장음표시 사용
121쪽
lcumeriam frustula,&qui de non citra ratiotima, siquidem haec fiu uia igitis etiam &caloris emeacia experta uita quoq; cum retorta vel ipsius parietibus quali lare ratione & caloris mensura in permistas partes lacrymarum agunt et ut sic magis stretiuε Oleosa substantia elevetur,nec propzer inaequale ustione vel propter logiore moram en pyreuma vel alium ingratum odore acquirant: denique stabuli vel silicum permissio hoc quoque commodi adfersiquod inflationem-ebullitione quorundam prohibeat,sicut in destillatione therebituhinat& mellis videre licetiuitimo notandum,quod librae uni speeterum . sex librae aquae aflundi soleant : dc quod multae etiam destillationes sine Vulcani ope pessiciantur: sie aliam spiritus vini absque omni igne,peculiari instrumento tripliciter praeparari potest, maximὶ vero
tempore hyberno. Sales pleriq; omnes per calcinationes fiunt: Muetacetanus tamen quosda etiam simplici aquae calidet infla . sione repetita elici posse existimat Sc quando varijs dis QtutionibusMitrationibus δc coagulationibus ad puritatem sunt adducti,ultimo in erus ibulum injecti ad rubedinem calcinatur vel etiam sublimantur, addito tartaro vel siniti,quod crassiores impuritates retineat. dc sic persecte dealbantuita. Postrema vero haec calcinatio non tu omnibus, sed in illis potissimum , qui majore diureticaro & diaphoreticam atq; deteri iam vim praesaeteris obtinere cupiuntonstituenda est. Crystalli vero ex ijsdem fiunt, si in crucibulo denuo candeScti aliquoties aqua propria Elvantur filirentur dc coagulentur, nil Theti senuina noviter affusa, di
122쪽
MEDICAMENT CHYMICOR. 79 gerantur,dc in loco friesdo collocentur,uin dum splendidissimos Eolus cry uallos parturia Sales iiisupcr fixi & volatiles uno eodemque artificio, per solam proprij liquoris mercurialis additionem procreari possunt; si in ovo figulari igneerelasti calefiant usque dum sudor erumpat: tunc enim sal fixus crystalloides pedem sistit: volatilis vero Dianae similis a
Hujusmodi essentiae licet silmmis& elmntissimis
Nirtutibus praeditae sint, non tamen carent ruis incommodis,ut quidam praestantissimi viri observarunt.Spiritus enim caput petunt: olea ventriculum conviscant&adhaerent: salia arrodunt δc extimulant.Unde nonnulli
commoti sunt, illas philoibphieE conjungere , & ex
combinatione horum trium primorum corporum Lapillum quendam philo phicum, seu clystum, ut aliIVocant,conficere, qui spiritus, olei de salis viribus -- praegnatus,sine omni noxa usurpari possi Artificium etiam olea in balsamicas reducendi es sentias adeo increbuit, ut nullus ferE pharmacopaeus existat, qui mediante sevo porcino vel cera alba halia- mos praeparare non audeat. Posteriorem modum priori multis de causis praeserrem, nisi elegantiorem, quem Quercetanus etiam adumbravit, didicerim,qui beneficio Lorchae omnis alienae qualitatis expertis,& cincturae vitalis pessicitur Hoc enim medio concinnati balsami nativum e lorem,odorem & saporem retinent, essectus exoptaris
simos proferunt,& iacili negotio,quod singulare habes, in tenuissimum pollinem redigi atq; ad multos annos
123쪽
Caesalp. in praxi.e, DE USU ET ABUSU contervari Phliuii K Vetrum Quum meus non ierit animus de praeparacionibus medicamen torum spagyricis exacte hoc loco agere,ied de quibusdam saltem Philochymicos admonere,cesib,&ad verum Spagyrienent. utendi modum me accingo, non ulla tamcn instaspari rus,cum de utilitate illarum verba fecero: varias autem eatque selcctistimas remediorum quorundam chymicorum mineralium descriptiones in rosario nOstro minerali spagyrico,producemus. Artificiose itaq; ac fideliter sic praeparatis medicamentis,rith inctus munere suo Chymicus : extra cancellos vero artis egrediens,& Medici per nam agmre volens,non statim ad aegros tanquam asinus ad pabulum accurrat, sed primo adhortatus sit illud, quod Prometheus , cum coelo ignem detulisset, eumque Satyrus exosculari vellet,admonbit: ut ne montiam illi,ac pollius mens , ex malo in imperitia successu , dolore afficiatur , caveat, atque illud prie caeteris animadvertat, ne suis remedijs naturam operantem stimulet aut impedia Nam avtveluti equum currentem praecipitabit,aut importune sine utilitate aegrotum amplius affliget,& in periculum duceo. Medicinae vero scopus sanitas est. Hanc violatam restituit sanatio, quam modo natura omnium pene morborum praestantissima Medicatrix sola & per se, nullo artis subsidio perficit, modo tamen arte indiget. Et haec quae arte fit Anatio dicitur curatio,quae est recta& conveniens remediorum usurpatio,pseudochymicis vel maxime abscondita, atq; idonea quantitate & Congrua utendi ratione completu
124쪽
MEDICAMENT CHYM4 COR. 81 Talis autem curario vera procedit methodo, sinerua omnis medicatio stolida & empirica: quemadmo-um enim,inquit Galenus, artifices mechanici utpluriumum errant absque perpendiculo & norma: ita medicus sine methodo si sanat aliquaudo, non arte, sedeam& ibi tuna id famia mam itaque methodum Medicus
ex Galeno communi nostro praeceptore perar, neces.sum est ; alias Hippocentauros proseret, ac inaniter ut implumas ciconeae subsaltantes,alas vibrabi
Quanquam vero Methodus quae breviter dicendo in cognitione & curatione morbi consistit & indicationum pluralitas ex sententia paracelsitarum locum non habere videtur, propterea, quod morbus duntaxat ex
triplici causa sit triplex, qui uni medicina generali,exeribus composita, curari queat : insuper non sentiam tmomus, quamdiu humidum radicate & calor nativus in suoesse & quantitatemaneatin unus sic vitae spiritus, a quo omnes actiones prodeunt , quae duo univeriai quadam medicina optime conservari possint, quaeque medicina secundum Ludium etiam line ulla infirmitatiscognitione orpori cum fiuctu administra hi queat,propterea,quod non tantum istentuIimana tura ei per suum instinctum, vim omnes naturales curandi infirmitates dederit, sed etio cum sit incorruptibilis & omnibus morbis contraria runtamen cum pauci adeo sint selices, ut tam divina & omnimatem ipsis contingat Medicina, imo nemo moder
norum gloriari possit, quod illam viderit; falsumque se
veram Ari Panacatam, propter innumeram &inexplicabilem morborum varietatem, reticendo luxationes
125쪽
qui b. method' medendi vocupatur, dc uberior singuloruexplic tio.rectuusum methodi ape
DE Usui ΕΤ ABUSU& alios morbos Cheirurgia egentes, ut firmissimis rationibus demonstratRulandus;particulari,illaque recta ingrediamur semita oporte Quicunque ero pie&d- morbos sanare cupit, primo omnium in chiemis mundi majoria rebus exemcitia sua ope Alchymiae instituat,uniusqtie rei principia, qui sal sit in ipsis, quo sulphure,quo Mercurio praedita singula si Paracelsice vel uniuscujusque rei temperiem δc virtutem si Galenice loqui velimus perscrucetur,postea morborum genera, ortus, causas ac symptomata investiget arsenicumne, an antimonium microcosmicum causa sit priusquam idonea , immania illa monstra enecandi,arma excogite . Ubi jam per signa morbos & symptomata inde prodeuntia,& utrorumq; causas investigavit, tum non protinus ad medicamenta sestinare debet, sed prius deliberiationem cum sex illis indicationum capitibus instituat oporte '' Primo,an scilicet curatio tentanda sit: vel an prognostico relinquendus sit aegeta. Quandoque enim Litus est morbum plane non attingere,quam Langer exemplo sit cancer exulceratus: unde Celsus ait: Est e prudentis hominis,eum qui servari non potest attingere . fHipp.Celclib. 1d Secundo,quid agendum: idq; apparet ex considerata natura morbi dc symptomatum: an stil.vacuandum,an restigerandum,an calefaciendum itidemq; quo auxili j genere & qua questrateta. Tertio,quantum: idq; - viruite potissimum conij-citur;& morbi magnitudine . Quarto,quando: id tempus, tristus & circumstantia morbi indicant . Quinto
126쪽
Quinto,ubi: positus membri Cstendia . , Sexto,quomodo agendum: de eo monent natura, & coindicantes circa aegrum circumstantiae: ut sunt,qtas,sexus,temperatura,consuetudo,regio,tempus anni & morbi. Atque dum demum tempus est,ut de idoneis instrumentis cogitet,nempe de medicame . tis, victu do manuali operatione, si ea videatur necessa- Hipp.lib.
Nos posterioribus omissis,de primo talem & principali instrumento,uidet cet medicamentis verba iaci
Apprehendamus itaque specifica & appropinita,
quae secundum Paracelsum morbum tollunt, seu taqua ignem, ut ad luem veneream extirpandam memcurium, ad lepram antimonium,adepilepsiam vitru lum vel cinabarim,ad sufiscationem uteri Jovem,ad se-brim ungaricam nitrum; vel alia idonea remedia . Utamur autem his methodice & κατα- oldianis siquidem inversio plerunque motbum condupli care 1blet memores indicationum, capitum nupetr memoratorum,& trito hoc versiculo compreheniarum:
An quid,nbi,quibusauxiliis,cur quomodo,quando. Plerunque autem evacuationem universalem meia mittamus, priusquam ad usum chymicarum ellentia. um accedamus: Commoda quippe corporis evacua-eio basis & fundamentum omnium medicarum cura-
ionum existimari debeo. Si enim ventriculo &in- . emnis viscidis & lentis humoribus refertis olea&spi. . itus calidos, subtiles dc quandoque adurentes usurpa L a re
127쪽
DE USU ET AB Usure velles, ingentium mox subsecutuarum obsti uctionum,& nephriticorum ac colicorum dolorum autor diei merereris. Recorderis quin etiam convenientis vehiculi, quo essentias tuas exhibeas: ilae enim exhibitae, nonnunquam circa orificium ventriculi decumbunt, illud Iancinan hac subversiones Iespothymiasciue causiuit. Si aliquot guttulas oleorum detuliatorum per sedare cupis,misce illas cum pauxillo sachari vel alterius pulvisculi,& demum in cyathum vini vel juris plenum conijee,&oleum,quod aliti fieri consuevit,non superinatebio. Spiritum vitrioli &caeteros,in iusculo Galli vel carnis bubuli,vel in conserva aliqua exhibe.Εxtracta in forma pillularum canella adspersiarum porrige,ves in aqua vitae aut alio liquore disilvo. Mercurium uocunque etiam modo Praeparatum nunquam nu-um dato,oe phagi enim civersarius est maximus: sed vel in ficu, vel pruno,uel conserva,vel ovo sorbili,vel pi-Iula,Oblata vel mastice molli undiquaq; circumvoluta
exhibcto. Notandum hic quoq; edicamentis illis,queis crebro quis utatur, praesertim chronicis in morbis, natu .ram tandem assuefieri, & ventriculum longo usu pro cibo suscipere: propterea varietas pharmacorum adhibenda , vetitillem dosis adaugenda, ni spe decidere velis. His igitur se praelibatis,aecedamus ad alia; contra .ria contrariis, vel similia similibus curari perinde est, modo dextre intelligatu : per Contraria enim curatio fit ratione morbi, ejusdem hie causita. per similia ve.
128쪽
MEDICAMENT CHYM COMm ratione naturae. A tque sic sis inter Paracessi di Galeni asseclas facile dirimi potest,cum utriq;,ad morbos radicitus evellendos, similibus & coutra vis utantur remedijs. Morbus siti curationem: causa sui ablationem: stm- Gu . &ploma correetionem postula: - - mech. Causa morbum mvet, ergo primo removenda . med.
Morbus actionem laedit, quare illi post causae ablati, Fern.lib. nemincumbendum.Symplomata morbos sequuntur, ideo post morborum extirpationem quoque corrigenda; nisi saeviora sint,& vires quarum conservandarum gratia omnis curatio instituitur, nimi pere proster-uniate quInan diu viriu
In assectuum eomplicatione, in eum primum M Groborifidentis consilium dirigi debet , a quo maximε aegro dim ,-- periculum impendeo: hic enim urget, & quidem tri- xl 4 ς fariam: aut propriae essentiae,magnitiaine,aut laetae functionis praestanti aut ficultatis ostensae dignitate, quae
eo us universum guberna . . plomati.
Nihil sane in Medicina difficilius,quam morbi ς N5 intel-gnitio. Qui autem partem novit assectam,novit etiam lecti nubmorbum,qui morbum novit, iacile etiamcura Cia laesi cu-ta namque ut Heliodorus seri,dmorbi cognitio,expeditam illius,& facilem curam praestata. Et Hipp.inquit: qui potest dignoscere morbum, potest με & thiop.
dextre mederi. Εcontra vero, qui situs, actiones & u Litadesus omnium partium corporis non calle nunquam, uc arte. Galenus,& quidem recte,putat, internas aegritudines I.delo cognoscere & curare potest. Quantum enim partis sis, cognitio ad curationem,quam pro locorum na-L 3 tura
129쪽
tura & conditione Nariari contingit, emolumenti prae stet,ex hoc liquet,quod Galenus sex libros de locis aflectis accurate conscripserit,& in methodo dixerit:Si quis adimeret indicationem sum tam a parte,is totam medicinam non modo sex mensibus, sed etiam sex dichus addisceret. Profecto Andabatarum more, clausis cum hoste,scit morbo,oculis pugnat; qui partem assectam i
Partis vero affectae cognitio,quinq; potissmum notis elucescet e nimirum actione laesa, excretis, positu, doloris proprietate,& propriis accidenribtis .ex ana Omia artificiosa scili cet humani corporis dissectione vel maximε mutuanda . In hac enim exercitatiscimus cui cutis regioni pars quaeque interior iubjecta, quae κα-τa δντ-αλαμ Vel ομπαεεαν aflecta sit, quae acria, quae mitia, ob lcntiendi praestantiam ierat medicamensa :oculus enim& os Nentriculi vehementia no sustinent: quomodo do sis varianda squoties enim pars amicta longissime distat a ventriculo, vel in alto corpore de- . mersa late t,dosis Galeno jubenre est adaugenda, & potius liquidiore medicamenti forma , ut quae altius ac promtius penetret,quam ilida atque densa utendum cui parti remedia sint aptanda: siquidem medicina. aD sectae parti,quam proxime licet,adhibenda, & non nisi ei, quae proprio & primario aflectu laborat, applicanda est: Si enim in deliquio animi ab utero prodeunte , aqua canellae vel Namphae,& in vero cordis deliquio, calto reo,vel perdicum plumis uti elimus, utiq; agram interficeremus: si in perinaei vel penis exulceratione, partibus scilicet nervosis & exquisitissimi senstis, oleo
130쪽
AD Mercurii vel calcanthi, vel etiam Mercurio sublimato, ut tonsor quidam secit,uteremur,quales dolores ac immanes cruciatus aegro promoveremus. Porro Galenus noster praecipuum in medendo scopum illum este affirmat,qui a virtute sumitiar: Virium igitur aegri maxima quoq; habenda est ratio: hae enim Medicum saepe in medio curationis chirsu stare juben Valentes & imbecillae ex operibus primum in temosce-daestuit,& languidae seu correptae ab oppressis accurate distinguendae: hau t enim raro a plethora,Cacochymia, i m xriςς premuntum Consulantur itaque vires animales , naturales & vitales,quarum ultimae maxime umgent, utrum remedia quae indicantur cum suis conditionibus si flerre posmnt,inspiciendo aetatem,anni tempus,locum, constitutionem, consuetudinem & naturamis. Cum enim secundum Medicinae Monarchas ἐς natura vera & genuina morborum
Medicatrix,illius vero coadiutores sint vires, de harum 'Gal. is. restat ratione & conservatione multum simus λlliciti ; 'meth. his quippe prostratis,natura succumbit,& morbisur ho- Paracelsius triumphat: si vero vires morbum superaverint aeger passim jam sere Scyllam &Charybdin eluctatus,in portu silvus naviga D. Bene igitur monet Paracelsus, cum inquit: Conserva membra principalia, & non ficile mors eve
Q d temperamentum & consuetudo indicet, ex novem Galeni libris de methodo medendi concinnatis, quilibet facillime addiscere poterit. Temperatura enim calida 3 humida evacuationem facilius fert, quaret; qua temperamensa composita . Consueω