장음표시 사용
141쪽
propinquantem, in imperium ipse ut sperabat admissus dea.
specta se, anteponeret Eusebiae matrimonium tunc reginae, decore corporis inter multas foeminas excellentis. Quibus litteris occulte, quantum fieri potuit, missis, ancilla quae do mina dictante perscripserat, reversis omnibus e procinctu, sexemplum ferens ad Barbationem noctis prima quiete confugit, avideq; suscepta, chartulam prodidit. Hocque indiacio ille confisus, ut erat ad criminandum aptissimus,principi detulit: atque ex usu, nec mora ulla negotio tributa nec quiete ; Barbatio epistolam suscepissu con ess, .& mulier scripsisse documento convicta non levi, cervicibus interiere praecisis. Hisque puniris, quaestiones longe serpeban , vexatique multi nocentes sunt,& innocentes. Inter quos etiam Valentinus e primicerio proieciqnim tribunus, ut conscius inter complures alios torrus aliquoties supervixit,
penitus quiq erat gestum ignorans. Ideoque ad injuriae perticulique compensationem, ducis in Illyrico meruit potestatem. Erat autem idem Barbatio subagrestis arrogantisq; propositi, ea re multis exosus, quod dedunt domesticos protectores sub Gallo regeret Caesare, proditor erat & perfi- Rodus: M post ejus excessiim nobilioris militiae fastu elatus,in Iulianum itidem Caesarem paria confingebat, crebroque de- testantibus bonis sub Augusti patulis auribus multa garriebat & serva. Ignorans profecto vetus Aristotelis sapiens
dictim, qui Callisthenem sectatorem dc propinquum suum asadr em Alexandrum mittens, ei saepe mandabat, ut quam- rarissime & jucunde apud hominem loqueretur, Vitae pol statem & necis in acie linguae portantem. Ne sit hoc mirum, homines profutura discernere nonnunquam & nocentia, quorum mentes cognatas coelestibus arbitramur anima- g. tiaratione carentia falutem suam interdum alto tueri silentio solent: ut exemplum est hoc perquam notum. Linquentes Orientem anseres ob calorem,plagamque petenteS Occiduam,cum Diuiliroes by Coos e
142쪽
LIBER XVIII. Iasdam, cum montem penetrare coeperint Taurum aquilis a undantem , timentes fortissimas volucres, rostra lapillis oc- .cludunt, ne eis eliciat vel necessitas extrema clangorenti:
iisdemque collibus agiliore Volatu transcursis projiciun s calculos, atque ita securius pergunt. Dum apud Sirmiur haec diligentia quaeruntnr impensa, Orientis mrtuna periculorum terribiles tubas inflabat. Rex enim Persidis ferarum tgentium quas placarat adjumentis accinctus, augendi l, regni cupiditate super homines flagrans, arma viresque para- . io bat & commeatus, consilia tartareis manibus miscens, <raestigiatores omnes consulens de futuris: hisque satis col-ectis pcrvadere cumsta prima Verni temperie cogitabat. Et cum haec primo rumores, deinde nuntii certi perferrentia, omnesque suspensos adventantium calamitatum complica- Is rei magna formido, comitatensis fabrica eandem incudemo ut dicitur diu noctuque tundendo ad spadonum arbitriunta, Imperatori suspicaci ac timido intendebat Ursicinum, velut vultus Gorgonei torvitatem: Haec saepe taliaque replicans,' quod interempto Silvano, quasi penuria meliorum ad tuen-2o das partes Eoas denuo missus, altius anhelabat. Hac autem assentandi nimia laeditate mercari complures nitebantur Eusebii favorem,cubiculi tunc praepositi apud quem si vera dici debent multa Constantius potuit, antedicti magistri e- 'quitum salutem acriter impugnantis, ratione bifaria: quod ,
as omnium solus nec opis ejus egebat ut caeteri,& domo sua
non cederet Antiochiae, quam molestissime flagitabat. Qui
ut coluber copia virus exuberans natorum multitudine in etiam tum aegre serpentem mcitans ad nocendum, emittebat
cubicularios jam agultos: ut inter ministeria vitae secretioris,3 O gracilitate vocis semper puerilis & blandae, apud principis
aures nimium patulas, eXistimationem viri fortis invidia
gravi pulsarent: & brevi jussa fecerunt. Horum & similium taedio juvat veterem laudare Domitianum, qui licet patriR stata,
143쪽
fratriq; dissimilis memoriam nominis sui inexpiabili detestatatione perfudit, tamen receptissima inclaruit lege, qua minaciter interdixerat, ne intra terminos jurisdictionis Romanae castraret quisquam puerum: quod ni contigisset,quis eorum ferret examina, quorum paucitas dissicile toleratin Actum s. est tamen cautis, ne ut fingebat, rursus accitus idem Vrsicinus metu cuncta turbaret, sed cum fors copiam detulisset, raperetur ad mortem. Haec operientibus illis, & ancipiti Gogitatione districtis, nobis apud Samosatam, Comageni quondam regni clariisimam sedem, parumper morantibus,
repente novi motus rumoribus densis audiuntur 6c conse tis; quod docebit orationis progrediens exitus. Antoninus quidam ex mercatore opulento rationarius apparitor, Me 1opotamiae ducis tunc protector, exercitatus & prudens, perque omnes illas notissimus terras, aviditate quorundam Is nexus ingentibus damnis, cum jurgando contra potentes
se magis magisque injustitia frangi contemplaretur,ad deferirendam potioribus gratiam,qui spectabant negotium,inclinatus, ne contra acumina calcitraret, flexit se in blanditias 'molliores: confessisque debitum per colludia in nome in , ata fisci translatum, jamque ausurus immania,rimabatur tectius reip. membra totius. Mutriusque linguae litteras sciens, circa ratiocinia versabatur, qui vel quarum virium milites ubi agant, vel procinctus tempore quos tuerentur, describens :Itidem armorum & commeatuum copiae, alia que usui bello as futura, an abunde suppetant, indefesta scitatione percontans. Et cum totius Orientis didicisset interna, virorum
stipendiique parte maxima per Illyricum distributa ubi distinebatur ex negociis seriis Imperator: adlapsuro jam praestituto dic solvendae pecuniae, quam per syngrapham de- 3
bere se confiteri vi metuq; compulsus est, cum omnibus soprospiceret undique periculis opprimendum, largitionunta Comite ad alterius gratiam inscuius perurgente, fugam a d. Persax
144쪽
LIBER x vi 11.In Persas cum conjuge, liberis,& omni vinculo charitatum ingenti molimine conabatur. Atque ut lateret stationarios
milites, fundum in Hiaspide, qui locus Tigridis fluentis adluitur, pretio non magno mercatur. Hocque commentos cum nullus causana veniendi ad extremas Romani limitis partes, jamposses brem cum plurimis auderet exigere, per familiares ridos peritosque naiadi occultis si e colloquiis cum Sapore habitis, qui tractus omnes adversos ducis potestate tunc tuebatur, & antea cognitus misib a Persicis ca-io stris auxilio virorum pernicium lembis impositus, cum omni
penatum dulcedine nocte concubia transfietat, re contraria, specie Zopyri illius similis Babylonii proditoris. Rebus
per Mesopotamiam in hunc statum deductis , Palatina coia nors palinodiam in exitium concinens nostrum, invenies tandem ansam nocendi fortissimo viro, autore S incitatore coetu spadonum: qui feri & avidi semper,carentesque ne cessitudinibus caeteris,divitias solas ut filiolas jucundissimas amplectuntur. Stetitq; sententia, ut Sabinianus vietus quudem senex & bene nummarus ,sed imbellis & ignavus. & abzo impetranda magisterii dignitate per o uritatem adhuc longe discretus,praeficiendus Eois partibus mitteretur: Vrsicinus vero curaturus pedestrem militiam, M succenurus Barbationi ad comitatum reVerteretur,quo praesenS rerum no-
Varum avidus concitor ut jactabant, a gravibus inimicis Scas metuendis incesseretur. Dum haec in castris Constantii qua. si per lustra aguntur,ia scenam, & diribitores venundatae subito potestatis pretium per potiores diffunditant domos, Antoninus ad regis hyberna perductus aventer suscipitur r& apicis nobilitatus autoritate quo honore participanturgo menta rePles, & meritorum apud Persas ad suadendunt, fere V que sententias in concionibus ora panduntur non contis,nec remulco ut ajunt id est,non flexiloquis ambagibus,vel obsturisAd velificatione plena in remp. ferebatur e
145쪽
eundemque incitans regem, ut quondam Maharbal lentitudinis increpans Annibalem, polle cum vincere, sed victoria uti nescire, assidue praedicabat. Educatus enim in medio, ut rerum omnium gnarus, auditorum nactus vigiles, sensus& aurium delinimenta captantes, nec laudantium, sed secum dum Homericos Phaeacas cum silentio admiransium, jam inde quadragesimi anni memoriam replicabat: post bellorum assiduos casus, & maxime apud Hileiam & Singaram, ubi acerrima illa nosturna cCncertatione pugnatum est, nostrorum copiis ingenti strage confossis,quasi dirimente quodam medio feciali, Persas nondum Aedesiam, nec pontes Euphratis tetigine victores: quos armipotentia fretos suc- 'cessibusque magnificis, ita dilatalle decuerat rem eo maxume tempore, quo diuturnis bellorum civilium motibus sanguis utrimque Romani roboris fundebatur. His ac talibus subinde inter epulas sobrius perfuga, ubi de apparatu bellorum & seriis rebus apud eos Grajorum more veterum consultatur, regem inccndebat ardentem, ut exacta Fyeme statim arma, sectus fortunae suae magnitudine, concitaret: ipse quoque in multis ac necessariis operam suam fidenter pro- ΣΟmittens. Sub iisdem fere diebus labinianus adepta repentina potestate sumatus, & Ciliciae fines ingrestus, docendri suo Principis litteras dedit hortantis, ut ad comitatum dignitate afficiendus superiore citius properaret: eo necessit ta- tum articulo, quo etiam si apud Thulen moraretur Ursicianus, acciri eum magnitudo rerum ratione probabili flagitabat : utpote disciplinae veteris, & longo usu bellandi artis Persicae scientissimum. Qu9 rumore provinciis percitis, ordines civitatum & populi decretis & acclamationibus densis, injecta manu detinebant penes se publicum defen- SO.sorem, memores quod relictus ad sui tutclam, cum inerti &umbratili milite, nihil amiserat per decennium i simul metuentes saluti, quod tempore dubio remoto illo advenisse ho-
146쪽
' . LIBER XVIII. 133'minem compererant inertissimum. Credimus, neque enim dubium est, per aerios tramites famam Naepetem volitare,
cujus indicio haec gesta pandente, consiliorum apud Persas summa proponcbatur: & multis ultro citroque deliberatis 1 placuit, Antonino suadente, ut Ursicino procul amoto,despectoque novello duce, posthabitis civitatum perniciosis obsidiis, perrumperetur Euphrates, ireturque prorsus: ut occupari possint provinciae, fama celeritate praeventa, omnibus ante bellis nisi temporibus Gallieni intactae, pace io que longissima locupletes: cujus rei,prosperante deo, ductorem commodissimum fore spondebat. Laudato firmato l,
concordi omnium Voluntate consilio, conversisque univcrsis ad ea quae erant citius congerenda, commeatuS,militeS, arma, caeteraque instrumenta, quae poscebat procinctus ad- IF ventans, perpetua hyeme parabantur. Nos interea paulisper cis Taurum morati, ex impcrio ad partes Italiae festinantes, prope flumen venimus Hebrum, ex Odrysarura tamontibus decurrentem: ibiq; Principis scripta suscepimus, jubentia omni causatione posthabita reverti Mesopotamia i O am sine apparitione, nullam expeditionem curaturi periculosam ad alium omni potestate translata. Quod ideo per molestos formatores imperiis ruebatur , ut si Peisae frustra habiti re distent ad sua, ducis novi virtuti facinus assignaretur egregium: si fortuna sequior ingruis let, Ursicinus reus
23 proditor Rei p. deferretur. Agitati ita sine rationibus, diu cunctati, revel sique fastidii plenum Sabinianum inveniamus , hominem mediocris staturae, & parvi angustiq; animi,
vix sine turpi metu sussicientem ad levem convivii, nedum praelii strepitum perferendum: tamen quoniam speculat w res apparatus omnes apud hostes fervere constanti adseve- . ratione perfugis concinentibus affirmabant, oscitante homunculo Nisibin prope venimus utilia paraturi, ne dissimu- .lantes obsidium Persae civitati supervenirent incautae. Dam-
147쪽
que intra muros maturanda perurgerentur, fumus mican
tesque ignes assidui a Tigride per castra Maurorum,&Sisara, & conlimitia reliqua adusque civitatem continui perlucebant, solito crebriores erupulchostium vastatorias manus superato flumine permonstrantes. qua causa ne occu- eparentur itinera, celeri cursu praegressi , cum ad secundum
lapidem venissemus, liberali forma puerum Torquatum, ut conjectabamus, octennem, in aggeris medio vidimus eju- lantein, ingenui cujusdam filium, ut ajebat quem mater dum imminentium hostium terrore percita fugeret, impeditior Ioitrepidando reliquerat solum. Hunc dum imperatu ducis milerati commotique, impositum zquo prae me ferens ad
εivitatem reduco, cicumvallato murorum ambitu,praedato
res latius vagabantur. Et quia me obsidionales aerumnae terrebant, intra semiclausam posticam evolato puero, no-Is strorum agmen agilitate volucri repetebam exanimis: nec
multum fuit quin caperer. Nam cum Abdigidum quendam tribunum fugientem cum calone ala sequeretur hostilis, lapsoque per fugam domino servum deprcnensum, cum ego rapido ictu transirem, interrogassent quiseampnefectus sit iudex, audissentque Ursicinum paulo ante urbem ingres.ssim, montem IZalam petere, occiso indice minimum quae-
sui, complures nos irrequietis cursibus sectabantur. Quos cum jumenti agilitate praegressius, apud Amidam munimentum innrmum dispersis per pabulum equis recubantes no--τstros securius invenissem, porrecto extentus brachio,&summitatibus sagi contortis elatius, ademe hostes signo solito demonstrabam : iisdemque junctus unpetu communi ferebar, equo jam fatiscente. Terrebat autem nos plenilunium noctis, & planicies supina camporum, nulla si occu- 3 passet artior casus latibula praebere sufficiens; ubi nec arbo-- res, nec frutecta, nec quidquam praeter herbas humiles viaiebour. Excogitatum est ergo, ut aidente superposita lam- . pacto
148쪽
pade, SP circumligata ne rueret,jumentum solum quod eam vehebat, solutum line rectore laevorsus ire permitteretur, cum nos ad montanos excenus dextcra positos tenderemus: ut praelucere sebalem facem duci lenius gradienti Persae cres dentes, eum tenerent potissimum cursum: quod nisi fui stet praevisum,circumventi& capti sub ditionem venistemus ho- .stilem. Hoc extracti periculo,cum ad nemorosum quendam locum vineis arbustilo; pomiferis consitum, Mejacarire nΟ-mine veni nemus, cui fontes dedere vocabulum gelidi, lapsis io accolis omnibus, solum in remoto secessu latentem invenimus militem: qui oblatus duci, & locutus varia prae timore ideoque suspectus, adigente metu qui intentabatur, pandit rerum integram fidem: docetque quod apud Parisios natus in Galliis, & equestri militans turma, vindictam quondamu commissi facinoris timens, ad Persas abierat profugus :cX- indeque morum probitate spectata cortita conjuge, liberisq; susceptis,speculatorein se milliam ad nostra saepe veros nuntios reportane. At nunc se a Sapore & Nonodarco optimatibus millum, qui catervas ductaverant praedatorum, ad eos redire quae didicerat portaturum. Post naec adjectis quae agi in parte diversa norat, occiditur. Proinde curarum crescente solicitudine, inde passcius citis Amidam pro temporis copia venimus, civitatem postea sccutis cladibus inclytam . quo reUersiS e XploratoribuS nostris, in Uaginae internis as figuris notarum membranam reperimus scriptam, a Procopio ad nos perferri mandatam, quem legatum ad Persas antea misissim cum comite Lucilliano praedixi: haec consulto obscurius indicantem, ne captis bajulis, sensuque intellccho scriptorum, excitaretur materia funestissima : Amandatis
SQ procul Grajorum legatis,forsitan & necandis, rex longae Snon contentus Hellesponto , junctis Granici & Rindaci
pontibus, Asiam cum numerosis populis pervasuruS adU niet, suopte ingenio irritabilis & asperrimus, autore M in
149쪽
aeensore Hadriani quondam Romani Principis suecesibrem actum A conclamatum est, nisi caverit Graecia. Qui textussi ificabat Persarum regem,transitis fluminibus Anzaba αTigride, Antonino hortante dominium Orientis ast aretotius. His ob perplexitatem nimiam aegerrime lectis,co s. silium suscipitur prudens. Erat eo tempore satrapa Cordumnae quae obtemperabat potestati Persarum. Iovinianus nomine appellarus, in solo Romano adolescens nobiscum occulte sentiens: ea gratia,quod obsidatus sorte in Syria deten tus, & dulcedine liberalium studiorum illectiis, remeare ad in nostra ardenti desiderio gestiebat. Ad hunc missus ego cum centurione quodam fidis,imo,exploratius noscendi gratia quae gerebantur, per avios montes angustiasq; praecipites veni. Visusque & amtus, comiterque susceptus, causam,traesentiae meae uni illi confessus, adjuncto taciturno taliquo ,eorum perito, mittor ad praecelsas rupes exinde tange dia. stantes: unde nisi oculorum deficeret acies, ad quinquage simum usque lapidem, quodvis etiam minutissimum appar bat. Ibi morati integrum biduum, cum sol tertius affulsis m. cernebamus terrarum Omnes ambitus subjectos ,equos hori Mntas appellamus, agminibus oppletos innumeris,M animi gressum regem Vestis claritudine rutilantem. Quem juxtatas laevus incedebat Grumbates Chionitarum rex, aetate quia 'dem media rugosisque membris, sed mente quadam grandi
fica, multisque victoriarum insignibus nobilis: dextera rex is Albanorum, piat loco atque honore sublimis: post diam
tarii autoritate & potestatibus eminentes,quόs ordinunta domnium multitudo sequebatur, ex vicinarum gentium roboribus lecta, ad tolerandam rerum asperitatem diuturnis
sibus erudita. Eq, nobis Poriscum Thraciae oppidum, Ἱά
& agminatim intra consepta exercitus iecensitos Graeci. fabulosa narrabili cum nos cauti,vel ut verius dixerim timia
di, nihil exaggeremus, praeter ea quae fidei testimonia neques. dubia,
150쪽
L I B E R x v II I. IJ dubia, neque incerta monstrarunt. Postquamr ra Nineve Adiabene ingenti civitate transinissa, in medio pontis An-Σabae hostiis caesis extisque prosperantibus transiere laetissiami conjectantes nos relidum plebem omnem aegre pene
1 trare post triduum posse, cuius exinde ad satrapen reversi quievimus inspitalidus ossiciis recreati. Vndeper loca in
dem deserta x sola, magno necessitatis ducente solatio,cet rius quam potuit sperari reversi , confirmavimus animos haesitantium, unum e navalibus pontem transisse reges abs io que ulla circuitione perdoctos. Extemplo igitur equites citi mittuntur ad Cassianum Mesopotamiae ducem, rectoremque provinciae tunc Euphronium, compulsuri agrestes cum familiis & pecoribus universis ad tutiora transire,d agiliter deseri Carras oppidum invalidis circumdatum muris: super his campos omnes incendi, ne pabulorum suppeteret copia. Et imperatis sine mora completis, injecto igne, furentis elementi vis maxima, frumenta omni cum jam stipula flaventi turgerent, herbasque pubentes ira contorruit, ut adusque
E ratem, ab ipsis marginibus Tigridis, nihil viride cernea
ac retur. Tunc exustae sunt ferae complures, maximeque leo- .nes per ea loca sarrientes immaniter,consumi vel caecari sueti paulatim hoc modo. Inter harundineta Mesopotamiae
fluminum &frutecta leones vagantur innumeri,clementia
hyemis ibi mollissimae semper innocui. At ubi solis radiis
exarserit tempus,in regionibus aestu ambustis, vapore sid ris & magnitudine culicum agitantur, quorum examinibus . pereas terras referta sunt omnia. Et quoniam oculos quasi numida& lucentia membra eaedem appetunt volucres,palpebrarum libramentis mordicus insidentes, iidem leones cruciati diutius, aut fluminibus mersi sorbentur, ad quae r medii causa confugiunt, aut amissis oculis, quos unguibus crebro lacerantes effodiunt, immanius e*:rescunt: quod
ni fieret, universus Oriens hujusmodi bestiis abundare .s Dunia