De moribus Germanorum ; et, De vita Agricolae

261쪽

AD VITAM N. JUL AGRICOLAE. 245ηρ Senum colon Le. I eteranis, quos irridens Sene appellat, mime Constabant Coloniae.

Et metalla. J Quibus odiendis victae a Romanis gentes inSudabant. -- Procursu. Fulgebant amaa, Cium nudentissimus quiSque in Pugnam ProCurreret. δ' Prioi ilva Tercituum terminos. J Veteres

legati et priores eXercitus in Britannia bellaverant. At Agricola ejusque eXercitu S lio termino egreSSi, Caledoniam tenebant. β In frontem. In speciem Gadllic en apparence. SiC en Ca, OnSol ad Hel Viam, Cap. 5. Itaque ego in illis, quae omne optant, Tistimati semper, nihil eri boni inesse quin inania et specioso ac decepturo luco circumlita interii, intra nihil habentia fronti Su. Simile. ' Hodie prosperrima sunt. Silva enim evasisse, transisse aestuaria, tantum itineris Superasse hodie prosperrinuma est sed Si fugiebant Romani, periculosisSimum erui. βῆ Sed manus, et arma. Si se e Livius, . 42. Arma anthm ferrum que in deliris, velut Sola reliquia spei Suos, in lucrileS.'. Unam legionem. J Nonam legionem Ut vidimus supra CaP. 26. - Agminis sono. Hae C de hominum, equorum, Canum agmine intellige.

Non restiterunt. Ut Romanos oppugnarent.

262쪽

* Res et ertremo nietit. J Vide Notas et Emendationes ad cap. 34. Ita s. Vatic. 3429. et

quidem apte. Veteres editioiae pro res habent i l. Inde ichen emendavit, ideo eZtremo letu corpora. Si res et Corpora memoraxit Livius, Cum Romanorum, Capta a Gallis Urbe, angustias describeret nec ullius rerum Suarus relicti, praeter tiam corporum, indices, Livius V. 42.

Not et Emend pag. 223. d. ' Suinquaginta annis. Aulius Plautius, moXClaudius ipse, Imperator, Britanni Cain XPEditionem suscepere anno Irbis conditae DCCXCVI; a proinde ad hunc annum . . DCCCXXXVIII. numerantur tantum anni 2. Hic ergo quinquaginta annis idem est, ac feriri quinquaginta annis. 'Τ' Aut causas rebellandi. J Probato moras belli e locorum dissicultate, causas rebellandi e incolarum indole fuisse pro Ct . - Ita dispositit. J Hic videtur suisse utriusqueexρrcit is ordo. Per ac sive montis Gram pii jugum insurgebat maXima Britannorum pars:

primum eorum B gmen insta montem eorum

Coi inarii et equites media campi complebant. GerCitus uisem Romani media acies Constabat peditum auXiliis, numero Cto millibus equitum tria millia Cornibus aflusa post auxilia Agricola stabat pedes ante vexilla retro legione Romanae, ante vallum dispositae: in legionum vallique lateribus, equitum quatuor alae ad subita belli retentae. Exercitus sui ordines diduxit Agricola. ne frons soret angustior. Locrus autem pugnae fuit in provincia Strathern, prope loCum, qui Un C

dicitur Kirk of Comeri , Gallico selis de Comeris. Ibi exstant adhuc duo Castra Romana,

quae Xhibet eruditus Gordon, Itinerarium es-

263쪽

AD VITAM CN. JUL AGRICOL E. 247tentrionale, Tabula V. Neque est quod obiiciant Castra illa minora esse, quam ut eXercitui Romano sufficere potuerint. Alia retro et viCina erant CaStra, quae ante pugnam obtinebat Romanus Xercitus. EXStant quoque, et ea exhibet Cl. Gordon in sua tabula Geographica. Insigne autem Victoriae monumentum fuit ipsa urbs Victoria, nun Abernetis. Non in ipso proelii Campo, sed quod Commodius et tutius, Condita est ad Taum aestuarium, nunc Firt of Tay, iii eadem provincia Strat hern. - Citra Roma trim sangstinem. IaXima enim Romanorum ducum laus et Cura erat hostium audaciam externo sanguine ulcisci. Vide supra Annal. XIV. 23. Barbari pro ingenio quisque, alii preces offerre, quidam deserere Vi eos, et in avia digredi a suere qui se Speluncis, C CR-rissima secum, abderent. Igitur, dii Romanus diversis artibus, miseri Cordia ad VerSU Suppii Ces, Celeritate adversus profugos, immitis iis, qui latebras insederant, Ora et XitUS POCUUm Sur- mentis virgustisque Completos, igni Xurit Ania.

- Pinarii s. J Coviruirius, auriga erat CurrUS, cujus axis in modum alcis erat reCurvus. Inde Iola III. 6. Britanni dimicant non equitatu modo, aut pedite, verym et bigis et curribus; Gallic armati, covinos Pocant, itorum falcatisatibus utuntur. Quomodo autem e COVinis, aut essedis, pugnarent, docet Julius Caesar Beli. Gall. IV. 33. Genus hoc estis essedis pugnae primo per Omne parte perequitant, et tela conjiciunt, atque ipso terrore equorum et trepitu rotarum, ordines plerumque ferturbant: et cym se inter

264쪽

248 NOTI ET EMENDATIONES

egilit rim turmas insinuat ere, et essedis desiliu=it, et sedibus mPliantu)L Aurigae interim paullum e prGlio eice it, ut, si illi a multitudine hostium primiantur, e editum ad suos receptum habeant. Ita mobilitatem equitum, stabilitatem peditum in proeliis proratant ac tantum risu quotidiano, et earo citatione est iunt, ut in declivi ac praecipiti

loco incitatos equos Sustinere, et rero moderari, a sectere, et per temonem percrarrere, et in jνgo insistere, et inde se in citi rus citissim recipere

*- L fCibus cetris. Cetrae, sciit erBnt, Sed minora, ac lorea. Vetus Scholiastes ad Juvenalis Satyr. XI. I 40. 33 animal minus, quam bubaluS, quem Mauri L cem Cocant: cujus pellis ad cisonas, Corrige cetras, proscit, scuta Maurorum minora. - Tungrorum. Plurima manent in Britannia

harum Cothortium monumenta, in quibus COH. TVΝGRO. vel COU. I TVNGROR MIL. Vide

eruditum Gordon, loc cit. Tabula XXXV et seqq.

- Ad mucrones a manus. J Sic olim Germa.

ni Cus Romanos, Cum Germanis prαliaturΟS, O JUerat, ut densarent ictus, et ora mucronibusques' Crent, Annal. II. 14 *- Sine nucron . Caesim nempe pugnabant Britanni; pun Ctim vero Romani, qua pugnandi rRtione Citior certiorque mors venit. Ida de re plura ab Ot Vegetius I. 2. Complezum autem armorum Gallice dicimus la piae cum Cominus et collato gradu hostis petitur. In arcto. ulgo, sed male, in aperto.

265쪽

AD VITAM GN. JUL AGRICOLAE. 249 -' Et tractis. J Iolius, et fractis, ii volebat Muretus vel potius, et prostratis, Ut Conjicere licet ex Mess. Vatic. Vi Clum i Ostr3tumque Ostprimum agmen Britannorum, quod in aequo Onstiterat, ut modo dicit In OS CDP SUP. ' ' qilitum turmie fugδε e. J Hic nihil osse vitii, sed plurimum Cornelianae brevitatis Observat Illustr. Huetius. Cilicet, utrimque Pugnam Coepere pedites fracto Britannorum Primo agmine, quod in aequo Constiterat, auXilia Romanorum aciem in colles ereXere. Interim Romanorum equitum turmae, Cum Britannorum o vinariis CongreSSae, OS SUStiuore non voluerunt, ideoque fugere. Tun COVinarii, et eos CCuti equites Britanni, Superbi quod, fugato Romanorum equitatu, terrorem intuliSSent, peditUm Se proelio mi SCuere. At Romani, qui primum, diductis ordinibus, incesserant, ne CirCum Ventroni Ur, tunC. densatis gminibuS, Pugnabunt, Ut Crita resisterent. Itaque neque Ovinarii, neque equites Britanni eos penetrare potuero praeterea inaequalibus locis haerebant. Unde minime equestris ea pugnae saCies fuit, cum ovinarii et equites Britanni, aegre Cli, stantes, Sinatu Cum equorum corporibus impellerentur a Saepe Igi UrrUS, eXterriti sine reCtoribus equi, ut quemque fori idotisserat, tranSVPrSOS, ut Obvio incursabant. 2β' Hostium ad ni inibus. J Certe emendandum cohortium agminibus. Vide Otas et Empiadationes ad Cap. 6. Romanos Tacitus minime dixit hostes. Vel ergo, ut volebat Uretus, emen. dandum rostrorurn vel, quod ob Veterem Crip. tiaram Commodius, cohortium, Ut monet ErneStus.

266쪽

250 NOTAE ET EMENDATIONES*4 Aut obvios. Transversos, aut obvio equites covinariosque BritannoS.

vectae equitum Romanorum alae aversam Britannorum Clem inVaSel C. τῆ Caferri armatoru)n. J Jam hostium, id est, armatorum Britalanorum Catervae paucioribus Ro-atiani terga Prae Stare.*β Priefectus cohortis. Sic apud eruditum Gordon, o . it. Tabula XXXV. num . . memoratur Q. Florius Maternus, praefectus Ohortis prima Tungrorum. DEO MARTI QUIN

V. S. L. M.

- Vius concitari. Vere observatum a Tacito Hist. II. 44. homines et rem desperatione ad iram sies ius, quὰv in formidi, lem Stimultantur. 'V Si et sese quosdam . Talem ferociam notavimus supra, de oribus Germanorum, CaP. 37. not. 306.*β' Hor sto 'um. Horesti, Dimo Anglis, Cottae provinCia inter provincias Strathe I et Mernes,

Orientem VerSUS.

267쪽

AD VITAM CN. JUL AGRICOL E. Al' ' Circumtehi Bi itirmitam. De hae Classe Britanniam cir invecta dictum est satis in Notis et Emendationibus ad cap. 28. Vide Not. 67. d. Prosecta est autem ClaSSi ab ae Stuario TRO, nunc Firth of Tay, aut e paulo Superiore ortu, qui nunc dicitur MontrOSC. 'β Trutulensem portum. J Portus ille passim appellatur iit ripe uis aut Rutupimis, nunc Sand-toich; et apud Ptolemaeum, II S. κτλιαι. Ad hunc portum B. Augustinus Britannia Apostolus, appidit. Vide Bedam, Hist. Ecclesiastic. I. 25. Fueritne quandoque a Romanis dictus Trululensis, quod magna truttarum, Gallice des ruites, Copia abundet, ut ab erudito Britanno audivi,

dubito maXime, cum truttarum nomen neque

apud Plinium, neque apud alio hujus I scriptores CCurrat et Rutupinum nomen jam innotuerat, ut patet e Jui enalis Satyr. IV. 4 l.

Rutupinove edita fundo

ostrea.

si omnis redierat. J Vide Notas et Emendationes ad Cap. 38. Classi a Ta aestuario, ii thos au maXimam Britanniae partem CirCum UOCtu, Trutulensem portum, Sandre ich, tenuit; inde, proximo hoc Britanniae lutere lecto, omni S, ne tina quidem amissa navi, num 'Stuarium, ut Bodotriam, iri os Forth, rediit, Ut tum X Oroitu, tum ClaSSE OVarum gentium animi tori e-

*β Nuper falsum. Hoc anno, Urbis conditae DCCCXXXVII, Domitianus, in Germaniam profectus, ne viso quidem hoste, Romam reVerterat,

et triumphaverat. Vide Dionem LXVII. pag. 760.

268쪽

2 PQ NOTAE ET EMENDATIONES V Habitus et eri ies. J Sic in Supplemetito Annal. VIII. 8. vidimus Caium Caligulam

Proceri Corporibus, et rutilatis crinibus Gennani cum vi Ctoriam ementitum. Et Curae Crat, ut, Praeter Captivos et tranS1uga barbaros, Galliarum Proceri SSimus quisque, ut GraeCo VoCabulo dicebat o dignus triuitipho, ' a nonnulli e principibus injuriae opportuni, legerentur et ad pompam et onerentur. Cuncti quoque jussi non

tantium rutilare et submittere Comam, Sed et sermonem Germani Cum addiSCOro, a nominabarburica serre SuP. Anu pag. 325. d.' - si occupare . Domitianus Itonae laudis or, studia fori, Civile arteS, ipsamque philosoph am in Silentium egerat, Viris, hac laudo Claris, Oglectis, Ut CX Urbe Pialsis. Quae tamen omnia si ustia reCidebant, si Agricola militarem gloriam nunc OCCUPuret. Cetera faCilitas dissimulari boni autem ducis OCUS, virtutem esse proprium Principis, qui Imperatori nomine CX-

. Secreto suo. Indo Plinius in Panegyric. XLVIlI. Domitianum CXhibet, Unebra Scmper

FUCrcluinque aptantem, HUC umquam e solisti lino

Suci prodesuntem, nisi ut solitudinem faceret. se Leponere odium. J Differre odium. 26 Ti iumphalia ornamenta. J Non ipsum triumphum, pii ab anno Urbis condit; DCCXLiirivatis hominibus tribui desiit, ut solis Principibus laesaribusve reservaretur. Novum illii ladulationis genus invenit Agrippa, ut Augusto

gratificaretur Haec pluribus eXplicat Dio, LIV.

269쪽

AD VITAM CN. JUL AGRICOL E. 253Ρ. 538. Ornamenta auteni trilinal la alia sit i vestis tri una phalis, aliaque triuitas haut iuui insigniri. β' Illustris stat itie. Triuml,linii a latii Cain status in bro. ide supra Antiat V. B. XI . 7 2 Hist. I. 79. Jamque tres taureatae in Urbe statua . Atin pag. 2l3. Tis olliniam Ot Nervam ita CX- tolletis, ut super trium pliatos in sopo mau in , apud palatium quoque effigies oriam si fit Plut Ania. Pag. 25 l. Postquam id Roma COmDel una

M. Aponius Moesiam obtinens, triumphali statio donatur. Hin pag. 64. d. v Majoribus resertatam. Illustrioribu Consularibus reserVntam.

τ' Freto Ocea=ii. J Fretum illud nunc dicimus te Pas de Calais.*7 Compositum est. J Sive istud enim est, Sive apte a Convenienter ad Principis ingenium a populo Confictum et OmPOSitum.*7 Successori suo J SucCossor Agri Colcia videtur fuisse Sallustius Lucullus, de quo Sueton in Dona tr. X. Domitianus interemit Sallustium Lucullum, Brita)mii legatum, ubi lancetis ror . forni appellari Luculleas paSSus CSSet.*7 P. 1 ambitionem. Ex vitae splendore et

numeros Comitatu.*7 Pauci interpretaren ur J Tantam in tanta modestia famam quaerebant. auci modostia

causas inici pretabantur.

270쪽

254 NOTAE ET EMENDATIONES 27 Lauda)ites. De hoc pessimo inimicorum generedulianus, imperator Epist. 12. ad Basilium.

adhuc vir imus, ut aulici simulationis nihil fere retineamus quam quidem tu fortasse adhuc eX- sertus fuisti, lici qui laudant majore odio pro-S ui ritur, quam inimicissimos. Aulicam hanc si inulationem Xpertus fuerat Iulianus. Unde Mamertinus, in Gratiarum actione Iuliano, CRP. . oti Cym sancti Principis mores atqrte instituta falsa opinionum, vituperationiD licentiam Submorrerent, callido nocendi artificio accusatoriam diritatem laudum tittilis peragebant, in omnibus conre=Iliculis quasi per bener olentiain illa jactantes, Irilianus Ala=nariniam domuit, Iulianus urbes Galliae e favillis et cineribus ercitavit. Il e pror in Le obScisje, e lignati C. ferro Q liqΠ UaStati beatiores sunt his oppidis, qui habet sine hoyle Constantius. Diates omnes in caStris,

hyeme in tribunalibus degit. Ita illi anni spatia

diuisa sunt, ut aut barbaros domitet, aut civibus jura restituat, perpetuum professus arat contrahoSlem, aut contra Citia certamen. Hae et oces

fuerunt ad inflammanda odia probris omnibus Rotentiores. Si enim comminisci aliqua flagitia irritassent, facile ipso splendore laudis et glori/e refutarentur. Eadem Agricola virtus, idem periCulum.*I Amissi De his lita a Suetonius in Domitiano VI. Nos quoque in Appendice Chronologica ad annum Urbis condita DCCCXL et Seqq. Tristiores e Danubii ripa venere nuntii. Diur-paneus, Caesis legionibus, Oppium Sabinum, ConSularem, OPPreSSerat: ejus bie caput foedo