장음표시 사용
451쪽
Pergit in eandem sententiam vaticinari Iuno, ac senuan populi R mani gloriam praedicaue de virtutis, animiq. constantia, cuius Hosium initio texere coeperat, nihil in exitu loquitur amplius Horatius ratus, satis strin, a Grumipa sint i
eipium fecit . . Iunium,ct marem propositi virum Non ciuilina ardor pratia iubentium, Non uItus inDanti TFranni Mente quatitsolida neq. Aufer Dux inquieti turbIdus HadrIAE , Neejulminantis magna Iovis fractus iliabatur orbri, Impavidumferient ruina.
Haec a me tam naulia, tamq. Unga ponuntur exempla , ut intelligatur, etiam Elegiae fas esse sic egredi, ut numquam reuertatur et quia Lyrica, in quo genere collocauimus Elegiam , e ni sibi Meotiano usurpauit, ut perpetua aberratione vasaretur . non enim id ex ingenio, auo arbitratu excogitauit, ac recit Horatiui si sumpsit a Graecis in primisque a Pindaro cuius laudem uitabatur. Ceterum non a Lyricis modo, verum etiam ab aliisqu- pMtis huius egressionis tam liberae,iicentis'. petere possumus exempla,quae tribuere debeant eandem vςniam Elegiae Multa enim sunt tu Virgilianis Eclogis atq in Georsicis ipsis pisodia, quae similia videntur Elegiacis qualis est Sileni cantus in Ecloga sexta, Italia latis in
Georg.primo, aliaq. pom trita. lninitibus duas omnino reperio digressiones liis, de quibus lioc loco ti putantiis affines . Prior eli in fine libri secundi , eorginorum: ubi laudes rei ruti acie Virgilius ingressus ab argumento, copiose persequitur de praeceptionibus autem serendarum arborum, uas accurates tabcndas sumpserat, nillil amplius cogitat. Posterior est in exitu libra primi ubi cum multa de futurae
tempestatis,aut streiaitatis indici; cecinisset,sisya postremo et tisi fama
452쪽
sima describit in soles, quem historiae tradunt Iulii Caesaris mortem,
ac bella civilia, quae mortem ipsa consecuta sunt praemonstrasse .Hanc igitii regrediendi nactus occasionem prodigia, quae obitum illiam is Caesaris antecesseriint Vrbis clados, intestina dissidia , eo plane modo, quo hac ab Elegia perstricta fuissEnt,enumerando commemorat. atq ita librum absoluit,cuius argumentum erat seminum satio,at ibagricultura. Cum igitur Elegiacorum poetarum S Lyricorum exemplo, cum ipsius Virgilii auctoritate ita comprobari possit Elegia digressio sine ullo reditu ad arguntentum, non video cur laudem mereri non deberet is, qui ad horum poetarum similitudinem arte directa,huiusmodi Disodij licentia uteretur.
abero Elegia pisidis breuiori. Caput XIV.
REDHiliud alterum Epimi genus, quod ego breuius appella
bam sed quoniam hoc etiam multiplex est, in quasdam quasi formas, tiendum, ac diuidendum erit. Vnum enim est,quo mirifice ornatur Elegia;cum uressio non ita longa subiungitur alicui sententiae,statimq.reditur eo,unde defluxit oratio; iterumq. noua digressionς,nouoque reditu res amplificatur. Praestat haec admirabili modo Tibullus in Elegia tertia libri primi. I iam bene Saturno tuebant Rege, pr squam
Tellus in Ioneas eri patefacta ias Cum enim exorsus Riasset ab aduersa valetudine sua, cuius vi detine hatur in alienis terris , impediebaturq quo minus itinere perpetuo sequi Messalam in bellum proficiscentem posset, ad aureum Saturni saeculum orationem distraxit, a quo non multo post, ad valetudinem reuertitur suam Iouem obtestans, uti se illo morbo, mortisque poriculo liberet Fare Pater timidum non me heriuria terrent, Ne dicta in fanctos impia verba Dec t. au sfatales iam nune expisurmus annIs,
F Mnpii inferinis fiet super ossa notis.
Micrauerim miti consumptus morte Tibulus, Asaiam terra Nequitum. mari. Iterum hine eoatiscedit,quo postrema eum sententia dueere videbatur; campos describit Elysios , ad quos demigraturam se putabat, si eo morbo extitinueretur.
453쪽
Ipsa Venus eampos duret ad Elsos. me eboreae,cantus vigent,pasmq. vaganses
Duleesonant tenuigutture carmen aues. Postremo ad valetudinem redit Lamrmans, habere se spem, breui suturum, ut conualescat, reuertatur in patriam, ac lacrymantem Deliam consoletur. Time mihi qualis eris ovos turbata capillos Obvia,nudato Delia curre pede . Noe preeorumne litam nobis aurora nitentem
Luciferum roseis candida portet equis. Haec Epi dij brina interponitur identidem , ac crebrius ad eles' tiam incredibilem inculcatur. Ergo in Elegia decima libri primi Tibullus, ubi gladios & bella detestatur, illico post initium egreditur, enunciam,bellorum causam auaritiam esse ac propterea beatos filiose,qui aureo illo saeculo vixerunt,quo tempore apparatus bellicum iterant. Non arcesino mutas erat Omnum perabas Securus varias dux eis inter oues, . Deinde reuertitur ad institutum,Deo' precatur sontesticos, di .res,ut sibi in castra proficiscenti praesto sint abluae precatione arripit occasionem laudandae frugalitatis antiquomina, Uurae rictabatur
Nune adleua trahor, Miam quisforsitan hostis
Haesura in nostro tela gerit latere
Sed patrν seruate Lares,a blisis ijdem
Cur rem utros eum tener ante pedes Nee pudeat prisco os es Desipit actosis Sie Ceteris sedes incomis is aui. Tune melius tenuere sidem, cum paupere ultu Stabat in exigua igneus aede Deus Hie Deatus erat u quis Abauerat uam, Seu dederatfanctae picea ferta comae. Rursus ab e ressione repetit viam in armorum studium execratur,
statimve digreditur ad describendos Inseros quo militia pertrahit ante diem eos,qui bello delectantur,& armis. tuis furor es atram bestis auersere mortem Immine retarit,eiam senis ilia pede ns ei es infra,non inea eum,sed abdax Cerberas, atrii nauit puppis aqua. Illic percusisque genis,uLioq. eapulo Errat ad Oosuros pallida turba Deus
Hinc etiam receptum habet ad primam illam minusu sententiam .
454쪽
- studio pacis delectari professis erat,incipit*yniuer*Epace
quietemq publicam commendare Interea pax arva relat pax candida primum Duxit araturo ubiuga curua boues. Pax atalitates, ureos condidit ua,
Sed haec Epi dia tam crebra videntur interdum non tam a stirpo , hoc est ab argumento praeaeipuo nata, quam ab Episodij ipsis veluti surculi quidam, molones e ramis existentes . Artificiuna hoc planerarii est,ac singulare in ElegiaTibulli septima libri primi. in qua cum a natali Messalae,quem canendum susceperat, ad eiusdem Messala victorias celebrandas elapsus esset, ait se in partem aliquam triumphi vocari deberes cum semper in bello Messalam secutus sit, ac sub eo
stipendia fecerit . Ab hoc Episodio natum est alteriim, quo uniuersa loca describit, in quibus pugna continissa est, victoriam Messala, Tibullo comite reportatu . At D inriseida s M augerent mPo Husat Huris eum s eristivus equis . N- ne me es tibi pamuh-οιμ Miu: 'ret Testis,o Oceani litora Santimici. Testis Arar,Rhodanus celer,ma usaeam raram i moti sumi e rutidympha Liger. 'At te odneianam,taritis qui leniter idis
Caeruleus placidis per ruta serpis aquis
auantus Faethere contingens vertice nubes Frigidus intonsos Taurus alat Cilicas Suid referam ι olitet crebras intacta per urbo Ibi Palaeflino sancta eoumba Syroroq. maris astitan prospectet turribus aquor Prima ratem Uentis credere docta Tyrosactualis tarentes cum dit Frius agros Fertilis aestua Polus abundet aqua
Ad Nilum cum venisset, quo Messalam Imperatorem Ongo secutus erat itinere, nouo sibi viam expedit Epissidio, sine ulli ad iratalem reis di tu,quem initio canere coeperat. Nile pater,quanamρυμm te dicere causa,
455쪽
mictus a Nilo discedit, Ec in Osiride, cuius veli leuissima inciderat
Primus aratra manu stertiferit Osiris,
Frimus inexpertae commisi ina terr , Pomaq.non notis egit ab arboribus. Hie docuit teneram palis adiungere item, Hie iridem dura eaderesalce comam. IIIi iucundos primum matura sapores Expressa incultis uidedit pedibus Quoniam vero fuerat hic uua commemorata , nouus est Epi dios ctus aditus,idq.additum in vini laudem,& commendationem est. III tiquor docuit,ooees insectere cantu, Movit re ad certos n0cia membra modos.
Baechus er agricolae magno confecta Iabore Pectora tristitia dius m ridie. Baectus Massim, requiem mortarii sui, i, Crura iret dura compede pulsasonent Disist igitur hinec Epis ij mma a ruperiore, illo nomine, quod non tam ab argumento ipso ducit originem,quam ab alio quodam uis dio Cui non videntur absimiles aliae, edam breuissimae, is ex vinquo verbo antecedenti; 'ine repetitiones verius sint, quam freqsiqnes .ut in Eleg3 lib.ij.apud Tibul. Pendebatq.υagi pari oris in arbore votum, Garrula sitae inritata saera Deo. FUDia,eui semper decrescit arundinisonis: Nam calamus cera iungitur se minor. Et alio loco Eleg. i. lib.j.
Ad tis Diui nec vost paupere mensa Dona,nec e puris spernite ilibus Pictilia antiquus primum Abifecit agrinis Pocula,deDcιl comp0uitq. luto . Hae, inquam,repetitione Si reuissima mihi videtur Episodia; quia rei, qua de agitur, aduentita sunt, argumento, quod habetur in mania bus,apposita.quid enim erat necesse id subiungere Pisula euismper, ore Fictiria antiquus,ctc. postremam breui sapisodij rationem , ac serinam Horatius habet, epitheto, iei, quae tractatur,explicationi, vel illustrationi persimilem. Nam in Ode octaua libri primi Achillem nominans, hoc Episo-dio tamquam epitheto quodam,aut explicatione hominem ornat Desybari loquitur perdite Lydiamam te,quem comparat cum Achille in Scyro delitestente
456쪽
Funera, ne virilis Ciιltus in taedem,ct Deias proriperet cateruas Et in de quarta libri quarti dicturus, a Druso victos suis e Vindelicos,adiungit, scire se Vindelicos uti solitos Amazonia securi,sed, de morem illum, S genus armorum acceperint,le nescire.
Videre M aeti belu sub Alpibus Drusum gerentem Vindelici;quibus Mos Gnde deductusper omne Tempus Anetaonisecinrimextras obarmet,σ-- distuli, Ne cirefas eiὶ omnia.
Estin me trigesima secunda libri primi iupeditabit exemplum in qua cum satis fuisset dicere, barbito usum Alcaeum poetam, addidit quatuor versiculis argumentum,quod blitus esset Alcaeus canem Liberarine , OAVeneremque; ct ui
Ime, inquam, adiungere nulla necessitas cosit, sed persuadet ornatus,ac delectatio, cuius gratia institutum Episodium est, ut in Episo- dij definitione traditur a suida. De fine dicendum nunc esse videtur, quo terminari oporteat Elesiam
VLtima pars ex iis,quas diximus esse qualitatis,est finis,exitusq.
poematis in loco, ac tempore terminati .Recte enim ab Aristotele in Poeticis finis esse dicitur,ac definitur ea pars, qua post aliam nata esst, quam nulla praeterea consequatur.ut intelligas, non ubiq. terminari poemata posse, non infinite produci ; sed oportere aliquas esse antecedentcs partes, ex quibus oriatur appollae finis, nihil superesse post finem, quod exponendum necessario videatur. Quare praecipit idem Aristoteles, fabulam neq.ordiendam esse temere, neq. sine
ratione terminandam . Vbi enim perfecta est,atq. absoluta illa actio, ruam nominatim,& blitaria poeta suscepit exprimendam, claude uin etiam γεma est, antea, nullo modo claudendum me tabula ii choata sit,atq. impersecta Inde iactum est,ut Comici praesertim paulo ante finem,uel ipso in fine seleant admonere, aperteq. confirmare, actionem exprimendam a poeta, situm habere iam finem in fabulam esse peractam si quid supersicilio est, si quid praeter actionem illam siciendum sit, intus conlactum iri Ne expectetis,dum exeant buerintus despondebitur
intuit intorse sui sinu rem plaudite.
457쪽
ici vero quamqui admonere ac denunciare, ad exitum operis aperuenisse , minime solent, sed actionis illius aiablutione, quam tractant, contenti tantummodo sunt, qualis est procorum mors in Odytalea,Ηestoris funus inali ade, ac Turni caedes in AEneide quamquam, inquam, hoc modo sitne finis denunciatione finem faciunt Epici, non nulli tamen minus Epici, qui non tam Epicae structuram habent ,
quam Epica versus , aliquo interdum indicio significant, modum so*Ocinati poner ac finem facere. ut Virgilius in fine Georg ij. Sed nos immensum spatν confecimus aequor Et iam tempus eqsια-ssumantiasoluere colla Sed in fine quarti totum absoluturus opus, ampliori utitur epilos
ac pluribus verbis denunciat finem mesuper arvorum cultu,pecorumq. canebam.
Usuper arboribus; seruum magnus
seon librum extremum Imrq. opus exegi,quod nec Iouis ira,ne ignes, Nec poteritferrum, nec edax abolere vetusas Te. Sed hi pociae,quemadmodum indicaui, strii sturam,quae συνθεm a Graecis dicitur, habent ab Heroicis allienam . quare cum his potius conuenit Elegii, quam cum Epica. Si quis enim eorum compositionem, incessum orationis, epiphonemata, ceteraque huiusmodi ornamenta conferat cum Odis, cum Eleg ijs , haud sane multum haec inter se differre comperiet. finem igitur expediatilegia necesse est hisce poematis similem,quibus cum tantam habet coniunctione. Fateor equidem,in faciendo fine liberiores Elegia esse,neq. adeo de fine ipso magnopere laborare sed tamen etia illas oportet in eo leges habere aliquas Neq.enim ubiq., ac temere finiri aebet, sed latu eo loco,in quo
e re persecta rei proposita videtur expositio, Meo , ubi Epissidia ipsa
iustam magnitudinem habuerunt Nam,ut dicam hoc exempli causa, Propertius pugnam Augusti naualem se cantaturum pollicitus, sal, te terminasset Elegiam, quam ad eius exitum pugnae perueniasset, aut quoniam credebatur ab omnibus,ac palam circumferebatur,eam, Aoriam Apollinis beneficio,qui pro Augusto steterat in classe,repo latam esse, Episodio aliquo non coplexus hoc esset,aut si perEpis rellii
Apolline inducto,sic egressus ab institutostulet,ut infinite protraheretur Disiligo b Corale
458쪽
retur oratio, sine Elegiae sine artificio, sine consilio, ac ratione secisset. Vbi ergo expositio nihil desiderat,4 quicquid comprehendi per
isodium, aut per inductionem debet, comprehensam iam est, modus imponendus etiam est Elegiae; sed apposite, ac elegarrier. Quod vi facile praestari possit,quosiam quasi commune ego notauerim locos, ex quibus imponendi finis accommodata ratio ducenda sit. Ac primo quidem video magnopere a poetis cum frequentari Io- tum admonitionis , ac de nunciationis , de quo paulo ante dicebam. Nam praeter ea veterum testimonia, quae proposui, pulcherrimus est locus apud Virgilium in Ecloga decima 'uae,quia colloquentes pastores non inducit, sed perpetuo sermone unum tantummodo, hoc ostpoetam pium loquentem habet, Gallum amore perditum Lycoridis alloquio cons lantem, eum omnino sequitur incessum orationis, eam Conformationem, quam habere oportet Elegiam. In ea igitur Ecloga video finem factum ab ipsa finis denunciatione ad hunc modum.
Hae fa erit tuae estrum cecinisse poetam Du edet, gracitisi inam texit hibisco
Pierides vos hae acietis maxima GaIIo, Gallo; cuius amor tantum mihi crescit in horas , tuantum vere nouo viridis fefubycit alnus. Surgamus Iet esse erauis cantantibus Umbra Iuniperigrauis Umbra nocent frugibus umbrae, Ite domu aturae,venit Hesperus, ite capellae Hic, inquam , locus suppeditat accommodatam Elegia terminandae Tationem, S modum invia tractatur a poetis illis , qui ab Elegiacis alieni non sunt. Propertius adeo,ubi Elegiam illam naualis pugnae iussam habere magnitudinem vidisset,denunciauit ipse quoq. finem, S usu est,n5 eadem .solum terminadi ratione, sed etiam sorma loquedi. Bella fatis cecini citharam iam post Apollo Victor, ct ad placidos exuit arma choros. Candida nune molli subeant conuiuia Deo, Blanditiae . suant per mea tolla rosae.
Ingenium potis irritet Musa poPtii: Baechesoles Phoebofertitis se tuo.
Ille paludosos memoret seruire Sicambros Cepheam hic Meroen fusaq. regna canat.
Hie referatfero confessum foedere Parthum: Reddatsigna Remi, mox dabit ipse sua Siue aliquid pharetris Augurius parcet Eois, Disserat in pueros isa trophaea suos Gaude Crasse,nigrassi quid apis inter arenas rhe per Eufraten ad tua ouina icet.
459쪽
Si noctem patera,se ducam earmine,donec Inyeiat radios in mea ina dies Quamquam haec Properiij clausula duplicem potest finis locum demonstrare . Neq. enim tantummodo finem denunciat; sed a fine gradum facit ad nouum argumentum breuiter in fine perstringenduna, hoc est ad Parthicum bellum, ad sisna Romana recepta, ad Crassi mortem, Barbarorum expiatam sanguine, qu e Omnia,duce Ventadio, Augusti ipsius auspicio gesta felicissime sunt. Eadem plane ratione finis est usus in Elegia prima libri quartici in qua cum de Romana Vrbis
init ijs ampliticatione maiestate, imperio, masnitudine , victorijs multa dixisset,sub extremum Elegiam clausurus, finem sibi faciendum esse aperte,dilucideque confirmauit, ac stylum ad aliud argumentum
suo magis accommodatum ingenio reserendum
Harilanus hisoriae nunc ad tua devehor afra Incipe tu lacrymis aequus adesse nouis. Vmbria te notis antiqua Penatibus edit Mentior an patriae tangitur ora tuae t Sua nebulosa cauo rorat Meuania campo, Et Deus aenisis intepet Vmber aquis. Scandentisi. axis consurgit vertire murus, / Murus ab ingenio notior ille tuo O aq. legist,non ilia aetate legenda Patris, ct in tenues cogeris De Lares. Nam tua eum multi errarent rura iuuenci, Ab uti excutias perticatrictis opes.
Mox bi bulla rudi dimissa es aurea collo Matris , ante Deos libera fumpta togas Tum tibi paucaseo de carmine dictat Apollo,
Et vetat insano verba tonare foro.
Scribat Ut exempsi cetera turba tuo . . .
Militiam Veneris hiandis patieresub armis Et Veneris pueris Utilis hosis eris. Alter hic Propertij locus nouam quoq.parere finis ratione' suo sine
videtur. Nam praeter nouum argumentum, quod se cantaturum pollicetur poeta, continet quasi reprehensionem,quod maiora sit aggressus argumenta, quam ingenium, aut institutio, aut Apollo ipse patiatur. Id quod Horatio videtur esse prope solemne qui saepe Musam temeritatis accuset in fine, quod rem suam vincentem facultatem aggredi, complecti sit aula . Quare in de illa tertia libri tertij, in qua Iunonem in Caelitum Senatu loquentem induxit, Episodium sane longum ita concludit . . Non
460쪽
hoe toros conueniunt Θω. Musa rendis desine pervicax ferre Vones Deorum,o Magna modis tenuare paruis. Et in de prima libri secundi cum bella ciuilia, quibus aspicta Res spublica fuerat,d oratione perpetu acerba detestatione sic com-
uis non Latinosanguinepinguior Campus sepulcris impiapralia GDatur, auditumq. Medis Hesperiae sonitum ruinis Suigurges,aut quae flumina Iugubris Ignara belli'quoa mare Daunia
Non decolorauere caedes, hae caret ora eruore nobiri
cum,mquam, haec tam tristia rerum argumenta a Lyricis aliena tractasset,cii uni orationis in fine reprehendit. Sed ne retictis Musa procax inii Cis retractes munera naenue, Mecum notus antro Ruaere modo meliora pie o.
Dicuntur enim haec in eandem planE sententiam, qua dictimi est illud a Virgilio
Dum canerem MVs,o praeli Cynthius aurem Velliser admonicit pastorem Tityre pingue Pascere oportet oues,diductum Leere carmen: in eandem,qua Phoebus admqnuit, reprehendiri Propertium , quod ausus esset Epicam, certe argumentum Epicae versibus attingenisse
Muid tibi eum tali demos es minesvis te Carminis beroi tangere itis opus tNon hine IIa tibi peranda es rama Properti
Moui uni paruis prata terenda rotis. Vt tuus scamno iactetur saepe libellus, en legat expectans sola puella virum, Cur tua priscripto fuerita es pagina Drata . . Non es ingenisumba gratianda tui. Alter re savvas,alter tibi radit arenas ITutus eri redisplurima turba mari. rat idem argumentum, eandemque sententiam in Elegia prima libri secundi cum alloquitur Me enatem, eique confirmat, inge