장음표시 사용
391쪽
Legationis Caesareo, Ar I contra vectam pro Extra Metiam, eo rexit Secretarius Legationis manu sua Suecico, pro Caelareis, ut et illo pro Electoralibus, Arti . . r. lin. I. Pars Livoniae obesis, d fuit, aque quod manu sua Secretarius Legationis addidi Caerureo, Arti eod. g. i. exstat Poloniae item Sueciae nimirum ut tauta littera C lit quod, euitandae rasiurae caussa, ita mansi Caesareo, ibiadem Primo transposita est periodus Quum vero M. Dux Moscoviae etc. ceu ordinari solet fieri, ut cuilibet suum Principem praeponati Dei de Sucticum habet, de conuentum es, ut si uecta et Caesareum vero, et reliqua Regnum Meciae etc. Itein in Suecim ita ponitur:
mei sim si Polonia etc. contra in tribus reliquis sic reperitur, Respullica
lana etc. Id quod etiamin. Legatus Gyldenhia in chartaceis exemplaribus authenticis obseruauit. Sed quum iam sine deserinibus rasuris, et cancellationibus, nec absque plurima difficultate mutari non posset, ac praeterea num idemque exprimat, retineri oportuit. Nihilominus tamen Secretarius Suecicus loquutus est cum ipsbin. Comite a Colourat, ut in Ratificationis ingrossatione mutaretur. Ille autem respondit, instrumentum Pacis verbolenus inseri oportere Ratia ficationi ergo mutationem lacile non adnitui et melius esse, si retineatur, Respustica Polona, quam Poloniae siquidem Respublica Magnum quoque Ducatum Lithuaniae comprehendat, Poloniae vero nuda nomia natione tantum Regnum Poloniae, exclu magno Ducatu Lithuaniae, qui tamen hac in re maxime sit respiciendus, utpote Livoniae vicinus, et cuius sine dubio armis aliquando recuperanda sit illa pars ex manibus Moscorum, intelligatur. Caussa vero huius et nonnullarum aliarum discrepantiarum et ditanantiarum est, quod unus aut alter Articulus a Secretariis Legationum subscriptus inter properandum non admodum adcurate fuerit auscultatus , ante subscriptionem , aut cominutationem ubi deinde Conceptum Instrumenti Pacis commune, quod nos per Omnia retinuimus, maximam partem formatum est ex Articulis, a Polonico Secretario subscriptis, qui eos, quos Suecicus subscriptit, tum ad manus non habebat ut supra quoque mentio huius rei facta est. Suecico, Art. V. . . Inprimisque Duoniam Geticam fuit omissum, et iam Secretari Legationis manu adpositum Caesareo,
Arti, III ea nomina, pro ea omnia correctum est per Secretarium Legatio-
392쪽
gationis Caesareo, Art. X, II. Ducis exstat: Suecicum Principis ha- bet et ita mansit utrumque Caesareo, Art. xx II. et Primipem Her ditarium, omissum est: scd addetur in Ratificatione, quoties occurrit per totum Instrumentum. Id quod ipse Dia Comes acoloura verbo suo Secretarium Legationis Suecicum assecurauit. Caesareo, ibid. f. i. deuii Het, pro decidiset, emendatum est per Secretarium Legationis Caesiareo, Arti xxxiv. g. 3 iuramento, pro Infrumento, Correctum est manu Secretari Legationis. Suecico, pro Dian. Imperialibus, in ultima Plenipotentia, desuit Eorum Confoederatorum adposuit manu sitia Secretarius Legati in is Caesiareo in Procuratorio de An. MDCLIX. in titulo, Dia Baronis a Fernemoni, desuit Colonisii, et adpositum iam cst manu Secretarii Legationis. Hisce ita, ut dictum est, peractis, Donatiua quoque data sunt secretariis. Nimirum illustriss Dia. Regni Thesaurarius, nomine Leogationis Suecicae, Caesareo Secretario per nostrum osterri secit trecemtos imperiales, et centum Imperiales pro Cancellistis Caesareis pro Secretario Electorali Brandeburgico itidem trecentos Imperiales , et centum Imperiales pro Cancellillis illius Secretarius Polonicus prinsectus erat spes tamen ipsi , ut et ccretario Dia Mediatoris, lacta. . n. Comes a Colourat nomine Legationis Caesareae, nostro Secretario per Caesareum in loculo hololerico, per aurum acu picto, obtulit catenam auream centum et quinquaginta Coronatorum, cum adponsa in auro duorum Porthigallensium, seu viginti aureorum Hungaricorum, sula effigie Imp. Leopoldi I. Cancellistis autem nostris a Caesarea Legatione donati siunt octoginta Imperiales Electoralis Legatio Secretario Suecico et Cancellistis remunerationem similem, nomine Legationis Brandeburgicae promisit quod etiam Polonicus Secretarius, ante abitum Olius, nomine Legationis eius secerat. Denique retradidit quoque Secretarius Legationis Caesareus Suecico declarationem, d. Maii, ratione Iuliaci Cliviae, Montium Sobothi datam. Secretarius Suecicus Sobothum rediit, atque illustriss Dia. Regni Thesaurario, totique Legationi haec onania retulit qui ista eius relatione suerunt contenti.
393쪽
Iterum scripserunt suae Excellentiae ad D ampi areschallum o
mitem Duglassium, reserendo sese ad priores de dies huius mensis, Patem notificantes, transmissis denuo Articulis et laphi omnibus ex Instrumento Pacis ipsi scitu necessariis, praeprimis autem hortantes, quo Dia Comes quamprimum Commissarios finium ordinaret, ne aliqua parti Suecicae mora hac in re a Polonis imputari possiti a que litterae, uti et praecedentes, modo hic allegatae, in duplo utra que expeditae, et alterae quidem per Adiutantem Stephanum, alterae
per proprium ipsiusin. Comitis Duglassi tubicinem, qui Epistolam
ab illo eum designatione nostrorum apud Polonos ex Litionico exercitu, praesertim proximo autumno Goldingae, captiuorum ad Illustr. atque Excellentissinin Legatos nostros adtulerat, missae sunt. N
ponsium autem ad istam Epistolam fuit, quod Suis Excellentiis aec ptissimum acciderit,in Campi Mareschallum desiderio eorum sati steisse, et praefatam designationem opportune admodum, siquidem Conliliarius a weydenhayn inter alia hoc quoque negotium Vars auiae vrsurus sit, transmisisse.
Adrum SMotti d. Η Maii, ante merid enti
Aduenerunt litterae, ad Suas Excellentias amn Legato Gallico de
Lumbres, d. mensis huius ait, ars auiae scriptae, serentes querelam et suspicionem Regis Poloniae super nondum euacuatam riaeburgo deinde conuocationem Deputatorum Reipublicae certificantes. Igitur Illustriss in Regni Thesaurarius conuocatis reliquis Dian. Legatis ad conserentiam, lectisque litteris proponit, interroga que responsium. Scribit autem praelat in Legatus Mediator, relatum esse Serenisi . Regi Poloniae,in Bilauium, Mariaeburgi Praesectum, euacuationem illius urbis sub diuersis praetextibus recusiasse. Primo, quod intra tam modicum tempus praesidium inde educere, et transportare eo, quo debeat, nullatenus posset deinde, quod milites defectu stipendiorum tumultuarentur. Suspicatam esse Suam Maiest tem, adiectari ista, taliud latere, sed contestatum se essetnn L gatorum Dissilia πιν Orale
394쪽
gatorum Suecicorum Excellentia bona fide curaturas obseruationem Traetatus, neque aliam fuisse caussam morae, quae intercessit in tu citatione supra memoratae urbis, nisi aliam moram, quae interuenit, antequam ratificatio Regia in suas Mediatoris manus deposta fuerit. Quum autem d. huius mens Copiam siue exemplar ratificationis istius, penes se depositae, transmiserit ad Suas Excellentias, non dubitare profatum esse, quin sequenti die Mariaeburgum Eaedem miserint mandatum de euacuanda protinus icta urbe, iusti e mandato iam sit obtemperatum. Adeo enim sibi cognitam esse Suarum Excellentiarum fidem et integritatem, ut pro illa fideiubere non reformidet. Nec sibi latere, quantum intersit in limine conclusi radiatus omnem doli suspinionem procul amouere, et quam alienum sit a prudentia
Dian Leg itorum Suecicorum, samam illam, quam sincera sua negotia. tione adquisiverint, contraria actione Libeiactare. Haec esse, quae eum impellant, ut credat et conetur aliis persiadire, euacuationem
istam esse factam. Pergit postridie eliis diei Consilium bellicum arasauiae ineundum suisse, cui Generales Duces exercituum adsistere de buerint deinde decima quarta Iunii sequuturam Conuocationem D putatorum ad ratthabendum Pacis Tractatum. Ad has litteras statim respondere necessum Suae Excellentiae iudicarunt, quo suspicio omnis tollatur, aliquam fuisse moram a parte
nostra sed potius deuoluendam esse culpam ad ipsis Polonos, qui euacuationem Mariaeburgi remorati sint. Et ideo quoque maturandum iter Weydenhaynii Varsauiam esse, ut ille pracsens eo melius reia monstrare inter alia hanc rem posse Commode etiam accidere, ut mentio fiat denegati mutui Dantiscant item fidem eventualiter Weydenhaynio saciendam. Facto igitur conclusio, responsum est praefato Ian. Legat Gallico, in hunc tenorem Patuisse Legationi Suecicae ex litteris Excellentiae Suae d. maii Varsimiae ad se Dnia Legatos Suecicos Hatis, Serenis . Regi Poloniae relatum esse, Dia Bilouium euacuationem urbis Mariaeburgensis sub diuersis praetextibus recusasse, Suamque Excellentiam, quod culpa penes Legationem Suecicam non sit, excusasse, certam quod quum die, dicti mensis Copiam Rotificationis Regiae Polonicae in manus eiuldem depostae ad eamdem transmiserit, dictim ciuitatem iam tum euacuatam fuisse. Iam ut me-
395쪽
378 DIARI v sva cicuri rito doleant Legati Suecici, in se, lii toto Tractatus tempore, et adeo in ipsis Pacis conditioitibus, totoque illo in negotio, omnia candide ac bona fide egerint, conuentioni contraueniendi suspicionem cadere: ita se amice agnoscere sincerum Excellentissunt Dii Legati studium, qui pro singulari sua prudentia Legationii Suecicae mentem aliter interpretatus sit, quam sinistra illa relatio tulerit. Nec se posse non tagnificare Eius Excellentiae, quod et arx et ciuitas praememorata iam pridem praesidio Suecico euacuatae sint, et miles inde Elbingam deductus. Legatos vero Suecicos, quod merito querantur, habere nimirum nec Commissarios Polonicos mitas, nec de sustentatione vel limspitio deducendarum cohortium aliquid vel adhuc praeparatum esse, immo et Ciuitatem Gedanensem ne obolum quidein mutuum dare
veli uitare etiam necessum ducere Legationem Sucescam, Ian. Legati Excellentiam perorficiose rogare, ut ne gratietur eam rem apud Aulam urgere, quo S. R. M. Dia Generali vigiliarum Praesecto de Grae assen in mandatis dare dignetur, ut is non tantum suo loco, quae dicta deductio ratione transitus, stationum, commeatus ac curruum requirit, in tempore adparari faciat, verum etiam apud reliquos Regios Polonicos officiarios bellicos et ciuiles idem procuret, ne deductioni deinde mora creetur, vel etiam aliae inde inconuenientiae nascantur. Deinde Excellentiae Suae saepe nominatoin Legato noti. ficant, quod Dii Ioannem a Ceydenhayn, S. R. M. Sueciae Consiliarium Aulicum, ars auiam ablegent, qui praeprimis urgeat, ut ratificatio tum Regia olonica, tum Dnn. Reipubi Deputatorum, tempore, loco et modo, quo conuentum est, fiat, et deinde nonnulla alia a Pace dependentia peragat. Quocirca se Excellentiam Eius amicissime rogare, velit non tantum eidemin Reydenhaynici plenam fidem tribuere, verum etiam ea, quae nomine Legationis Suecicae explicat rus sit, omni meliori modo promouere. Porro Plenipotentiae S. R. M. Poloniae ultimae, quam d. - labentis mens Maii Excell. Ian. Legatus, in momento abitus sui oliva, Sobothum transinisit, mentionemri ciunt illustriss atque Excell. Diin Legati nostri, se nempe eam recte accepisse, ast illam in periodo finali, Nor ea, quae supra memorati nutri Plenipotentiarii Commissarii etc. valde obscuram esse Suae Serenit Electoralis Procuratorium vero, quod ad modernam S. R. M. Suectaein.
396쪽
nostrum Clementissimum dirigi et adplicari debeat, adhuc restare ae eipiendum quapropter, ut et illud ante ratificationem permutandam Sua Excellentia procuret, Eamdem peramice requiri. Qito ad Coma missionem finium in Litioni spectet, ea de re ad Dia. Campi areschalalum, Comitem Duglassium, iam d. ct ἔς Maii, in duplo scripsista n. Legatos, et unum exemplar per tubicinem, alterum per mare cum express misisse, nec, quod ille Commissarios legitimos constitu rit, dubitare, idemque a parte Poloniae factiim csse, sperare. Haec ad Lumbresium. Ceterum hoc ipso quoque die ad S. R. . scripsit Legatio initio quidem ficto a relationa ad ea d. Maii, cum quibus una Instrumentum Pacis in duplo sui transinissiim, utpote ipsis etiam litteris in
duplo expeditis. Postea S. R. . reserunt, quod ex illo cum Dii C miteri ni marhio, Da. Regni Senatores ider Linde et Generalii cumtenente Bilouio, Prustii conuenerint, colloquuti tum de Distentatione militiae, tum de eius deductione, ubi utrumque abundet dissicultatibus. Quoad sustentationem enim annonae penuriam, inopiam
pecuniae, fidei mercatoriae vulgo redit desectum, tanta esse, ut est rienti militi, ubi gregarius Elbingae interdum biduo et triduo ne micam panis acceperit, vix ad aliquot adhuc dies prosipici potuerit. Perseparatum quidem Articulum Legatos Plenipotentiarios Polonicos promisisse fidem interponere apud Gedanenses, ut silminam quadraginta millium thalerorum imperialium, pro indigentia militis, mutuo daret; illos quoque cum Magistratu sermones ea de re instituisse immo Le gatos nostros ipses hactenus cum eodem mictasse neutros autem aliquid ab urbe hac obtinere valuisse. Quin etiam hisce diebus praefati. Dian. Legati nostri cum mercatore quodam priuatim egisse, si sorte vi ginti millia imperialiuin et quinquaginta Lassas siliginis, pro accipiendo in hypothecam realem quidquid tormentorum et rei armamentariae Suecleae adhuc in Prussi stiperest, numerare et curare velit, quo mi litia, donec commeatus et nummus ex Suecia venisset, sustentari queat: verum neminem esse, qui ad id sic persuaderi patiatur. Tandem gani Legationis m. Comitem 'oenusinar decies mille Imperiales, una cum octoginta Lastis annonae, sita fide interposita procurasse pro
quo praestito coronae ossicio, Legati dato ipsi suo chirographo vici Bb a sim,
397쪽
sim, ut debitores, obligauerint. Quum vero parum hoc penu suffimciat, sed eo mox consumto necessitas renouata cadem sutura sit, non posse Legatos non remonstrare S. R. M. quod Regnum halid serat opem citissimam, tandem tamen copias Prusticas ruinae datum iri, penitusque interituras. Antequam autem hora feralis adueniat, rebelli nem et totalem urbis Elbingae direptionem, aliaque incomtenientia metuenda esse. Deductionem militiae quod concernat, seu terra, seu mari fiat, eam fore dit ficilliniam. Quippe militem conductis peregrinis nauibus transportari, vix suturum practicabile, consideratis, quod nautae peregrini id reuuant, nauium et commeatus comparatio paciosi temporis sit, et marinum periculum vel solim id prohibeat. Itinere terrestri abductionem hunc metum secum trahere, ne magna parci uiti militis transfugiat, et sorte minimus numerus Pomeraniam si vusurus. Ad quod accedat, quod adhuc non constet, quid Electo Brande burgicus ratione curruum, commeatus, ac stationis liberae, quum de transitu tantum Instrumentum Pacis dii ponat, sese declaraueriti Lhilominus aliud expediens non dari, quam vi Elbinga praesidium ex Diilite nationali consistens necessarium ac sufficiens retineat quod reliquum est, sine mora in Pomeraniam terra mittatur veluti de hoc ipsi Legati et Dn Campi areschallus Locumtenensim de Unde, BLlouiusque cumGn. Comite Κoenigsmactio matur deliberauerint, a que ea de re iam litteras notificatorias ad S. Serenitatem Electoralein Legatio dederit. Ῥosse quidem Legatos hac cura vacare, qui ex parte penuria propria premuntur, incerti, qua via ex Prusii recedendi , aut quo modo, deficientibus vitae ac sustentationis honestae mediis, diutius ibi commorandi lacultas sit; verum non tam Dialison derinde querelis, quam debita erga S. R. . obedientia, subiectione et in patriam amore motos, sitae se angustiae praesentis obliuisci, et de com seruatione copiarum lite pius memoratariim sollicitos teneri. Id solummodo triste et ipsis et Generalibus militiae Gubernatori ac Praesecto accidere, nec absque dolore de illo se cogi conqueri, quod eo inso tunii redacti sint, ut velliti reiectos, ne minimis quidem de milite componendo acceptis liticris, nocte eos ambulare oporteat. Hinc progrediuntur Suae Excellentiae, quod ipsis notificatum sit, magnam hisce
aeuiis alieni aeris summam, in locis a praesidiis vostris insessis, ab osti
398쪽
etalibus conflatam esse. Qua de re autem quum ipsis praeter id, quod
iis relatum est, nihil constet, Commissirium Petrum Berends, una eum Regestis et rationibus nunc Holmiam iturum, et omnia Camerae Regni demonstraturum. Tandem pergunt de hinere weydenhaynii Varuauiam, qui in sutura Conuocatione epulatorum Reipublicae, quae ad exequutionem Pacis pertinent, ursurus, et praeterea, quid alias rerum agatur, exploraturus sit reserentes se ad eius Instructionem et Memoriale Sccretum, hisce litteris in apographis inclusia. Data qui
dem est haec ad S. R. . epistola die hodierno nimirum , Maii, sed non expedita ante subscriptionem expeditionis Ceydenhaynii quae videatur infra d. 'ta MD cxx.
Actum Mothi d. maii, ante meridis
u lo aliquot diebus per discursus deliberauerant Suae Excellentiae, demum concluditur, mydenhaynium subdelegandum esse Variauiam, ut apudin Mediatorem, et Dian. Legatos Polonicos ct ret, quae ab exequenda pace dependent negotia mandaturque Legationis Secretario, quo Instruetionein et emoriale pro illo, una cunalitteris ad Dii Comitem de Lelano, Magnum Regni Poloniae Cancellarium Praetinowski, et Magnum Magni Dueatus Lithuania Cancellarium Pacium, ex hisce, quae hinc inde dissertata erant, conciperet; quae deinde reuis expedirentur, t weydenhaynio tradereptur. Et Illustriss quidem Dia. Regni Thesaurarius postea Secretario capita expeditionis istius dictauit. tiae res tota videatur infra, in Protocollo,. d. Sobothi habito. Idem Illustriss Dia. Regni Thesaurariusin aweydenhayn pro sustentatione ad duos menties, quorum singulis triginta dies adnumerantur, constituit et Imperiales, qui in testantist diurnam prouisionem duodecim Imperialium faciunt, et praeterea erudem ex proprio stabulo currum cum sex equis accommodauit, diui ctusque est illi Secretarius Rudolphi, cui per praefatos duos menses singulis diebus duo Imperiales, qui silmmam leto imperialium exacte faciunt, adsignauit stem accesseriint pro Aulico et per mentem, Nque adeo 64. Imperiales Ministrum, seruos et famulos ex fila deputata pecunia mydenhaynius sustentabit.
399쪽
Dii Ducis ci animandatarius, SchWederus, Cancellariae Legationis adest, postulans, ut Rccredentiales ad Principem suum habere possit, commendatque denuo eatissam praefati Principis sui, petendo, ut Suae Excellentiae Deputando Variauiam cius quoque negotii curam demandare velint, quo Suae Celsitudinis in Conuentione proxima r tio habeatur. Secretarius ad illustriss Dn Regni Theraurarium acceiast Eiusque Excellentia Mandatarium intromitti iubet, qui praemissis curialibus prolixius ea, quae modo dicta sunt, repetiit illustrissimus, de meliori modo mandatum iri negotium Croyanum mydenhaynio Varilauiam ituro, respondens, litteras ad Suam Celsitudinem in Cai cellaria expediri debere dixit, et, commissa salutatione perossiciola, humanissime SchKederum dimisit qui Recredentiales quoque desideratas, a Suis Excellentiis subscriptas, ex Cancellaria accepit Actis ullis iremn Legatus Gyldenhiau censuit, post Instrumentum Pacis et Plenipotentia Suecicas, et subscriptionem Secretari Legationis, merito typi imprimenda esse i Polonica Regis et Reipublicae, et Caesaris,3 alectoris Brandeburgici Procuratoria, item ratificandi formulas. Quare descriptae sunt illorum Copiae, quas accepit Dii Legatus, hoc negotium Sedini, ubi in Pomeraniam veneris, procuraturus.
Actum obothi d. tet ante meridiem.
Conquestae erant Suae Excellentiae praeterito autumno Elbingae et postea Sobothi, in suis ad S. R. M litteris, de curatae pecuniae et sustentationis suae mediis. Ad illas recurrentes denuo scribunt ad S, R. M. Carolum, quod acceperint quidem litteras Cambii octodecim mille thalerorum Imperialium; quare etiam Regiae Maiestati gratias agerent humillimas verum illud partim nonduiu solutum, partim plane non acceptum, sed penitus remissum esse. Ad quod accedat, quod pecunia Legatis destinata non adtingat expensas hactenus necessarias Vestes sollemnitati et pompae adhibendas bis conseistas, quibus tamen uti Legatio nequierit Bis habitum luctuosum comparari oportuisse. Omnia percare, aut duplici aut triplici interdum pretio, Diqilia eo pGOoste
400쪽
emi necesse suisse. Regni Thes aurarium, praeter hoc tot extraordinaria soluere coachim. Comitem Oxenstierna pro instilliendo itinere et intea loco salarii, tempore triennali nihil accepisse. Inde factum ut si burra aeris alieni accreuerit; qua exonerare se cogantur, prius qualia ex Prussi abire liceret. Quare S. R. . subiectissime implorent quo vel ea, quae adhuc restant, sine mora mittantur. Camerarium Laurentium Laurentii emittere cum rationibus perceptorum et cxpensorum, ex quibus omnia magis liquida sint sutura. Quoad abitum Dian. Legatorum reserunt, quod Illustriss in Regni Thes aurarius et n. Comes xenstierna abituri sint, simul atqtie debitum soluuendi facultas fuerit. n. Comitem a Schlippenbach usque ad a. tificationem Pacis et S. R. Mitteritia mandatum inarum mansurum. Dia Legatum Gyldentilauium perinde per Pomerelliam terrestri itinere in Pomeraniam rediturum, et illic suturam uacuationem praeparandi ac promouendi, et militen ex Prustia in Pomeraniam reducendum accommodandi studium et operam praestiturum.
I ii at illustris . n. Regni Thesaurari his proiicere Legationis Secretarium At testatum pro Dissidentibus a religione Romano- Catholica in Polonia, et communicare Dii Legato Gyldenklauio. Quod fa- cham Is quum adiici arbitratus esset Concepto, quod infra in Pro-tocollo d. da videre est, quod durante hoc bello merito praesumi
debeat ac possit, nihil esse innovandum: praeterea quoque monuit, quoad tempus extraditionis huius Attestati, se existimare, quod securissimum suturum sit, si non extra datur illud, antequam omnia loca Pomeraniae restituta et euacuata suissent idque propter conloquentiam et periclitum, quod a Polonis per indirectum possit intentari: quocirca se etiam putare, quod ne Copia qt iidem citis attestationis sit communicanda. Secretarius hoc retulit Illustrissinii Comitibus,
ac praeprimis capiti Legationae et placuit monitum Dia Legatis se densitauit, actaque est ingrossatio.