장음표시 사용
421쪽
4o M sv Ec Icu Mea Instrumenti ratificandi, in pergameno conscribenda, deuentis ues, Commeatus et pecunia necessaria, et quidquid amplius ad permetendum tantae molis opus pertineret.
Ρtaeterlapsis iam a conclusa Pace duobus mensibus, unus adhuc, triduo minus, restabat usque ad Commutationis Ratificationum te minum Maturanda propterea suerunt omnia, et praeprimis Canceularia fuit sollicita, quo in ratificationis expeditione non esset mora, sed in tempore Authentica ingrossarentur, quo adhuc perlegendi, et, si quid in describendo erratum fuisset, corrigendi superesset spatium. Subscriptum proinde est Instrumentum Pacis a S. R. . ratificatum inquatuor Originalibus nempe, pro Rege et Repubi Poloniae pro Imperatore pro Electore Brandeburgico et pro Gallia, tamquam Mediatore. Item stipscriptum est ratificationis Articuli de Elbinga separati Originale unicum.
Siquidem autem facile error scribentium committi potest, ideo non tantum in Cancellaria Regia collata inuicem sunt Originalia, verum etiam Secretarius huius Legationis, antequam plene ipsi traderentur, illa inspexit, et errata sequentia, quae deinde ips praesente ab iisdem, qui ingrossauerant, Cancellistis correcta sunt, deprehendit: In Originali pro Polonis: - p. 3. in titulo Morstinii omissiim sui Du. Art. v I lin. a. aut pro ac positum suit. Art. vii. g. scuti, pro frui Art. XIIII voce ultima, immunita pro immunia. n. x x II. . Lissio illo pro vel illo. In pilogo desuit Etiamnunt. In Plenipotentia S. R. M. Caroli defuit in principio lin. . conuenienterseptenas. In originali pro Caesare In ipsa Ratificatione, in nostro originali pro Imperatore, totus titulus S. R. M. expressus suit. Quum autem Caesarem tribus eiceterationibus, post Archiducem Austriae, velut conuenta oliuae Formula ratificandi, tam Suecica quam Caeserea, id praescribit, usurum non dubitaretur, abbreviatum autem esse titulum Imperatoris in Ratificatione, adparebit ex ipsi originali ratificatici strumenti Pacis, in Cancellaria Regia Olmiensi, ac proinde, si hic S. R. M. Domini nostri Clementussi maneret titulus integer, verendum eu siet, Dissilia πιν Orale
422쪽
set , ne ansa hinc remorandi permutationem praeberetur, aes multum incommodi quoad remtutionem locorum secum traheret, consultius iudicarunt, ut titulus praefatae S. R. post verba Magnis Dux μ-
laudiae abbreuiaretur. Quod factum est. Notetur autem, quod in illo Originali, quod pro Electorali extradetur, tam in prooemio, quam ipsa ratificatione, totus utrobique ponatur titulus, idque ex conuentu oliuensi. Et idem it in illo originali, quod dabitur Galliae. In illo pro Electore, Ar I. I. I. lin. vlt exstitit intra es extra Imperium,
pro in in extra etc. Art. x xa I. g. I. Me non etiam quoad bona mobilia, deis
sui Ar xxv r. lin. . a fine, in verbis, Suae Serenitalis etc. defuit Euctoralis. Pro Gallia pag. I. exstitit desolutione pro desolatione. p. a. mi magnus Gabris etc. pro mus. Ibid. Caucasiarius, pro Cancellarius. pag. 3. Gertero pro Gerberoin Art. II. g. 5 exceptorum, pro perceptorum. Art. v. g. i. exsiluant, pro exsoluint. Ar v. . I. in verbis, Pars LLvoniae, eaque Au alis, defuit eaque. Ibid sub sitione, exstitit pro subditione. Ibid. in periodo quum vero Magnus Dux Mose lae etc. aliquot lineae desuerunt Art. vir. g. a. iniuria, pro iniuriam exstititi
Art. x lin. I. Ratiscationes, pro Recognitioius Art. X v I aut pro amtem Art. xx II. g. I. Omissa sunt verba ne non etiam quoad bona,
bilia. Ibid. . a. exstitit inclusis, pro inclusus. Art. xxv potuerunt, pro potuerint Art. xxx II. g. a. insesse, pro infessae et talia paruula alia. In Epilogo omissa fuit particula, Etiamnum. Praeterea quoque notandum est, quod quum litiae conuenta Ratificationis Formula nondum nominet guarantes, sed hisce tantum verbis eos innuat: Ideo Nos N. N. inuitamus et nominamur illius originalia iam iptbs exprimit: Ideo Nos in Paestis alte memoratum Ser. et Potentiss Galliae et Nauam rae Regem Christianissimum inuitatum etiamnum hic repetimus ut et S. R. Imperii omnes in uniuersum Electores, Principes et Status amiacos et foederatos nostros pariter inuitamus et nominamus. Item Formula modo dicta sic finit: In quorum maiorem fidem ac cortitudinem, hasce honoratissimae et carissimae Matris nostrae et Regni nostri Administratorum manibus subscriptas, gilloque Regni nostri corroboratas, extradi iuvimus. Dabantur. Iam vero originalia sic habent: In quorum maiorem fidem ac certitudinem, hasce sigillo Regnii stri maiori corroboratas, ac honoratissimae et carissimae Matris nostrae Ee 3 Regi
423쪽
4M DIARIVM sv ECICvM Regnicue nostri Administratorum et Senatoriun manibus subscriptas, extradi iussimus. Dabantur Stochholmiae, die xi v lunii An supra millesimum sexcentesimum sexagesimo.
ia, ut modo supra in Protocollo d. Ita mentio facta est, mutandus erat in ipsa ratificatione titulus totus, seu prolixior in abhs eis uiatum Formulam illam finalem iterum describi, et Ratificationis Originale pro Imperatore denuo subscribi a Serenies. Regina et Illustriss atque Exceli inn. Regni Administratoribus ac Senatoribus oportuiti od hodie secerunt, relicto spatio pro illustris . atque taceti Dn Reis gni Theseurario, qui tunc abfuit Eliholmiae, et reditus Suae Excelle tiae propediem exspectabatur. inium vero illultriss in Regni Thesaurarius ante abitum Ratificationis quein tempus ursit, non rediisset, hoc Authenticum pro imperatore, Eluldem Excellentia subicribere is eunda vice non potuit. Eodem die xxx Iunii, Acta Legationisi ius, per Secretarium illius, in Cancellariam Regiam Aulae data sunt: quaein Secretarius Regniihrenstein una cum catalogo eorum, a c. cepit omnia, exceptis paucis, quae adhue opus fuerunt circa commutationis Ratificationis Ectum.
Incidentibus die Dominica atque Vistationis Mariae Festo, profectos illustr. atque Exceli in Scheringio Rosentane, Cancellariae Regni Consiliario, et nuper ex Danica Legatione reduce, nec dum redeunte Dn. Regni Thesaurario Illustris atque Excellin. Comite Magno Gabriel de la Gardie, Secretarius vo Schmere expeditionem et dimissonem suam, siquidem ex hoc ipsb die computando, Ique ad terminum ratificationum permutandarum, octodecim tantum dies superarent, exspectare iussus erat. Is itaque hodie, ante meridiem, a Secretario Regni Ehrensteinio in quatuor Originalibus ratificatum Instri mentum Pacis Olivensis, una cum ratificati Articuli separati, de Elbinga, Originali unico, accepit. Supererat autem, ut eidem tradere
424쪽
tu quoque Acta et Bibliotheca, quae vi Articuli ix. Instrumenti dictae Pacis restituenda veniunt resoluerenturque donatiua proin Legato de Lumbres, alteroque Ministro Gallico Ahahia Quum vero Senatus Regni hodie non conueniret, dilata haec sunt in crastinum. Poposcit quoque dieius Secretarius retraditionem originalium Instruis menti Pacis a Legatis olivae in charta subscriptorum, Polonici et Electoralis, ut, quum ex conuentione in pergameno illa extraderentur, ista chartacea restitui illis, et vicissim nostra nobis possent. Suecicum enim et Caesareum iam Dantisci pro pergameneis inuicem erant commutata. Nemo autem aliquid, huius rei caum, tempore commutationis Ratificationum mouit. Sed dixitGn. Ehrenstein mandatum esse, ut haec Authentica manerent in Cancellaria Regia Hesmiae. Et sone illi Legati retraditionem eorumdem urgerent, resiponderi pone, quod ea ipsa in Prussiam remittere obliuioni traditum uerit; remtutionem autem quouis tempore, modo pergamenea adsint, non negari
Quum iam ante tres septimanas ad Archivarium Reges, ricum
Laurentii Runeli, remissilis esset Secretarius Legationis huius G dostedusion Schrorer, ut ab illo Acta Poloniae, ex An. I x restituenda, reciperet, quo circa ratificationum permutationem simul retradi in Prulsa possent is ab illo, vi sibi crastino traderentur, quia nauis A sio, ad transportandam Ratificationem destinata, iam ad Dater66n moueret, postulauit tum demum autem hoc responsi ab ipso recepit, se nihil adhuc mandati amn n. Constiariis Cancellariae Regni hac de re habere; quum tamen trium istarum septimanarum spatio in dies, parata esse omnia, praefatus Archivarius dixerit. Igitur vis Schrore ad Illustri atque Excell. Dii Scheringium Rosesiane, Castellanum Holmiensem, et Cancellariae Regni Consiliarium, qui redierat, se contulit, atque loquutum se cum Archivario, a Sua Excellentia responsum tuli De Bibliotheca Polonica quum interrogaret, ab Eadem responsium cst, quod accersitura sit Bibliothecarium, ut, quod adiit, extraderetur. Mum
425쪽
Dia Eduardus Elirenstein Regni Secretarius, Godost vo Schrorepsuper nonnullis informauit, ut sequitur: hSi sorte moueretur dubium, quod in sigillo Regni non exprimatur titulus S. R. M. totus, scd tantum inueniantur in eo litterae C. R. S., P. H. excusandum id esse, quod in tam angusto tempore nouum exsculpi sigillum non tuerit deinde acceptum quoque hoc idem iam esse a Polonis et Co foederatis in Plenipotentia nouissima a Nilo non omnes Regni Senatores subicripserint ratificationis authentica, constitutionem hanc esse Senatus, quod subscribant praesentes tantum ideoque si vel in originali pro Imperatore, quod hisce diebus, nimirum x xx Iunii Calendarii veteris, ob tituli abbreviationem denuo subscriptum est, d sideraretur, quod Illustriss .in Regni Thesaurarius, si sorte ante abitum ratificationis non rediret Sua Excellentia, una non substria pserit, dicendam esse caussam, siluram, in qua simul, ut in reliquis, prima vice manum suam praefatus Illustriss atque Excellentisi in Comes potuit, monstrari posse. yEtsi, in Formula Ratificationis Olivae conuenta, mentio tantum fiat sigilli Regni ansam tamen quaerere potuisse Reip. epulatos in Conuentusa autensi, et petere, ut sigilla quoque Senatorum Regni adponantur. Nihil ratione primi et tertii moniti, circa commutationis actum vel a parte Polonica, vel Caesarea, aut Electorali motum est secundum autem desiderauit Secretarius Caesareus. Vid infra Protocollui et, Augusti, Moc Lx. Ad hoc, si praeter opinionem ac spem contingat, respondendum isse: i. Quod aliter haud conuentum sit oliuae, quam ut sigillo Regni fieret corroboratio. a. perosam et apud nos inusitatam sere tot Senatorum sigillationem. a. Sufficere sigillum Regni, quod sit instar omnium. 4. Obseruatum esse hunc Aulae et Cancellariae Sueciae stilum, eumque iam in Plenipotentiis acceptum. 4 Articulum, Instrumenti Pacis tantum quidem loqui de cassatione obligationum et recognitionum a Duce Curiandiae etc. datarum sasciculum tamen hic esse earum, quae inueniri adhuc potuerint quem sigillo S. R. . occlusum praefato Secretario Legationis von Schrorer simul extradidit, eidemque intimauit, vi post meridiem adesset, ubi in Senatu resoluere decretum sit de donariis Disilire by Orale
426쪽
M aut rus opnariis proin Legato Mediatore,in Ahahia, Secretario Legationis Polonicae, et Secretario Gallico illustrissinius enim Dn. Regni The saurarius Caesareo et Electorali Brandeburgico, cuique trecentos Imperiales , et centum adhue imperiales Cancellariae Legationis Caesa reae, totidemque Electorali, iam Dantisci per Secretarium stepe nominatum vis Schmere, nomine Legationis Regiae Suecieae, donauerat.
inum eodem, post meridiem. Cire quintam vespertinam accersitus est in Conclaue Senatorium
uitaestor Regni, et decreta sunt torques seu catena aurea bis mille Imperialium S. R. M. Diat nostri Clementissimi emgies in capsula, gemmis pretiosa, itidem duorum millium imperialium,in Legato Mediatori de Lumbres item eiusdem S. R. M. emgies in pyxide seu rapsula, cum torque, Imperialibus mille constante, Dia Ahahiae to
ques autem aureus sexcentorum Imperialium Secretario Polonico; et trecentis Imperialibus constans torques Gallico Secretario et praeterea cuique istorum emgies Regia ex auri massa sui. Quum autemfiihil, praeter catenam, proin de Lumbres adhuc esset paratum, per Memoriale mandatum est Secretario von Schoren et Commissario Petro Berend, ut pretiosa illa Dantisci conficerentur. Non fuit mora in Secretario, qui iam in pleno Senatu absente tamen Serenissima Regina, dimittebatur, accepto mandato de non remorando, aut vel momentum negligendo, ut, simul atque omnia ex Cancellaria et Archivo accepisset, ac ipsi, dictoque Petro Beren a tiaestore Regni pecunia et aurum tradita suissent, iter ingredi posset, siquidem Capitaneo nauis bellicae, cui nomen Apollo, mandatum sit, ut, satiente primo vento. ex promontorio Dalemon in mare solueret, negotium hoc urgendi apud Qtiaestorem, qui omnia praeter emgiem Regis, parata esse dixit, promisisseque pictorem exemplar alterum crastino matutino H ra sexta, vespertinis auditis precibus, a S. R. M. Rege et Serenis Regina matre dimittebatur Secretarius, et idem, quod a Senatu, ab eadem iubebatur. Iussus autem praeter ea, quae iam dicta sunt, quoque suit, salutaremn Comitem Schlippenbachium,in Regni Senatorem et Campi areschalii Locumtenentem vis de Linde, itemin. Tu si Gene-
427쪽
Generalis Locumtenentem Bilouium, nec non ante omnes Dia Legatum Christianissimi Regis Mediatorem de Lumbres, ad quem etiam transmitterentur litterae Comiti a Schlippenbach, qui in optima formacidem gratiae et clementiae S. R. . certo humanitatis officia sit probaturus. Post haec SerenisT. Regina Quaestori mandauit, ut mutuaretemgiem Regis alteram ex torque Hannibali a Seestet destinato, et aliam pro illo pingi curaret, ne Prussicum negotium aliquo modo moram pateretur. Interea mandatum ex Cancellaria Aulae acceperat Archi uarius Regni, ut Acta Polonica, secundum Articulum i x restituenda, extraderet. Quae quum essent duae Tantum cistae, quamuis maiore magnitudine; tamen facile sui creditu, quod plura desideraturi sint Poloni. Ideoque interrogauit vo Schrorer, numquid essent plura λCui respondit Archi uarius Ericus Laurentii, se pluri non habere, nec de pluribus ipsi naandatum esse se adhuc quaesiturum ex Dim Consiliariis Cancebariae.
Hora sexta matutina Quaestor Regni respondit, alteram essgiem nondum consecisse pictorem promisisse tamen, paucas posti raS. Hora octaua antemeridiana, Secretarius vo Schmere ab illustriss atque Excellentisi in Comite Petro Brahe, Drot et Regni dimisiasionem specialem reportauit, dicente, quod, si faueret ventus, non exspectandus esset Commissarius Petrus Berend utpote qui cui classe in Prumam sequi posset de ex tradendis Actis Polonicis mandatum csse Archiliario. Igitur ad dictum Archi uarium se in arce recepit praefatus Secretarius, et ab illo, quod aliud mandatum, quam de cistis
illis duabus et originali decreta Coronationis ludistat Regis, quae in
Is quondam sub Christiano IV. Da eiperet. Vid. Dni ab HoLLA TR Hist. niae Rege cuius filiam ex Christina Danie. . III pag. 3ii. Nec minus per Monchia genitam in matrimonium duxe ista tempora gratus Carolo XI. omniquerat, Pro-ste administrauerat Norumiam. Aulae Suecicae fuit, quod pacem cum Per insequens bellum captus a Suecis, Danis alat se prudenti consilio, gratiam ipsius Caroli Gustaui tantam in quippe erat vir rerum ciuissum longe ierat, ut absque illius consito tantus Rex prudentissimus. adiuvisset. De quo P magnae rei propemodum nillil tum sus FENDOR Favs comm de rebus Caroli Gusta-
428쪽
rus erat antiscum cum ratificatione Pacis originale Coronationis vero iam tum statim accepit in pergameno scriptum, innumeris L pensis sigillis minoribus roboratum elusique Copiam Archivarius aspe memoratus in Archilio Regni retinuit. Inde in Cancellaria Aulae Dn Secretarius Regni Ehrcnsteinius sequentes litteras Secretario sonSchrore tradidit i) Notificatorias S. R. M. Caroli super morte Diui parentis Caroli Gustaui gloriosiss memoriae, et successionis in Thronum S. R. . Caroli, ni nostri Clementissimi continentes quoque studii mutui et reciproci pollicitationem, ad Regem Poloniae et Et mutntis mutandis ad Reginam Poloniae 3 Eiusdem argumenti et tenoris mutimui. ad Imperatorem: λEiusdem tenoris mut muti ad Electorem Brandeburgicum: ue Gratulatorias de pace ad Regem Poloniae 6 Item ad Reginam Poloniae: Similiter ad Imperatorem: 8λIn simul ad Electorem: λEiuidem argumenti Senatorum Regni Sueciae, ad Senatores Regni Poloniae: O Gratiarum Actorias S. R. . ad Dia. Legatum Gallicum de Lumbres Postea iteratoitum est ad Quaestorem Regni, et percepto ex Admiratio rigia, nauim Apollinem hoc matutino e statione Waxholmensi bluisse versiis Dalomon, ex hora in horam res ursa est apud Quaestorem De Bibliotheca Polonica nemo aliquid resciuit, vel in Cancellaria Regia, vel in Archivo circa qua tam pomeridianam tamen, ubi iam cistae illae duae Actorum Pol nicorum supra memoratae fuissent in cymbam adportatae, quidam, qui Fyholmenium se nominauit, in platea occurrit Legationis Secreta rioison Surorer, eumque de abitu interrogaui Qui quum in procinctu se esse iamiam cymbam conscensurum, et per noctem Daler66n
Gustaui Lib. VII. g. a se in Equidem rum Nortunitatem iam Dan iuxta aemunibal Seesedius, qui intercisas tum Sueci et flabantur, Hannibale Semedio sinulas negotio serere coeperat, id parario breuior via initur negotium com- temperamentum pro nebat, τι ueri ponendi. ceterum Seest ius, reeones- Daiibue ougressti inter se solos rem latus Friderico Ill Regi Daniae, etiam transgerent. Sed et id trium altioris in magni momenti fuit in rerum conversi daginis videbatur. Quum tamen neque ne, quae mox sequuta est. h. e. in Pri discordia inter equesres cesaret, 'e ripatu Regum Daniae constituendo com
429쪽
petiturum, respondisset, ille mandatum se habere dixit ab IllustrisI.
atque Excellentissmn Castellano Rosenliane, qui iterum extra urbem heri prosectus erat, Bibliothecam Polonicam, quam vix centum Imperialibus aestimabat Fyholmenius, convasandi sibi autem cistas deesse. Secretarius, exspectare amplius se nequire innuit, naue iam in
Daleroo constituta rogare autem, quo ad mandatumin n. Superiorum convasata certo alicui committeret, qui, si sorte ventus continuaret adhuc esse contrarius, ista ad Daleroon deportaret. Id quod ille promisit, ac, num Acta Archiui Polonici extradita essent, inquisiuit. Respondente Secretario, duas cistas sibi esse traditas ille plurima et optima miriinen Gange adseruari dixit. Vbi Secretarius, quod toties Archi uarium sollicitum hac de re per mensem serme habuisset, regestit ille tres equidem cistas adhuc impletum iri adfirmauit, pr mittens se ipsum omnia ad Daleroon esse adlaturum. Id ut saceret, Secretarius eumdem rogauit. Hora demum septima vespertina, saepe
memoratus Legationis Secretarius, una cum Commissario Petro Beren d a Quaestore Regni acceperunt, hic pecuniam et Memoriale ab Illustribus Diin Camera Consiliariis ubi criptum, ille torquem pro Ian. Legato Gallico, duas item effigies . R. M. Caroli in lamina peragamenea pictas, et duas effigies Glorioss Regis Caroli Gustaui ex auro consectas ina de reviliaestorem ambo manibus suis sub specificatione acceptorum quietaverunt. Peractis hisce, idem Secretatius vonSumere adhuc semel Palatium Illustriss atque Exceli Dia. Regni Thes, urarii, Dia. Comitis Magni Gabrielis declamardie, adicit, iciscitans, num Sua Excellentia hac vespera, vel crastino matutino in urbem reditura crederetur. Quum responitim accepisset, aliquot sorte diebus non redituram, is hora nona vespertina Holmia abluit.
Actum fi Iulii et seqq. usque ad E eiusae
Vento contrario, et fluctuantibus undis, d. vi Iulii stil. vet. lsius, vesperam peruentum os usque ad Dalerosis, et navim po inem, cui praesectus sui Capitaneus Storia, qui Secretarium Legationis cum rebus et Actis Polonicis supra memoratis recepit, man
datum. h. e. In porticu viridi.
430쪽
datumque se Admiralitatis habere dixit, quam primum posset, soluendi. Ergo nihil praeter ventum secundum desiderabamus. Die Aqui sequutus Holi a Commissarius Berend ad nos accessit cum aliis qua pecuniae summa, pro milite ex Prussia deducendo. Die Q. Iulii, pars classis in Prusitam destinatae adparuit, et ipse etiam Admiratius Vrtia adsui Diea leuatae sunt ancorae sed unicum milliare Rotholmen usque hoc die profecimus. Hinc postquam d. Iulii siluentes petiuissemus Oceanum, die sexta, nimirum ἰς Iulii, hora, is vespertina, in statione Dantiscana adpulimus, et ibi versus olivam ancoras
demisimus, et extemplo Secretarius von Schrorer, unum ex Amanuensibus cum litteris, quibus aduentum suum serentis secum ratificationem Regiam tam Instrumenti Pacis, quam Articuli de Elbinga separati, tagnificauit Suae Excellentiae, ad illustr. atque Excell. Dn. Comitem a Schlippenbach militi qui per scapham deuectus est Sobothum, et inde curru per noctem ivit Dantiscum, quo simul atque aperirentur Vrbis portae, introiret, et Dia Comiti litteras offerret. Rogauit praeterea Secretarius illustrissimum, ut saluum passum ab urbe Gedanensi pro ipso impetraret, ne in portu Vistulomundae mora cieretur: quidem facile, suboriente tempestate marina, aliquid incommodi mergere posset.
Item adesse quoque Petrum Berend, cum pecunia et cambiis, nunci uit. Item se etiam adferre Acta Polonica, secundum Art. I x. Instrii- menti Pacis restituenda.
Pacato aequore, ac ubi pluere deserat, caelo sereno, per scapham
maiorem ex naui usque ad fortalitium Gedauense, die Meyulmunde, deuectus est Secretarius, et Petrus Berend, quos Capitaneus nauis Apollinis comitabatur. Ibi simul atque ostium Vistulae intraremus, mois reriblito ex Propugnaculo oo Blocu sed clamatum est a vigilibus, unde vcniremus. Nam bene multae diuersis ex locis, in statione com gregatae naves fuerunt. De classe Suecica, Admiratius Vula namque una cum nauibus omnibus etiam adsuit, nos deicendisse resipondimus, tendereque Dantiscum Iussi sumus pergere. Quod dum factum esset, ex valle ipsius Fortalitii denuo interrogati sumus, cuiates Fis 3 esse-