장음표시 사용
371쪽
Mi se ELLANEORVMbam quidem tantillum opus tanti viri noni ne nuncupare, propterea quod audacia vel potius temeritati Rihi tritaendum fore existimabam, cAm magna magnis ac parva parvis aqua proportione sint constenda; ideoque per longum dierum curriculum opusculum hoc tibi dicare di tuleram. At vero quamois me tua a Itomadignitas deterreret, litterarum refertissima copia consterneret , tua tamen in omnes humanitas , eximia bonignitas alliciebant , atque ad hoc siub tua protectione ponendum invitabant. Nam etsi Fin sit exiguum, in se magna memorandaque facinora continet , nimirum gesta per Poni cem maximum Adrianum , maximum inquam scientia , moribus, ct vita ; i' cujus po8t ca-ru multa notatu digna contigerunt . qua pro penuria mei ingenii ex mnitis collegia quassan neminem pigebit luse,pracipue te praestantismo antistite aspirante. Idcirco, patrone digni ime, te deprecor atque exoro tuum ne deneges favorem. Quod quidem minime ambigo , eo maximi quod iam clemens erga exteros umdique pradiceris , non dubito quin erga tuos familiares te placidum benevolumque praebe M. Quorum ex num inro quamvis indignus, vices tuas gerens , in hac camcellaria st curia Toletana, te annuente , fui collocat in. φθω tamen auxilio disino , Fub tua censura eae
adlisimaque castigatione, ne longa praefatione sim moleste usui , rem imam adoriar.
372쪽
IDCIPIT ITINERARIUM Adriani sexti Pontificis niaximi per Blasium
ortivum in Decretis Dofforem Canonicum
que Toletanum ac generalem Micarium Annama fide codectam.
SAEpenumero animo revolvi an mihi liceret ma num admovere ad scribenda gesta aut potidsit ineratium sanctissimi Domini Nostri Papae Adliani natione Flandri, quae post assumptum in Hispania pontificatum non sine labore & maximo dispendio inivit. Certe haud parvae causis dissuadebant, quae hanc provinciam meis viribus imparem propulsabant, nimirum imbecillitas ingenii , ac trivialis stylus Jc
mihi satis inusitatus ad componendum epithesium , nedum ad rem tam gravem tamque sublimen , quaesbi Ciceronis exposcit ubertatem , Hortensij vim, de Catonis gravitatem Nidebam insuper hujus aetatis homines nihil audire vel legere nisi expolitum & diser tum, nec quicquam eorum animis inhaerere nisi quod aures blandiori 1 ono demulceat, non quod vulgate sit,& quod alioqui possit inducere voluptatem. Qua propter per longam diuturnitatem , & forsan tuti sis, silere decreveram. Sed impellebant maxime domethica familiaritas. acceptaque beneficia,& praecipue hujus Pontificis mer: ta ; si pollem veritate comprimere obtrectantiam lingua, , qui perperam illius denigrare nomen famamque satagebant. Et adeo eorum malitia protensa est ut ausu nefario sepulchro sic scribere auderent. Hic jacet impius inter pios. Obstupescant fauces talia proloquetulum,adhaereantque linguae palato eorum , qui lotum vibrare linguas consueverunt animi sui cotibus exasperatas. Verum habet hoc hominum perfidia, ut quos vel generis amplitudo vel' . Z q
373쪽
1us animi nobilitas conspicuos secerit,nou solus. non reddat clariores . prout sapientium est hominum laudanda laudate, sed diabolica sagacitate hortam obtenebrare lucem conetur. Insuper antiqui hostis invitidia, quos improborum actuum perpetratione Deo illi resistente ) dejicere non valet, opinionem illo-rnm falsa ad praesens simulando dilacerat. Erat enim sanctissimus Pontifex vir clementissimus , extraque Vulgi aleam positus, natura prudens , moribus temperatus , vita castus , humilis & effabilis, in proia peritate benevolus, omnifaria laude dignissimus , a que omnigena doctrina catholica refertus ; quemadmodum opera ipsius demons , aut, & totus orbis pro et amat. Q0antus vero fuerit, ex eius diversis stu. diis & elaboratis opusculis perfacilε lector prudens' intelligere potest ; qui cunctis suorum temporum in genii acrimonia animique sapientia atque docti ina fana piaestantior ac Gpiosior fuit. Quid dicam ci)m singulis diebus vir religiosit Iulius sacra libMet 3 Muliata quidem commemorare possem qua ad rem pertin
rent. Sed quonam temerario conatu pIaeceps rapior,.
meae tenuitatis oblitus 3 Sublimia illius laudis praeconia sermonis inopia non tam attingere quam attenua re nitar. At veniam mereor, ne beneficiorum judicerim memor. Quapropter etsi balbutiens, vera tamen
describam omissis temporibus peractae jam provinciae gubernationis Hispaniarum , ac inqui titionis generalis sanctilIimi Papae, ac cuerorum ossiciorum illi in junctorum si quae omnibus .em pridem innotuerunt sub invocatione divini favoris atque intemeratae deiis parae virginis, ad quam humiles est undo preces, cum sinceritate oc veritate rem ipsam aggrediens.
Undecimo Calendas Februarii anni vigesim secundi supra se qui millesimium , cdm essem Lucronii in palatio Episcopi Calagurritani domini mei Ioannis Catullanos a Villalva, cujus vices, quamvis imme
374쪽
. LiBER TRR tvs. itus a tunc digebam , quidam ejusdem urbis stabularius ad me veniens ait: Noveris , provisor, quendam cursorem hodie apud me divertisse, qui mihi occulto reseravit Dominum Adrianum Hispaniarum gubernatorem in Pontificem maximum elechium fuisse ; &hoc procul dubio scias. Quare hujusmodi prietecta ex te impetrare volo aliquod munus mihi ab Episeopo domino tuo postules. Quod ego tanquam incertum domino meo familiaribusque ejus aperui, parum de re tam inopinata curans, cdm tamqn ille verum assi reret. Nam cursor ille ut compertum est litera Domini Geriandensis Episcopi Rosiae commorantis ad amicum datas deferebat; quibus continebatur reverendissimum Dominum Adrianum Cardinalem Dertusensem , Inquisitorem generalem , in Christi Vicarium unanimiter a facto collegio creatum. Diavero ipso , ad solis occasum, nobilis vir Caesaraus stanus Hyeronimus Attal cum aliis equitibus modo excursoris superveniens eadem asserebat, nihil novi tamen perserens nisi ea quae praedi imus. Et cum nobilis hic electionem palam omnibus divuIgasset, tota civitas prae gaudio repentὲ concitata suos nuntios ad deosculandos novi Pontificis pedes destinavit ; qui
propter nivium altitudiciem , ut ex infra dicendas apparebit, jussa civitatis exple. non poterant. Interim vero totus clerus cem magna populi caterva in Ecclesias convenerunt , laudes Deo pro tanto beneficio exolventes. Deinde iri noctis crepusculo rem gestam
lata as aperti di que domino meo in lecto jacenti significavi ; quem consului quid in hae re agendum videretur , quandoquidem eventus felicissimus in illius dioecesi prospere suceessisset. Is ergo maturo consilio ad eum me mittere decrevit; dum ipse propter valetudinem id agere non posset. Qua de re ego ac nobilis ille artat una ire in civitatem victoriam, ubi tunc nostet residebat Pontifex, Oonvenimus ; egressique sumus ab
375쪽
3M 1 se in As Eoa vuurbe Lueronii tertia vigilia noctis, montes de Verne . do verbiis iter agentes; quos propter nivium copiam cum tra inscendere non possemus , ad oppidum de Oion oportuit nos redire. Et accepto ductore per aliam viam iter nostrum prosequendo, in 'municipium sancti Vincentii de Navarra, a Lucronio quinisque seiunctum leucis, pervenimus. Deinde in oppiiadum de ia Puebia prope noctem accedentes, refectione sumpta, continuo exivimus, itineris nivisque vastitatem prosequῖntes. Nobilis ille cum comitatu is me discedens, totam noctem laborans sub dio, inter nives non sine magno discrimine vitae permansit. Ego autem post fatigationem acerrimam felic: ssimo casu per invia quasi coecus per incerta fovendo exhortaniadoque pueros, de quorum vita formidabam , maxime cum ex eis quidam instanter precaretur ut eum
mori sinerem , in oppidum tandem nomine Ariniet perveni. Sequenti vero vigesima qua ita Ianuarii iuOptatam urbem Victoriam appulimus. Sed quia haeo ad rem propositam non attinent, sat est obiter tetigisse , ut ad gesta Pontificis describenda properemus.
OVm almus noster 'Papa materiam indultorum& reservationum ex pectati varum que exosa myut lacrorum gnarus canonum , haberet, uti talem deiacebat virum, com similes expectationes abhorreane jura, hac die mentali rer Cardinalium indulpa revocaiavit ; cujus revocationis publicationem matura consideratione in urbem distulit Quod primum memorabile post notitiam electionis fecerat. Ob haec & cetera hujusmodi, ut suis locis referemus , malevolen Liam in Christi vicarium curiales conceperunt. Hi ne notari potest quanta uerit vis consuetudinis. Nam
376쪽
Lrar R TERTIUS. 3sThumanar naturae est ea quae in usu non sunt, etsi recta& justa sint, abhorrere, & eonsueta magna custodia diligere. Et provinciales semper magni faciunt consuetudines sibi servari. Nam quid justius, sanctius ,& h mestius quam jura custodiri quae vir sanctus
pro viribus nitebatur defendere ; curiales vero suo abusui inhaerentes , quasi novam rem execrabantur ;ut fot san propriils suo loco deducetur. Die vero vigesima quinta ejusdem mensis , illo amoris ardore videndi Pontificem affectus, sacrum palatium sanctitatis Domini nostri Papae pedes deosculaturus petivi. Et casus prospere post fortunam niviumque periculum successit. Nam cdm beatissimo patri & consiliariis sanctae & generalis inquisitionis constaret me urbem illam adiisse, volentibusque a me tunc inquisitore Calagurritano de re certa informari, facile aditus mihi patuit, qui vix aliis concedebatur. Pedes sacros tunc procidens deosculatus sum ; ac quibus potui verbis legationem Episcopi domini mei animique laetitiam, quam ex re gesta susceperit , Pontifici indicavi. Qui vultu praeclaro dulciter se offerens,
gratias egit domino meo propter curam visitationis , mihique nuntio ob laborem ; praecepitque ut rem praefatam inquisitionis exponerem. Et ante exordium narrationis, tanta erat hun)ilitas sanctissimi viri, ut consiliarios meque tantillum hominem , etsi cum deis bita reverentia excusaremur, nullum verbum sua bonitate & clementia , oblitus se Pontificem maximum, audire voluit donec gradatim crea sederemus ; ibique coram tanta majestate. Deo opitulante , a primordio
causam exorsus ium. Qua finita , egressisque consiliariis , data opportunitate instantius supplicavi me
inter suos familiares annumerare vellet. Quod quidem distulit, affirmans se nullos alumnos ante quam literas a collegio Cardinalium recepisset accepturum. lago vero perpendens justam excusationem, Sc ne
377쪽
318 MI sc ELLAM VM tanto Pontifici molestus viderer, habita copia ii hospicium redii , & quam primum potui ad ratio nem reddendam domino meo reversus sum : qui, etsi oppressus morbo , laudes tamen omnipotenti Deo exolvit, magnam concipiens laetitiam propterea quod in sua dioecesi tantum decus & gloria Hispa-hiarum contigi siet. Et quamvis per aliquot dies de Pontificis electione ambigeretur , quod diu certus nuntius rei tam celebris moraretur . adest dies laetitiae nona Februarii, qua vir nobilis quidam Hispanus ex Pincia Antanius a Stud illo reverendissimi Domini Cardinalis sanctae crucis a Carvajal Camerarius breve sacrae electionisi detulix: qui satis expectatus propter ingentes niVe , ι quales forsan multis retro annis non contigerant, portus transcendere nequiit. Cujus quidem adven- u civitas illa merito appellata Viistoria pra: gaudio cum tota provincia, & post dies aliquot magna pars Hispaniarum , concitatur , undique veniens antum visura Pontificem, deosculaturaque pedes; & in dies numero plures hinc inde non secus quam apes ad alvearium, alii ad benedictionem, alii ad novum spe,ctaculum , nonnulli vero ad propria negotia confluebant. Ego vero dum primum praefati Camerarii ad ventum cognovissem ι concessa facultate a domino meo gratia familiaritatis impetrandae citius felicem Uictoriam adii. Et interim Pontifex almus hospicium mutaverat: qui cam primum in domo Ioan. nis a Bilbao hospitaretur , in coenobium divi Franiscisci pro tempore mansionem elegit. Et tanta erat confluentium copia ut pro importunitate vitanda difficili4s pateret aditus. Quod ipse laeto animo amplectebatur , aut naturam patriae imitando , aut propriae inhaerendo. Fugiebat nempe negotia, deditus secretioribus silentiis ad quem nisi Praelatis vel magnatibus praeclusa erat via, & in dies claudeba.
378쪽
L3a ER TERTIVε. 3 9tur magis propter crebras in recipiendis famulis molestias, 'uas aegre ferebat. Ih negotiis autem gubernationis regnorum & sanctae inquisitionis morem non mutavit. Immo consiliis auistebat, negoriaque suo marte expediebat. Cum autem considerassem quanta dissicultate admittebat familiares, veritus sum palam eum alloqui. Λttamen cum opus esset mei testimonium dare, quandoquidem hujuseausa illuc pervenissem, honestiori modo propositum aperui, licet c.m anxietate & rubore , qui multorum repulsam inpellexissem. Verum clemen-xissimus p ter volens mihi bene sacere , ux cuncti noverunt, me grato animo in tuum Capeti num ac
HActenus beatissimus Dominus noster, cum esset timoratae conscipiatiae , formidans tantum otius . non decreverat illud subire. Tandem maturo consilio, ut imminentia pericula eviIaret, quarto decimo Calendas Mari, Missa ex more celebrata, pontificatum accept/rs destinavit. Et quia naturn suae propensione negoti ipsi peragenda potius secreto quam pλlam conabatur facere , tres rantdm ex multis ad actum celebre hujus acceptationis , scilicet magnificum Doctorem de Agreda &me indignum Doctorem alasium orti et b sanctissimo eodem patre postmodum Toletanos Canonicos creatos , & secretarium consilii generalis in quifitionis Aragoniae Ioannem Garsiam, virum fatis egregium, elegir ε, jussitque intrare in cameram interiorem, praecιpiens ostjariis ut neminem ueque domesticiam neque externum sinerent ad se ingredi. Vnde pus tanta novitate perterriti expectabamus . nos ad
379쪽
M CE AN EORVM 'invicem conspiciestes. Clim autem summus Pon tifex in loco secretiori esset, haec verba fatui est. Iamdudum intellexistis electionem a sacro collegio de me factam : cujus testimonium attulit Cameratius reverendissimi Cardinalis a Carvajal; cujus quidem acceptationem hactenus distuli , timens muneris tanti onus sustinere: quamvis non me lateat nihil esse in hac vita , & maxime hoc tempore , facilius & hominibus acceptabilius Episcopi ossicio , &praecipue papae, si obiter & ut hominibus tantum arrideat atque adulatorie res agat. Sed nihil est quod periculosiqs homines suscipere debuissent, si arcti Lsimam Deo reddendam rationem p x oculis mentis haberent, si non eo modo militetur quo noster
imperator Christus praecipit. Sed quia suspicor ex
repudiatione graviora discrimina universali Ecclesiae imminere , ideo divino auxilio sumultus munus hoc lacrosanctum vobis praesentibus assumerci statuo. Et quia ad hanc dignitatem sua inscrutabili praescientia me vocare dignatus est , spero illius gratia me idoneum ministrum evasurum. Atque hujus acceptationis peto a praesenti Notario fidem ; vosque testes rogatos volo , injungens vobis nemini rem gestam dixeritis. Et licet 'videar in meam commendationem praefata scripsisse, Deus est mihi testis quod non mentior. nobis pia sentibus duntaxat acceptasse pontificatum. Quae delectio seu testimonium non parum extulit nos propter bonam fiduciam ac opinionem quam erga nos beatissimus Dominus noster conceperat. O felix Vrinaria tanto &tali Christi vicario illustrata, ut sic loquar , benignitate & bonitate plena. Tuae provinciae primas gaude. Post modihn vero cum domesticis antiquis aliquot dies tamquam familiaris tum versatus.
380쪽
I PI. NE PRAEPARATIO NAitineris se belgica expeditione.
INterea vero cum forsan a portatore brevis sa crae electionis simultates Italicas tyrannosque quosdam usurpasse nonnulla Ecclesiae municipia n ster Pontifex intelligeret, naves parat ducesque nominat , exercitum colligit, quorum generalem creat Dominum Comitem Ferdinandum de Andrada. Et Dominus Inicus de Uelasco Comestabilis de Dominus Fredericus Castellae Amiras ejusdem Ponti- , licis in gubernatione Hispaniarum collegae, Imperatoris nomine obtulerunt ei quatuor triremes qua- .rum Capitaneus erat Dominus Ioannes a Velasco. Qui cum , ut suspicor , intellexisset beatissimum Papam constituisse generalem ducem exercitus & navium praedictum Comitem , eumque sibi praetulisse,
ne sub ejus imperio militaret, renuit cum illo ire ;sed non propterea cessarunt abire triremes. Parat etiam supellectilςm 6c omnia ad iter necessaria. Tandem peractis omnibus, quarto Idus Martii ejusdem anni ab urbe Victoria egreditur saIis numeros a stipatus eaterva. Nempe aderant gubernatores& multi magnates nobiles ; quamvis Dominus Amiras , tum propter debilitatem , quia gracilis de aeger, tum etiam quia nuper expugnaverant Galli oppidum Fuenterrabia , de cum liostes essent ad limina , ne omnes gubernatores partes illas desererent, statim ad stationem reversus est. Comestabilis autem cum ceteris in gnatibus & turba magnifice est comitatus beatissimum Papam in oppidum dela Pnebla ; ubi eo quod esset dominus oppidi. honorem quem potuit tanto Pontifici nixus est cxhibere. Die sequenti in villam de D Roina, ubi erat palatium celabre impensis Domini Ioannis a Veis