장음표시 사용
311쪽
o 3 de Finibus. Jovem cum optimum & maximum dicimus, cumque eundem salutarem hospitalein statorem dicimus ;I intelligi vulamus, salutem hominum in ejus esse tutela. Sociosi Peripluatis est conjuratorum ea e cum variis adjunctis.
dc Logicae in Catilinariam pri
mam suna tua. TR a s agrariae exemplum praebuerunt, quemadmo
dum puero, Ciceronis orationes explicari vellem. ut positae quaestionis Aristotelica explicationem a in xi stro perciperet, οτι ora διοτι, quia dc quamobrem. Praeliatus est hac oratione Cicero contra Catilinaequaeris quid effecerit 3 Certe non solum Senatum & Roni. quites,quitum aderant, commovit, ut tellis cst clamor ille si ac or a tione expressus Quorum voces tu paulo ante ex uiret: si sed etiam Catilinam licet audaci illimina de furio- sillimum perterruit. Hinc exclamatio Plinii, Sed quo te Marce Tu Dpιaculo taceam 3 tuum C rati furae xv nium. Hinc in Oratore de seipso Ciceronis elogium, iac
os ruit. Docuit igitur Cicero & movit caussam': pe vicit :J-ι, quamobrem inquies:id enim genus est secundum, ouae caussae sunt, quibus id esse tum sit. Authoi itas Consularis,vocisq; & sellus gratia plurimum potuercaue
nullae sunt. Elocutionis rhetoricae, inventionis dispositi mri; logicae etsi jacentes & spiritu illo vivo destitutas attamen magnas caullas hic intueri possumus. Ergo Atillot lica ἐ- γ' Qui iripi inductione&animadversione basice caussas subducamus. Metaphora locis sere octoginta apparebit, Metonimia quinquaginta, Synecdoche vigil ti, Ironia sex: In quib. seminatis,ut in Agrariis monuimus, geminata quoq; gratia perluceati. Oras ultu Imose ur: Ocuti, aures hs eculabuntur: Non deeriI Rev.consilium amauthoro 3 hujus ordinu: Sceleri furora ob tisse : Diamfurascitum D mandare,Mctoinania: sunt. Nos
312쪽
ruum larum optimum rad custod en dum te diligentis
α fori simum, Ironia est. Euor ego perationes tuas ita conjecti, ut istariposse non is crentur,pars A quadam declinatione, Oct riuus corpore es g/Z Cossem Cari-l a mο ιυm sententos aluerunt, conjurar/ooem' n scensem non credendo corrobora ψ erunt,& allegoriae 4 vGna odi metaphorae sunt. Exire ex urbe Constet hostim jmber.&c.. Tu modo posse iisdem parietibus tuto esset cum, quι magno m per culo essem, quod osdem moeniό, confluore mure Synecdochae sunt. In figuris verborum,
Epizeuxis quater est . quae in Agrariis nulla fuit; Anaphora vicies, Epistrophe semel, Symploce ut Epanalepsis 5 Gradatio nulla: Epanodos semel, Anadiplosis ter, ut Paronomasia: Polypoton vero bis & vicies. Numerus locis serEsexdecim orbe completus est, sed illo inifrimis loco graui
sim us: J.rcere n on modo ad ob taendum stuprum. -- ersam adfar,nis obeundum: Vigilare non mori ad in AEaudum somno maneorum, ver etiam ὀοnu occisorum. In figuris lententiara Addubitatio Concellio & Si stentatio nusquam: Deprecatio Comunicatio Permillio, Dialogismus Digressio,R. elicentia Licentia semel: Optatio Proleptis Proto eo a bis: sed Prosopopoeja omnium maxima & praestantistima. Praeteritio & Exclamatio quater: Apostroplie quinquies. Atq; haec elocutionis ornamenta si studiosius contemplere, videbis in tropis & verborum figuris plus gratiae & venustatis: in figuris sententiai u plus firmitatis & roboris. Retexe jam Logicam,cum Rhet ricam retexueris e topicis inventionis locis finis bis, essicia CnS ter, rina,materiaque nusquam: Facta Catii: nae & Ciceronis quamplurima: Subjecta ter, Adjuncta septies Dii sentanea nus uam: Majora novies, sed per Non modo septies : Paria bis Minora duodecies Similia quinquies, Dis limitia omnium Comparatorum ut semper alias frequentillime semel & vicies: Notatio, Conjugatioque nulla Pa titionis vis quaedain septies, Definitionis quinquies ut stimonium .Principale vero argumentum est ex essectis Madjunctis, ut Agraria secunda ea fine, tertia e testinaonior
313쪽
mus, quia multa sunt αυτοπιτα perie credibilia,&τω νω
intellectu simplici contenta,quq syllogismi ambitum longiorem dc periodum reiiciunt:&quae tyllogi lirium casere polluta l.plerutaque tamen una syllogismi parte posita, reliqua: prius concipiuntur, quam exprimi possunt,ut ego de tu in syntaxi verborum primae de secundae petibnae intelligi
tur aro tamen exprimuntur:Sunt tamen in primae figurae
modo tertio pleni syllo ei lini ta es: in primo connexo lept inconitantes etiam tres. Ac prioris Analyseos & syllogii mi haec sunt. Posterioris Analyseos & melliodi si viam artisciosam spectes, vis quaedam ex prella est, sed non aperte polita. Nec enim deliberationis quaellio proposita. nec perspicue distributio facta: κ Aristotelicae, prudentiae .l; laus major cit: sic ad terrendum hominem furiosum modo severu crius obiicitur, modo lenitas mitius admovetur,ut ad terrores quos tibi propositerat Orator artificiolus ordo de industria occultatus e te videatur.Require igitur διου quamobrem Catilinam Cicero terruerit ξ Respondebo quod e praesentibus virtutibus possum, quia clocutione rhetorica, inventione & dispositione logica ad co- movendum & terrendum aptissima ulus sit: teq; admonebo,ut in exemplo tanto, tamq; excellenti,virtutes oratoris ita retextas medi tere. & consimili causia aliqua polita imistere. Hic enim fructius tibi proponitur, ut exemplis c gnitis artem melius cognoscas, dc cogni
314쪽
315쪽
A N D E M aliquando, cuiritu, L. Catilinam 'furentem audacia. ehu ς anhelatem pestem vatria nefarie molientem, bis ais huic urbi 'ferrum sammamn minisi tantem, ur lejecimus, velemisimus,velissim' egredietem J urbeprosicuti um s. e G it, L egredien- excessi evasit erupis .nugajam perni ici ἱμς mon tem, verbis stro illo alis prodigio moenibus ipsi, intra P- Pros nia comparabitur. Ais hunc quidem unum hujus E, dome ci duce ne controversia Picimm.' non L. non jam enim jam interii latera nostrasica illa V versabitur: lat.' non in d campo, non in foro,non in il curta, non δε-nis intra domesticos inpari ita pertimessemus. Lo- . O . e motus cs,cum est ex ' urbe V d filis. palum jum cum hoste, nullo impediete, Eum justum, remus. Sine dubioperdidimus ' hominem,m mseceque vicimus. um iEum ex occultis infidus imi pertum latrocinium conjecimus. Funt Nτε MJ Furentem audacia scelus anhelantem, metaphora: via ur esse a canibus rabidis, qui rabie agia
316쪽
P. RAMI PRAELECTrati, & perpetuo cursu fatigati, rabiem anhelant. Alii Euecta sunt proximis cauriis redd ta:abiit, excessit, ejectus:
cvasit emi ilus: erupit, a persequentibus coactus. Non est autem congccies idem significantita, ut Quintilianus ait.
Ratio secunda ex adjunctis, quod donaesticae insidiae sublatae sint. Mon dro atque prodigio J. Tropus di plex est: metonymia pro monstrolo atq prodigioso:deinde metaphora pro homine tetro & horrcndo. I. hunci Tertia ratio tem ex adiunctis quod Catilina victus iit, ubi amplificatur proximus locus de insidiis. Mea Eo De qua superiore oratione Quoties jam tibi extorta cli sica ista de manibus 3 L oco ιί lteratur proxima ratio,& confirma tur dissimili: Apertum jam erit belluin non insidiae. let phora autem est iaco motus a bello, ubi hostis loco motus. facilius vincitur. Sine Loi Tertio idem dicitur. Per ι-Hmin autem hic, pro a II imm, positum est: ut pro Sex. Roscio, Mors Scaevolae cives suos perdidit & ald xit.' Quod vero non cruentum i mucronem,ut vo
luit , extulit, quod vivis nobis egressus eII, quod ei
ferrum de manibus ς extorsimiu, quod incolumes d cista uia flantem ' urbem reliquit: quanto tandem it m moerore ς ossi clum esse pro gatum putatisὸς facet illa nunc reserat e , Quirites, eςpercu una atque ς abjecittam esse sentit, G ς retor
quet oculos proci iό fise ad hanc urbem, quam expuis faucibus ς ereptam esse luget. Vae qu: em
tirari mihi Odetur, quod tantam Ῥυlem muerit, foras' prosecerit.
v b o ut RoJ Pars alteraGratulationis ad moerorem Catilinariorum item ex adiunctis, quod salvis civibus Catilina abierit. FerrumJ Allegotia similis est illi Extorta est tibi sica ista de manibus &c. Jaceri dJ Lfecta sint ip rioribus caussis reddita Vicimus: victus itaq; iacet ubi est inscitis γ α hominis pcrditi mi icti Quinque autem quidem generis metaphorae hic adhibitae alii ictus prosit gatus, prostratus, perculsiis abjectus, ad hominis clade imgnacicanda concurrunt. Taura J Ejusnodi me aphora
317쪽
est oratorio primo. Eripite nos e faucibus eorum,quorum crudelitas nostro sanguine non potest satiari. Onarito fauces ex quibus te eripi visIt tertiae Catilinariae initio Ex foma atq; scrto,ac pene ex faucibus fati ereptam &c. a Opponitur eae eadem re contraria patriae laetitia ubi allegoria est ab aegrotis qualis antea fuit illa, Periculuerit inclutum penitus in venia atq; visceribus.
A quis αἱ talis, quales esse omnes oportebat qui in hoci o,in quoς exustiat &ς triumphat oratio mea,me vehementer accusi quod tam ς capitalem hostem non comprehcderam potius, quam em perim: non αἱ ista mea culpa,suiritesse ἱ- temporum. Interemtum esse L. Catilinam, S gra villimo
functo assectu ampridem oportebat: i Eme 'ta mos majorse, ta b tu imperit'veratas, Res publicapsulabat.Sed '' qu multosfui Oputa- tu, qui, qua ego deferrem,non crederent Θ quam musto qui propter sustulam non putarent Z quam multos, qui etiam defenderent: quam multos qui propter improbitatemfa rent Θ i ς 'Dilato. depelli a vobis omne ' periculum judicarem, D redem ego L. csatibnam non moia ' invidiae L. invidia meae, verum etiam vitae periculo sususissem. sed mea,
quum viderem, ne vobis quidem omnolus re etiam rum probata ,s iEum, ut erat merrtus, morte mul-
classem fore, ut ejusscios invidia ς oppressu ς perse qui non possem: rem huc ς deduxi, 'ut tum patii pugna possetis, cum hostem aperte ς videretis. A τ s i l Prolepsi proponitur alterum superioris desi-
rationis caput, cur Catilina non potius interemtus si quam onustus. Exul .i Meronymia est in σαιυο. dc metaphora in e.ταί .it:quia inanimatae rei tribuitur actus
quod sine tropo diceretur, Ego orans exulto. Tr--
318쪽
st 2 P. RAMI PRAELECT.ρha J Metaphorae origo nota est quia in triumphis omnligeneris gaudia exprimebantur. Ideo Triumphare & Exultare pro eodem sunt: ut pro Cluentio, Palam exultare lan tia, ta triumphare gaudio coepit. Capit Caput alia quando vitam significat: ut,In hac defensione copitis, fortunarumque omnium, pro Rabirio perduellionis xeo. Hinc capitale crimen judicium capitalis fraus hostis, tibi vita periclitatur. Interemtumi Confirmatio prolepseos ex iisdem argumentis, quae superioris deliberati nis exordio, & prolopopoeja contra Ciceronem fuerunt. Sed qu. mi Refutatio prolepseos ex adjunctis, quod con-juratio nondum plane omnibus pateat ubi quorundam iagnavia & improbitas notatur. Quod idem bis antea suit: Primum Si te Catilina comprehendi jussero,&c. Deinde, Quanquam nonnulli,&c. AesiJ Secundar utarionis ratio ex adjunctis commodis: S, commodum esset, mierem Fcm:
Hic locus bis antea fuit: Si te interfici iussero,&c. Hoc autem interfecto.&c. Rem huel Complexionis loco dis simile illud de aperto bello ponitur, ubi cum subjecto ad-j tinctum collatum notabis, apertae pugnae cum aperto hoste. olumnia
cuem quidem ego hostem, Quirites, quam v hementer seris e se timendum putem, licet hinc imielligatis quod illud etia moleste fero, quod 'ur
be parum comitatus exierit. '' Utinam illa omnes secu vas copias eduxisset Tongillum mihi iam xit, quem amare in δprat exta calumnia coeperat: - 'bheium es ta Iunatium, quorum aes alienum contrastum in *popina nullam ' ubticae ς m tum afferre poterat, reliquit ; ' quos viros, quanto alieno aere, ' quam montes,qiam nobi suos vid L prae Gall. tis. Itaque ego illum exercitum ' ex Vallicanisl gionibus,qcum hoc delectu, quem in agro Piceno
319쪽
1N II CATIL 1 3 si illico cri etestim habuit,ta iis copiis,quaά
nobis quotidie comparantur, magnopere cotemno,
ς colletium' ex nibus desseratis, ' agresti luxuria, ex rusticis mendiculis ς decostoribus, ex tis a media Η-
rvadumo radeserere,quam istam exercitu,ma- nis de iis luerunt:quibus e o non modo aciem exercitus no- coct.
stri et erum etiamsi eisin Praetoris ostendero,ς concident.Hος quos video volitare foro,quos stare ad 4 Curiam, quos etiam in Senatu venire; qui nitent unguentis, qui fulgent' purpura, mallem cumμos milites eduxisset: quis hispermanet,m
mentote non tam exercitum issum esse nobis,quam i .
hos qui exercitum deseruerunteertimesiendos. Quet M udito EMJ Persequitur quaestione, quod Catilina victus sit. Comparatio est cojuratorum & bonorum civium. πο rαm longa est usq; ad locum Instruite nunc, initio etiam comparata, quod urbani conjurati ii gis timendi. tuam castrenses. tDina uJ Extenuat castrenses Catilinae copias ex adjunctis, quod molles sint, aloti. Gmncit Verbum hoc translatilium cile nec ad rem quicquam facere videtur. Praetexta autem; toga puerilis eratusque ad annum decimumseptimum, quo virilis sumebatur. Metonymia igitur est pro aetate juvenili. Eri sui, Amplificat ex adjunctis urbanas conjuratorum copias, in quibus undecim senatores erant, ac plerique nobiles,ut in argumento dictum est. Ita es Locus hic corruptus est, ubi Arno πα-ρ quaedam suerat bonorum civium adve sus utrunque genus conjuratorum. Nec vero Catilinae coercitum ex Gallicanis legionibus cossatum Cicero dicere voluit, pr certim cum dicat in agro Gallico adversus Catilinam copias comparari. Metellus autem hic est ad quemue libro Ciceronis sunt epiliolae. Corici mi Haec refercnda sunt ad castrenses Catilinae copias, quae variis adjunctis
extenuantur. α minorum itemque majorum collatione.
incoctoribu J Metaphora est pro assius&prodigis, qui
sicut olla aut ventriculus cibos coquendo consumunt. Te-
320쪽
nesne memoria te praetextatum decoxisse λ &c. mili p. f. VAZmonial Vas proprie dicitur in re capitali, ut obses iare militari praes in re pecuniaria. Vadimonium tamen poneraliter accipitur pro sponsione certo die in judicium veniendi. Formula vero Romanis quondam fuit in vadim nio concipiendo & promittendo, non ea quae nunc cilinlitibus nostris: qualis vero fuerit, nescio: nec ediemplum ejus formula: unquam legisse memini. Ignominiosam vero fuisse vadimonii deser tionem Iocus hic indicat, sicut Diu apud Ciceronem multi. AciemJ Talis oratione superiore metaphora fuit: Aciem authoritatis hebescere. acies autem exercitus,exercitum ipsum instructum significat.
Virgil. 2 Georg. Hos mi osJ -απόδοσις de coniuratis urbanis, amplificata rursus aliis adjunctis. Volo set, Talis Agratia secunda metaphora fuit, Olitat ante oculos, istorumJubae Regis filius &c. Et tertia Catilinaria Catili
nam ducere exercitum, & in armis volitare audiatis. Cui jῖjComplexio secundae collationis turbam conjurisIι -- gra t/mendi: quod probatur, adjuncta hominum pertinacia : Vident suam conjurationem cognosci, attamen non
1 tque etiam hoc magis siunt timendi, quod
quid cogitent me si ire sentiunt,neque tamen pe t modientur. Video pultasit attributa qui habeat Hetruriam: qui agrum Picenum, qui licum qui sibi has urbanas in Viri caedas atque imcendiorum depopscerit. Omnia seuperioris ' no Iis
consilia ad me perlata esse ' sientiunt patefeci in
Senatu hesterno die. Catilinat epertimuit profugit: hi quid expetitant Θ nae illi vehementer ς errant, sillam meampristinam 'lenitatem perpetuam J rant turam. quod expectavi amsium μ assec M apertam tuum vos omne facitam esse apertet convinarionem