장음표시 사용
41쪽
Materiaevi Sphaera ἔαι,. De aequatore circulst , CAP. VI. E VINOCTIALEs, asiquidialis, dc AEquator, hic circulus dicitur: quod sub eo cum Sol fertur omnibus terrae locis noctes diebus ςγω te: sunt. Diuidit hic Sphaeram in partes duas aequales, & aequaliter ab utroque mundi polo distat. De cribitur a Sole quando sub capitibus Arietis,& Librae diurno motu reuoluitur. Partitur hic ci culus, veluti omnis maior in partes. C C C L X. quas
non gradus, ut Zodiaci & alioriam circulariun pa tes, seipro earundem a Zodiaci potissimum partibus distinctione i. tempora Ptolemaeus, se alij Astronomi vocant. Initium harum partium si Ue temporum,sumitur a puncto intersectionis, Aequatoris & Zodiaci vernalis aequinoctiq.
HIC a caelestium animalium figuris ζωδιαίς Latine signifer, cognominatus, Spsaeram Moque
in aequales portiones secat: & aequaliter quidem astus
42쪽
suis polis remotus, sed ad mundi polos, arquin etiaIemq. circulum obliquus est: una parte ad Bo- reum, altera ad Austrinum Mundi verticem vergens. Vnde elim id est obliquum& Aristoteles, & post eum veterum ac neotericorum nonnulli dixerunt. Intersecat hic circulus A quatoremes tib eodem intersecatur duobus locis, quae aequinoctialia puncta vocari cons aeuerunt. Vnum ad Arietis; alterum ad Librae est initium. Hoc autumnale, illud vernale. Sub quibus quado Sol reuolui tur diem & noctem aequaliu horariam essicit. Quod tempus aequidium & aequinoctium appellatur, dcroto anno bis accidit: Marti, hac aetate,ante Calei darij correctionem , decimo aut undecimo, & S pleb. tertio vel quarto sit pra decimum. Nunc verbCalendario resormato Marth ro. aut a I. Septembris vero Σ3.aut a .Diuiditur autem per his puncta, in duo hemicyclia sitae medietates Zodiacus Una medietas a puncto aequinoctiali Arietis, usque ad primum Librae punctum exleditur, quae Bore lis est. Altera medietas a Librae puncto adusq.Arie tis pertingit, quae Meridionalis dicitur. Obseruantur praeter haec & alia duo in Zodiaco puncta; loca videlicet ab AEquatore remotissima, ad quaecum Sol peruenerit regrestione facta ad A qua rena reditum facit: unde & τροmi es d est reuersua d1cu tur. Dicuntur eadem vero & Solstitialia, quod si ibhis Sol stare ac consistere videatur. Vnum in m dietate est Boreali, quod τρο νικον & Solstiti j
Estiui punctum vocatur: alterum Vero τροπικὸν
43쪽
dum autem haec,& in duas alias quoq. partes Zo- diactis distinguitur: in Ascendontem nempe &Descendentem. Ascendons est a puncto Hiberni Solstiti j,vsque ad Astiuale Solstitium. ab hoc vero usque ad illud Descendens. Sub Zodiaco autem
Inouentur omnes Planetae, propitiumque cursum diurnae reuolutioni contrarium perficiunt.Sol qui, dem uno Continuo tramite in nullam deflectens partem: reliqui vero flexuosa progressione ultra citraque Solis viam exorbitantes. Ex qua caussa huic seli circulo latitudo attributa,quam veteres,Vtrim
que a Solis via sex, hoc est in totum YI I. gradibus
determinarunt, posteriores vero XVIaeocluserunt.
Solis autem via per mediam circuli silerficiem transit, & in duas partes aequales secundum latitu dinem secat. Vocatur haec a deliquita Sub hac Luna Soli opposita aut coluncta eclis sim 1iue deliquium facit. Diuiditur potib Zodiacus 3cin xI1 .signa,quodlibet vero signum in gradus triaginta, sic ut in toto signifero gradus C C C I x. sint. Partitur ulterius omnis gradus in minutias primas sexaginta. Et hae ulterius in pares secundas. Secundae vero in totidem minutias tertias. Tertiae deinde
in quartas, & ita deinceps. Signa in quae diuiditur stini: Aries, Taurus, Gemini, Cancer, Leo, Virgo, Libra, Scorpius, Sagittarius, Capricornus, Aquarius, &Pisces. Quae ordine sito pulchie Manilius sic describit:
Aurato princeps Aries in vellere fulgens, admirans aduersium βrgere Taurum Summisso vultu Gemiηos, o fonte vocamem, i Ouos
44쪽
sbos sequitur Cancer, Cancrum Leo, Virgo Leone,AEquato tum Libra die,cum tempore noctis attrahit ardentifulgentem Scorpion astro. In cuius caudam contentum dirigit arcum. Mixtus equo volucrem, missurus iisque sagittam, Tum penit sugusto Capricornim sidereflexus. Post hanc in exam deundit squarm urnam Pisicilin Moetas auidesubeunti,M v as, uuos Aries tangit, claudentes ultima gna. Horum autem signorum sex quidem Borentia ac Septemtrionalia appellantur,quae scilicet in Boreali parte conspiciuntur. Reli qua alterius medietatis Australia ac Meridionalia dicuntur. Sic & quae in medietate ascendente Ascendentia: in de nitente Desiccndentia nuncupantur. Soptemtrionalia sunt Aries, Taurus, Gemini, Cancer, Leo, Virgo. Meridionalia: Libra, Scorpius, Sagittariu CZ-Pricornus, Aquarius, Pisces. Ascendentia: Capricornus, Aquarius, Pisces. Aries, Taurus, Gemini. De ndentia: Cancer, Leo, Virgo,Libra, Scorpius, Sagittarius. Signorum Zodiaci ordo, nota, ct nomina. Signa Borealia. a V Aries
8 in Scorpius 9 - Sagittarius Io v Capricornus II m Aquarius i Σ κ Pisces. De Iou-
45쪽
E X H i B E N Τ hi duo circuli, Equator videlicet S Zodiactu siue signifer eam Astronomis utilitatem, ud omnmm stellarum cum fixarum tum erraticarum in caelo, locus longitudine, latitudine ac declinatione praefigi atque designari possit. Porro longi nido sumitur,ab initio Arietis, secundum Zodiaci signon in ordinem: latitudo ab ecliptica: de elinatio ab AEqua torc. Est autem longitudo stella-nim remotio sume distantia earum ab initio Arietis, siue vernalis . equinoctij puncto, secundum ordinem ac successionem signorum.Aut sic:Longitudo est arcus linea: eclipticae comprehensi inter duos semicirculos, unum per punctum AEquinocti j ve natis ci anseuntem ac in Dolis Zodiaci desinentem:&alterum ab iisdem polis per alicia ius stella: vid licet centrum ductoum,signorum ordine priori sti cedentem. Dicitur autem ordine & siaccessione signorum propterea quod secundum hanc seriem tantum, nCn ab alia quavi S parte, distantia in lon sintdinis mensurationem veniat. Quo autem se cilius quid longitudo sit intelligatur, fingedum descriptum esse semicirculum per vernalis ..Equinoeth punctum ab ipsis zodiaci polis descendetem, a quo omnis longitudinis numeratio incipit: deinde Imaginari oportet, pliares per multarum stellarum ab iisdem rotis iii ductos esse circulos. Inter hos autem & priorem illum necessano aliqua eclipticae portio intercidit, cuius quantitas, ipsa re vocata longitudo. Qi t etenim illa est partium, graduum,
46쪽
detrum, aut striapulorum, totidem etiam graduum
aut scrupulorum longitudo stellae est. Atque hine est quod stellae qualemcunque tandem cieti lociunteneant, longitudinem habere dicantur; deinde δ: tib aliquo signorum Zodiaci numerenturiin quod videlicet circulus per stellae centrum & Zodiaci
Latitudo stellarum distantia est a Zodiaci medio, hoc est ab ecliptica versiis aliquem polorum
eiusdem circuli: Duplex verδ halitudo est, una b realis ad Aquilone, altera Australis in Meridiem. Sunt utriusque latitudinis termini siue fines, Z diaci poli, qui quad ranae cimili hoc est gradus nonaginta ab ecliptica distant. Qua de causi maxima quoque latitudo graduum est X C. neque hos ex cedere potest. Declinatio siderum siue stellarum cst carum ab AEquatore versius aliquem polorum Mundi recessus ac distantia. Duplex quoque & haec est. Borealis una de Australis altera. Borealem declinati nem habent omnes stellae quae ab AEquatore versiis Septemtrionem positae sunt: Australem quae ab autera parte. Sic Latitudine Boreales sunt, Quae ab
eclis,lica in Seotemtrionem vergunt: Australes vinro siue Meridionales alterius medietatis. De Tropicis. C A P. I X.
ZOD1Λ 1 duo illa longillime ab AEquatore distantia puncta, Solstitialia nuncupata, tuos hinc inde diurna reuolutione circumducta, circulos ad 'AEquatorem parallelos describui, obliquitatis Zodiaci
47쪽
6 REM BERTI DODONAEI diaci metas extremaς, quos τροπικους,Id est,reuers uos nominantiab ipsa nempe Solis τροποῦ siue con itertione. Ad hos enim cum Sol peruenerit regressisionem vertiis AEquatorem facere incipit.Sunt autem hi circuli ex minoribus, qui Sphaeram in inae- qinales partes diuidunt. Vnus horum circulorum Boream siue Septe trionem versus situm habet, qui τροπικος θέειν , id est Tropicus Solstitialis, &Α-stiuus dc Cancri Tropicus appellatur. Alter in Austrum declinat, τραπιχὸς -- Tropicuis hiemalis siue Brumalis & Tropricus Capricorni dictus est. Sub hoc Sol diem breuissimam, noctem vero tenebrasque longiores facit:quod tempus v teres Brumam vocant, viae circulo Brumali nomen. Sub illo verb diem longissima :&noctes , breuiores adsert,aestiuam reciprocat ne peragens. De Polaros circulis atque inibi de parallelis
A R C Ti et V M & Antareticum potares circulos
Zodiaci poli squos scripsimus a Mundi polis de 'flectere)diurna reuolutione circuinasti,circa sandi vertice; desicribunt. Aristicus vocatur qui ad Borealem cardinem circumscriptus est: Atitarchise
cus verb qui circa altersi polum aristis oppositum. Hic semper nobis in Europa latet: ille vero supra Horizontem perpetub circumducitur. Sunt autem circuli isti duo ex minoribus similiter Sphaerae cir culis, & ad AEquatorem duosque Tropico' paralleli, hoc est, omnibus suis partibus aequi distantes.'.
48쪽
De his autem quinque parallelis eleganter M. M nilius Astronomicωn primo: I Circulus ad Boream fulgentem sustinet Arctoria alter ad extremi decurrens sidera Caucri, Di quo consistat Phorbus lucemque, moramque, Tariaque per longos circumfert lumina sexus. Aesilaum inedio nomen sibi sumit ab aestu, Temporis ct titulo potitur, metaque volantis Solis, se extremos designat feruidus actus. 3 Tertius in media Mundi regione Iocatus Ingenti Sphaera totum percingit Olympum,
Parte ab utraque videns axem, quo lumina Phoebm Comporiis paribus numeris noctemque diemque, Veris ct Autumni currens per te stra Mixta. Proximus hunc Iltra Brumalis nomine, cingera
vltima designat fulgentis lumina Solis. I iisve obliqua radiorum munera amma D at pariter minimum nobis, si sibin illis Quis super incubuit Ionga flant tempora luce.1 Unus ab hoc reperest extremo proximus axicirculus, Autrinas qui'ingit O obsidet Arctos. Ceterum distantiar, quibus hi circuli, & a se inuicem&a Mundi polis remouentur, sic se habent. A quinoctialis ab utroque mundi polo, quadrante
circuli, hoc est gradibus x C. remotus; ab hoc uter que Tropicus gradus x x 11I .cum semisse fere di- stat: quanto etiam spatio Arcticus 6 Antainicus 1 vicinis Mundi cardinibus recedunt.Inter Tropicos& Polares spatium utrimque relinquitur partium . X LIII. talium,qualium quadrans x C. & totus ci cuius CCCL A. csse, dictus est.
49쪽
De Cobris. CAP. XI. C o I. V R I maiores circuli si int in Mundi po- . lis Coincuri entes,per quos Zodiacus & AEquator,inpares quatuor quadrantes,diuidsitur. Horum unus
aequinoctialis per utrumq. mundi polum & arquinoctialia puntia ducitur, alius per Mundi & Zodiaci polos ac selstitiales partes,quem colurum solstitialem vocant. Nonacia his ab imperfectione&qubd toti nunquam oriantur inditum .Partes enim austrino polo vicinae sub Finitore perpetuo dcpri Inuntur. Graeci autem κολουρο mutila dicunt ac imperfecta. De Horizontect Meridia is. CAP. XII. Hosti et os sive Finitor mettior qWoque cita Iuς. conspectam Mundi partem ab inconspecti hie dirimit atque distinguit, ac vissionis nostrie terminus est Secundum autem hunc Mundi nartes, tum& Sol,Lana,sideraqtie oriuntur ac occidunt. Meridianus ex maioribus unus similiter est. per , Mundi autem & Horizontis polos hic transit, an quem cum Sol incidit medium d1em,mediamque noctem facit: unde & mediae diei, mediaeq. noctis circulus dicitur. Sunt autem Horizontis poli, puncta duo, unum Verticale, Zenith vocant, quod in cario directe, & ad perpendiculum capitibus nostris imminere imaginamur; ita ut recta linea a mundi centro per verticem nostrorum capitum
ducta, in illud necessario desinat. Alterum huic oppositum sub Horizonte latens, Nadir quod divitur. Imaginari autem oportet hos duos circulos
50쪽
cum punctis i itis suis terrae locis, semper quiescere& nunquam loco moueri, omnes aute alios Sphaerae circulos cum caelo circumagi atque reuolui .Habet tamen unaquae . regio proprium Hori zontem& Meri diam , ab aliarum differentes atque diuertiss. Mutantur enim hi circuli, situ in terra mutato. Horizon quidem, quoque versis situs com mutetur: Meridianus tarpen si recte ad polos tendatur idem permanet, sed ad Orientem Occiden temue vel obliquo itinere progredientibus cum Horizonte mutationem stabit. De duplici Horizonte. C A P. x I 1 I. D v pys et Horizoncst: rectus&obliquus. Re chus vocatur utrumque mundi polum atting is,&aequatorem ad angulos rectos intersecas & in jpis