장음표시 사용
531쪽
Elleborinen uocant. O. G. K. circa dasileam oc alibi sponte nascitur, locis apricis ac lapidosis. Tres aut quatuor annos stirpe unam durare puto, flores ec Ductus ferre secundo. Pio semiliat sese sponte. Matthiotide Consiligine coniectura uana est. Consolida regalis. Vide Delphinium. Conuoluulus maior. G. Nascitur circa saepes 5 frutices,ubi aqua subest. Conuoluulus minor , Hel xine citi ampeius , ubit in aruis nascitur: radiculis quaiongilsime uagantibus sicut in litoribus Brassica marina,cui cognata uidetur. Conuoluulum peregrinum uel coeruleum uocarim granum Nil Arabum ut eruditi quidam uiri in Italia nuncupant, Avicennar: qui tamen is alidem quo I Nil ap Pellat, OG. AE. Itali quidam uulgo Campanulam lasuram uocan ni fallo inriuenio enim hoc nomen in Catalogo horti C. Sc aliud, Campanula coerulea, de qua superius diximus. Genus hoc conuoluuli peregrinum,non foris tantum olore, ted alitor etfam a nostro differre uidetur: solia enim alterius figurς,5 hirsuta habet: lactis nihil. semen longe uehementius sapore,tanquam cyclamini,si bene recordor. Hoc anno a me satum uarie prouenit.In vasis planti aliquot,cum quatuor aut quia 'que solia protulissent, periere,frigore ut coniicio. aliae infra palmi altitudinem constri erunt, ac floruerunt tamen: aliae altius excreuerunt. Vna in area ad cubitos ferῆnoi .em perti ae se circumuoluit ec semen initio autumni maturauit.Flores ephemeri sim t. si octu enim se apperiunt unde florem noctis uulgo quidpm in Italia nomiis nam) postridie ui solis pei eunt. Radix subest parua,fibrata. Conuoluulo similis herba sed minimo flore,semine triquetro, gustu subacido deglutinoso, G. est oc suae spontis passim in agris. Schwavn miraberifid est Conuo,
ualus niger uulgὀ a Germanis dicitur. quidam non recte Orobanchen putant. Conyza maior locis lapidosis in muris moenium aut fossarum urbis nostrs nobis prouenit: torridior inelegantior, quam ut hortis eam dignemur. COnyzae species tertia, aqtratica. G.non diu uiuit in hortis siccis. Conytaa Hippocratis,ut quida nominat. Vide Ambrosia supra,ct Cotula inseLConyzae alpinae species soliis oblongis,serratis G.Boni Coibbliis ausi benalpen. uaccia intacta. Conyzae aquaticae species,foliis oblongis serratis, G. Stirps una iam quinto nifal or)anno. in horto mihi durat, loco umbroso. . Copia Elegia O. Videtur autem Copia uocabulum esse corruptum,pro quo sorte Icgendum Canna, id est Arundo. Sic enim Plinius lib. i5. cap. 32. Est ct obliqua harundos inquit)non in excelsitatem nascens,sed iuxta terram fruticis modo se spargens. suauiis ma in teneritate animalibus. Vocatura quibusdam Elegia. Sic ille.posset o Chamaecalamus appellari, sicut Chamaehatum dicimus.
C0rchorus quibusdam, Apii genus uitiosum,radicibus repens,areas hortorum passim replet. cacoselinqn quoddam cutita dicam non Corchorus ueterum,quanae quam ipse Ocimi sere solios sed serrato dc oblogiore) inter olera nasciturn sicut ocAnagallis, quam ahqui ueterum etiam Corchorum nominabant. Lege supra in Bliti lyluestris mentione. Coriandrum rusticae qusdam mulicrculae apud nos serunt, ad condimentorum usum. Argentinae agros eo plenos seminari puto. Semina maiora in calidioribus Iocis fert. Propter laetorem certe agros magis quam hortos decet. Sylvestre reperiri Plinius negat. Amatus Lusitanus ucro in aruis di campis circa Anconem sua sponte nasci colligi* scribit. Coris A. Κ. sponte in Italia cresci Matthiolo teste. Cornus mas, Uti. A quibusda etia apud nos plantatur. Freques est in dumetis inter Metensia etTreviroru urbes. at in locis ad Mosella et Rhenuflhiuios sitis,et per
532쪽
Alsatiam in hortis seritur uel semine uel surculo auulso, Tragus. Cornus foemina. Quaere Sanguinea uirga. Coronopus Uerus , qui Cornu Cexui nonnullis dicitur,o. G.Italis uulgὁ herba Stella plerasq; Italiae hortis uulgaris,propter usum eius in acetariis. Huius ec sylvestris species reperitur, soliis multum disserentibus, Serpentina quihusdam dicta. Vtra iij piligit Matthiolus. Leonicenus graminis speciem, quae Capriola uulgδdicitur de qua leges infra in G. non recte Coronopum putauit. Herba stella Mattiaioli in Germania inferiore passim circa uias nascitur: sicut ec Coronopus Ruellii. v teret pingitur a Dodonaeo. Corono pus uulgaris: θc alter Theophrasti, puniceo colore, semen continens in spinosis capitulis, alii hanc plantam ad secundam speciem Atractylidis referunt,K. COrono Pus quorundam,ranunculo specie similis: sylvestris, alba: ocalia lutea, quae pauperibus etiam inter olera recipitur. Hortensis, flore multiplici, luteo,albo, nam simplici utra sylvestris reperitur, ut alia etiam omnia quae multiplici in horiis flore placent,simplici reperiuntur sylvestria. Corylus. Vide Avellana. Costus hortensis recentiorum quorundam, uel Menta Graeca aliis Romana,
. Saracenica, seu corymbifera. S menit autIvnsei: Sramenci unn 3am Deli nisi ii iii abbraiat. Vivacissima est in hortis. G. Alicubi circa Martiam sylvam,ut non procul Lentakilcho, in agris compascuis Aluestrem nasci aiunt. Cotinus Plinii,AE. Cotonea. Vide Mala Cydonia. Cotula. Vide Parthenium. Cotula forte Conyza foetida Hippocratis, nescio in cuius horti Catalogo rea
Peri.Ea aut cognata, Senecioni fere similis,pinguis tactu, Artemisiis, ut quida coaiiciunt, adnumeranda: ego potius ConyΣis adscripserim, in syIua Vuettingensi prope Badam nostram abunde nascitur.
. Crithmus uel Batis, AE. C. Vu. Non sicile nec diu nostrum ecelum seri .' laeste in hortis Italiae,quanquam nobis ec alpibus uicinae,ut Lucarni alibi*, in multoa annos durans. debet autem sub hyemem fimo equino alioue tegi. De cultu eius plura leges in epistola Hier.Massarii ad me, huic libello praefixa. Batis hortensiana uocatur a Plinio. Crithmus marinus C. ct Rurpodius, in uase G. non maturuit.Crescit copiose in litoribus Hispaniae,Galliae Sc Angliae Dodonaeo teste. Crocus R. G. Optimus colitur apud Vallesanos nostros circa Sedunum,et uenditur uicinis. Bulbi eius pangi debent circa diui Eartolomaei diem,tritim digitorum interuallo.Tertio quot anno Martio mense,plantae integrseuulsae reponun et rurusmad diui Bartolomaei diem,ut mediocriter siccentur: Ac tum rursus terrae madentur,at*ita deinceps. Folia per aestatem latent,hyeme apparent. Crocus sylvesstris fore candido,pulchro, prosiliente sub finem Februarii. K.
Crocus montanus siue alpinus A. Floret inquit A.) in horto me0,sed nuIIa unquam protulit semina , quae ubi sponte nascitur in montibus prosert. Lestrat
quidam alpium incolae nominant. Triplex est, coloris tantum disserentia cadidus, Puniceus,&ex utrol mixtus. Viret etiam in meo horto, e montibus circa Curiam
a Ioanne Fabricio uiro doctissimo hoc anno primum ad me missus, foliis grammis,
Croci Zizania,bulbus quidam nuper cum croco e milesia ad me missus. stiperancieS,ur etiam croci,magnis interuallis latet,&redit, G.
Cruciata R. sentianae puto speciem intelligens, nam ecalia Gallo cognata, pλs Iim communis herba, eodem nomine dicitur.
533쪽
Cucumeres albi, Uu. Cucumis citrullus uel citreolus,Vu.Apud nos trix maturescit: dissicilius opinor quam Circumis. Cucum is erraticus uel asininus, O.G.R. Facile nascitur durάtque in nostro e tiam coelo: sparsis per maturitatem seminibus,quae rupto pericarpio eiaculari citet, sese restaurat. Cucurbita,G. Sylvestris haec species non reperitur, quod sciam: nam Colocynthis dieta , Cucurbita sylvestris nescio ubi sponte nascens,nisi in Graecia forte) est, ut specie plurimum disserens. Cucurbita quam Tucca marina Itali uocant,species,O.hanc esse puto quam In dicam aliqui cognominant,quae in nostiis etiam hortis pulchre prouenit. De triabus Cucurbitarum generibus, oblonga,marina dc sylvestri,lege Cardanum De ua
Cyanus corruleus, puniceus,albus, qui in aruis passam emicat ed caeruleus taribtum G.oc in pleris* regionis nostrae hortis. Annua est herba, ec restibili foecim-ditate seipsam proPagans. Cyanus exoticus, pulcher,K. sentiens nimirum de Cyano montano nostro. Cyanus montanus uel syluaticus G. Ae. In Albio monte nobis imminente syla uestras exilit.in hortos translatus longo temporePerennat. Apud Germanos quisdem inseriores solet in hortis seri. Cyclaminus nascitur copiose montanis Iocis,iuxta pedes montium prope Riva rium lacum, in saxis etiam:ut circa Vuesam, Vuallest adium, Feldehircum, oc Ioacis arenosis Curiam uersus circa Rhenu et alibi.Ea species foliis est subrotundis.In hortis plantata diutissime durat,vere ae autumno florens suauissimi odoris purpua ieis seu colossinis floribus. Audio 8c albo flore circa Neocomu Sabaudis reperiri. Cyclamini species duae, praedicta, oc alia soliis angulosis, cucumeraceissere, P. Amicus quidam in Italia Cyclaminum solio quadrato sibi uisam nobis retulit. Raridicum aliae breues,ec malum,id est,orbem radicis, prope superficiem habent: aliae oblongae malo in fine adnexo:qus itidem species in Italia reperitur. Cyclamini speciem habeo,radice instar capitis arietis . Cydonia mala,require in M.
Cynoglossus Italica, O.ec Basiles in horto Z inggeri.Vulgaris quidem elaea
urbem nostram locis sere arenosis non deest. Cynoglossius motanaa quibusdam nominaturi Telephium ab eruditis nonullis existimatum:floribus oblongis uteis,cauis,&cRomae frequens esse audio a Graecis edi.Aliqui ni fallor) pro Cerinthe ostendunt.Magnaec obloua solia habet aratequam caulescat.Hanc in horto alit Chr.Piperinus meus in agro Bernens,e monatibus circa Dunum puto allatam. Nascitur re Romae in monte Palatino:item in motibus inter Dresdam oc Misena.Eruditi quida Telephia Dios interpretantur.
Cynorrhodon lilium. Lege inter Lilia. Cyperella Cordi, G. passim in pratis humidis di circa sessas exilit:Pseudocypeti specie, pumila soliis hirsutis:flosculis luteolis.Itali quidam Luciolam hanc uocant, alii sorte aliam. perus longus, O.G. Hunc sponte natsi reperiri audio in pratis humidioribus circa Rappcrsuillam oppidum ad lacum Tigurinum nostrum.Flos Agalochusere
oleciam diu in hortulo meo durat. Semennultu aut inutile habere puto.Longus et totundus qui rarior est,exItalia puto allatus, O. R.K.C.Pseudo perus veru uri. diquat aemulatur, sed odore caret, nusquam non in aquaticis apud nos obvius.
534쪽
c O N R. G E s N E R ixiit.Lutectae in hortis quibusdam Beslonii cura,uiuit. Cytisus sussi utex ligno sus,uel Cytisus minor nam maior in Italia nascitur e colate prope Scaphusiam id oppidum illustre Helvetiorum est ad Rhenum)mihi transplantatus hoc anno,pulchre uiret. idem esernine mihi prouenit,qtiod Petrus Bellonius misit, ct in uase per hyemem seruatus, altero iam anno durat: nostrate candis dior,hirsutior*,ec cut apparet procerior futurus. Hyemefolia amittit.
Daphnoides Dodonaei, quae circa Lemanum lacum sponte nascitur, soliis Lau
Dacicus Creticus R. F. in Italia monte BaIdo sponte nasci audio. Daucus quidam palustris, liquore Iacteo resinoso turgcns, radice amara, G. In pratis quibusdam palustribus suae spontis est,ut circa lacum Felium apud no alibi
Delphinii tres species, O. sic autem eum uocare puto sicut & Cordus primum, deinde Dodonaeus, ec alii quidam uocarunt) Consolidam regalem uulgo dictam,
quam Cuminum sylvestre alterum Dioscoridis putarim . cuius apud nos inhQxtis genera qua uor xcperiuntur syluestre,scilicet uulgare,quod in aruis nascitur,cCerueleo flore:& alterum rarius,candidor tertium,roseo 2c quartum undiquaque maius,
procerum,magnis floribus,in magna ct oblonga quasi spica. Riuexsporei uulgo nominant. Aconiti etiam genus floribus cceruleis,simile alioqcti Lycoetono luteo, Bernenses nostri uocantsrofi Deum inexsporen. Pentelaria nostra,qus dentium dolori medetur flores habet subcorruleos, qui illicd in pappos soluuntur. herbae sapor est acris G. Sponte collibus siccis, saxosis Mapricis emicat.Cqnyzoides quaedam herba est,quam pinxi & descripsi inter quinque istas stirpes,Cordi Desicraptionibus plantarii subnexas Dentelaria aute Mo
spelii dicta,ct alio nomine Flammula a ui cauterit,alia qusda est Flammulas quide alii alias herbas appellant quano ipsis dentibus, sed carpo admouet,ut audio. FIU ius coliculu du haec scribere, ligitos octo altum uidi,aridu,sex per interualla soliis, simplici b. digitulatis,tres longis sapore dulci cu acrimonia. Habeo ct semen longiusculu,tunica fusca tectu,inius subruta,una parte acuminatu, nullo eximio sapore. Dentelaria alia, Irae quibusdam seu Erysimon putata in Italia ut audio, sic da-cta,quὁd siliqvulas sere dentibus similes toro caule emutat,modice inflexas,d. Peradatis aut cubitalis est herba,annua,foliis dissectis,flosculis luteis, gustu acerrimo,sisna pi cognata. ' Di. Dictamnus uera seritur in Italiae hortis; seminibus e Cloaallatis. Dictamniloco usurpatae hactenus planta, Pseudodictamna Fraxinella Italis: hoe enim nomen magis es quam Lilio eo ualluma couenito R. G. Κ.C. Rui podius Chamar meliam,hoc est,Fraxinum pumilam,Gi aece dixerim. Hanc aliquoties e seminec iod rotundum, atrum, splendidum P habet in frustra prodituram expectaui: imis matutiore sorsan hoc anno enim plantae quatuore semine mihi prognatae,uiuunt. Diu ecpertinaciter radix in hortis durat,etia neglecta & nuda aliqua ex parte. Vidi Argentinae in horto quo da ante annos quatuordecim, ibi etiamnu durat eadem
PIanta,& flores fructus* fert. Nasicitur in collibus quibusdam saxosis prope ScasPhusiam ubi oc Cytisus)inde in hortum meum transtuli. areystex diptam. Digitalis Fuchsii, floribus luteis uel pallidis, maior ec minor.Maiori quide sosmi r est,& magis albicans:minori maior,magis* luteus, G.Eade purpureo flore
V. G. Araida Bononiae uocatur cum euldgio chituite plagesaida. i.quae omnes plagas consolidat. Vulgὀ Spin mutabri aut, Locis saxosis ec montanis nascuntur: Purpurea nobis suae spontis deest circa Coloniam ut ferunt abundat. Diospyros dicta ab eruditis quibusdam arbuscula,locis montanis ad nos proUγriit, ut in Albio e regione statim urbis nostrae r foliis serme Ros, uenosis fiuctu Mabent umbilicato,magnitudine Δ sagmaCeras per maturitatem ad subcceruinteum
535쪽
ORTI GERMANIAE. asTruleturi primum, deinde nigrum colorem tendente: floribus albis: cubitos alta Quatuor aut quin*,quanquam etiam ad octo cubitOS PIOceram uidi,trunco non crastiore baculo.Circa Rivarium lacu Pyra S.Ioannis uocant, Bernenses dilabiren, quod locis saxosis gaudeat. Hanc evulsam aliquando in horto Planiare frustra conatus sum.E semine aut teneriore planta sorsan meliuβ succedet. Species duae sunt, una soliis obtulis,altera acuminatis. Vtra. in hortulo nuper mihi planiata spem aliquam sitae durationis facit.Vide infra in Sorbis. Videtur enim ad Sorborum aut Mespi lorum genas pertinere. Dipsacus sativus, aculeis echinorum sursum uersis , G. Huius qui lanas expoII, uni alicubi agros plenos serunt. Sylvestris,cuius capitulorum aculei deorsum spe ctant,passim obuius est:sicut di species minor paruis globosis* echinis. D oria,si bene memini, uulgo dicta in prouincia,D .Vide Panaces chironium. Doronicu, M. G. Ae. HOce summis alpibu, bis aut ter in hortulum transtuli. ubi per duos aut tres annos planiatu uiAit oc floruit. Circa Monsipeliu memini etiain planicie reperire, nescio an omnino idem, an potiuS Romanu cognominatum. Doronicum Romanum,F.duplex,A. praedictum sicilicet,di tertium quoddam a Romano diuersum soliis angulosis,radice ad scorpii similitudinem accedent ma gis quam in aliis duabus speciebus. non tamen idcirco Aconitum este potest ut quidam putauerunt,uel haec uel alia Doronici species:cum radices omnium Ionge dubeissimae 5 homini saluberrimssint.Alpino quidem etiam rupicaprs suauissime ue,scuntur: unde Δ nomen apud Helvetios Gem Jennum. Nuper speciemDoronici pulcherrimam, plurimis in radice per interuallaceu scorpionibus admirabilem Fianciscus Calceolarius totius rei herbariae longe peritissimus, Veronae ad Campanam auream pharmacopola, depictam ad me misit:eamcpin horto se alere scripsit. Dorycnium a quibusdam falsid dictum,circa Monspelium in litore nascitur uois solis albis,suffrutex astringens,Si c. G. Eius Planta una duos aut tres annos in horatulo nostro durauir,ec semina probe maturauit.Bene fert hyemeS. Argentins etiam in horto D.pulchre prouenit. Dorycnium Odi falsum,Ae. Aliqui suffruticem quendam montanum uitis Idssspeciem puto) pro Dorycnio habent Cordus Halicaccabum peregrinum anonnullis dictum neutrum probo.
D raba uel Arabis Do dbnsi, Thiaspi cretica quibusdam,C. Lege etia Tarchon.
Draco hortensis seu acetarius, Vide Tarchon. Dracunculus,Draconitu, Serpentaria,O.C. G. Species duae,F. In Germania sylfirem inueniri non puto. Species altera, Venetiis in horto Maphei de Mapheis medici.
Dryopteris, Adianto sere cognata herba,G.In colle lapidose ad Badam nostram
sponte prouenit. Dulcichini siue Trasi,Κ.G.Leuschnerus. Flores non serunt,ne caule: sed solia tantum Caricis, seu Calainagrostis: radices geniculatae,5c ceu paruuIs quedam nuces nucleo et crusta constantes molliori)ac seminu loco sunt:eae , seruntur in Italia, ut circa Veronam. loco arenosciet ubi humoris aliquid subest,tetius crescere putarim.Minores de sus spontis in Africa prouentur,ubi Hab altaehm uocantur. Aliqui initalia Iuncum auel lanam uocant quem Amatus Lusitanus Venetiis uendi scribit ex Aethiopia aduectum. Graece Schoenocaryon nomcn snxerim, S c. Dulcis radix communis, Glycyrrhiza,R.Ae. Nascitur Zc in nostro hortulo:1nquo duobus aut tribus annis abis flore oc fructu caulem edidit tricubitalem fere. quarto primum anno flosculos Sc siliquas ostendit. Haec cum scriberem ad cubitos quatuor eXcreuerat,dece aut pluribuS aliquoi enim resecueram) ab una radice cacies, Iibus sub finem Iunii mensis. neo dum tamen flores Qstcndehar. Prouenit autem primum plantata radice, quin inter aliaS a mercatoribus allaias,ceu uegetior elacta
536쪽
fuerat. Folia tactu glutinosia sunt S leuiter subolent nescio quid aromatici, Calami
fere, sub noctem praesertim: quo tempore folia omnia demittuntur, interdiu uerὀsurrigulitur Glycyi rhiza inquit Fuchsius) multa, nec ignaua,aliquot Germaniae nostiae locis, Pabenbergensi praesertim agro,producitur. Et hodie nusqua fere non ieritur in hortis. his quae semel comprehenderit tam pertinaci fertilitate cohaeret ut uiκ unquam pol sit radicitus extirpari, tam restibili foecunditate regerminat. Auridio& Fullaci in Carinthia prouenire: dc illic etiam ut in Franconia Bambergae, in agris coli: tertio aut quario quoque anno effodi,hoc modo: sulcus Iongus, nempe
per totum agrum ducitur,duos fere pedes latus: profundus tres aut quatuor dodrantes.sic maloi es radices eximunt, relinquunt minores. Glycyrrhiza italica,ad
Dioscoridis descriptionem melius accedens, O. oc C. ar quo etiam aridam cu fructu echinato missam accepi.Glycyrrhiza sylvestris,Ae. ea herba puto,qua Dodonsus libro a. pagina 3o. iconum suarum pro Hedysero pingit:quae apud nos suae spontis reperitur herba. aliud quide idque uerum Hedysarum,eiusdem libri pag. 3ογ
Echinopus G. A.Didymus obrech v. Sic autem appello genus Cardyi, quem aliqui Spinam albam,ahi Crocodilium uocant,ni fallor flore caruleo in globiI colleo, echini instar rotundo aculeato cycapitulo, dic. Aliqui Germanice si amen bisset appellant.Bellonius alium, ut uidetur,echinOPodem, in Graecia ho diei dieium, nouit. Echram,R.Circa urbem nostram in fabulosis abunde nascitur. Egani uel Thani arbores cut Montanus appellat similes ligno Guaiaco:septem uel octo in horto Vu. sentit autem sorte de Laburno nostro.
Elaphoboscum. Vide Bupleurum.' Llleborine O. R C. qui omnes puto Consiligine nostra hoc nomine intelIigat. qua Dodonaeus Pseudo elleboris uocat. Vide supra Consiligo.In catalogo quidem
horti,K. Elleborinen aliam Consiligine i lenio. quam di besamoides nuncupat. Ellebori quatuor specieS,U. E lleborus albus. R. O. G. g. Vide infra in Gentiana. Elleborus nigei uulgaris, in collibus ec motibus nostris sponte,) O. G. Eu qui circa Larium lacu in collibus nascitur, flore magno, purpureo, Scc. foliis albioribus qua noster sit ut foemina uideri possit,nam et minus uehemes est:noster uerὀ mas. cum Dioscoridis descriptione conuenientem Venetiis in horto uidisse memini. Ianimirum est Elleborus niger uerus in horto, K. Ar qui a Dodonaeo uerus creditur Elleborus niger, de quo dixi supra Astrantiae nigrae nomine, toto genere ab Eli boris omnibus differt.
L llebori nigri species cui al iquibus placet, propter radicis in figura simuI 5c utibus similitudinem. nam folia Abrotoni sunt flos Ranunculi,sed multo maior ue teribus indicta:quanquam aliqui Sesamoides faciunt,G. Est qui Consiliginem esse inniet. Vide supra in Buphthalmo. Quidam pro Sesamoide accipiunt,ne illi quit Fq recte. Nos Elleborastrum nigrum appellabimus, donec aptius aut uerius nois 1 - indicauerit alius. In hortis diutissime durat:floret Martio. Sponte nascitur in
δ' - Vallesia inter S. Mauricii oppidum&Sedunum:propius quidem illud. Endiuia. Vide Inlybum. Ephemerum R. Colchicum nimirum,quo prata nostra humidiora abundanuniis si Lilium convallium intelligat,de quo leges infra. ErErino cognata herba ut uidetur,uel Lactoridi, Militarque: Esula dulcis Trago. G. Reperitur circa pedes montium locis humidis: radicibus geniculatis ideo use
Eruca,O. proprie dicta flore albo, quae perit quotannis, & altera Iuleo flore ui uax in hortis,angustioribus foliis,Erysimon hortenseputo, . Sylvestris Eruca a
537쪽
iu ris mitigi uel Do MORTI GERMANIAE.
hortensi genere differre uidetur:Erysim6nonite.Crescit hoc Brens circa ros in ruderibus, &Lutectae similiter. diuei sum ab Erysimo Tragi uel Do do ali qui V ei benam iceminam a quibusdam non recte dictam,cum sinapis sylliastris potius genus sit, pro Erysimo exhibennitem a Matthioli Erysimo, qui herba
S.Barbari uulgo dictam,pro eo pingere uidetur Eruca azrestis passim in nostris uitibus crescit,solio satiuae simili, strictiore tameta minore ore lateo quae prssertim circa Calendas Iuni erumpere uidetur e terra: nam alio tempore uix reperiturieius enim semediutissime in terra in ruatur Prius, quam germinet,Carolus Stephanus. f rvnui duo genera I .C. quorum alterum marinum esse coniicio:alterum mediterraneum,hoc est,procula marinasici solitum,quod circaBasileam plano Naspero solo abundat.
Erynnium coeruleum O. marinum florecoeruleo O. N. D. . Ervnilium alpinum,in montibus ditionis Bernensium Helvetiorum, foliis iste rotundi: serrato ambitu non aculeatis: flore ceu Cardui pulcherrime coeruleo. Qilar distet. Huius ad me allatas radicessiquas plantavi in horto: quae primo an amo folia tantum produxere:secundo etiam caulem cum store,sed imperfecte. In horto A. semen maturarunt. Tertio mihi perierunt.. Erysimum. Lege Eruca.
Erythrodanum. Vide Rubia. Esula dulcis. Lege in Erino a m
Esula maior R. foliis oleae fere,maioribus. duos aut tres annos durat,ta. in collibus quibusdam asperis,ut circa Scaphusiam&Basileam crescit.
EuonVmus illa qus passim in sepibus apud nos crescit,pecori tamen'capris noletalis ut audio,G.C. Aliam eius speciem prope Genuam nasci,qus ad Dioscoridis
descriptionem magis accedat Pet. Bellonius mihi retulit Eupatorium Dioscoridis oc aliorum Graecorum, hoc est, Agrimonia uulgo diaecta ut passim circa nemora nascitur,ita in hortos transfertur facite: sed no dia durat. Eupatorium Messiae, O. R.pulo autem eos Gratiotam Italis dictam intelligere, ex Val Cordi sententia.Eam nos quo* e palustribus ripis expasiantis lacus nostri in hortum transtulimus semel aliu iterum:sed parum durauit, quod aquam subesse desideret.Alii Eupatorium Mesus interpretantur herbam quandam odoratam, Costo hortensi cognatam Vide in Ager xQ - . . Eupatorium Avicennae, ut quidam cognominant,nescio quam recte:Iocis aquoss prouenit,truticosum.idem in hortis quanquam sicco solo Plantatum,aliquot an
Faba inueris. Vide Anaeampseros. Fabago arbor,Bellonii cura Lutecis iam erescit.sic autem nominat Lotum forte, quae alio nomine Faba Syriaca dicitur.
Fagus septumi Germanis dicta,Vlmo opinor qua Fago magis gnataeCarpbnus ni fallor ab Italis uulgo.nam Plinii Carpinus species est Aceris.
Ferrum equinum talis uulg6 Ferro de Cauallo,C.Rurpodius. Sic Itali uocant herbat cuius semen seu siliqua soleam equi ferream prae se fert.Medi cs speciem es-
'sin iCTh. Semen ex Italia adfertur,ubi sponte nascipulo in montibus,pri
538쪽
solim Apuliae. Herba similis est Libanotidi a qilibusdam eruditis existimatae, μliis similiter multifidis,Zcc. sed minor,ci sapore loliorum differt necnon odore radicis, quo Libanotis plane ilius refert,ui Argentinae mihi affrmauit Massarius. Plurimis annis in hortis durat. G Argenti n. de qui dem in horto quodam ultra annu quartum decimum nunc uiuit huius generis herba: quae ferula ne sit, an Libanotis, aut eius species, inquirendum diligentius. Ego Libano iidem potius quam Ferulam esse puto, quae Argentinae oc nostro in horto nascitur. Libanotidis quidem ferulaceae species duae a Dioscoride traduntur:nec dubito quin etiam plures sint. Ferulago ab Italis quibusdam dicta, eX semine nuper asparere nulli coepit. Fi. Ficus,G. ad quadraginta, Vir. Pereunt apud nos hyeme non raro, praetatim minores adhuc , nec quasvor aut quin P cubitis proceriores. has in fine autumni in scrobe iuxta rad cena saeta, obrui terra tutiuS est sic cnim oc contra frigus munientur, plures maiores j fructus fercnt. Verno tempore rursus attolluntur,initio Aprilis maxime in nostro coelo. Sic curata ficus mea quanquam loco umbrosb multos tamen grandes oc succi plenos fructus Partim Auflusto, partim Septembri protulit. deinde transplantata, deterius iam habet initio cum no Obruissem terra,super
ficiem perdidit. Argentinae in quibusdam hortis paulo post solstitium fluctifriscare incipiunt, pergunte usty ad autumnum. audio oc biferas ibidem esse interdilita ut 5c media aestate. 8 rui sus autumno maturem fructus: interdum alterius dumtaxat temporis fructu perficiant Gi ossi uel primi fructus apud nos decidere solent:
sequentes uelo mature erc.lucub e scmine nunquam aut uix oriri uidetur, Scalige
Ficus Indica, quam aliqui ridicule Opuntiam nominant, G Κ. Rurpodius. Mihi quidem e foliis tribus uno ad mediam, uel amplius, pariem terrae inserto in vase, mox soliis aucta est. Viro istelo Vratis lauiae e semini e prodiit, anno secundo demaut audio:Alius e semine facile nasci m. hi narratur. Folia tria LX Italia mihi attulerat Ans Κorstam uir bonus et simplicitam medicamcntorum perilissimus ex his intra mensem fere,alia pluia enata sunt, Maio mense. haec post caua se in cellam repidam
hypocaustum non calesiori solitam, sed calido contiguum reposito, sub finem hyei nis aeruginosis quibusdam maculis notari,oc putres cre suel potius contabe ceree i in aquam ceu hydropica nullo ut putrida solent foetore) coeperunt forte quia semel ac iterum aqua aspersa suerant. Partibus autem tabidi S a me recisis ,reliqua remanserunt. ct noua pullularunt. At hyeme alicia, cum septendecim foliis consta. ret, deciderunt omnia, infimo tantum relicto: cuius itide Pars tabescere incipiebat: qua resecta, Maio mense dem sim nuper quatuor aha solia eruperunt: quae una cum infimo,iam infirmato,ne proxima hyeme mihi pereant,metuo Non solum quidem folia, sed etiam partes eorum teri s mandatas comprehendere at Scre cere dimidio
Uno cuius partem mediam putrescentem resecueram ) plantato, didici. ' In Italia calidioribus Galliae locis felicius crescit hyeme etiam in hortis sub dio relinquitur: sed im di* stupis inuolutura induunt, et rigatione abstinent In Gallia Cisalis pina no fructificat, at aud io,ne Patauit quidem aut Ferrariae. Calidioribus uero Ioincis, Romae, alibit,& in Graecia, fructum perficit: quem aiunt longum esse digitos ferme octo, graui quodam odore, Mandragorae fere: non edi, di si edatur,urmam
cruentam ducere dulcem esse puto,cti inde Ficus nomen impositum. Folio dissecto multus &tenaciss mus humor emanat, instar albi liquoris ovi: quem ulceribus antiquis utiliter adhiberi aiunt. Inepte al qtii Carduum Indicum uocansi propter spisnularum insolim ceu penicillos. Hyeme superiori cum duiersis in locis Germani hanc plantam sieruare aliqui conarcntur,in cellis ulnariis nimirum, omnibus ut ad dio )psi sit Arborescit tandem: in Italia ad quinq; cubitos altam se uidisse aliqui miis hi retulerunt. F folium infimum femoris fere crassitudine. Tota enim planta foliis constat. ita ut e si a Rulis singula bina uenascantur. id p e margine duntaxat siue sum
539쪽
cubitos altam,cum fructu maturo, que de soliis promat ex aliquo penicillorsi linea
iv. Septimo aut octauo anno fructum profert,qui maturescit autumno dodrant .iI: ssere,uerrucossis ut Cucumis uel Pomum mirabile:cui eriam colore tere similis est ira
maturitaIe,ut scribit Carolus Clusius : qui coniicit hoc esse Euphorbium quod Io. Leo in descriptione Africet describit: id quod cosiderandum est diligentius. Cardainus De uarietate lib. 13. cap. 67. Ficum Indicam inquit) MeX cani, apud quos irenquens est,uocant Nuchili, rborem nopal. Indi autem insuls Hispanar arborem uocant & fructum Tunas. aliqui etiam Pithaiam huic genera ceu speciem alteram a numerant. Granorum quae fructibus illis continentur, ad sericum tingendum usus est. Refrigerant hi fructus succo quot foliorum pro aqua utuntur. Sc.: Filipendula,Oenanthe. G. O. Pratis humidis gaudet. In hortas ach: cnnnim durare puto singulas plantas,sed sparsis seminibus restaurare se nisi in riguis ion facile potest. λιπε νιηολα etiam a Nic. Myrepso scribitur. Specie aliam, tolus fere Apii hortensis circa Monspelium in nemore uidi. Filim scemina G. quae multis a radice statim soliis cerrant enim qui hanc ma i etnfaciunt) passim in sylvis abundat. Marem plantare nondum conatus sum: quae lim Iuer ubicpsylvis,&neglectis innascitur agris. Filicis genus Tarius aliore folio,ecfloribus insigne, ab Hier. Trago depletum, Argentime in Sebaldi Hauuetare uteri medici exim1i horto uidi. Filicis genus minus ec aquaticum,quod circa lacum Felium c qui ab urbe nostras duarum sere horarum itinere distat palustribus Pratis luxuriatur, G Diu uiui tua siccis etiam hortis.
Flamma vel Flammula Iouis,seu Lychnis coronaria,in qu dam uoliunt, nos flos rem Iouis potius vocamus ex Theophrasto. AE. O. Κ Dininaetbluanile. ammu la Phlox uel Phlogion Theophrasti nimirum scaligero est flos ab odore Caryo. phyllus dictus. Flammulae nomen alii aliis plantis urentibus attribuunt. pleri Clematidi, det qua dictum est supra. Flos uel Caryophyllus Indicus uulgo dictus, herba Tanacetum rescrt: flori se iaspecies Cayrophyllum florem altilem uulgd dictum, Indianis ch biviaianidianis enaselin. Hunc florem primum ad nos allaisi ex Africa,cuiri Cai olus , Tune tum traiecisset, Remb. Dodonaeus author est:unde ebuerimbioemen apud
inferiores Germanos uocatur. Pimica lingua Pedua uocatur,si bene memini. Speis
cies duae sunt apud nos,una minor,uix cubitalis,&in solstitio aut prius florens:altera ad iii. aut iiij cubitos assurgit, fruticosa admodu. Augusto florere incipit ad hyeismis initium,quod cum primum senserit, aut pruinas' aliquam, interit: scmine in ora maturato,nisi oc primo uere seratur,ct aes as calida sit. Vtriusim speciei flos tum simplex,tum multiplex reperitur: sed minor multiplex, apud nos rarus est. Maior ali quando ad pugni magnitudinem crescit&in globum colligitur TY eiusdem plan tae semine flores rum simplices tum multiplices oriri puto hos si nihil impediat , Miamina uegetiora sint, re forte de mediis praecipue floribus, no iis qui ad latera sunt collecti, di solum pingue,illos,si quid impediat. Sic ex una Cucuibita,multu referre aiunt,e collo an parte inferiore semen detrahatur. Herba utral tenera est caloribus flaccescit,rigatio ne gaudetrita ut ubi sylvestres prouenitit,humidis riguis V locis iatum nasci existime.Flores Zc in ipsis plantis diutissime durant,& decerpti cis pctio ilis suis in uase aqua pleno subinde renouada.uidi ita ad tres aut quatuor mel es durare integros. Medio autumno uasi,m quibus sati fuerint, loco tepidiore siti, tecto reponatur,aut in cella uinaria,ita ad bruma fere id est breuissim si diem in durabunt. Sunt qui odore huius fruticis damnet,ceumsalubre admodii quod mihi saepissit ne circa uersato non dii est compertu. Memmi etias spe folia sine noxam e mandendo triuisse,n5 deglutismetame, Rebertus Dodonsus uim uenenosa et cicimae simile
ei tribuit:quὀd in puero qui gustara labia 8c os inflata uiderit:& fi te citi flores be noritos in caseo recenti dederat, mox ualde inflatam esse,&paulo post mortuam.
540쪽
Violae Indicae,aliae purpurec ali salireae,Vu. de his sorte floribus intelligens: quo
Tum maiores aurei seu lutei sunt: minores , foris quidem eodem colore, intus uero croceo, siue e luteo rubente. Cognomen ab India non probo, cum ex Africae ψra ad mediterraneum mare allati fuit: quare Catiliam Africanam potius appellauero. Amatus Lusitanus tradit hos flores inueniri croceos, ec melleos ocathos.
Foeniculum commune nullis sere hortis deest,& annis aliquot durat:eade prorsus species ni fallor circa Monsipelium sylvestris nascitur. Foeniculum dulce,uel Florentinum, G. hoc aesturum est, dc nusquam puto suae spontis,sed artis ec cultus. Foeniculum marinum, Myuros Aetii aliquibus dicitum,K. Myurus quidem Aetii Atinti folia habet, ac ueluti corymbos in summo oblongos,per terram sternitur:
hydropicis urina S cducit. Foenograecum lacile in coeIo nostro prouenit 5 maturat semina. Argentinae gros plenos conscri puto. Sylves renunquam uidi. nam Ruta capraria italorum. quam aliqui Menograeciam sylvestre uocant,toto genere differre mihi uidetur.
Forbesina Bononiae uulgd dicta,Conyza palustris quidam, G. Morauis ec Sis Iesiis Stuppars. Sponte nobis abundat locis aquosis.
Fraxini circa urbem nostram frequentes sunt, in sylvis & montibus frequentis- res non omnes nec ubi fructificant. Magna oc fructifera est in horto Vii.In montibus nostris iuxta V vallestadium plurims sunt fructifers. Semina earum auis linguas medici quidam uocant. Frutex coronariuS quidam,C.
Fragaria fructu, luem fragum uocant, rubense:& alia albo. G. Vberrime in collibus 8c montibus nostris proueniunt fraga: eo odoratiora plerun*, quo aIlius nascuntur. SpecieS earum minor,partim rubra partim candida sunt, herba hispiradiore unde appellant aliqui ut stribit Tragus. Species alia sterilis.raha audio circa Badam sylvestria nasci in Legerio monte &alibi. Frumenti Turcici uulgὀ dicti genera quaedam,) R. Discrimen sorte incolore tantum fuerit. intelligo aute barbatum illud foliis magnis, arundineis flore in summo caule iniitili, cum fructus e culmo enascatur. Nos etiam in horto aliquando fatium Θc russum habuimus. Panicum opinor rectius,quam frumentum uocabitur, cognomento peregrinum. Cordus Triticum Bactrianum nominat.Facile cresci et maturescit mature. Triticum Turcicum uel indictam,rubrum ec album, Vu.
Fructus quidam ex Guinea, Guanabanus forsan Scaligeri, C. Arborem hoenorume Pini stipite, procera, fructu Melonis magnitudine,&c. destribit Scaliger
De subtilitate, exercitatione IS . partic.6.
Fumaria Capnium,Capnus passim in arvis Sc locis cultis reperitur: De Capno Plinii uide supra in C. Est et Fumaria quaedam montana, quam ab Illyriis Splet uel Split appellari audio:quod nomen funem significat, ab intorta similiter radice oblonga,)magnis oc admirandis facultatibus nobilis herba,nondum satis mihi misgnita italis, ut audi notissima. eius species una flores luteos fert, quae in monte Balci ad Veronam reperitur,cuius loci incolae eam nominant Chelidoniam,altera camdidos flores habet,ac reperitur in mole S. Iuliani in Hetruria prope Lucam urbem: nec aliter inter se disterunt. quae tamen in Sclauonia nascitur,foliis constat aliquantulum pinguioribus, quam quae in Italia habetur, ut Aloisitis Areuillara nos doacuit. Videtur autem Capnus uel Chelidonia Phragmites Aetii esse,& cognata Aristolochiae rotundae uulgd hactenus ab imperitis in Germania medicis existimatae. Forma quidem folioru Sc sapora fumaria uulgari,ut audio, parum disserti iconem eius inter Ioari. enim anni,picturas reperi. Alium Capnon Plinii uel Phragmiten Dodonaeus pingi herbam mihi incoisitam capreolis nitentem:quam in Germania inferiore in marginibus agrorum,&circa ueteres muros nasci scribisipharmacopolis incognitam.