Philippi LansbergI Vranometriae libri tres. In quibus, lunae, solis, & reliquorum planetarum, & inerrantium stellarum distantiae à terra, & magnitudines, hactenus ignoratae perspicue demonstrantur. ..

발행: 1631년

분량: 174페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

91쪽

Observationibus lcmonstrat eum esse scrupulorum 8 et . Ad quem Noster serupulorum se quam proxime accedit Neq; vero is major aut minor statui potest scr. 3 o . Semidiametrus enim Luia appares est ad semidiametrum Vmbrae apparentem, ut 3 ad 13 idq; non modo ex iis quae ipsi ad Lunam obseivavimus,sed 'uae ante Nos observarunt Viri magni, Hipparebus Ptokntur, Agat nius, circa nostrum seculum , Nicola Copemicus Q pinobrciri clim scinidiameter Lunae nou aut plenae

apparens, in maxima distantia a centro Terr per Ira elementum antecedentis Libri, sit scrap. 13 consequens est semidiametrum ' in-brae apparentem , in transitu Lune apogaeae esse scri ip. 39 6 . Est enim per auream regulam ad 13, ita 13 ad 39 . ias derat demonstrandum. Errant igitur toto coaeso o Lahus, ipsius assectae Christanus I gomontanus, Ioannes Leplerus, qui candem faciunt scrup. 3 . Est enim is salicin quatuor scrupulis major justo; adeo ut Chrisianira Io Omontanus cogatur cum cluatuor scrupulis diminuere, sero Theo Dorum , pag. 17 o. Caeterum ne cui dubia sit ratio apparentis 'cmidiametri Luna ad se midiametrum Vmbrae apparentem, ut 3 ad 13 subjicio accuratam Dclicitati Lunaris observationem, a Ioanne epono Pragae, a Nobis Coelae habitanaci quae non modo comprobabit cam Advi clementi nostri verita

tem evidenter adstruet.

Anno igitur Christi 16o1, 29 die Novembris, fuit Eclipsis Lunae

partialis, cujus medium Ioannes Dplexus observavit Pragae, circa horam a meridie 5 3 : victitque tunc Defectum paulo minorem coqui in Lunaribus jubono pingitur, qui est digitorum 1 16 Vide pronomiam

Opticam pag. 372

Nosidio ejusdem Eclipsis medium animadvertimus Godis horis a meridies is, quae Praga fuerunt horae 6 35 Praga enim orientaliorcst Gocsa scrupulis horae codemque tempore notavimus Eclipticos digitos proxime, hoc est,Defectum paulo minorem eo qui α-tat in Lunaribus T chonis. Observationes igitur egregie inter se consentiunt.

Erat autem tunc Luna sere perigaea,eiusque semidiametrus scrup. 7 9 latitudo scrup. a 2 borea Summa utriusque scrup so 21 ;quanta certe fuissetVmbrae semidiametrus,si Defectus fuisset digitorumia praecise Atqui salvus adhuc fuit unus digitus cum triente cui de

92쪽

so 21 &residua erit semidiametrus umbrae scrup ns io' ad Auam semidiametrus Lians est, ut 3 ad 13. Nam perati eam regulam ad a, ita ad is I9 .su'd erat ostendendum. Porro clim ex hac observatione manifestum sit Amidiametriim um'

Semidiametcrenim umbrae Terrae, per praeced ns clementi is si . 39 autque iunae a centro Teriar distantia scrup. 8so, Quorun semidiameter Terra est 5o, per ' primi nomen . t que ver

gWid dii diu coniumbrae Teriae si scrupulorum Vtrooooooo ad tangentem semidiametriumlla sapparentis Iraso ita distantia ipsius a centro Terrae 38so, ad semidiametrum umbrae ve

Item, ut distantia semidiametriumbra a centro Terrae Iso ad disse rentiam si 1diametri Terrae, semidiametri umbrae veri 16 h 7100 Io COO Coo ad tangentem anguli coni umbrae crrae dimidi o .lcrupulorum Quod erat demonstrandum. Pro Hypothesibus colligitur hic angulus scrup ta es . Ex t segnia sci up. EX scrup. a 11 EX Iochod, eiusque partes equentium, crup. 6 a . Porro quod Axis umbra sit juxta limentum semidiametrorum Terrae 36, ostenditur cxangulo dimidii conium ae Terrae, hoc modo. Assuma-

93쪽

L1BER SEcVNDVS. Assumatur ii praecedente diagrammate triangulum rectangulum D B in quo datus sit angulus coniumbrae Terrae dimidii scrupul. cum latere BG semidiametro Terrae I , dabitur hinc reliquum latus Di semidiametrorum Terrae 36. Nam per m Tertii Trigonometriae Nostra est,

ut asinus anguli D 423 2 ad DB sinum

complementi s9999om ita BG semidiameter Terrae et ad Dimium umbraesemidiamctrorum Terrae a 36 Qu'derat demonstrandum. Ex angulo dimidii coni Vmbrae Terrae Trole mico scrilp. 12 resultat Axis umbra ad se midiametrorum Tenetae , quantum etiam Ptole mcolligit Vertim ex angulo con umbra Terrae dimidii, Gategniano, prodi Axis umbrae a dis quem se te ius male putavit esse semidiametrorum crra et q. Sic quoque C angulo coni umbrae Terrae dimidii opem in scr. 1 a. ii resultat Axis umbrae semidiametrorum Terraret 8a, quem ope nim perperam facit scinidiametrorum Terrae 26s. Denique ex angulo coni

umbrs Terrae dimidi Tychonico colligitur Aesis

umbra semidiametiorum Terrae Is , quem Christianin Longomontanus facit semidiametrorum Terr 268 , contra

chori suas ipsius Hypotheses. '

dum.

94쪽

18 P. LANS BERGII, Uranometria

Parallaxis Solis Horigon talis in Apogaeo, Ptolems est scrupul a s 1 .Q cum ipsius Hypothesibus exacte convenit, sed ab apparentiis multum discrepat. Vt a gna apogari Solis apparentem semidiametrum cum tolemaeo faciis cap. 3 dimidii coni umbra Terro angulum scrupui. I Ergo Horigon talis Parallaxis Solis apogaei, 'Hypothesibus in te is est scrup. o 26 Quae multum differt ab illa quam ipse statuit scrup. 3 O . Nicolaus opernicus facit apparentem Solis apogari semidiametrum scrupul. 13 so dimidii coni umbrs Terrae angulum scrupul. 12'I . Itaque Paralla is Horizontalis solis apogae ex Hypothesibius C emici est scrup. 3 39 scrupulis 3 secundis major quam ipse

prodit. T cho Musaeus cum frictiano Longomontano, & Ioannei leno faciunt apparentem Solis apogaeis naidiametrum scrup. 3 - : angulum dimidii coniumbrae Terrae, scrup. 5 et .m a simul stare non possunt.

Sequitur enim primo , angulium dimidii coni umbrae Terrae, majorem csse angulo scinidiametri Solis apogaei, hoc est , paricin majorem esse suo toto. us d est absurdum Secundo sequitur Solem esse Parallaxios expertem quod eorum Lippositis adversatur. Nam Tycho BL os facit Parallax in Horizontal in Solis apogae scrup Σ risianus Longo

te manifestum est , ipsdrum Hypotheses non constare sibi, neque uti iratione posse conjungi Alia vero est Hypothesium nostrarum ratio, quae ubique sibi constant, cum apparentiis ubique conveniunt. Patet etiam hinc, dictorum Autorum 1acminem, praeterito minum conneXum huius schematis , demonstrationisque vinculum, blide intellexisse. Nam solius Ptolemaei calculus pro ParallaSi Solis, propriis Hypothesibus damussim respondet reliqui plus minusve a suis Hypothesibus abeunt argumento certissimo, nulli artificium hujus demonstrationis penitus fuisse cognitum. Et M. IX. Solapogaeus diuat cent o Ter semidiametres Terrae I o laeus mi iam Te rae 4 6 In media vero distantia Sola sacentro Terr semidiametri Terris I 98 l. Paral-

95쪽

L1BER SECUNDUS. Parallaxis enim Solis apogaei Horizontalis, per praecedens elemen' tum est scrup. io . Itaque persecundum huius est, Vt simus parallaxios Horigontalis Solis apogae 6 ad sinum sui complementi s999997, ita semidiameter Terrae I ad distantiam Solis apogeia Terrae centro Isso Disat vero idem Sol apogaeus a centro Terrae in eccentricitate mi nima ex nostris Hypothesibus particulis Io 3 9 , sol perigaeus particulis s6sio, quarum radius magni orbis Terrς est Io oo oo Consequens igitur est Solem perigaeum distare a centro Terrae semidiametris Terrae 1 46l: Min media distantia I Est enim per auream regulam, Vt particulae Io 3 soad semidiametros Terrae Isso , ita particulari s io ad sem1diametros Terrae 1 6 l. Item, ut particulae io; so ad semidiametros Terrae I so ita particulae Io oo oo ad semidiametros Terrae I s l. Palam igitur est Solem apogaeum distare centro Terrae semidiame ti is crJ IIIo perigaeum semidiametris Terrae I 6 in media distantia, semidiametris Terrae I s Quae cran demonstranda.

Ptolemaeu distantiam Solis apogaei a centro Terrae definit semidiametris Terrae aio sed ex ipsius Hypothesibus colliguntur tantum semidiametri Terr Iao n. atet mmimam Solis a centro Terra distantiam met1tur emi

hi Pi si ipsi Hypothesibus dantur semidia

i aruct udistantiae Solis apogaei Terrae adsonat semidiametros Terrae 179; sed ex ipsius Hypothesibus olli untur semidiametri Terpsis 1 l. of a mediam Solis a centro Terrae Distantiam as umit ei ai-cliametrorum Terrae 11so. Et Chri Zianas Iongomontanus semidiametro riam Terrae 288. Verum corum Hypothesibus colli untur semidia inciri Tenae O8333 posita scit Parallaaei Solis Horia antali un1us stru puli iecularis, quae ex eorum Hypothesibus prorsus est nulla. Haec suntque de Solis a centro Terrae Distantia a veteribus Astro- nonais in neotericis hucusque prodita sunt. Q ae ut Hypothesidus luis minime cspondent, itavcritati consentanea esse non possimi H eji-

96쪽

l ejicienda igitur sunt, in eorum locum acceptanda quae Nosia id ante de Solis centro Terrae Distantia, ejusque Parallaxi finitissimis nitionibus demonstravimus. Respondcnt enim a hypothesibus suis&apparentiis quoque ubique satisfaciunt. De quo ne quisquam dubitet, adducam deinceps selectas aliquo Eclipsium Solarium observationes, ex quibus manifeste apparebit, quae de solis a centro Terrae Distantia, eiusque Parallaxi, apparentibus Diametris, a nobis hactenus demonstrata sunt, longe esse verissima. Addam etiam Calculum Nostrum Astronomicum, ut ex eo quivis intelligat, solis & Lunae Motus a Nobis in integrum csse restitutos.

Comprobatio eorum quae de Solis Parallaxi, iusque Distantia a centro Terrae supra demonstrata sunt, ex ξlacitis aliquo Eclipsium Solarium observationibus.

P I AAnno ii Olympiadis quadragesimae octavae, ultimo die Tharge-lionis, undecimi mensis Graecorum , cum Lydi Medi equo marte inter se pugnarent, accidit durante conssietu, ut e die repente nox efficeretur. Causa vero tam repentinae mutationis, erat Eclipsis Solis omnium maxima ; quam Thales Milesius suturam eo tempore Ionibus praediXerat Herodotus Libro i, de Loidos inter se e Medos. Itemplinius Libro I cap. a.

Ab initio annorum Naboianassaris ad hoc ovilunium Eclipticum sunt anni AEgyptii 16 , menses , dies et, horae As sub Meridiano Goesano Quibus debentur hi motus.

Anomalia aequinoctiorum Prosthaphaeresis Equin addenda

97쪽

I B E R

si aequalis motus Solis ab AEquin . medio Anomalia centri Prosthaphaeresis centri addenda Apogae medius Apogae aequatuSAnomali orbis verus Prosthaphaeresis orbis subtrahenda aequalis motus Solis ab AEquin vero Ergo Sol erat in grad Ascensio recta Solis temp. 38 24 .

Medius motus Lunae a Sole Anomalia centri Prosthaphaeresis centri addenda Scrupula proponionalia Monialia orbis media Anomalia orbis aequata Prosthaphaeres orbis subtrah. Medius motus Lunae ab Aequin vero Ergo Luna erat in grad. Medius motus latitudinis Verus motus latitudinis

28. 1828.

1 II.

Propter aequationem Dierum naturalium, auferenda sunt a tempore medio scrupula horae Σέ. Itaque vera Luminarium conjunctio facta est oesar horis a meridie a 3 Q in Lydia autem prope ardes, sublatitudine grad. 8, longitudine temp. 39, facta eadem est horis a meridie 4 9 . Erat tunc parallaxis longitudinis Lunae a Sole scrup. o os . Motus horarius Lunae a Sole verus scrup. II visus inter horam quartamd quintam scrup. 28 13 , inter quintam Nextam scrup. 3I 8 , inter sextam septimam scrupul. ra'. Sol occupabat occidentalem quadrantem. Ergo visa conjunctio sequebatur H a veram

98쪽

meridie 5 3 matur tunc

Parallaxis longitudinis Luna a Sole scr ues o Parallaxis latitudinis Luna a Sola 2 a. Latitudo Luna borea vera dis is Ergo latitudo Lunae austrina visa

Semidiameter Solis 6 Semidiameter Lunae 17

Summa semidiametrorum Scrupula deficientia 3

Ergo Digiti Ecliptici acies. Totus igitur Sol defecit cum mora, diesque adeo in noctem versius est omnibus modis ut Thales Milesius Ionibus praedixerat. Est autem haec Eclipsis omnium maximarius in Sole unquam contigit Luna enim crat fere perigara, Eolici abatur in apogaeo in quo loco idem maxime a Luna perigae Obscuratur. Hinc tiam est, quod 'parchus eandem adhibuerit in Libro De Magnitu mi ιδ isteret a se trium Corpo um, Solis, Anae,ic Terrae. Fuit enim ad Lipsse demonstranda marcinae idonca praesertim cum diversis in locis a praestantibus Astronomi fuerit observata Theon enim in Immentarii super c putri Libri Magni operi Pro nisi scribit hanc Eclipsin in locis quae sunt circa Hel-Ielpontum in toto Sole accurate esse fictam, ut nihil de eo appareret. Et Cleomedes Lib. 11 capite 3 testatur, Solem totum in Hellesponto defici latcm, observatUm csse in Alexandria, quinta parte iamctri alva reliqua deficere certe ita es , ut ab Artificibus annotata sunt nos numeris Nostris perspicue comprobabimus. '

Prim uri enim, Solem totum defecisse in Hellesponto sub latitudine grad. o, longitudine temp. s, ita ostenditur. Addatur in Hellesponto propiti cridianorum discrimen hora I 38', dabiturque verae conjunctionis Luminarium cnapus in Hellesponto horis a meridie 23 . Erat tunc Parallaxis longitudinis Lunae a Sole scrup. 8 7 . Motus horarius Luna a Sole verus scrupul. Ii visus inter horam quartam di quintam scrup. 29 1es inici quintam di xtam scrupul. 3 3a . Solver idiatur in Adi arit Occide Quare visa con-

99쪽

L 1 AER SE cv N V S. junctio sequebatur veram hora 1 3, , medium 1 Eclipsis in Hellesponto conspecitum est, horis a meridi s 8 . Datur tunc Parallaxis longitudinis Luna Sole scrupParallaxis latitudinis Luna a Sole Vcra latitudo Lunae borea Ergo latitudo Lunae visa austrina Semidiameter Solis Semidiameter Lunae Summa semidiametrorum Sc lupula deficientia Ergo Digiti Ecliptici 1 a Totus itaque Sol cfecit in Hellesponto, omnibus modis ut Cleomerii: Theon refcrunt. 3

1 I.

Secundo, in Alexandria 'tiit, sub latitudine grad. I, longi- tu lim inpor 3st, alvam fuisse quintam Diametri partem teliquam defecisse demonstratur hoc modo. Addantur propter cridianorum discrimen Alexandriae hora et o . prodibit verae Luminarium copulo tempus Alexandriae horis a meridie Erat tunc Parallaxis longitudinis Lunae a Sole scrup. 3 3 . Motus horarius Luna a sole crus scrup. Visus inter horam quartam quintamici up. 2 inter quintam&sextam scriap. 1 38 inter sextam septimam sici up. 3 Sol crat in tiadi ante occidentali Emovila coniunctio sequebarii veram hora Eclipsis medium At Xaiadnae conspectium cst horis a meridies ab . Datur tunc Parallaxis longitudinis Lunae a Sole scietis . Parallaxis latitudinis Lunae a Sole Veia Lunae latitudo borea Ergo latitudo Lunae visa borea Semidiameter Solis Semidiameter Lunae Summa semidiametrorum Scrupula dcficientia

100쪽

Scrupula salva fucrunt us sunt quinta pars scrup. o quantam cieres taXa1 antipogari Solis diametrum Calculus ergo Noster cum animadversione Veterum cracte convenIt. Manifestum porro est ex iis quae nunc demonstrata sunsi Eclipsin Solis qua rhus usus est in demonstranda magnitudine trium Corporum, Solis Luns &Terrae, eorumque inter se distantiis, eandem esse quam Thales Ionibus praedixerat Cadunt enim in hanc Omnes apparentiae, quas in illa notarunt Herodotus, Plinius, Cleomedes kTheo . Secundo apparet Calculum nostrum Astronomicum prorsius esse in dubitatum, quia omnes illas apparentias a Veteribus notatas , Xactis sime refert ince duo in hac Eclipsi observatu digna sunt.

Anno Christi is iso, i Augusti circa meridiem, Sol totus non modico tempore, Conimbriae in Lusitania latuit, sub latitudine grad. o,&longitudine temporum Io I . Tenebrae erant nocturnis quodammodo majores. Neque enim quo pedem poneret videre quis poterat, stellaeque in coelo clarissime apparebant. Aves etiam, mirabile Setia, prae tantae oldcuiationis horrore, ex aere in terram decidebant. Gavius in Commentario stipe 4 caput Sacrobosci. Ab annorum Christi principio ad hunc Luminarium congressum , uni anni Iuliani lidicis; si menses Bis tilis anni septem dies ro,

nors sub Goesano Meridiano o si. Sibus debentur hi motus.

AEqu motus Solis ab Equin medio Anomalia centri . Prosthaphaeresis centri addenda. Scrupula proportionalia

Apogaei

SEARCH

MENU NAVIGATION