ealliditas haee in eontrarium prorsus exitum pergit. Franci siquidem magis animantur, dum vident hostes quasi desolatos, immo desperatos emendieata suffragia quaeritare, dc illos implorare

patronos, quibus opus est desensore. Dum itaque in tantis versaretur Imperator angustiis, & omni.no desperaret de exitu, contractum habuit cum viris Religiosis, quos eonstabat esse fideles Domini Papae, simulans se eum Ecclesia Dei pacem elusa.cturum. Est autem in Domo Carthusiensi vir ad . modum ReIigiosus, quondam similiari mus Imi per tori, qui ab eo pridem recessetat ob conscie n. tiam schisinatis, & ei plurimo eompatiebatur assinu.

SEARCH

MENU NAVIGATION