장음표시 사용
561쪽
ORTI GERMANI AROrigano cognata videtur, qu ae uulgo Maiorana maior dicitur. iorminum. uaere Horminum. Ornithogatum K. Nascitur in Brabantia passim in agris oc aruis,iit et circa Monspelitim. Ornithoi odium Dodonari, G. Sic autem eri nomen snxit Graecum,qironiam Brabanti similiter nominanta Oshelooet id est, Auis pedem,propicr siliquas articulataS extremitate recurua quinas aut senas, ad eXemplum pedis auium. Nascitur pallim apud nos in collibus &pratis siccis apricis*,foliolis e regione binis, multis scinceps,lenticulae,minoribus. Flosculis in corymboluteolis Loti pentaphyllino stri similibus odo i e exili, suaui,laetis quodammodo uel Iasmini florum. Vctus norimen ignorare se ait,nisi forte Polygala sit. Ferro equino Italorum de quo diximus
Ornus, A. G. Semina a Bellonio accepimus: cuius diligentia Lutetiae etiam Or. ni iam non paucae proueniunt, seminibus ex Italia aduectis. Orobanche vera in agris uel fyluis nascitur. Orobanche uerd Ruelli GaIIis Te/nia dicta,alia uidetur, quae cirris suis ceu brachiis legumina obuoluit restrangulat. Hel xine Cissam peto ut coniicio,similis herba sed flore minuto: quae passim in no stris etiam hortis N agris inuisa nascitur. Volubilem nigram voeant:gustu glutinoso sub acido semine triquetro nigro:radice una,candida, dodrantali:aqua cauliculi Plures prodeunt,oblongi,distori ramosi,lenti, recio robus a Graecis dictus, hoc est, Eruum quod ad Theriacae compositionem reae quiritur. Legumen est nullis capreolis, siliquis secundum semina interceptis, ita ut in furnis convincti panes. Semen soris album est, intus russescit, O. Vii. G. Facile Prouenit. Circa Lugdunum unde semina accersivi agros eo conseri audio. inuensetur 5 'luestris: sed non in Germania quod sciam. Orobus albus, O. Superiorem rubetam uulgd cognominant.
. Ouariam, uernacula lingua Uocari audio Iaobam mihi incognia, tam in Saxoniae hortis ec Franco sordis: quae diisecta aspergaturous siritais, pro
Oxyacantha Dioscoridis, Spina alba uulgὁ dicta arbuscula uidetur,quae in sepiabus nostris abundat. E st enim sepimentis aptissima, propter militas, ualidas acu
tasin spinas. Haec mihi Plinii Spina appendix uidetur:& alibi limpliciter Spina. Oxyacantha Theophrasti, Ae. Theophrastus Oxyacantham sitam perpetuo uirere tradit,incunte uere germinare: semen reddere post occasum Vergiliarum.
Oxys Plinii passim circa sepes,locis umbrosis oc muscosis emicat Itali quidam in
Oxytriphyllum,K.nimirum Trifolium Asphallites: de quo infra.
Paeonia foemina,Κ.G. In pleris*apud nos hortiscolitur: in quibus uiuacissima est,ita ut si effossa radice exiguum aliquid relinquatur,inde repullulet. Sylvestrem nasci audio in summis supra Glaronam nostratia montibus, e quibus Serua fluuius oritur. Reperitur etiam multiplici flore, quod rarissimum est. Paeonia mas,folio nucis. K.G. Curtius Lindauiae. Rara fuit hactenus in hortis. Sylvestrem in Germania nasci non puto. Vtran* reperiri audio in Generoso dicto monte prope Luganum, quod oppidum est Helvetioru in non procul Lario lacu. Lon eius a nemine hactenus exhibita est,ne a Dodonaeo quidem, qui tamen in horto eam habere fertur. Tragus,quem 5c Dodonaeus secutu S est,Dictamnum uulgata rem id est,Fraxinellam Italorum,Paeoniam marem esse putabat: sed non conuenit descriptio. Huius radix quidem tragon,id est,hircum olet,non tamen idcirco Tragium est,ut quidam putant: nam Tragium primum,Lentisco sere per omnia simile
est,sed minus. Alterum Scolopendrii solus insigne.
562쪽
P. aeoniae ultra praedictas tertia spccies, minor, C. Quae mihi etiam nuper ab eo transmissa una cum aliis quibusdam,tam longo itinere, in hortulo uiret. In Calal OMgo O. Paeonia' species quatuor reperio: eta quibus una nimirum fuerit Fraxinella, de qua diximus.
Paliurus nobis incognitus est: nec senserim cum Amato Lusitano, qui Ilicem Aequi foliam nostram ipse Agritolium nominat, ec ab Aquisolio no iecte distinguit Paliurum facit. Paliurus Africana. Apud nos inquit Ruellius Gallus) paucis antea annis fruteX
inuenitur, qui etiam arborescere possit, folia per ambitum laciniatim sinuato, ro tundo, molli , ramis Spini, iuem Album cognominant,modo aculeatis .hacciSIO Iuridi S rubriS,nayrteis,longe maioribus gustu iucundo: qui & uinum suauitate sua commendet. Condiuntur oc grato ori cibo. Coepit mea memoria propagari insita, quantum reor, albo Spino. Qui colunt in hortis,uelut alienigenam ec aduenam ambo rem Myrobalanum appellant. Hanc cile putauerim nullis fere no tis reclamanti bus Paliurum Africanam cana praesertim quae non siliquetur . Haec Ruellius. dem puto es Connarus Athenaei.
Palma in Europa an usquam fructilicet, nescio: de arbore proprio sic dictato quor. Nam species quaedam minorcs,ut Chamaeriphes,& quae Musas appellatas fructus serunt in Italia etiam Hispaniat fructus pei sciunt: 8c in Gallia Narbonensi quoque,ni fallor, uel utrae ,uel Cham aeriphes Margari desuessehem. Palmae arebores circa i Ionspelium habentur, sed steriles. Audio Monachii quod oppidum est Rauariete ) in horto principis Palmam exiguam haberi. Ego Indicae Palmae folium pedes fere denos longum Sc totidem latum ab altera parte aridum servo: mis
sum ad me dono a Joanne Baptista Hos stet tero pharmacopino, Augusts Vindeliscorum celebri. Eam arborem in Hispania etiam aut Lusitania)iam prouenirenta Per quidam nobis asset uir.
Palmae species pumila, quae Musas uocatos fructus fert,&c. Lege quae proximetreti ὀ scripsimus. In Aegypto circa Memphim plurima nascitur. Propagine seritur. Scri tum am 8c Neapoli in Italia,inquit Alexander Benedictus: in annum dui at.FO
lia hyeme decidua, uere renascuntur, o c.
Panaces Heracleum, pulcherrima planta, O. K. C. Ex eo colligitur liquor Opo*panax dictus Pharmacopolis. Vidi aliquando in hortis Italiae, aliqua cum Sphon dylio nostio limilitudine, matris. Panaces Asiclepium Patauit quidam in hortis serunt,nescio quo prouentu. Panaces Chiron uim forte fuerit Uirga aurea uulgo dicta Italis uel Doria si bene memino in ProuIncia uulgὀnominata, alia quam Virga aurea, quam in horto D. uidisse me puto. Panciatium uerum, Vu. Sosila minor. Dodonaeus Pancratium interpretatur
herbam quam Fuchsius pro Hyacinthi genere exhibuit: quod audio Monsipestilli
Ophioscoro don exstitimari a doctis, et uulgo ibidem Allium caninum nomina rura dicerubenti Sc bene acri. Circa Laus annam in aruis reperi. Idem Dodonaeus Panecrarium alterum nominat Bulbinem nostram. Panicum lcgumen vulgare apud nos, agrum non hortum decet.
Panicum Indicum. Vide Sorgo. Papauer minus,nigro semine, nigrum uel comis uiae, in hortis nostris abundat: alicubi agri eo obseruntur ad exprimcndum oleum. est ubi sylvestre nascitur. Papauer album, satiuum, flore ec semine candidis, seritur a pharmacopolis no ostris. Huius oc altera species reperitur Dodonaeo test e,cuius florum solia sunt creanata Sc disiecta. Papauer rubrum etiam aliquando sevi in hortulo. Huius capita inquit Dodonaeus,rotundiora sunt non longa. Semen subnigrum. Huius quo Φ,ut superioris, species reperitur foliis florum crenatis θί disiectis. Papauer erraticum, quod Graeci Rhoeadem uocant, rubro flore in aruis apud
563쪽
HORTI GERMANIAE. a trios ubique emicat,alteia demum sstate florens.Huic similem herbam sed ae stiva, flore luteo,sii bene memini, aiunt apud Vallesios alicubi in agris secalicqnsitis reperi. ri,et Sars appellari ab incolis. Papaueris rara quaedam species, O.
Papauer cornutum uel corniculatum,luteo flore,G. R. K. O. Vu.Facillime nascitur,di semina in tempore maturat in hortis nostris:ec seminibus sparsis sese reparat. Vide sequentia. Papauer cornutum rubro uel purpureo flore, rarius, in aliquibus hortis,ut Au- .gustae,alitur,o.K. u. Videblemitha&Glaucium.Papauer cornicularum nascia Tur in maritimis florem, sert croceum. Nos in Hispaniis, praesertim regnis Ara gonioe ec Castellar, longe a mari Per multa miliaria, circa uias ec arua duas alias species inuenimus:unam flore ualde rubeo, caetera similem, sapore tamen non ita salso: Ct alteram minorem per omnia,flore uiolaceo. Semina omnibus nigra:Monachi in
in Mesueta. Posterior haec species a Dodonaeo exhibetur Iconum Tomo I. Papauer spumeum uidetur genus quoddam Esulae paruu,quod Tragus pro Peplo pingit inter Tithymalos E sulam exigua nominans,radice inutili,locis cultis aliquibus sponte nascens: foliis paruis,angustis,longiusculis.Nihil ei cu Papaueribus comune praeter Iiquorem lacteu,et PlinioPeptos alias Syce,uel Mecon aphro des dicitur: Iemine minore quam candidi Papaueris. Inter Vites fere colligitur,liis Rutae paulo latioribus. Dio orides tres herbas diuersas facit: nam Chamaesyacen aliter Sycen uocat, genere quidem conuenire uidentur Et Galenus quoque -- Plum alias Papauer spumeum uocari tradit. Parthenium, hoc est, Matricaria uulgὀ dicta: circa muros hortorum & rudera sponte nascitur. Alii Cotulam foetidam interpretantur , quae circa uias ta limites agrorum ubi* abundat: item in hortis,locis siccis & lapidosis. Pastinaca uulgo Carota dicta O. Tria eius genera apud nos reperiuntur, radicia hus luteis,pin pureis,albis. Rubli.Inter sylvestres herbas Dauci Pastinacis cognati uidentur: oc aliae quaedam forsan propius. Carion accedit uocabulum ad uulgare Cariota)Pastinacaesi magna ec bene aucta,meliore succo,Sc Athenaeus.Hscforate est quae iam sequitur Pastinaca.
Pastinaca uulgό dicta, steneten minus frequens est apud nos: frequentissimi Basileae 5c Argentinae. Hoc Dodonaeus pro Elaphobosco pingit. Reperitur etiam syliiestre in pratis obuium. Pe. Pecten Veneris, siue Scandi nisi inter segetes nostras abundaret ociam inhor
Pelecinus, Securidaca G. Κ.R.C. Semen ei in siliquis oblongis rufium,securis effigie, unde nomen Pelecini: amarissimum,undeoc Hedysarum sorte per antiphrasin dicta est. Apud nos inculta non prouenit,alibi in aruis sponte,nusquam tamen in Germania quod sciam.E seminibus suis restibilis oecunditate reparatur,et hyeme
Pelecinus falsus C.Pingitur a Dodonaeo Tomo a. Sponte apud nos nasciturio- eis siccis oc apricis quibusdam. Pentaphyllum, Quinquefolium, ut nusquam non obuium,pinguiori Schumtadiori solo gaudet, ita in hortis etiam durat, flagellis suis ubi terram attingit per interuallaarticulata apprehendens, Fragrariae modo cui cognata uidetur,) se ipsa Propagans. Pentaphylli etiam aliae quaedam species sunt,minus communes apud nos, minores, magist sylvestres quodammodo:a Trago descriptae: ex quibus unum etiam depinxit, floribus albis:soliis fere Lupini,quod etiam in hortulo, Ae.alit. Est eca/liud Pentaphyllum album quod Petreum cognominauerim, pulcherrima herbaῖId primum reperi copiosum in moenibus Uuallestadii oppidum, sed muris nunc reparatis nullum est . Deinde in saxis montis supra Sanariacasam oppidulum,
iuxta introirum indodinam ferri, quae maxima antiquissimaque illic est. Hanq
564쪽
speciem seperiore autumno in hortulum transtuli. Pentaphyllis dens' etiam mentillam uulgo dictam adnumerarim: quae in pratis aliisl locis pallim apud nos
abundati in horris parum dux x' a .ον Pepones,l . Dodonaeus pingit Peponem latum,& alium rotundum. α tertium magnum quem Sc Cucumerem Turcicum uocat.
Persoliatae uulgo dicuntur herbae quaedam,Diaphylla Graece dixeris: quarum caulis transigit ec penetrat folia inde re Germanicum nomen Diarimas, hoc est, Diaphyes. Sed una praecipue,qus a Fuchsio oc Trago pingitur,hoc nomen sibi uendicauit Ea quamuis multis in locis sponte nascatur,solet tamen apud nos etia in hortis seri partim propter eius raritatem hic,partim quod ad sanandos ramices ac prominentias umbilici , singularis eius uis existimetur. Maiorem hanc cognominat Tragus. Aestiua est herba.
Persoliata minor,O.Ea nimirum quam Tragus descripsit, similis praedictae, foliis tamen acutioribus,recrassoribus:& siliquis oblongis quales sere Brassicae sunt,
cum superior nuda ferat semina. Persoliatam Achilleam appello herbam,quae in collibus nostris,non frequens tamen reperitur,floribus luteis Lysimachii fere,quorum singuli foliis constant octonis.De hac sensisse Plinius uidetur, his uerbis: Aliqui ueram esse Achilleam tradui, scapo coeruleo, pedali, sine ramis, ex omni parte singulis soliis rotundis eleganter uestitam.Cceruleum quidem colorem non obseruaui: reliqua conueniunt. Aestiua
prifolium nominat) in sylvis Sabaudiae re circa Argentinam sponte nascitur. No. siri in hortis plantant, ut pergulas uel attegias eo innectant : circumuoluit enim se sua sponte:aut iuxta muros pangunt: faciIe enim in altum scandit,ad secundum eis etiam coenaculum domus: ut Sc uiriditate ornet fenestras: ec specie odorem florum suauissimo oblecte id quo d multo tempore facit. Floret enim paulatim. Vivit in hortis annos quam plurimos. Huic cognatus est sylvestris quidam frutex, qui locis saxosis nastitur apud nos passim in sepibus,muris, sylvis, acinis rubicundis, gemeblis,no circumuoluitur, etc Zeinbul en uocant nostri'oc est, Xylosicon a duritie ligni tanquam ossea .Pingitur & a Dodonaeo ceu Periclymeni species. Periclymeni speciem unam reperiri tradit Dodonaeus, cuius folia non ut in superiore bina& dbstincta,sed in medio unita sint,transeunte per medium caule. Haec nimiru est quam Matthiolus pinxit. Persica mala non unius generis, abundant in nostra regione. Maiora& odoratiora nostris circa lacum Verbanum uidi. Persica Vngarica trium generum quaeadam magnitudine pugni alia intus ec foris colore aureo: alia intus sanguineo succo, Vu. Postrema apud nos etiam rara non sunt,duracina oc serotina. Persica malo in Cydoniam inserta,Cydonium enascitur: ut supra scripsi in Malo Cydonia. Persicorum generis sunt etiam praecocia seu Armeniaca mala. Lege supra in Malis. Petasites circa montium radices in pratis humidis apud nos Iuxuriatur . In hortos translata locis umbrosis uel humidis diu durat.Floret antefolia primo uere. Semen ei nullum. Trago teste. Petroselinum uulgo dictum, ueteribus simpliciter Apium est. De PetroseIino ueterum leges in Seseli. Peucedanum,K. F.C. Massarius Argentinae:ubi etiam sponte nascitur prope ur- hem,in pratis,iuxta Carthusiam, radice ad duos aut tres ut audio) cubitos Ionga, succi seu potius liquoris plena, sulfur olente: soliis oblongis, ternis fere, o c. Hier. Tragus etiam Peucedanum in suis hortis copiose prouenire scribit. Vulgo
densend et uocan hoc est Foeniculum agreste:ndrectὶ Aliqui Sivmebelmuri a sulfureo radicis odore. Crestit teste Trago in altis,umbrosis re opacis sylvis,ut Hercynia,ec Spessario,&ldaro dictis uulgὀ:item in Vuasgoia dc Monte tonitrui. Phalaria
565쪽
Ph. Phalangitis seu Phalangium herba,G. K. Nascitur sponte in collibus siccis talo, cis montanis apud nos,floribus Liliised paruis:maiores duplo quam nostri sint,mmontanis Sabaudiae pratis uidi. Herba, ut quibusdam uidetur, Asphod lo cognaista est: quanquam dissimili radice Ginfigilsela In hortis probe crescit:annos ni fautor tres aut plures durans. Hanc Dodonaeus,sii bene coniicio,expiciturare descriaptione pro Moly Plinii eXhibuix ri Phalaris, O . G. Semen ab Ollingero accepi. Facillime crescit. Pingitur a Dodonaeo: qui apud inferiores Germanos semen Hispanicum uel Canariense uocari ait, quod inde allatum sit. Audio speciem unam sylvestrem esse,alteram saliuam. Phasioli, O. Legumen nimirum quod Θc Phaselum uocant, idem forte dimilaci hortensi. Matthiolus quidem pro Phasiolo in Dioscor. lib. 2.cap. 1οι.&rursus cap. 4Q. pro Smilace hortensi, herbam Pandem pingere uidetur: nisi quod pictura una inflexa altera recta est. Alius est Phasiolus,qui ec Isopyron,de quo supra.
Phaselus Turcicus aliquanto maior est nostro Tedaamirabili naturae arte humanam est olem refert, fronte oculis,naribus, si ramen pediculi partem illi annexam relinqfi s )ore,quod quasi duobus testibus munitum est , mento. Nihil certe hua manae faciei natura similius fecit, C rd RVβ ri -D L- εPhaselus sylvestris uel niger a Dodon.dictus,aut Fabasylueitris, na Dahauusexd dictam, ueterum Phaselum cise putat: ac in duas species maiorem,& minorem quae& rotundior sit diuidit:) similis est satiuar,nis quod capreolos habet,quibus satiua caret: semen globosum,nigrum, non maius Piso, oc inter mandendu ingrato sapore odoreum foetido. In Germania inferiore sponte natano reperitur, sed in hortis quorundam. Haec sorte est inquit,Cyamus,aut Faba ueteium. Ego siet sylveastrem esse toto genere, ne* sapore ingrato, Sc odore foetido, de ueterum Faba dici Polle arbitror. An uerό Phaselus eorum sit perpendendum est accuratius. Nos diuersi generis Pisa nigra interdum in hortis serimus Propter raritatem, sapore odorem a communibus Pisis nihil distantia, . - ΑPhillyrea siue Ligustrum, G. Eadem sepes nostrae abundant, P extagreten. A. tiam Ph illyream nominat Bellonius, sua primum cura in hortis Lutecis consitam: quae etiam Venetiis in horto Maphei de Mapheis medici conitur,elocis saxosis et montanis Italiae ubi sponte nascitur, translata . . Phu maius S minus, O. Vulgo Valerianam uocant. Nos 5 hortense genus unum habemus, ec sylvestria tria: maius commune, minus, & saxatile seu petraeum montanum. Omnia facile in hortis proueniunt, durant*: saxatile quidem diutissi- , me. Vna enim iam planta decimo aut amplius anno mihi uiret in horto. Cognata
his herbis omnin0 etiam Nardus Celtica est: ec ni fallor Indictauoip. Phu peregrinu,seu,ut a quibusdam hodie uocatur, Valeriana Graeca,herba pubchro flore,cceruleo,sed inodoratae radicis Κ. AHe. C. Rurpodius.Excrescit interis
dum ad duos cubitos, inquit Aretius in epistola ad me:) in summo caulecoerulei multi flores sunt. Viridem nondum vidi:& soliorum specie tantum puto, non uiribu, S natura Phu proprie dictam referre. . . . Phyllitis, quae uulgd lingua ceruina dicitur, G. In multis apud nos hortis bene diu* uteri. Sylvestris nascitur cum alibi locis collium saxosis oc umbrosis, tum prope tam agum infra Badam nostram ct Glaronae. Phyllum C. Dodonaei nimirum, quod is lib: . Iconum pinxit ci descripsit, his uerbis: Phyllum, herba semine quidem Mercuricali similis, sed reliquis dissimilis. Tenui enim candiidacplanugine tota incanescit,ac leniter hirsuta est: iolaa Olcaeso itissimilia, sed latiora paulo. Errare eos hinc manifestum est,qui Phyllon cum Mercuriali confundunt. Pi' Λ, Λ Picea si est, quam nostri Abietem rubram sa corticis colore appeIlant. Abundat ea sylvete oc montes nostri:, in hortos etiam translata arbuscula,breui adolescit, G. Piceastrum quidem in altissimis montium nostrorum stluis nasci aiunt, materia
566쪽
longe puriore politiore. Ego nondum satis consideraui. Piccastrum esse puto,cur maxima ni fallor)rigidisi mal in Coniserarum genere folia sunt, nostris inrontibus recollibus , etiam proximis urbi no strae, iis c luenti. Soreii Aliqui ipsam Piceam in altis montium sylvis nascentem pro Picea*stro accipiunt: oreri uer0 Taedam interpretantur. Pimpinella minor sylvest ris,crescit in collibus siccis hirsuta modice. Habetur ecfatiua laeuis, G. N on aliter opinor quam cultu a sylvestri differens,lcnerior, oc acetariis expetita: in quem usum sylvestris adhuc tenera substitui potest. Semina habui e Gallia. Cucumerem cilem.Πεμ πιινελε a Nic. Myrepso scribitur: de ueteri nomine nodum constat. Pimpinella a Germanis uulgd dicta,ali is populis Saxifraga nominaratur,italis cognomento hircina.
Pimpinella maior, in pratis humidis suae spontis, G. Durat asiquandiu& floret
Pinguicula uel Liparis vocari potest: propter pinguia oc tenera solia,semper lata
in ida: in laumidis quibusdam pratis, presertim circa sylvas et montes nasiccnS herbula,foliis Ole ae ferὰ caule nullo. Floribus Violae nigrae, specie oc colore. Viret ali quantisper in hortis,sed perennare ni fallor non posest. Pinus arbor in Germania forte nulla est, nisi rarissima ut in hortis, K. R. Vu. a ipud Italos in hortis colitur propter nucleos Pineos em 3amex Zimenban is mci
Pinum in loco quodam publico. Pina si er, Pinus sylvestras in altis motibus Rhaetorum& Vallesiorum. Nec ulla arborii opinor γ altius nascitur. eiii Pilbe premi baum G.In horro ante annii e nu cleis aliquot mihi exortae sunt,quae partim uirent adhuc,partim perierum. Nuclei quidem eius ut minores, ita gratiores sunt quam Ptol. Piper uerum,ut quidam existiman Iac. Oppenheimer pharmacopola Francsordiae ad Mornum: qui iconem etiam ad me dedit. Piper uerum ex India, hactenus non uisum,R. Pseudamomum quod apud nos spontaneum est, aliqui antehac pro Pipcredemonstrabant in Gallia. Idem aut pei si
xmὶe fuerit cuius Matthiolus meminit his uerbis: Piper foliis fria ticis Ribes uulgddicti, apore θ odore Piperi usitato simile, in racemis nascens. Sed aliud se uidisse tradit Neapoli,simile Vitalbae, Italis uulgὀ dictae id est, Viti sylvestri causticae nostr. e. Huius plantas aliquas iam et sa in nonnullis Germaniae hortis apparere audio, ut Schom dorsit ad arce. Psperis, ut uocabant, at bore,uidi Ferrariete in hortulo Ant.
Mariae Nigro sol altitudine bicubitali,soliis fere Mali punice sed pallidioribus. Piper Indicum uulgὀ dictum, quod aliqui Capsicum uel Cardamomum Arabi-
cum interpretantur,longum, O . G. Rotundum, O. quod Fuchsius latum cognomi nat qui etiam tertium genus exhibet, rubeum & nigrum uocas S. Tria eius genera,
C. Aestilla est herba,ec nisi primo uere apud nos seratur, siliquas siras pulcherrime rubentes non perficit. Siliquar ali, longae si int, ear et iaci ci assae uel graciles aliae breues 8c latae in diuersis speciebus. Z inigber caninum Avicenns secundum aliquos aliis Piper indicum, Hispanicum,Calecuticum, Ercsticum. Piper montanum in Italia multi uocant,quod nostri 3ylanb, clinus Daplanoides uulgare,Dodonaeus Chanaelaeam falsem. Nascitin copiose in sylvis ac locis motanis nostris.In hortos quoi iranslatum fatis diu perdurat, G.C . Eiusdem species
alpina minor, superiore autumno liprtulo meo commissa, uiret etiamnum: sed florires refructus non productura uidetur. Vis utri* caustica,omnibus partibus,os ct palatum non aliter quem Euphorbium accendens. Aliqui non redie Laureolas voeant. Facile nascuntur crassius enim radicis tenax est cortex. Maior nunc bietibis, talis mihi uiret.
inangeli, quasi Betam syIuaticam, a Piri arboris folio,saepe frustra in hortulo plantare conatuS sum, quamuis cum terra sua erutam. Desiderat enim in sylvis suis, lo
567쪽
duro,sicco,inuscoso umbroso,di uentis perflato umere: ubi radiculis suis geniculatis instar graminis se propagat. Pirorum disterentiae uarice apud nosreperiuntur:magnitudine,figura,odore, tapore,colore dc tempore quo maturescunt,diuersae:quas in praesentia persequi proli
Pirorum genera diueris,Matthias Curtius Lindauiae: e quibus praecipue comae mendantur Moschatula cognomine cuscatbyula) ab odore,perparua,dulcia. Maturescunt in fine Iulii, Superba Chia,Myrapidia,prscocia Et alia qusdam parua,quae Virginea cognominant, Iunci stamen byrie, grato ec dulci sapore quae
siccata etiam placent. Et maiora quaedam,quae Regia uel Regulana uocitant 2 a' seisbyt en) e Curia Rhaetorum aduecta. Haec quidem apud nos etiam rara sum, maxima post Libralia. Pira omnium nobis in Gallia,inquit Car. Stephanus) gratillima sunt, quae uul-gd Bonclarestiana cognominanturinon ob hoc solum quod in eximia suauitate liberale pondus equent: sed quia tants sunt teneritudinis,ut gustata statim eliquescant,6c pcrennent gestatumTtolerent. Primum quidem Neapolim usi delata Carolo ocet atro ibi res gerente, a stelici illa Campania. Hae ille. Sunt oc apud nos Libralia quaedam,quanquam rara, pondere ad uncias quindecim ec amplius quando*: inaequalia,tuberosa, succi plena:sed haec diu seruari non pussunt. Pirus Bergamoite, Ae.De Piroru generibus qui uoluerit plura,leget apud Coradum nostrum,ac Tragum: item Ruellium,Car. Stephanum, oc Herm.Barbarum. Pisorum genera uaria,K. Ea quidem in agris non hortis seminari decet.
Pisia nigra G. Moorenevbβ. Vide in Phaselo sylvestri. Pisa rubra, Vu . Nescio an de illis sentiens, quae floridissimo colore rubro, una omacula nigra excepta,ex nouo Orbe nuper allata sunt: quae uidi quidem,an uerὀ in Oi be nostro fata etiam proueniant, nescio.
Pistacium C. Κ. Arbusculae eius aliquoqVu.Hanc arborem inquit Cari Stephantis u i disse mem mi Venetiis, permultis in locis: item etiam Parisiis in aede divae Mariae: ai P adeo in horto Renati Bellati Cenomanensis episcopi,5 c. Pityusa uidetur non alia quam Esula uulgo dicta: qua rura nostra ubi* abundant. Sed peritissimus omnium rei herbaris Anguillara horto Patauino prsseclius,
Pityusa cuiusdam e Creta,non uisae antehac in Italia. iPlantago trium generum passim apud nos reperitur,maior,mmor,et media. Alia est aquatica,sed improprie Plantago dicta. Est sc maritimati Dodonaeo exhibita. Platanus in Giaeciaec alibi seste suae spontis est: in Italia e semine tantum. Ego non semel frustra terrae mandaui. Lutetiae,ni fallor a Bellonio sata prouenit. Cardanus alicubi scribit Platanos in Scotia multas esse oc bene prouenire: quod equidem miror. Scio deceptos aliquos Aceris genus latisolium pro Platano accepisse.
Polemonium, quod pharmacopolae aliqui Been album non rectenominant, cui pro calyce est solliculus seu utriculus quidam calathi specie,cautis,inanis flos albus, radix cubitalis, c. G. Non diu uidetur in hortis durare: sed passim sua sponte nascitur in pratis siccioribus. Vide Been album. Polemonium Monspelli uocant pleii , herbam, de qua in Ruta capraria dicemu . . Polemonium alterum, C. Videtur utem Been rubrum a pharmacopolis uulgo dictum intelligere. Nam Dodonaeus etiam Polemonii speciem id facit: sed nihil ad
Polemonium ueterum. Vide etiam supra in Limono Fontanoni. Polium primum siue montanum Dioscoridis, K. Vu.C. O. Aliqui recentiores hoe Polium maius cognominant. Hoc no semel in uasis uerno tempore mihi fatum prouenit,uix ad trium digitorum altitudinem: sed ante autumnum, medio fere Se ptembri interiit. Argentinae in horto,O. probe crescit 8c floret. Sponte nascitur locis siccis oc apricis in Italia dc circa Monspelium, grati di aromatici odoris.
568쪽
Polium alteium,uel minus fruticosius oc infirmius,A. Gan collium oc montium locis, praesertim saxosis Donte apud nos prouenit. Rhaeti nobis uicini uerbam auream uocant Gulbinyrant) a Praestantia nimirum ad remedia quaedam. In horto plantas erutas cu terra sua aliquoties Plantavi,quq intra annum aut citius perierunt, Siccum, saxosum ec apricum locu requirit. E semine felicius prouenturu sperarem. Pollum Pulegium forte) Cervinum Monspelii dictum, Vii. Polymemum. Vide Clinopodium.
Polygonatum,uulgd Sigillum Salomonis, In sylvis solo pingui &
opaco passim emicat: ec in hortos translata annis permultis durat, relictis in radice ueterum caulium uestigiis ceu cicatricibus:ut oc aliae quaedam, quarum aetatem in 'de computaueris. Polygonaton erectam,quod a Fuchsto pingitu G. caules no obliquos ut prius, sed rectos fert: quanquam aliquid similitudinis cum praecedenti habeat, genere tamen toto differt. Prouenit apud nos locis montanis, umbrosis, saxosis, ut circa thermas Fabarias rin hortis quo* uiuacissimum.
Polygala. Vide ornithopodium. Polygonus mas,in hortis sponte ecpassim circa semitas nascitur: scemina in paelustribuS. Polypodiuin,R. G. Arhoribus di faxis innascitur per sylvas&montes. In hortis
non bene nec diu uiuit, licet iuxta murum aut saxa cum suo cespite plantetur. , Pomum aureum uel amoris dictuna,vel de altero mundo, in frutice peregrino,aeestitio qui Solanis cognatus uiderari dolanum pomiserum dixeris,sed alterum, ad Mali insani differentiam)grauis oc foetidi odoris: fructus fere inodorus est,nec ino suauis,nec noxius in cibo,magnitudine mali orbiculati seu parui alicuius:roludus: saepe uerὀmaior naequalis ectuberosus: colore aureo: dc in altera specie rubro: in tertia,albo, O.G. Vii.C.K. Facile apud nos proueni oc fructum mature perficit. Rigari gaudet,ec solo pingui,in areis aut uasis. Malum insanum etiam aliqui Pommum amoris uocant, ut supra dictum est. Porrum etiam nostrae mulierculae alunt, sed minus ac in aliis regionibus copio sum. Etsi magnopere Iabor i hortorum cultores inquit Matthiolus ut eoiu Porri longi,crassi,candidi ac teneri quadant: nesciunt tamen eos capitatosessicere cepa-xum instar: quamuis is apud ueteres in frequentissimo usu fuerint, quod longis qui Proprie sectivi appellantur,sapidiores,gustuim gratiores haberentur. De his talara quam praestantioribus scripsit Dioscor.non quod a sectitiis genere differrent:equibus mangonio capitati sunt, tegula in transplantatione supposita,incisis prius ante medullam foliis,ne adolendi facultas in sublime feratur, nec ad radices, sed in ipso capite consideat: uel farculo convelluntur radices, ut delumbatae alant, necu distra hant,ut scriptum reliquit Plinius lib. s.cap. s.Haec Matthiolus. Prirum sectivum, quod sic uulgo Germani uocant, Schnitriauch)a stiperiori et ueteru sectauo disserens,a Dodonso Scia oenoprasum uocatur,s nomine:nam et inferiores Germani Zieflooci, saltu Bristavi,)a Iunco ec Porro composito nomine uocant: pro foliis enim Iunci inanes ei sunt. Nos Gethyllidom appellabimus: quam Nicandri Scholiastes Csparum genus esse dicit:forma autem diminutilia uidetur a Gethyo. ita ut Gethyu sit species in hoc genere maior: quae ec ipsis apud nos reperitur in hortis, sed rarior: & mitior ad condimenta existimatur. Gethyllidem quidem sylvestrem in uno tantum loco uid ad Laussehurgum oppiduiuxta Rhe Dicatarrhacta inter saxa. Scio grammaticos Gi scos in Gethyi 5c Gethyllidis interpretatione uariare:sed inter alia haec ceu uerisimiliora delegimus. Ampeloprasum, leuestregentis Porri est, a natalibus inter uineas dictum:ut dc Scorodoprasum o-core AIlii folio Porri: quod in pratis quibusdam reperitur. Et Porrum petraeum, quod in faxis circa Badam nostram nascitur. Nisi id Allio potius coanatum sit. Carolus Steph us uitellium secutus Gethyum Theophrasti, interpretatur Porreetam uulgo a Gallis dictam et Ciuetam,quassi Porraginem et Caepulam: hoc est Pox
569쪽
rum se lituum a Germanis uulgo dictum: idcp in agro,id est,inter agrestes herbas, idem in horto: Bulbigenus stiquit)quod in hortis coma copiosiore uiret,nuclei, gracilioribus, uulgus nostrum uocat des Porreties, uel Oignonneltes, a Porri uel Vnionis tum sapore tum forma.Eadem quom grandioris formae bulbos de Cespa Ascalonia quibusdam existimata sorte sentiens) donarunt appellatione. Theophrasto Gethyum olus hortense est,capitata seu bulbosa radice: caulis magna pars subterra est. Semen ei infirmum non multo tempore durat: a fatu tarde,nempe decimo aut duodecimo die germinat. Seritur Ianuario : sementis eius per aestatem est.Imbres diligit,uel simpliciter,uel a principio saltem Portulaca maior,hortensis, G. Apud nos minor,quqec syIuestris alibi est,fre
Prdapea. Vide Hyostyamus e Syria. Primulam ueris,alii Arthriticam,alii sellidem nominant:de utra prsdictilest. Prunus quae fructus magnos,purpureos 5 acido sapore fert, Lindauiae uocat, nostri Bocishoben uel Milquiner G.His similia etiam cerei coloris,minus
irequentia, apud nos reperiuntur. Pruna parua,serotina,cereola quae nostri nescio unde appellant,G. Prana Praecociora,parua, uersicoloria, a tempore quo Auena metitur aptad nos
dicta, Daberbrie eis, passim nobis abundant. Pruna Neapolitana oblonga, dulcia,ni fallor, quorum species una alba est,altera punicea, Matthias Curtius Lindauiae. Pruna Ungarica,qus uulgὀ Tuuesta uocant, esstgen) duorum generum: maiora re oblongiora: realia minora rotundiora,dulciora,Curtius Lindauis. Prioi is generis arborem nos quo* habemus, e nucleo ad quatuor iam cubitos enatam. Citiis quidam noster adultam habe sed quae non bene fructificat.Basileae in horto Io.Iacobi Loss. probe perficit fructum. Pruna Ungarica praestantissima,Damascena sorte, Vii.Eiusmodi Venetiis init tuntur aliquando Augustam, magno preeio, crassa es carnosa, subacida. Haec uel oblonga Neapolitanabaliqui Imperatoria siue Augusta cognominant,quod iis Imperator Augustus oblectetur. Vna aut altera arbor Augustae est. Pruna alia Ungarica aurei uel cerei coloris, magnitudine otii gallinaces, aut etiam anatin carnosa, gratissimi saporis,Vir. K.
Prunt diuersis arboribus inseruntur,ut Nuci,Malo,Amygdalo. Prunus sylvestris, Spinus in pleris* sepibus uiuis nascitur. 4Ps. Pseudamomum. Vide Amomum. Psyllium, R.A. Vii. Aliquando mihi in horto satum pulchre quidem excreuit, sed hyeme praegeniente seminis maturitatem non est cosecutum.Psyllii duo gene ra, Κ. tria,O. Semel in horto fatum, seipsum proseminare Δ restaurare scribit Doὰ
Pta ica. Vide Pyretro cognata. Ptarmica alia Monspelii dicta,uera ut existimant hac aestate florui A. Pulegium in pleris. apud nos hortis uiret. Sponte circa Argentinam,re alibi in pratis humidis luxuriatur. Patauit Calaminthae genus uidimus,Pulegio specie,o,dore saporet tam simile, nisi quod rectum nascitur, ut prorsus ei cognatum iudiscem. Aquaticum Pulegium,uulgὀ regale dicitur:montanum uerὀ,multis Polium, foliis multo antedicto minoribus,florecoeruleo:caule recto,dodrantali,5 c. Carolus Stephanus . puto autem Pulegium illud montanum cuius memini Monspelii Cervinum cognominari. Id quidem hoc uere Lugduno ad me missum, pulchre in hortulo meo cresci coliculis pedalibus candidis,erect s,ab una radice pluribus: soliis longioribus oc angustioribus, Hyssopi sere: odore oc sapore omnino Pulegii
570쪽
Pulegium petrsum uocari potest, ermanici nominis Qtelia poley) imitatione, herba aliquibus Clinopodium existimata , quae s late apud nos in muris,et loci siccis saxosis*, ct collibus apricis crescio Hanc puto Calaminthae montans nomine non recte exhiberi a Trago lib. .cap.lo. Eadem forte est,de qua Car. Stephanus licscribit: A quatico Pulegio similis quaedam planta in montibus et siccis locis crescere solet, quae Gallis Potaiot fauuage,quibusdam Polium montanum appellatur:folio Serpylli,sed paulo latiore,flore coeruleo:aphideu collem Lutetie uicinum frequens qui Eritius dicitur. Pulmonaria Plinii Italis hodie. uulgὀ sic dicta sine maculis apud nos,reperitur in Albio monte,G. gaudetin locis humidishumbross.Illa uero cuius Plinius m minit foliis maculosis , in Italia tum hortis tum sponte frequentior est, nobis rarior Audio tamen in montibus quibusdam Bernensium reperiri,O K. Est autem Omninὀ Symphyto alteri seu Consolidae maiori dictae cognata herba, sed indiqila minor. Sylurum audio hanc Myosota,id est, Muris auricula Dioscoridis existimasse. Plantatur in Germania inferiore pleris hortis, non alium fere in usum, quam ut misceatur ferculis, praesertim placentis ex ouiso odonaeo teste.
Pulmonaria eade quς Vegetii,Consiligo eu: qus Pulmonariae nomine hodie apud Anglos uenit. Vide in C. Pulmonaria Gallica,Gallis hodie uulgd dicta,siccis 5c Iapidosis locis. 5 in muris
circa urbem nostram multa est : necnon in sylvis, praesei tim Fagorum Buchspictiolus quoddam sylvestre, Lactucarum generi cognatum . Commendatur ad pulmonis uitia,paronychiam&uulnera. Hsc forte est Scopa illa regia nam oc alisco dem nomine sunt ques apud Plinium demonstratur,ramis oblongis,soliis ex interuallo lactucinis,sed rigentibus oc lanuginosis, flore luteo: radice promisi tenui. E isorsan eadem fuerit Sideritis etiam illa Plinii cnam aliae sunt Diostor. Sideritides quae sit latissctimo folio, Scopa regia appellata,vulneribus praecipua: quanqua RueIlius Carpentaria a Gallis dictam . i. S. Barbarae herbam)pro Sideriti de ista accipit. Pulmonariam aliqui Sabaudi aut eis uicininemenses) uocant herbam illam, quam nos Saxifragam montanam. Vide infra.Et inter Musti genera,arboribus adlisens,quam Pulmonariam recentiores medici nominant. Vulgus nostrum uernacula lingua Marrubio id nomen tribuit. Alicubi Gentianam quandam pumilam in pratis humidis prouenientem, i ungenblumle, id est, Pulmonis flostulos uocisi
Pulsatilla Italis uulgὀ dicta,Cauda vulpina Amato Lusitano,sed alia est Alopea
curus ueterv. Vide supra Anemone quaedam. Alia est Polonorum Pulsatilla,nemini, e Astrantia nigra nostra. h. Pyrethrum,o. R.C. RurpOdius.Huius etiam Argentinae plantas duas in horto Massarii medici primu uidiuoliis sere Milles otii latius se spargentibus. Mihi etiam hoc anno e seminibus Pyrethrico plures plantae enatae sunt,radicibus albis etc. Vi de Tarchon. Pyrethrum alpinum quoddam paruu in summis alpibus, id est, oothardi monteo reperi. Pyrethro cognata quaedam herba oblongis serratis soliis. Locis aquosis nastitur:circa Lutectam in pratis: Sc prope Basileam iuxta fluuiolum qui in oppidum minus intrat. Tarchon aquaticum dixerim. Falluntur qui Ptarmicam putarunt. Hoc in hortulo etiam mihi uiret,sed minus laetum humilius* propter siccitatem:repit radicibus suis. Que. Quercus in sylvis nostris crescunt,duorum generum opinor, eich dc Quantum prosit cura arboribus inquit Cardanus de Varietate rerum lib. s. ca. 23. Praecipue ostendit Quercus Basilee in diui Petri nemore area publica Tiliis constrita,) Truncum terni uiri didiustis manibus uix ambiunt. Altitudo trunci minor quam hominis. Exerit in uertice sex aut septem stolones cimo ramos magnos oc lara