장음표시 사용
331쪽
IN II. CATIL 1 s possunt: aut si permaneboni, magis mihi videm .l Aegό
tur vota facturi contra Rempublicam, quEmam si v
ma latur1. Ex PONAMJ Iteratur eadem propositio ad eadem gratiam. Sex autem genera describentur, omnia fere ex adjunctorum loco. PrimumJ Definitio primi generis Gad unctis: obaerati divites avari,sjecie honestissimi. re impudentissimi. Dodo v/J Sic in ossiciis, Nunquam nec majus aes alienum fuit, nec melius nec facilius diliolummest. SpecieiJ Vulgus id apparentiam vocat. Agrar. 2, liud quiddam obscure moliuntur aliud spe ac specie sim lationis Ostentant. Locupis esJ Divites habentur lionesti & probi & illustres, quia disciplina & nobilitas divitias
videtur conlitari, ait Aristot. Postic. Tu agro sequitur morbi desinitionem & explicationem sua medicina ex caussis : Velis aliquid vendere , & fidem acquirere. Memmi Occupatur spes conjurationis, ta repugnantibus refellitur. V. Draone Ilao code vastitas antea fulta denique totam Italii ad exitium & vastitatem vocas. rasula J In praemiis belli propositis a Catilina tabulae n fuerunt. Veteribus tabulis deletis vetus aes alienum debitoribus condonabatur, & remittebatur. Tabulae igitur novae hanc remissionem significant. Cicero autem ex dis. simili cavillaturia jocatur. Quod F Indicat inertia tantum aes alienum este contractum. Cerrare Id est putare fructus praediorum usuris majores esse. Seuhseb Concluditur refutauo prima generis.
rerum genus αἱ eorum, qui quan 7 m vr
muntur aere aheno, dominationem tamen ' expe- --jectant: rerum potiri volunt: honores, quos quieta
Rerublica de perant, perturbata consequi sep se arbitrantur. Quibuου hoc praecipiendum videtur,nnum cisicet S dem, quod caeteris omnibus ut desperent si id, quod conantur, ς consequi posse. Priamum omnium me Usum vigilare, adesset vid
332쪽
18s P. RAMI PRAELECT' re Reipubi cae ; deinde ' magnos animos esse in bonis
vir , magnam concordiam, maximam multitu
dinem , magnab praeterea copias militum: deos denique immortalias huic inυicito populo, clarissimo imperio, pulcherrimae urbi, contra tantam vim
bceleris praesentis auxilium esse laturos. Ouod si jam sint id, quod cum summo furore cupiunt, amL. & in sang. epti, num illi in R cinere ii urbis, 'ta sanguine i civium quae mmte ' conscelerata ac φ nefaria con- L eo sule, se cui πη 'se s sustulo ac Distator aut etiam Re aut dictato- gooeran murosNon vidense cupereti quodsi res, G adepti 'crint, fugitivo alicui, aut gladiatori com
AL τε RuMJ Definitur secundum genus item ex adjunctis: obaerati sunt & ambitiosi. Cui mi Adhibetur definito morbo sua medicina ex conlunili refutatione vanae spei, contra quam opponuntur contraria Res pubi praesidia in Consule civibus exercitu, diis. Cuodsi G,-tinuatur refutatio ex repugnanti eventu: Si vicerint cor jurati , optatos honores in exitio Urbis non ailequentur. Fugit HoJ Vide num quid hic desit: aut sententia sit, Gladiatoribus qui viribus corporis superat, bonores in t li bello concedi necelle M.
quid. age - Tertium genus e 34 aetate jam ' confestum, e cium sed ta- ercitatione ς robustam e quo ex genere e T ipsemen exerc- cantius, i nunc cati afuccessit. Hi siunt ho-
V mine, ex iis a coloniis,' quas FGulis Sylla constituit: qu. N ego universas civium esse optimorum e forti simorum virorum sint io: sed tamen biseunt - L. dur rediis loni, qui se insperatis ς repentinis' pecunias sis leti s mi tuosius insolent res jactarunt. Hi dum ad cante6kiviis,' tauq am beati, 'dumpraediis, DIItrisfamiliis ma- paratis de- gnis, βη Piis, parat; ου delectiantur, in tantum lecti asabenu inciderut,ut, alta esse velint, SPE. ι his
333쪽
ab inferis excitatas:qui e tri nonnulus agrestes, b mn d tenu T. μου, egento in eande illa pe rapinarum veterum impulersit. Quos ego uiro , Quis resin eodegenerepraedatorii incireptorums pono edeos hoc moneo,desinant furere, ta proscriptiones ta arctaturas cogitarertantusarcillo temporum dolor inustas est ψ civitat ut aissa non modo homiano Mnepecudes quide mihipassurae esse videatur.
TaRTtuM OENusJ Definitio tertii generis ex aductis partim veterani Sullae Fesulis collocata profusi, Obςr inpartim rustici mendiculi. Cuin Significat liac parenthesi paucos ex his colonis conjuralla , reliquos bonos esse. Quadraginta aute scptem legiones Sylla in captivos agros deduxerat. Inseratisi Amplificatur profusio ex variis factis. Lecticu J Lecticas appellat, quibus molli
ter portabantur. larties.lib. 6, Octophor unus portatur Aiste Philippus. Ex cauili essiciente argumentum est. Sylla ab in- setis excitetur, ut largiatur iis ruinus proscriptiones, & cos locupletet. Inseros aut notabis Latine dici ut Graece τον α-λν Jocum mortuoru non sbium miserorum, sed etia beatorum. Apud in seros enim Elusii campi sunt ut Philosophi, non solum Poetς statuun Christiani secus hoc verbo tan tum miserorum locum significant. Medicinae est proximi morbi eadem fere quae secundi generis, qu5domnes boni contra propugnaturi surdi Non mori Sic Aor. 1, Non modo ii quibus natura sensum dedit, sed etiam G-cta atque agri laetari mihi videntur.
uartumgenus e F sane varium, & ς mixtum
cs turbulentum: 'quijampridem premuntur qui nunquam V emergent qui partim inertia, partim maligerendo negocio, partim etiam sumtibus, invetere aere alieno Gigant: qui vadimoniis udiariis proscriptionibus bonoru Gefatigati permulta
c 'ex urbe. N ex agris stin ilia castra conferre d
334쪽
cuntur. hosce ego non tam militta acres, amin traitores lentos esse arbitror. Qui homine primum, si stare norrposunt, corruant edita. ut non modo 'Get ii ita ne vicini quidem proximi sentianti. nam illud non inlesigo ,quamobrem,si vivere ho nente non possent, perire turpiter utant aut cur mιν ore dolo e perituros siccum multi scuamsi lipei
ii AR Tu M GENu Definitio quam generis ex adiunctis: Oba rati, ignavi, infortunati, profati, iudicus damnati. Emergen Metaphora ab aquis. Ad eas aves quae se in mari mergerent, quaecum emersissent piscemq; is iit: 1 de Nati .deor. Prosoriptionib- bonoruml il creditoribus eorum satisfieret. Hoste Refutatio est quarti generis ex tallatione majorum , deinde ex ad --ctis quod eorum motus obesse non pollit. A mi u lCavillatio est ex ad unctis, quod turpem vitam mors Tpis conloquatur. Allusio est ad illud dictum Coi 1blatio in seiorum est habere pares.
densque omnium 'cinorosorum: quos ego a catil,-na non revoco: nam neque divelli ab eo postunt, s 3pereant Anem diatrocinio: quomasiunt ita mulis, ut eos capere carcer non possit. Po tremum autem oenus αἱ nonsolum numero, verum etiam genere
et i i β' at in vita, quod proprium e IE Catilinae, de ejus
335쪽
mari, neque cantare I silerescia etiam cita et se ac tante, Dare, ta spargere venena didicerunt: qui nisi eunt nisi 'pereunt etias Catilina perierit,scitote hoc in E publica seminarium Calitinarium futuril. Veruntamen quid si bi sti m eri volunt Z num siuas secum muliercula uni in castra dulcturi 8 quemadmodu autem illis carere poterunt, hispraesertim jam noctibusZquo autem patio Ad ApenninumMisi in pruinas ac nives perferent Θ msi idcirco acibus h)emem toleraturos putant, quia; et couυι viis
nudi saltare didicerunt. O bellum magnopere pertimesiendum, cum hanc si habiturus Catilina
hortatorum cohortem Fratoriam: fort. scorta
desinitur: Audaces, facinoroli, quos taliquam perditos Sc Q - de peratos omittit & brevi cum Catilina perituros. ω- siremum 'in J Postremi generis resutatio ex variis adjunctis: intimi Catili ae, lepidi delicati libidinosi. Aurbene barba GJ Barba pexa & delibuta nitidos significat.
Nam barbati veteres Romani suere. Unum aliquem ex barbatis illis exemplum imperii veteris, imani num antiquitatis, columen Rci p. diceres intueri: pro Sextio. 4 cm- rore tamen Ciceronis jam delicatiore, barba radebatur. Anicistisi Sic apud Virgilium ν AEneid. manicae repte henduntur:
e triri J Haec verba redundant. & destini in exemplaribus quibusdam. Vetu amictost Significatur hac inci phota .laxitas rogarum . quae velorum in s arpanderentur. retae Antil Talis ebrietas in P bnem arguitur tibi galli cantum audivit. avum suum revixille putat, inclana solli jubet. α Martialis:
octurn aetere mero qui credit Acerrain, Ea uum in nocte emper Acerris όιbit.
336쪽
Ingruite nunc, Quirites,contra has
indecontra taeam Vnaufragorum yectam ac debilitatam manum florem totius ' taliae ac robur
ess vero caeteras copias ornamenta, pr fit stra cum illius lateo uis' inopia a gi C stat eo
337쪽
eontendere velimus: ex eo ip o, quam valde illi bacrafit,intei erepossumu/. Ex hac eni arte pudor puluat ' illinc 'petulantia: 'hinc β pudicitia,i l ne suprie: hinc Vides il inc uraudatio hinc 'pietas, ino scelus: hinc constantia tilinc Uuro ιne honestas illinc' turpitudo hinc 'continenti Missinc tibi or denu aequitas,' temperantia, 'fortitudo,
prudentia' virtutes omnes certant Cum interuttat cum ' luxuria, cum ignaviasum' temeritat cum ' vittas omnib-po tremo ' copia cum te, bona ratio cum perdita,' mens sana cum amente bona deum les cum omnium rerum φῶ-
eratione ς consistit. In hujusmodi ς certamine ac prebo nonne etiam Ahominum urii deficiant, diii immortalei colent ab his praclarissmis virtutibus tot S tanta vitia superari Z
Courre τοὶ sic Tusces. r. littunt vulneribus consecti ad dominos, qui quaerant quid velim t. si satisfactum iis
non iit se velle decumbere. Nis agorum J Sic antea, Quod si se ejecerat, secumque suos eduxerit, & eodem undique collectos naufragos aggrezaverit. J.- εινοὶ Te tia pars de urbibus quae bonis adsint, delint malis. Neque x J Comparantur reliquae belli sacultate , quibus coniurati sunt inseriores. O inquamJ Comparantur secundo oost personas loco causis ipsae ex varias adjunctis, quisbus causia Catilinae modis omnibus iit auferior. co renderet Sic actione Α, in tanta istius impudentia remi tendum aliquid videtur, ne omnia contendamus. μη quo aequit- Revocatur inductionis lia perioris confusio ad quatuor genera virtutum M vitiorum . Post emat R petantur superiora quadam congerie similiter confusa. Io Inlusimo. Di Complexio comparation: s aucta minorum costatione: Caussam meliorem.etiamsi sit inferior, eliadiuvant. Qu' sere modo pro Ligario dictum est Cautia incia dubia erat, quod Gaz aliquid in utraque parie quod
338쪽
r. RAMI PRAELECTprobari posset: nunc melior ceria ea judicanda est, quammam dii adjuverunt.
Qua cum itasint, cuirite vos. quemadmodujam antea dixi, vestra d tecta custodiis δ vigilius defendite: mihi,uid urbi 'sine vestro 'motu, aes ineusio tumultu satis esset 'pra dii, consilium a pro-τsim eis. 6oloni omnes municipesq. vestricerti resci me fatiti de hac nocturna excursione Catilina, L quam sibi facile urbessiuas es defendet: gladiatores, qua ille manum sibi is maximam manum S certis amforep ςς tum m iaυit, quanquam meliore animoseunt, quum part patriciorum, potestate tamen in vestra cotis ebuntur. Q Metellus, quem ego prossiciens hoc, in mgrum Fallicanum Picenum .pramisi' aut oppriamet hominem, aut omnes ejus 'motm ' conatu sprohibebit: reliquis autem de rebus constituendis, ς maluiadis agendis, jam ad Senatum referemus, quem vocari videtis. P0ιnc illis, qui in ' urbe remansierunt,atque adeo qui contra urbi salutem, mniumque vestrum in urbe ἱ Catilina reticti sunt, quanquam sunt hostes, tamen quia nati sunt cives, monitos etiam ais etiam volo. Mea lenitas adhue
si cui tutior visa est oc expectavi ut id,quod in rebat,ς erumperet: quod reliquum ericiam non fisum oblivisit,'' meam hanc esse patriam,' me horia esse Conflem: V mihi' aut cum his vivendum,aut Epoma pro his esse moriendum. ultas eu porta cuseos, Em insidiator via: si qui exire volunt, consi sere ip6stini. Oui vero in urbest V comoveri e usezo no modosa sum inceptum usium conatumve contra - patriam deprehendero, sentiet in hac
urbe esse Cos aes vigilantes, ' esse egregios mag/ser
339쪽
IN II. CATIL 1ntu es ortem Senatum,esse ' arma,ese carcerem, quem vindicem nefariorum ac manifesto 'si ierum majores nostri esse voluerunt.
ii Aa cuM J Pro complexione gratulationis acto latio elit ad urbis defensionem atque custodiam . Gun JRepetuntur e superiore collatione praesidia coloniarum de municipiorum, & nova gladiatorum praesidia adduntur. E cury π Excursio,militare nomen est hoc loco. Helvetii sine dubio sint in armis, excursionesque in provi clam faciunt, ait ad Atticum. Hinc excursor. Est populo
Romano cerrume cum excursere, cum latrone,cum Spar
taco Philipp. QuanquamJ Correctio est proxima: p rentia esis. V Uete J Postremum est adversus Catilinam praesidium de exercitu Metelli, de quo initio dictum est. Aelirui J Diligentia Consillis & Senatus ad eandem populi confirmationem ostenditur. Nune HosJ Reu catur ad extremum significatio lenitatis jam toties adhibita. Mea lentra J Prolepseωs primae tum ma repetitur de eraeteritae lenitatis & suturae severitatis caussa. Nua secti Esressionis libertas iterum permittitur. Cui soreolMinae initio jactatae repetuntur,& oppositis caussis auget tur. Vindicem l Carcerem tamen non poenam Ulpi nus esse dicit, eumque ad continendos homines, non pu- .niendos haberi oporteretavius cum Cicerone lib.I sic ait, Carcer ad terrorem increscentis audacia media urbe imminens soro aedificatur.
tris haec omniasic agentur, cuirites, ut res maximae, minimo motu,periculasumma,nullo im
minum memoria crudelissimum maximis, me
uno δ togato duce ta imperatore, edetur. Quod ego cadministrabo, Quirites, ut, si ulti modosi erip terit, ne improbi: quidem qui qua in hac urbe pasnam kisceoru fugerat: sed 'sivismanifestae am
duciae i* i endens patriapericulum me nec .
340쪽
RAMI PRAELECTrio de hac animi Gitate* deduxerint: illa pras cto perficiam, in tanto es tam δ insidio se bello
L.videretur, et r. v optandum videtur, ut ne quis bonus intereat,
paucorumi poena vos omnes jam saltri esse possiis. Uuae quidem ego' neque mea prudentia,neque humanis consiliis fretu polliceor vobis, Quirites sed multis cs non dub:is deorum immortabumsigni carionibus: quibi ego ς ducibus in hanc spem sintentiamquesium Vingressu : qui jam non procul, ut L. externo quondamsolebant ab extero hoste ars longinquo. d hiepra sentessivo numine atque auxilio siua templa atque ψ urbis ' tecta defendunt:quos vos, Quis testucari, venerari, atque implorare debetis, ut, quam δ urbem pulcherrimam, sorentissimam γο- tentis ami esse voluerunt, hanc omnibus hostiucvris terra mari uperatis, Derditissimorum civium ' nefario sicelere defendant.
AT quE HAεc OMNIA J Repetitur Imitas, & coli tione disii milium amplificatur,quamvis res sit gravissima tamen moderate coercebitur. TogistoJ Toga, pacis est vestis,ut sagum belli: binc per metonrmiam togatum du-i cem appellat inermem: unde illud ea iisdem laudis elogiat ab invidis reprehensium,
Cedant arma roga, concedat laurea lynruae.
& certe propria Ciceronis ea laus fuit, Ariobarzanem γpadociae regem sine praelio restituit: Cilicum, Syrorumque tumultus itae gladio pacavit: non solum hoc dissicillimum bellum tofatus coniecit. Vide Plutarchum in Cicerone. 'tio dego i Altera lenitatis amplificatio ex effectis, quod in neminem, vel certe paucos sit animadversirus: vid tur autem ad militarem illam legem respicere, de qua pio Cluentio : Statuerunt ita majores nostri, ut si a multi esset sagitium rei militaris admissum, sortitione in quoidam animadverteretur, ut metus videlicet ad omnes. rana ad raucos perveniret. Qua qui omJ Consi mo