Galeni Pergameni de Diebus decretoriis Libri III

발행: 1559년

분량: 566페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

381쪽

; sis DE DIEBUS DECRETORI 1s

omittendam csse moliet multiplicem illam quae ex multiphei

dierum circuitu consurgeret,.morborum differentiam,ne res in immensum crescat δί in infinitum propagetur.Vt ergo eos non laudat Galenus,qui duas tantum morborum species faciebant deinde ipsarum neutram subdiuidebant, ita eos improbat,qui tot esse dicebant, quot essent dierum decretoriorum circuitus medium ergo tenendum praescribit,censetque morbum in duas primum species a tempore desumptas diuidendum: deinde ha rum utranque subdiuidendam.Sic ergo primum diuidetur morbus ut scilicet alius acutus dicatur,alius diuturnuS.Item ut acu torum alij sint peracuti,alij acuti simpliciter, alij ex decidentia. Diuturnorum item alij plurium dierum, alij mensium, alij annorum numero soluantur. Nec vero sistendum hic esse vult. Nam pauca admodum Commoditas e ac diuisione ad artem medicam,imo dc ad aegrotos quoque dimanaret:sed vult singulis morborum differetiis suum victus genus prae,scribi hoc enim praescripto plurimi aegroti a morte vindicantur, dc conseruati pristinam sanitatem recuperant,qui artis Medicinae finis est. Vbi morbin peracutus es. Is est Aphor . Commen.primi sicut qui sequitur est Aphor. 23. Commenta. 2.1 Ipsi igitur insistin. Locus hic habetur tib 3. Progno.cap. . de

quo dc antecap.6 huius Comment.diximus:qui sequitur locuβhabetur etiam lib.I. Progno.Cap.d O.

3 Quinetiam Iexagesimi. Sexagesimi meminit Hippocra cap. lib. 3 .dc item cap IO. lib.2. Progno. de purulent1s suppurationi bus verba faciens. Octogesimi meminit lib. I. Epide.1n Cleo naclidae historia. Centesimi,libro tertio Epidian historia I ς' ropyti Abderitae. l ectatu morbos hseme solis ait. In ex tremo fine lib. de natur huma.de quo mox cap.72ib.3.s Plurimi puerorum assectus. Is Aphor.est et 8. C Ommen-3 m omnes cum ad disciplinam elapiorem. Dicit Hippocratem ζψconsilio morborum omnes dicterentias locis omnibus smpi ψι

382쪽

LIBER II. 367

ctis percurrisse, Vt dc clarius doceret,& aegrotorum valetudini hac ratione consuleret. Nam si cuique morbi disserentiae sua &conueniens Victus ratio a Medico fuerit prescripta,& nihil peccatum fuerit,sanitatem profecto facilius recuperare aeger poterit,nec ita magnum Vitae discrimen subierit. iuuenis quoiam Nalitu. νε-νι κω δεέ τις ἰπροῆς εαλωκάτω γνο σαμαI. Non per adverbium cum Asulamo, sed per ad lectivum nomen ut Basiliensis codex habet,melior erit

cum ex aetate tum ex adiutasto nomine intelligi dabitur aegroti vires validas esse: eoque ipsum in quartum diem omnimodam in ediam ferre posse. Nam si ob eam causam aegrotive fanive edimus,bibimus'; ut vitalis facultas illies asconseruetur,metito omnimoda inedia ei praecipias,qui per eius facultatis virtutem ad morbi usque 1udicationem,quam quarto die futuram ex hypothesi ponit,issicere possit.Alimeti quippe indicatio ab qgrotatis viribus desumitur,quaru tantu gratia alere licet,non ips1 morbi causa,vt C ommentatrimo in Aphor. 9. Caeterum morbus primo quaternario iudicandus omnino peracutus est : talis

autem statim extremos labores habet,id est, statim adultus viget quod est docente Galeno Comment. primo in Aphor. 7 circiter primos quat 'or dies Cum aute totum id quatuor dierum tempus CXacerbatio fere sit Sc vigor,in vigore autem abstinendum sit,ut Aphora I. Commen primi,iure quis tali iuueni peracuto morbo laboranti inediam ad morbi usque iudicationem operet:& ctum tandiu vela melicrati ptisanaeque tantilla sorbitione, imb vero etiam ab aquae potu cohibebit. Sane meli-cratum mellis ratione eXigue admodum nutrit, humiditas quippe cibi est vehiculum&non cibus. Cum ergo in pxoposita hypotest ne exigue quidem aegroturrvnutrire consilium sit, coimsulto idcirco melicratum no exhibemus.Aqua au te,quq tamen nullo pacto nutrit,eo interdigit Galen. quod illa facultatem vix lem debilitare possit,quam tame potius roborare sit cosilium. Hunc ipsum rursum iuuenem. Si septimo,inquit,die eunde aegro- 8xum iudicandum pramideris, aliquid de summe tenuissimo Vi-stu repraescripta inedia immutandu tibi exit,& quippiam,quod mQdice nutriat, exhibendum, ut vires paululum recreentur, ,

383쪽

3K8 DE DIEBUS DECRETOR 11s

Periculum enim esset,ne eae tam longa inedia ea enim summe debilitat ita dciicerentur,Vt aegrotus Vitae subiret periculum at que ita M cdicus infamiae notam incurreret,qui alimenta negat do necesse v1deretur. Caeterum ptisana tota minimum nutrit. hac minus cremor eius: Omnium minimum solus potus: cuiu, generis sunt melicratu,OXymeli,aqua praebullita,hydrosaccha rum, aqua hordei vulgo dicta: & si quae sunt eius generis aqua potabiles. Pro vario ergo conssilio,pro Vatia molestantis morbi natura,etegri temperamento, consuetudine & aetate modo hune modo illum potum ex Hippocratis doctrina propinare sole mus: vi, verbi gratia, ptisanam,si1 dc Vires roborare, incidere &humeffare,quae e Xpui oportet, consilium est. Habet enim haec vim tum alimenti,tum medicamenti Melicratu,si vires tantum roborare quamlibet modice consilium etiam est. Habet enim id cibi vim tantum, non medicamenti. Oxymeli s1 incidere &humectare latum volumuS,non etiam alere.Habet enim Oxymeli solam vim medicamenti.Aquam Vero propinare solemus, si ad temperamenti symmetriam aegrum reducere satagimus. Ea enim nullo modo nutrit, sed tantum refrigerat, humectat, eoque medicamenti tantum Vice constante virtute exhibetur, non ante tamen quam coctionis morbi quamlumuis momentaneum signum apparuerit. Caeterum pro temperamento,consuetudine de state hoc vel illud e pr dictis imperabimus,vel cο- tra ab hoc illo abstinebimus.Sic acute febricitantibus,temperamento biliosis,aetate florentibus, tali potu non assuetis melicra tu non exhibebimus, praesertim meracius & mellitius, quod is potus tales,utpote picrochoios,hedat, melle prompthiir bilem

transeunte. Huc adde,quod quae non assueta ingeruntur, Onen' dunt.Sic aquam solam, aut o Xymeli, aut vero inediam iis non imperabimus, qui Viribus sunt imbecillis,exucci,&senes, qui denique talibus non sunt assueti,etiam si ij acute febricitent. Neque alimenti quicquam huic. μum τροφαν τινα Alως τοπωγμ' πιμελι αμν α πιουῖν, &c. Sic Asulanius.Sed Basilien ro ctius habet,n αλλο τι

9 An sicilicet ventriculum validum habeat. xoμαχω id ς ' VentriculVs validus esse dicitur, cum pro natura sua se habς &ingesta undiquaque constrictoria vi complectitur, Vi

384쪽

citur, cum assumpta undiquaque e ,COmplccti DRH Valet, atque adeo cum male CibORconcoquIt. Alias Ventriculius etiam v ali

cillus vetriculus diciturio ωοί ς κακουμ in & fαδ- λυο γ, qui prompto, fac,*que a supr4 dinis ostenditur. Talis fore est vetriculus hominum urbanurum, molliorum prpesertim ac delicatiorumin eorum quorum ventriculus sentit insigniter. Qui longam tuediam ferre psit. pc-ας φερειs δαρια ινον. I OA ais Latinis ieiunium significat --δε MAsi,mediam cu adibo abstinet1tiam. Cibo autem abstinemus vel omnino vel magna cX parte & utroque modo vel voluntario,vel imperato. Et

xspntqs quidem a cibo omnino se abstinenhi,quibus per mor- CorpDris aut mimi i me se euecare consilium cst u lis fuit Galen.meminitIjb,I de causis Sympto icap γ. Coacti νqm omnino e iam a cibose abstineo dij,qμi quod edant omni- noMou hilent , ut qui ignari viae perfluuial Rberrant, aut qui ignQxati,ioco aliquo conclusi detinentur.Ex parte vero cibo se volentes ij abstinet,qui animi imperio,co ovis seruitio uti volutigmiumque ita fraudare,ut ne caro *uitu1 reluctetur,& sic liberius philosophetur. Ex parte vexo coacti Q bosei estinet ij qui aliena quadra victitant, seu qui manu aliena cibum quidem, sed non quantum sufficit, ad iustat alimoniam sumunt : quomodo se mendici ij abstinere videntur, qui hostiatim v ictum qu rix ntes,n summa annonae caritate cibos quidem, sed non susicleotes ad v 1tam mendicant.Item Obsessi qui in annonae pei rias demensium quidem, sed uon itastum, abs suo imperatore

λςCipiunt. Novo unquam v m etiam partim volentes, partim coacti abstinemus nos a cibo: v t cum in summa annonae caritam xe id mensibus duobus aut pluribus consumimus quod modex te & frugaliter uno mense aut pauciore tempore in rerum summa copia insumere consueueramus:vel cum cibo consueto familiari carentes, ad esum rerum non consuetarum,comuςrtimur. a quibus abhorrentes , paxce utimur: V t cum in rerum stuliniarum summa penuria. , equorum, murium, selium

385쪽

eii uibus Vtici barunt etianae noti vescis radicibus Vti ecistinio

Quoniam autem media diu citra appetentiam ferri non potest, fit Ut Di, ωbussia pro Vno eodemque rapiantur, undestri' bis Galen. Comiscit. I in 1 .Epide. α ρκψst id est, nos appetere te; Sr ab iisq,idbst , a cibo abstinenteS eos Graecis appellari qui cibos non itigerunt. F Us Vero qui cibum auersantur & fastidiutis τουρ. E e Gale. Commen. in Aphori f. I7.αποατίαν Iιὰν,cibi fastidiu vocat. Porro Vero illi feriae νουμην - α n. id est, ieiunium seti inediam facilius,qui non appotunt,disti.

litis autem,qui appetunt. Commenta.I.in Aphm.13. Non appetunt au temst , quor .ventriculas a venis non fu itur,nec penuriam sentit. Appetiit contra ij, quorum Uentriculus mulgetur,do penuriam son mist a Nam porro non sentie estui sis in tempe pie calida, vel sola; melc um bilioso h umore sup natante Usitis os angit Crodit ut&subuertitur. Calor enim layat & loluit proinde vini si tionis dissipat: adhaec humidumsubstan tiaim liquat, ' vacua spatia repler Appetunt cotta 1jrum ventriculus ab acerbivacidisque sevi ab atra bile;ωiit asintvrvi constringitur, vili bis .do usu futium Ferunt quinetum illi ieiuni ei m ridibus quibuscaloris natiui partam mesudiuiis di senos surit ut phoris ri & I commost r. Contra qui aligustas venas habet,e ue exiguis, guinis sunt inon loeagam nediam ferui. Quibus latae, eoque fanguinis copia, hi citra noxam a cibo abstinent:nili tamen sint biliosi.nambitiosi inediam ferre

II Nec vero mini is etiam habitum hominis. spe, seu habitus,est corporis ipsius moles formatio & compages tam interna quam e

terna,quae temperamentum sequitur tum naturato tum acqui-simum. Conli1tit autem habitus in obesitate,gracilitate,molli tie,duritia,calore frigoxe,& horum etiam mediocritate.Sic me

dio coi pol is habitu is esse dicitur,qui horum extremorum me dius est,qui & ευσαρκν,id est,quadratus,& ευκραsγ,id est,rem peratus etiam dicitur: talis enim est quem nec grac1lem nec Obς sum,nec durum,nec mollem , ncc item calidum nec frigidum dicere possis, ut lib. I.temper.is autem habitus inqία d est,b Rhabitudo dicitur,qualem plures agri habent, humo fodien da,demetendisquc segetibus M alus ruralibus laboribuS CXerc, Lazi. Haec si modum excedat, de ad summum bonitati

386쪽

immodica, seu athletica D abitudo didiiminuam per1culosam esse docet Hippocr.Aphoris3. Commςnta. I lampari ratione si eorpus ab illa bona habitudine recedat, ade' ue macilentum euadat, ut de eo habitu queri liceat,Khibitus dici tur. Ergo Uιν ἐπισκοπῶν τ' ερίπιν. id est,hominis habitu colia siderans, facile iudicabis quae cuique habituiVictqs ratio con

Cupitis duodecimi Summa.

VJ superiori ira eo singulis mos inrum isserentiis suam ςDiri 'ilenirς victus rationem dieclarauit inque ad civitatem recup raΠdam & g rotos a morte indicando in quoiola pigne conssistit ci randi ratio plu1imum valere docuitatam hoc ipso capite morbos tam lutos quam diuturnos in differentias ab eorum motu & natura de-iumptas 1hbtilius eo contilio partitur , ut singulis differentiis perspe- 'λβ α cognitis,Medicus suam culque victus rationem norit prescii a a L

387쪽

Jβ1N immi Det protζηῶtμr , peracutus: qui vero ulte r- aliquanto Rrocedit dimpliciter acutus. Sane si 2IIJ haliaeviores fuerimus eius disterentiae quae in peracuto est est enim exquisite peracutW is, qui ad quartum diem: non exquisite,verocluι adseptimμm Progreditur eadem profecto ra tioue exquisite quidem a tum γm esse dicemus quι ad decimum orti ruon exquisite veηρ qui ad vicesim protendetur. Acua ius mequi dum est Ut ipse etiam ' At genus ramen morbi aliud litas issedis Minus ex decidentia ad quadragesimum Uque vocatur. Sic enim vocare i um praestit:quὰd Icilicet acula quopiam imperfecte intra vicesimum iurem iudicato, a inde ve-b mentia cooravi o debilitat quod resilicium est latra quadra. gesimum, solui conpueum Smi vero etiam manulli Morbi qui ab

ipso statim initio quasi praepediti, cohibiti distari: mon nulla μμ

bita interea mutatione μὴ a,ad quadragesimum eroducuntur Duplex autem o borum quoque natura est. Aut erum acce, ionum remissiones in exaediam muri Misen 1 inentes habent,aut consinua siemper febris per fleuerat. Et hi quidem sales ad acutorum naturam videntur pertinere. Illi ver)atis planesiunt diutum.S ne cum ob multa alia iure laudandus est Archigenestum non mi nus ex eos de scilicet quis eius in artis messicae tractatione studium diligentiamque nouerit) quod non ex foti temporis breuitate,sed ο ex motu π natura morbi potius acutum aut peram' tum morbum solet appellare.' Nam eum morbum quiserat θη-toque motu π cum interuallis ad quadragesimum que protin ditur inemo sanae mentis acutum uutura Eppellauerit. Quis si cisti s etiam quadragesimo cessaret, ac tulis esset uin sic etiam dri r ruus esset, Alios vero quosdam morbos idem ipse breues vocat bi' αἱμum esse affirmans ipsos aut acutos,aut diuturnos voca

ri: ' cuiusimodisiunt exiguae bae febres o periculo vacantes Η

388쪽

erim non esse diuturnas ab acutorum natura recesisse certum est manifestum. Nam acutum eum esse aiunt, qua cum velociatiste periculosin sit. vides igitur nos hunc morbum acutum, illum vime esse vocaturos icet viri que solutio eundem habeat prinfisitum terminum, ' baia aliter ac aliquando bunc acutum, illum

diuturnum, ipse scilicet solo;mqtui os interitinguentes. Equidem complures noui ad quadragesimum vique diem continua febre conficiatos. Eam ficilicet ita nomino, quae ad integritate non desinit: quare quod eiusmodi morbus diuturnus non esse dicere poteram. At neque tamen acutum simpliciteri ipsum vocame rationi erat confleutaneum. Sed enim cum o ij qui ex decidentia aeuti sunt, simum: nonnulli vero etiam cum febre continua flemper ad hunc que diem protendantur, statuatur id tempus interdum quidem

diuturnorum plane morborum rutenmissionem, ut antea dixi, b bentium:interdum vero acutorum esseterminus. Hac utique radfine Hippocrates mPrognostico time in modum duce id Exi fimare autem oporare, quod facitis spiratio in om bus morbi tacutis quibus febris copulatur,oqui quadraginta diebus iudicam

tur, magnum admodum ad salutem momentum habet. Non enimiis aeutis simpliciter,etsi potuisset,dixit: ed cum hoc additamento, o quadraginta diebus iudicanturquod scilicet acuti quidam tiqin Nintegre struantur an eum Aeri protendantur. Acuri igitor simpliciter ultra decimumquartum iniudicati non progrediantur.

Qui vero in quadragesimum recidunt hi ipsi interdum punt, qui

non perfecte intra decimumquartum stat iudicati, ' interdum Nero bi,quorum paulo ante me n qui non ita frequenter eveniunt.. Quis ieriam o tertium illud genus tardorum plane morborum, Ri acutis opponuntur,quadragesimum diem habent decretorium Sed de bis paulo pes issicemus. Caeterum universum praeductum genus acutum nominetur ex decidentia. porro demonstratum est

vobis cum in ab I tum praecipue in tertio de iis inaus,quod Hippoc tes in opere Prognostico a de acutis simpliciter o adb. ca a a 3

389쪽

etiam de hs qui ex illis por decidentia sunt, pertracta. Cum ita

que ' ad libri calcem generatim sententiam pronuntians dicat, Haee autem Aco de morbis acutis o de ij qui ex illis sunt :pariaticulatim vero π de aqua inter mu b Ciumodum, Aqua in ter cutem omnis, quae exacuto morbo fiat, ala es.Sicer eum de

puruletis o plabificis afectibus, s item de iis qui exabseessu iis

longam tempus excidunt,verba facit, aperte innuit se sivi propo siti non esse oblitum, verum, morbos,qui ex iaculis sunt,et si diu iurui flvit percurrit Huc specta in tu, iqinae vero vomisae magna eae parteio uturias vi sim tricesimo si e qua dragesimo, nonnulla: ad sexagesimum E e perueniunt. Qtii etiavi O in dierum decretoriorum,qui in Prognotam recebentur, edtulogo ad sexagesimum usque ditem iure procefit. Nam quoianium non de acutis solum astas de iis etiam qui ex illis fluui, sermo ipsi erat, Mobsicis 1 crevi immissu cretorin o

mouent,bos locos pugnare exiistinantes ci praedicto Alborifimorum loco, quo inquit: Morbi acuti intra dira quatuordecim iodacantur: Quasi ea oratione Hippocrates ipse non satis:uecurare ORenderit acutorum ex decidentia naturum aliam esse ab eorum

qui simpliciter acuti siunt, natura. At hoc ipsum contra habet iacilli putant. Nam nisi i e acutorum naturam duplicem esse per suasium habuisset, aliam quidem acutorum simpliciter, actam corrum qui acuti δεμnt ex decidentia , additumento fune fluam i iexuntiationem haudquaquam dGinxisset. Verῖ absolute dixisset, Facilem veros irationem in omnibus acutis morbis magημm ad salutem momentum babere exiRimare oportet. Nunc autem

cum Κώ modi tactionem simpliciter acutos demonseraturamsti re neque tamen ita lautum vellet fled π vnti cum bis alios qM'que complecti, iure merito addidit ,primum quidem boc, Quiis febris copulatur.' ' baud quaquam adscribens.continua:quod

390쪽

LIBER II. 373 psiler ν ictum erat prioprium. Deinde etiam a bor, quadru-tiutu d ebus tu scantur. Rus abs quidam acuiι sint, qui intraeses quadraginta nou rudicantur. Vudequaque igitur morboram

eorum natWs, de quibus totus in frognosti hosermo est , Hippo; episti Rinctu aperteque demolirata est.At interpretes apertate iussa obscura reddere conantur. Si quis igitur nominis appositione controuersiam dirimere conetur quaestionem quam non aiklli te et visolveresatagat, uae is excisettonem meretur,o v

tionem in omnibus acutis morbis qtia febris copκlatur , quique quadrisonta diebus lassica ur,'ma num ad salutem moraevium habere,erastimare oportere' Quillam vero Hippocratis dictiorubaec verba. quetbus1ebris copulatur,non ad cribentes,easiubaudiri oportere aiunt, ut ea oratio isti duplicem habeat intellectum: Unum quidem de usitis seorbis, de quibm in Aphorismis tulit sto tentiam. Alterum de abis yquibon ebris o utitur diebus quadraginta iudicuntur.' At vero urbitra Hi pocratem, ne in

Aphorismis quidem decimumat Furtum diem decretorium esse im dis se fled sillio quatuordecim tantum numero inumuersum dies decretorios inesse censuisse. Tot enim esse numero si quis a tertio qui primus omnium decernere natus est,ad quadragesmum usque supputaueri quidam arbitrantur nae id haud parua reprehensio ne dignum est. Neque enim ut M edici hoc dicunt, neque ut qui numerare ed ne ratiocinari quidem 'unt Nam si Medici e sensiboc primum intelligerent 'Τ Nullum exquisite acutum non rusc tim ad quadragesimim diempervenire. Deinde ne quatuordecim qηidem numero tantum dies decretorios ad quadragesimum usque rotercedere In hoc autem ne vel numerare quidem ipsos prire quis lire dixerit. Τμ Num plures sunt quam quatuordecim, cum iis qlii 'critatem ipsum,tum ijs etiam qu quod in auis operibus experieni Meuides esse comprobatu est considerant ona cum eo etiam quod

.ue Hippocrate Epid. 1 scriptis mandatum est.' ' Ad cripsi vero

tς dictionem illam in qua decretorios dies enumerat quos uni a a q

SEARCH

MENU NAVIGATION