장음표시 사용
11쪽
a 8 PRO IΜ3MA LATA Nam quo pacto aequalem C H R I S Τ Ο Mastremiscimus 2 Respondetis: Quia vos ima munem illam ab originali peccato colliniris ;quod fuit selius CHRISTI . 2At, quaesis,
nonne tapinati omnes immunes redduntur
ab illo peccato φ Nunquid igitur propter
pares C HRS TO fiunt in hac ratione immunitatis a peceato Et nunquid vos non conafitemini cum reliqua Ecclessa, lacra: V I R G DNIS corpus no vidisse corruptionem ς Hoc tamen de C H R4 S T O imgulariter scriptum est: Non dabis Sanctum tuum videre coraruptionem. Cur ergo no aduertitis, o citi l cunctorum mortalium ζως alloquor qui sibiipsis tales esse videntur talariam peci care argumentum vestrum ς Non enisti s maliquo conuenimus cum CHRISTO, coni.
u5 sequitur nos simpliciter squales illi esse. Alioqui omnis homo illi esset aequalis, quia re ille fuit homo. Qiiod si dicitis: Saltem in
hoc articulo immunitatis a peccato secitis VIRGIN ΕΜ parem CHRISTO: in hoc a plurimu aberratis. Nam iuxta id quod vitigus p proprium ponimus, in immensum certe . ditare libertatem CHRISTI a peccato ab
immunitate B. Μ A RIAE iam declarauimus: quod secundum diuinam naturam extra cos Chri lassecun trouersam est. Non enim proprie: immunis
dum diuina , Deus dici potest a peccato, cum proprier inhumanam nar eo dicatur munitas, in quo datur eius oneturam ά pecca ris stltem potentia, a quo onere praedicaturto lilerrimus. immunitas . Deus autem omnins ab eo onere liberrimus semper existit. Secundum Vers humanam naturam nec etiam proprie apeccato immunis dici potuit CHRisTUS a quo uelis peccati genere , Vel ab originali, ad quod incurrendum nec fuit ulla potentia. Non enim per viam seminalem ab Adam peccatore quo modo peccatum contrahitu ille propagatus est: quod totum est netis assererde Matre sua, qua ingenue confitemur ex se& suapte natura, utpote Adae filiam per moM dum seminis, debuisse illud peccatum constrahere: dc reuera contraxisset, & consequenter alia quo' peccata actualia, nisi Deus ingratiam Filii sui benedicti ex metito passionis illius eam praeseruasset. Hoccine igitur est
aequare Matrem CHRISTOς Parcat iteruvODis Deus, qui hanc nobis calumniam per huc tam Onctum zelum vestrum summa inraiuria gratis inuritis. Quis enim nisi prorsus amens arbitretur ea esse paria quae de Filio de
quae de Matre praedicamus ς De Filio dicismus nec incurrisse, nec incurrere peccatum
illud potuisse, idiu iure proprio de ex propria
naturae suae conditione. De Matre autem
CONCEPTIONE tydicimus, non selum illam pomisse, sed etiam
debuisse ex conditione suae naturae incurrere omne peccatum. Non incurrisse autem asseueramus ex gratia dc pritia is, id p in gratia Filii de propter eius merita, ut sit ipse non se, lummoper libere, scisomnium ac praecipue suae dilectissimae Matris potentissimus libera tor. Qui igiturarbitratud haec paria esse reo iralia , redargutione , vizeso coniungat scientiam, non calumnia. Hoee i. ade6 d1lucida sunt Ut nequeat ullus itast cuius praue affectus fuerit oculus, in hul emeridiana allucinari. Sed pe Maus stiterum istum eorum zelum eraminemus .es Additis in m demetrio , a nobis negari Christuι Miuc A stis v v Μ esse suae Matris Redemptorea tris persectigi, Et hie iterum parcat bis Deus, qui rursus mus hanc nouam calumisiam tam ins em di quammanifestissimam zeli nomine obtendiatis, cum m ime clara di aperta voce praedisee ς Filium non solumsuae Matris Redemptor , sed praecipuo , eximio, & singulari modo demptorem. Vos aute quo pacto
ex nostra postione oppostu colligitis ' Meedicitis: Si non contraxit originale, nec ficta est captiua, non indiguit redemptione .. nos dicimus, hoc quod seruata est ne peς catum illud contraheret, quod alioqui constraxisset, filii eius redemptio multo quidem nobilior : unde & Filio β: Matri multa maior honor accedit 5c gloria. Respondete mihi .
obsecro, dum claram hanc vobis similitudinupropono. Est homo accinctus eam viani pergere ubi latrones graisantur, Λ captiuuet omnino futurus si eam via ingrediatur. V nit amicus qui ut ab eo periculo eximeret, ab ea via illum diuertit, Ac in aliam secura ac tueram deduxit. Quis vestrum compos mentis negaturus est eum homine per amicum illu- esse redemptum ac liberatum a captituitate no quidem incum, sed incurrendas Aut quis affirmabit eum minus se fisisse redemptum, quam si in manus latronum iam peruenisset, Ac spoliatus ac vulneratus de illorum manis bus ab amico esset ereptus Si hoc vestrum quisu velit defendere, n5 a zelo CHRISTI, sed a zelo re spiritu contentionis 5 contradi ctionis moueri se nouerit, non dignus Ulterius cum quo ullus homo lanus disputet. Nam ob istam causam Caietanus ne deridearentur fratres nostri ordinis hanc ipsorum miseram fallaciam re lalsum zelum, re quod animaduertendum est valde) ex B. T homae ldoctrina his veridicis verbis corripere stulduit: Si peccatum originale,inquit ille,vel in actu, vel in necessitate habendi illud quis na
12쪽
B. VIRGINI sincurreret, non egeret redemPtione, quod haerincum esset dicere. Sed si omnes obnos
Hi sunt peccato omnali ex ipse sua gener, ne, sumit ad indigentiam redemptionis Nem enim selum redeptione eget a maliter captiuus, sed etiam obnoxius captiuitati. Et haec bene notabis tu Thomista, ne nimio etelo no secundum scientiam accensus erroneadiis quae non simi erronea, quu de Beatissimae ΜARIAE UIRGINIS Conceptione disputas aut praedicas. Haec ille in suos ab ipsa vi dilucidae veritatis coactis. Conque ror in nouis Lugdunensium impressionibus subdole a nestio qbus temerariis sublata fuisse ex commentariis Caietani primum illa verba: Ex ipsa sua generatione, quae ad deci rationem nostrae positionis plurimum facies bant. Deinde totum illud: H haec bene notabis tu Thomista, 8e caetera quae citaui. Zelus Spinarum fecit hoc: quia recuset agnos
stere veritatem, nec vel a suis vult admoneri. At nimis potens est veritas. Non enim seu
lummodo Caietanus, sed Durandus etiam nostri ordinis vir acutus & resolutae dinisonae, etsi de principali quaestione aliter senseurit quam nos, propter illam temporis condistionem quando hqc veritas nondum reuelauta erat per Ecclesiam, in hoc ipta tamen artisculo nobis fauet etiam ipse a conspicua veristate victus. Certissime enim vir acutus antimaduertit maiorem esse ac longer optabiliore
redemptionem qua captiuitas prohibetur, quam ut illa qua iam incursa captiuitas solutitur . Verba Durandi haec sunt i Cum ergo B. VIRGO esset seruituti peccati originalis obnoxia in sua radice, scilicet in parentibus, si fuit impeditum virtute diuina ne iri se seruis
tutem hanc incurreret, ut esset couenientior
Mater Saluatoris, verer potest dici quod indiguit beneficio redemptionis, 3e tanto magis de familiarius fuit redempta,quato redemptiomit in ipsa celerius inchoata: haec ille. Et in
ipsa conclusione: Puto tamen,inquit, quods B. UIR GO peccatum originale non constraxi , potuisset tamen vere dici redempta a Deo, pro eo quod in radice sua ex naturasus conceptionis obligata erat ad incurrens dum peccatum nisi fuisset a Deo praeseruata.
Haec Durandus pro dicra nostro quae si us
negare non vereatur, dignus est tanqua coitentiosus, qui in suis inscitiae tenebris inuolus rus dimittatur captiuus. Hactenus ergo satis paret non iam esse et . tum pro CHRISTO, sed meram calumnia
disputantium, qui nos nita arguunt aequare Fiso Matrem , re illum eius esse Redemptos
PRIMA PAR srem negare, eum opposim tam clare pateat ut nullo queat obumbrari Colore, nec indis
grato ione. Nam dum illam seruatam incimus a Deo, alioqui subituram peccati l hem ac stivitutem: & er regione Filium assie ueramus pose liberum nullus p rum periculo captiuitatis, sed potentem ad eruenduomnes ab illa, hoc ipso testimonio manifeste eosemur in hac substantia gloriae Ionster illa inseriorem fuissere esseCHRISTO. Et cum illam pre CHRISTI merita 5 immensum Giguinis pretium asserimus praeseruatam, continuo Filium eius non selum ante illam immunem a peccato, nec solum Redempto, rem, sed eximium etiam Redemptorem illius praedicamus. Quod certer est magnificentis, Prae seruatiosme extollere opus redemptionis, non aute Matris enso
extenuare. Nam quicquid praerogatius pre riam. aliis circa peccatum Matri tribuimus, ita sub
CHRISTI praerogatiua constituitur, vet etiaa C H RΙ S TI p rogatiua descendere confiteamur. Ex quo miro facto multor maior
gloriae pondus assignatur utrim, sed praecis pue ipsi Filio, quem pro sua charissima Mastre excellentiorem ponimus Redemptorem, quam illo excellentissimo modo redemerit.
Non aequamus ergo Virginem Filio ullo pacto. Nam dum illam minine cecidisse asserimus, non id esus naturae attribuimus, sed diuinae beneuoletis, CHRISTI gratiae ac meritis, ut seper emineat ipse cuius stat verissima illa sententiat Beatius est dare quam acci AT ao. pere. Et hoc vidit ipse Caietanus vester, &testatum vobis reliquit, videlicet hac nostra
positione Vir ne ipsi Filio no squari, sed
sub illo in eminentissimo gradu constitui, queadmodum suo loco iterum de eius com mentariis ostendemus. Aliud autem esset si forte id quod nos ponimus, ficiaremini esse verum. Satis est nobis hactenus iam contra vos obtinuisse, hanc nostram positionem si vera si s vicerid existimamus) minime deros gare 'cellentiae CHRISTI riusque redemptioni: sed prorsus Mouersis plurimum eam magnificare: imo quod erat aequum εe illo dignum Mem tribuere. Equidem si amoto vestro illo affectionis velo parumper ad luce veritatis velletis aspicere, planer perspiceretis id quod in nos a vobis iniuria obiicitur, vis delicet Filio nos derogare , uobis proprie:
ac summopere conuenire. Vestra enim p εstio vere talis est quae derogat illius malas stati & gloriae, cui summum redemptionis modum, talem erga ipsus Matrem sicut deceret, non tribuit. Et haec latis de pristio horum hominum zelo pro CHRISTO.
13쪽
PRO IMMACULATA C menditur flos Aduersariorum zelus
E Z IRENDA EST nue ab in scietia in secudo ipulam zelo pro Matre, quo mirifice se incensos videri volui. Dicite ergo nobis voς 6 elatores Matris Des,quana de causa nos illi dero Ramus t vos aute potius ipsam effertis studen
:ς illius honori & gloriae Num propterea,
quaeso, derogamus quia dicimus a peccato illa per C H RIS T V Μ pseruatam s Et vos e uerta, illa praehonoratis, qui peccato eam cuceteris gregatim comminam futile sustinetis lReperiuntu .n.qui ades inseniunt ut eos nopudeat talia proferre. At qs sapiens dignetur vlla disputatione cu eiusmodi hominibus tu scipere, quibus peccasse dignitas est & Duor: Sunt et qui aliam stropham commenti faecuti Si VIRGO sine peccato inuenitur c cepta, iam dabitur alia mulier sine. peccato concipiens, nimirum Anna mater . Non errgo erit singulare VIRGINI sine peccato concepisse . Quod si conceditur, nonne est eius gloriae doerahere ς Argutula profecta obieritio . Miror autem quomodo.non etiam aliam consequentiam superinduxerint, etiam Annam ipsam a nobis aequari C H R I ST O, iam demostratione mathematica . Nam quod est uni aequale, etiam alteri aequale esse oportet, cui illud unum sit aeuuale. Si ergo Anna aequatur VIRGIN I, 8e VIRGO CHRISTO: ergo & Anna CHRISTO. Sed extra iocum, haec argumenta futilia despiciens fatis arbitror demonstratum esse non solum ex nostra positione non derogarri dignitati C H R I s T I, sed quod ei debetur prorsus tribuit nec ei B. VIRGINEM qquari, sed longisiimo postponi gradu. Et ex his
clarisiimum parumper cogitati redditur, nec ipsam Annam aequari VIRGINI, sed lonoge inseriore gradu relinqui. Anna enim noimmunis filii ab originali: at VIRGO filii: Anna Matre Dei concepit: VIR GO ipsum Deum. Anna sterilis ex viro cocepit VIR GINEM: VIRGO autem ex Spiritusancto Redemptorem :/Anna fusti mater eius quae natura subdebatur peccato: VIR G O Mater filii estis qui per omnia liber a peccato,om
nium extinxit peccatum, ut fatuum maneat
testimonium Scripturae dicentis: irum de mille unu reperi. Nam ut recte: ipse B. Thomas exponis, hoc Viri singulare declaratur; idest, CHRISTI qui solus filii saltilis omaenium principalis autor, non mulier aliqua.
re ratem plenitudinem quae redundare posset in omnes. De esus plenitudine, ait magnus Da. Praecursor, omnes accepimus. Sed B. VIRGO talem plenitudinem accepit ,
propinquissima autori gratiae . Esto igitur ipse C M RIS T V S per nos & sententiam nostram primus Autor gratiae, non Μ A R I A . Verum huius gratia: si illa particeps prima,& modo summo ab omni seruata peccato xet sic fiat propinquissima Filio. Nioqui non plene suam veritatem assequitur E. Thomae
doctrina pro Matre Dei, si ab hoc loco&
madu gratiae, qui est post C H R I s T I M &
eide ppinquisiimus, excluderetur. Non esti tur hoc aequare Virgine CHRISTO, aut Annam Virgini, idest, Redemptori redemptam, & praeseruatae non praeseruata. Illud
vere est illi derogare,non cocedere eum meuliorem proMatre sua Redemptorem. Si n.
est illi gloria honor in redimendo, quis negare audeat un in sublimiore redeptionis modo maior quom gna & honor illi accesserit sScio dicturos hoc de Anna commentuma D. Bernardo se accepisse: sed non ita se ctus ille Doctor desipuit. Ex suppositione quippe contra illos loquebatur qui putarent B. Virginem esse de Spiritussancto a matre
sua conceptam: Tunc vere sngularis illa B. Virginis praerogatiua matri suae Annae come municaretur: quod est omnino netis admit, tere. Vnde apparet hac parte argumetum contra nos non intendi, sinuli B. Eernati di mentem aperiri minime in nos arguentis, qui aperte fatemur E. Virginem communi omnium modo fuisse coceptam, de nihilominus a peccato per praeuenientem gratiam p. seruatam: sed eos reprehendebat qui dicerent non ex semine, sed ex Spiritus ancto propae galam, re propterea nullius redeptionis per Christum indigam : quaei tantum abest ut
nos asseramus, Ut contra non secuς ac meras
blasphemias omni anathemate dignas repebiamus. Veniat ergo nunc alius fiatrum nostroru zelus , posta priores pro CH R I s T OMatre iam evanuerunt.
Restititur Ulus pro Seripturis, quae potius pro Virginis primogatiua sciunt. RAT TERTIO TELVSi, quo Pariter mirifice ardet proscripturis fictis, ubi solus Christus singulariter dicitur inno cens.& fine peccaro tqui Umnerit
14쪽
B. v IRGINisnerit ad tollanda o innam peccata. Vnde magnus Ioannes: Ecce, inquit,Agnus Dei qui tollit peccara mundi. Quamobrem hoc in loco pro I eriore ac profundiore Scriptu rarum intelligentia, & paucis appareant omnia argumenta resolum, audiant squa so) patienter. Quo attributa Quaecunque de CHRISTO dicuntur christo i Scri in scripturis sanctis ad demonstrandam eius pruris simi irin bonitatem, iustitiam, pietatem, munditiam, stilianua. sinctiorem , charitatem , dc omnino qua icunque in illa persona significant distantiam& immunitatem a peccato, eo debent in stelligi modo, quo haec illi singulariter coris ueniunt. Hanc positionem nemo nisi stulaetus 3c prorsus ignarus negare potest. E
LM. 8. ce dixit ille adolescenti: Quid me dicitis binum s Solus Deus est bonus. Vbi doc re voluit, Deo singulariter qui erat ipse
bonitatem conuenire . Nonne 6e seipsum singulariter vocavit bonum Pastoreira δIoan. to. Et tamen multi homines boni dicuntur, &pastores boni. Ipse item licet alii multi tuaesti dicantur, excellenter tamen 6 singularti ter iustus dicitur: quia excellenti & singula ri modo filii iustus. Vnde de beatus Uaus
Rom. . ius de illo. Vt fit, inquit , ipse iustus de iustificans N e. Quamobrem de substantioue scpenumero Vocatur ipse iustus, ut apud Ierem. 23. Ieretniam et Et hoc est nomen quod voca ibant eum d eiragrammaton iustus noster.
Sie ipse solus pius dicitur in ApocalypApoe.is. s. Quis non timebit te Domine, re masgnificabit nomen tuum, quia solus pius efflDe illo etiam singulariter dixit Angelus
Luc. t. sanctis mae V IR G I N I: Quod ex te naustetur Sanctum , ob singularem ntre natiuuitatis sue conceptioius suae lanctitatem:
quoniam utraque fuit singularis a Spiritu osincto custodiente vas illiuς E. Virginis sanctum , in quod Sanctus tinctorum ita libatissime ingressus, etiam illibatissime Spis
ritus sui virtute exivit. Sic β: ipse mundi Iob. et . dus dicitur, de ex semine mundo solus consceptus, qui noluit ex eo venire quod mundari oporteret, scut inde ipsa venit beatistima Virgo : pr Uenicte tamen gratia Dei in ipso
matris Utero mundatum est , vet ex illo sancta conciperetur. Hac emundatione non indi
quit superbenedictum C H R I S T I semen, sed sngulariter sanctus prodiit, de quo dictu
Ibid. as. Iob intelligimus : Et stellae non sunt munduin conspectu eius . Quapropter singulariter de illo concinimus: T u solus sanctus. Sans clitas enim munditia est, fi propreres ille iis ius potuit facere mundum de immundo con
Ceptum semine. Hoc autem fecisse in beatissima Μ A T R E sua singulariter ante omn minime dubitamus , Ut Fere conceptio illa sancita esset re immaculata. Ipse Dominus sin Da. t Q. gulariter sanctificatum te a Pande pronunci
uit. Quem Pater, inquit, sanctificauit Pergratiam enim unionis lactus est homo Deus, quac sanctificatio gradus fuit altissimi, ut m jor excogitari non possit, propter quam sina
Plariter Filius Dei dicimr , cum alii multisnt filii Dei. Ob eam causim tana singula riter illi dictetim accepit Apostolus : Filius
meus es tu, Ego hodie genui te. Et iterum Hebr. r.
Ego ero illi in Patrem . N ripse erit mihi in Filium. Similiter Se in Baptismo : Hic est Matth. 3- Filius meus dilectus in quo mihi bene comi placui. Et tamen de aliis scriptum est : Ego idiri Dii estis, de filii Excels omnes et, Quo
niam complacuisti in eis. Sic se dixit tuo Da. to cem mudi, lucem veram sngulariter Quod itamen etiam dedit distipulis suis , de quibus Lue. t R. dixit: Vos estis lux mundi. Et nos qui suo Ioa. 8.mus adoptati , lux dicimur, sed in Domis Matth. s.
no, qui eius comparatione tenebrae sumuς,
in quibus tamen ipse lucet. Vnde scriptum est de illo: Speciosior est Sole , resuper Om Sap.
nem dispositionem luci comparatus inuentitur prior. Et B. Ioannes ait: Et in eo tos Ioa. 1. nebrae non sunt ullae. Quapropter se unis cum Magistrum amrmat. Vnus est, inquit, Magister vester C H R I S T U S, cum tamen intib. a 3
snt multi magistri. Sic ipse singulariter inae
nocens dicitur , impollutus , segregatus a peccatoribus, ac per hoc excelsor liς Destus. Quaecunque enim habet, excellentius Heb.X.
de per se habet ex debito naturae de condiditionis suae: quia est filius Dei natura. Quocirca de quolibet alio mortalium dictum est :Nullus apud te per se est innocens. S Exod. a . ius insuper sine peccato , a quo quam Ioni Lime semper non solum abfuit peccati ac
tuς , verum etiam ad peccandum potentia&debitum. Longer itaque antecellit be tissimam VIRGINE Μ, in qua de potentia erat de debitum contrahendi peccatum, con sederata naturae conditione. Et istud eleis Rater de vere expressit B Anselmus alenςt Decebat illam VIRGINE Μ ea puritate nitet re, qua sub Deo nequit maior intelligi. Sic gloriosuς Doctor noster B. Thomas eraponit. Puritas intenditur per recessum a D. Thomas contrario et sc ideor potest aliquid creatum Semmein P
inueniri quo nihil purius esse potest in robus creatis , si nulla contagione peccati sit inquinarum. Et talis fuit puritas beatissidim C UIRGINIS, quae a peccato Originali,
15쪽
PRO IΜΜACVLATA CONCEPTIONE ay& actuali immunis fuit. Fuit tamen sub Deo
in quantum in m erat potentia ad peccanidum: haec ille. Idem de nos docemus, re
hanc illi tribuimus puritatem quae sub Deo est . Cur igitur molesti sunt Spinae huic
candidissimae ΜULIERI , nec lateri vos lunt hanc sententiam ab ipsorum doctos re Beato Thoma aliquando fuisse proba in tam, quod neque Capreolus omnino nega re est ausiis, nem Caietanus s Nimis certe potens est veritas.
Stat ergo cum hac Matris,Dei praerogatis uasingularitas sanctitatis CHRISTI & ms munitatis a peccato , si tamen immunitas dici proprie potest. Imd verὼ ausim dicere, sine hac Matris Dei praerogatiua vix stare posse praerogatiuam Filii . Quin etiam clare & a dacter dicam,non stare illam Filii praerogatis uam quae habet potentiam sanctificandi, de cuius plenitudine omnes accipimus, nisi posnatur haec Virginis praerogatiua per illum. Quae enim fuisset in eo ad sanctificadum plernitudo,cui defuisset summus lanctificationis gradus s An, rogo, non valuerit sanctificas re in eum gradum quasi minus potens,vel noluerit quasi minus bonus suae MATRI illud impendere, quod saluo suae dignitatis gradu poterat quam decentissime tribuere & proopriis meritis imputare sEcce ergo quam facile unico & illo quidesolidissimo verbo resoluitur quod primum de scripturis sanctis adducut pro CHRISTI sngulari pr rogativa, ut excludatur B. V I RG O: quoniam & nos illam ab ea CHRISTI sngularitate absim ulla haesitatione excludiumus. Nam quae adoramus in Filio, absit ut
eadem Matri illius attribuamus: & econuers se, quae confitemur in Matre, absit ut con scedamus in Filio. Concederemus enim in illo contrahendi peccati necessitatem ex conditione naturae: quod esset blasphemia. fert ergo quantum ad sanctitatem attinet de peccatum. Et quidem multum differt immaculata conceptio de natiuitas re sanctificatio CHRISTI ab immaculata Matris coceptio ;ne de natiuitate Λ: sanctificatione: sicut Sc tota vira & mors de resurrectio se ascenso C H R IS T I & sessio ad dexteram Patris multu emisnet a vita de morte dc resurrectione & assumaeptione, denim a sinione Virginis ad Filii
sui dexteram.Ipse enim solus,ut ait B. Augu stinus, imo B. Paulus, est Sacerdos in aeteranum,ct sacrificium, sc templum Dei, sed singulari modo. Nam re hsc de aliis etiam vere, sed tamen longe inferiore gradu de modo
praedicantur. Occurrunt autem nobis hoc in loco dis Adurea, Hsputatores isti acerrimi afferentes lassum esse obiecto . quod dicimus , C H RIS T V Μ natura immunem esse a peccato. Si enim natura, inquiui, ergo non gratia: opponi quippe videntur natura dc gratia. Quibus primum respcidemus, Ut animas Diludi. uertere velint ne imperite blasphement. . Nam si CHRISTUS negatur natura a peccato immunis , concluditur prose, sub illa
generali sententia: Eramus omnes natura fis Eph. a.
lii irae, quod est blasphemum in Filium Dei. Intelligant ergo prius quem sensum porrigi
mus de defendimus, de tum demum libere aramant. Praedicamus CHRISTV Μ ab ori ginali munem natura, idest, ex conditior Cur Chri lane suae conceptionis et quia non istum non omnino immest conceptus ex semine squod satis esset ne cabitu. originale contraheret peccatum ) verum etiaquod ex Spiritusancto conceptus est . Nec
id solum , quia nec sic fuisset inhabilis ad petacandum i verum etiam quia ex ipsa coceptioone per gratiam Vnionis naturam factum est ut ille homo esset filius Dei natura, non adoraptione. Propterea concedendum est fuisse illi naturae debitam omnem a peccato libertatem,ut ita Vere dicatur natura liberiquod finis
gulariter ad illum pertinet. Vnde B. Augustinus quoda loco vinos istud doceret, dixit: B.Ausa Modus iste quo natus est CHRIs TVS de . Spiritusancto, insinuat nobis gratia Dei qua homo nullis praecedrebus meritis in exordio naturae suae quo esse ripit, verbo Dei copuularetur in tantam personae unitatem ut idem
esset filiuς Dei qui filius hominis, de filius hos
minis qui filius Deit ac sic in natur humans susceptione fieret quodammodo illa gratia iuli homini naturaliso quae nullum peccatum possit admitteret: haec B. Augustinus. Et B. Cyrillus ait: Illud non ab re dixe B. Cyriis brim: Si enim amicitia filii qui serui natura sunt Io. libri φ,
ad liberam amicorum dignitatem perducit, cap. 33, quomodo ipse ut creatura seruus erit , Ut
quidam ex imperitia dicunt f An aliis poα terit libertatem Iargiri eius ipse natura ex μpers s Minime . Sed sanctis quidem Ap stolis c terisque fidelibus qui ad amicitiam
suam ascendunt, extrinsecus honoris gratia llibertatis accedit dignitas: ipse enim natura liber est . Quod enim aduentilium est, ab insto de naturali distinguitur . Libertas Ve ro nostra cum aduentitia st , per gratiam habita alia est certe ab eius libertate : haec ille . Ex quibus apertissim et disputatorct inueniuntur parum apprehendisse singula
rem CHRISTI a peccato libertatem, quam
16쪽
quam 5 Scripturae&sancti Patres praedicarrunt. Quid igitur mirum si inaniter ω tela
iaciant ΤQuamobrem magnopere velim aduersa rim hic attente considerare, ut docte respo dere studeant, quo clarius apparere veritas
i an, possit. Rogo illos: Quaenam est illa immumE a perem nitas,aut potius libertas a peccato quam stris tribuant ciri prunc sanetae CHRISTO tribuunt s Nun fila Scripturae. quid illa quam nos concedimus B. UIRGI NI: an in or quaedam alia maior quam nulli
creaturae las sttribuere ς Si postremum diacant, quid igitur molesti iunt nobis quasi sua
CHRISTO immunitatem propriam adimas mus, illam VIRGINI tribuamus 'Si dicant eandem esse immunitatem quam nos tribumus B. VIRGINI, calumniostium, & blasphemant derogantes C H R I SαTO, quem constituunt considerata natura peccatorem dc indigentem redemptione: quq duo nos de B.,VIRGINE cum eius imm urnitate praedicamus. Consderent ergo haec
in spiritu pacis , 5 agnoscant sua C H R I S T Oimmunitatem a nobis sngularem illibatam
relinqui,& sublimius insuper si ab illis magnis Mari, qui ob excellentiam Filii dicimus Matrem in eo gradu collocatam, ut ipsi gratiae Autori quemadmodum stine B. Thoma decuit, sit propinquisiima Considera haec, quaeso, qaquis es Spina, ct tace ae quiescerene Matrem Dei pungas cave.
C Secundo hoc pacto argumentantur et Si ad istum sensum intelligitur immunitaς Christi a peccato in Scripturis, potest de quouis hominum dici praeseruatum eum ab originali per Christum, nec propterea laedetur Scripturae, quae singularem immunitatem a pecocato in illo ponunt. Respondeo: Si nihil
aliud phiberet id dici quam ut salua sit Christi immunitas a scripturis ostense, haud dubiuquin illud dici posset. At quoniam aliae sunt Scripturae multae quae in cunctis hominibus debitum peccati couincunt, Scita regularem in illud incursum: ides non licebit illud a itere de inrissctat de B. Virgine. Illi.n ex priuilegio tribuimus, scut de alia qplurima dum magnis re cogentibus rationibus, quae in aliis minime locum habent. Quis enim tantus vel inter amicos Dei intimos qui ausit
se coparare Matri dilectissimς, quam 5e sum mi Angeli mirantiar suspiciunt Δ veneran tur φ Merito igitur Des Matrem a generali
regula eximimus a Qui autem a regula excisset, regulam certet primum confitetur. Et
qui proprer priuilegium unam aliquam sela eximit, no concedit illud reliquis: alioqui pri' RIMA PARS 3 aremm non esset priuilegium. Vnde hoe
lipmarum argumentum Penisus sua exili tesnuitate latae manesta. Pergunt tam opponentes nobis sanctos Doci Orm, qui cis aiunt non sic intellex
runt Scripturas, cum eas inducerent contrahfreticos: alias non fuissent idonee per eas coulana,& de Pelagianis loquuntur. Quo in loco miror vehemeter horu ud prosera diutus ignorantiam et quasi vero nostra poν sitione non protinus consediatur dogma itilud Pelagianum quod erat aduersus Dei gratiam, cuius necessitatem inficiabantur. Ipst enim omnino negabant originale peccatum, volenim peccatum illud Adae ad neminem propamnone pertinere, de nedum non trase
fundi de facto in quenquam, sed nec ex debisto aut merito , ita ut non merit opus Des gratia sue ad tollendum illud, stue ad praesen uandum quens ab illo. Nos aut qui prae seruatam sngulariter ab eo peccato Virgine beatissimam asserimus, pro tot peccati oris ginalis meritum in omnibus,& in B. Virgine gratiam Christi specialem, qua ab eo peccaαto per praeseruationis munus fuit excepta, confitemur . Quamobrem omni ex parte haereticos prosternimus dum de naturam in
fir am, & Christi gratiam in cunctis confistemur necessariam: utrunm autem Pelagiani negabant. Poreb hanc eximiam in Virgine
abundasse gratiam non eratrum consideratu
ab haereticis: sed nec ponderari quide ab eis
poterat, cum peccatum negarent, de natura non gratiam praedicarent. Est autem eo euidens calumnia haec,
habere quicquam Pelagiani nostra posti
nem etiam iuxta Doctorum catholicorusenusum, ut sit iam penitus intolerabilis, praeseratim cum grauis apud eos autor Caietanus Caieta in pienter de peramanter ne zelo isto false dedi, perentur, his verbis admonuerat: Est necessarium secundum fide credere, quod omnis utriuis sexus ab Adam secundum seminalerationem proueniens. ex ipsa sui generati iane si obnoxius peccato originali. Et contra Pelagianos dicentes oppositum Augustinus disseruit βc diffinit. De solo autem IES VChristo verum estis ex ipsa sui generatione nulli obnoxius est peccato juxta verbum Angeli ad B. Virgine dicentis: Quod ex te nasstetur Sanctum&c. Haec ille subtiliter deverer: quae certe: si capiantur et suo iure ipsa veritas postulat cunctas huius quaestionis dissicultates soluunt, dc nos a calunia liberant. Tria enim paucis perstringiti notas aduer
ius illos. Primum id quod asiarimus non esse
17쪽
3a P Ro 3MMACULATA contra Scripturas. Altem Pelagianis no Bauere. Tertium nec B. Augustinum contra illos disputantem huic nostrae assertioni θtrarium dimire. At haec tria in nos obies crantisti disputatores in iniuriam cuncta E clesiarum &Vniuersitatum, ignoro malos
re ne arrogantia ac temeritate, an errore
potius inscitia ferantur. Parcat illis Deus, Nos aute ad alias accedamus schipruras, quas pari imperitia in nos abie stant. Lociis Apono Producunt ex Apostolo ad Romos. 3.ii ab Aduersa ubi ait : Praecausati sumus Iuda os&cisae cosriis Auctus dis omnes stib peccato esse. Et paulo post . Nostut r. indistinctio. Omnes enim peccauerunt de egent gratia Dei. Nos autem eos antequam reseodeamuς s serte nesciunt admonemusnesbi persuadeat Apostolum eo in loco de
originali peccato loqui proprie,sed de
alibus. Quanquam de his re vera ppter Or ginale ex quo omnia fluunt, &in quo virtus te omnia continentur. De his Apostolus loquitur manifeste, de quibus praemulatus erat Iudaeos de Graecos, eo is coarguerat, ut doreti expostores intelligunt, etiam Caietanus ipse in suis ad illum locum commentariis.
Quod s verum est i plus ergo dicit Apostoxlus quam illi velint, qui omnes prorsus homines sub amaalibus concludit. Quid erg'
Certe E. Virgo ab actualibus,ut ipsimet co cedunt, eximitur. Quare inueniretur Apostolus non solum nobis, verumetiam ipsismet aduertiti. Ergo aliquid cogitandum est rerete quadrans, in quo possit quiescere animus inquirentis. Hinc enim sternenda est nobis via ad fundamenta nostra comprobanda Nam in eodem capite B. Paulus ubi omnes
sub peccato concludit, id comprobat per scripturas plurimas, praecipue: ex psalmo illo: Dominus de cςlo prospexit super filios hominum ut videat se est intelligens aut requirens Deum. Quod scipsemet est interpretatus: Non est iust quisquam: n est intelligens, non est requirens Deum . Et sequitur: OmMnes declinauerunt , setiui inutiles facti sunt: non est qui faciat bonum, no est vis ad unu . Sepulchrum patens est guttur eoru , linguiusuis dolose agebant, venenum aspidum sublabiis eorum. Quorum os maledictione &amaritudine plenum est , veloces pedes eoru ad effundendum sanguinem. Contritio 8citis Iicitas in viis eorum,Sc viam pacis non cognouerunt: non est timor Dei ante oculos eorum &c. Hae autem scripmrae quae fine dubio omnes comprehendunt, non solum ab omnibus iustitiam auferunt, verum etiam cunctis peccata tribuunt, re ea nedu venialia,
CONCEPTIONE sed mortalia & quidem atroci m. Ouidi tur hic dicemus Volum conssulere B. Augustinum, qui cer in his ut in
olerisin aliis accuranus intedit: Ecce di Scrip ententias primo auditu duri & uaso,
entes animaduertes, nemine IIdelicet prorissus inter filios Adae nec unum quidem Inueniri iustum , aut intelligentem & requirentem Deum quae sententia actualia peccata signi, ficat nullum alium euadendi i dum dati postharbitratus praeclare se: Hic est ve rior intellectus, ut nemo intelligatur fecisse B August. is bonitatem , nisi ille monstrauerit. Audis ne psal. 13.m die Scripturarum atm Sanctorum Telator, iuxta intellectum quem B. Augustinus intrepide veriorem esse pronunciauit, de quou1ς
hominum quantumuis iusto & sancto abis errore dici in scripturis sanctiso corruptus fuerit & abominabilis, 'intelligens nec requirens Deum, & alia huiusmodi, hac una tantum ratione inspecta, quia quilibet talis ex se fuisset, nisi Dominus aliud quod sectare
Scriptura sepientisiime duo a nobis constas rati, Primum qd sumus natura: deinde quid
simus ex gratia, ut i notitia miserae nostrae maiorem humilitateacquireremus: a notitia vero diuinae gratiae ad maiorem charitatis seruorem excitaremur in Deum de Dominum nostrum IESU Μ CHRISTV Μ.
Sed & pro Thomistarum admonitione noest praetermittendum, in hanc exp0stionem
tandem ipsummet S. Thomam descendisse, B. Tu savidelicet nullum hominum esse iustum alitis e r. ai R .cientem bonum,sed esse quemlibet peccatore cap. 3.
ex se ipso , idest, suapte natura , iuxta illud
Moseos: Nullus apud te per se est innocens. Exod. a
Quod si quis liter aliud Caietani desideruraret testimonium, ecce Vi coactus veritatis canullus alius pateret ad euadenda absurda exi Caietam istus, Prop hetae sensum his ferer verbis explica si iuit,l Deus super filios Adae respiciens vidit
rotum genus humanum declinavisset recto inec selum reliquit rectitudinem,sed simul sestueriint tanta morum putredine, di usis ad
inuenit singulos deficientes ut non esset facies bonu, non etia unus. Et p hoc intellige describi vires naturae, & statu mundi ante aduentu Messiae. Et sc pculdubio verum dicitur,qm
nec ex Viribus naturae, nec ex viribus legis
Moseos quisquam inueniebatur faciens basnum. Et hic sensus directer quadrat intentio ni Apostoli ad Romanos. 3. Nec: obstat quod multi sancti viri fuerint ante aduentum Messiae: quoniam gratia quocunm temporaeclara adtempus Messiae resertur Σα
18쪽
B. VIRGINIS P RiΜA PARS Ecce quam clare de Vno quom filiorum Adae vult esse verum, quora nec unus secerit bonum : quia quod quicuum secit bonum, non ex se sicit,nec ex natu viribus, sed presumtus gratia ato adiutus. Hoc ergo pacto verum est quod ait Apostolus: Omnes pe
rauerunt, videlicet etiam actualiter: quados
quide pro secto accipitur in intellecta, quod
ex ipsa natura rei fieret, nisi impedimentum extrinsecus obiiceretur. Unde&quod adita
inur: Et egent gloria Dei, etiam si gloriam Pro gratia accipimus sui exponit B. Augustinus) similiter exponi debet non quod omnes de facto egerent gratia, cum plurimi habuiDOnt Λ: haberent, sed quod tales erant omnes inspem natura, in quam prolapsi iaceremus omnes nisi ille erexisset. Vnde & ide B. Au B. Ammus gustinus hoc diligenter cosderans ait: Quid
bb. Hal. a. est: Egent gloria Dei, nis gratia Dei Pati per Iesum Christu qui est gloria Dei Patris sEt quid est, egent s id est, nemo idoneus per
se, quod carnaliter nascitur: nemo operibus meritorum vitam recipit perditam: haec ille.
Istud ipsum de nos asserimus etiam de illa Virgine sanctissima, quae ex se, idest, secundu naturam & carnalem generationem inspecta
uit Uria Dei, quam in patre Adam perdis
dii ex illius meritis,si sic consideraretur. Vesraim praeuenit Dominus in benedictionibus, qui illam coram oculis suis perpetud habere voluit gratissem, idi merito no quidestio,
sed optimi ac dilectissimi Filii sui
Locus euaged' In hunc sensiim puto dixisse Dominum e
B. Ioaae. IO. Quotquot ante me venerunt, ires iuerunt
explicatur. ae latrones,mia ipse lanctissimus Manes Bapulista: quia ex Hi natura in patre nostro constderatus talis erat,8 talis msset nisi gratia prae uentus fi sanctificatus in aliam conditionem translatus Hillet. Et vere latrones Himus omnes in patre Adam, qui tanc latro illud rapuit quod Christus exoluit. Hac coniasderatione sentiens mundi peccatu, Videns Agnum magnus ille Ioanes Baptista dicebat: 3. Ego debeo baptizari a te . Licet enim iam sactificatus tunc esset,& omnibus prophetis sanctior quoniam tamen non ex se illud habed bat,in eo conseruari indigebat a Christo : 8e istud erat assidue: baptizari. Sic omnκ cribra diura seruatur, etiam quodamodo crea
ture quia ex se nihil est. Quemadmodum igitur activaliter peccasse in Scripturis ille dicitur, quiem verer non peccauerit, ita tamen natura dispostus erat ut omnino peccaret, nsibi ipsi dimissus miliati ita 5e Beatissima Vir
go nonnullo modo dici potest originaliter peccasse ,&cosequenter actualiter. Etenim
tata erus natura erat quae ex se illud peccam. nisi praeserues et gratia, omnino cotraxisiet: c actualia quom addidisset quae virtute in ori
ali conrentur, si sibiipli dimissi Bisset.
Ecce in iniquitatibus coc Ps.s iatus sum iniquitatibus, ait, plurali numero: quia in illo originis vitio Omnia Virtute continentur peccata N: iniquitates. Omnis enim peccatum , teste Dilecto, est iniquitas. Quax ε. Ioa. a.
propter in ipse nostra conceptione de ricto
contrahimus mortem gratiae et quoniam Vita gratiae priuati inuenimur cum concipimur.
Vita inquam gratiae priuati, non quam alia quando de facto habuerimus, sed quam ex debito habuissem iς, s ipse in sua innocentia debita stetisset. Sic dicimur venire in mun dum spoliati donis, quae tamen de secto nusquam habuimus, sed quia debita fuerant anarea, postmodo debita eorum successit spoliaurio. Sicut ergo mortui dicuntur omnes filii Adae vita gratiae quam nunquam de facto habuerunt, hoc solo quia decreti erant haberet ita restituta dici pol ipsa gratiae vita B. Virgini, & sic a morte peccati liberata 8c redepta, licet nun illa vita caruerit, nec illam morte gustaverit, hoc solo quia caritura misses vita illa, & mortem consequenter gustatura , si sub eo peccati debito relicta misset, no per gratiam ab eo praeseruata. Sic omnes discuntur c ci nati, Ac ideo amisisse visum dicuntur: non quas vissim una de secto habu
rint, sed quia erant natura apti nati habe are, & eorum naturae illud quodammodo deis bebatur. B. Ambrosus dixit omnes nos eiectos latae de paradiso cum patre nostro
Adam, non qui Herimus ibi unquam, sed
quia locus ille ab initio paratus etiam nobis erati ut ibi estemus. Dixit item Dominus pec missi. aacatum in Spiritum tinctum non remitti nec in hoc seculonem in latum. At hoc sane: De peccato in non sic accipiendum est ut ipsa verborum n, Spiritum sane gnificatio videtur porrigere, rana vere ita tum an si reassiturum de facto: Nam sua omnipotentia migsbile. potest illud remittere, & ex ingenti misericordia nununquam illud re ipsa, ut est pium credere, remittit . Cum ergo dicit : Non remitutetur, illud fgnificare voluit, nimisum naturaram illi peccati in semetipsa, hocest, in me ritis illud habere ut nihil ei prorsus relictumst dignum misericordia ac remissione. Ad eum sensum eleganter exponit B.JT homas,
ne quis hoc meum esse commentum obiiciat, Haec eius verba sunt: Peccatum in Spiritum B. Thomas. a. sanctum dicitur irremissibile secundum 1 iam . aq t m naturam, inquantum excludit ea per quae fit 'α remisso peccatorum Per hoc tamen non
19쪽
PRO IΜΜACVLAT praecluditur'remittendi Ac sanandi om potentve Sc misericordiae Dei, per quam alisquMo tales quas miraculose sanantur: h cille. Simile est quod praedicamus de priuile, glosanctissimae v IRGiNIS, in m illius peccati meritum i ta sui natura siti latitet' superarum est ab omnipotentia & misericola dia diuina, ut quod aliqua suadente musa deabuit esse, multo maiori ratione pene dixerim cogente, de facto non fuerit Matth. a 6. Alibi etiam doeit Dominus: Omnes qui acceperint gladium gladio peribtint. Si ad
tum respexerimus , ut verba videntur exNC
re, non erit hoc verum: sed quia diuina Veritas loquuta est, oporiet sanet intelligere re rendo dictum ad metitum non ad effectum, ut omnino verus si sermo Veritatis. Sic exaeponunt glorion Doctores, quos postremo sequutus est Caietanus. Adhaec, B. Ioannes dixit de CHRISTO vera lucer Erat lux vera quq illuminat omne hominem venientem in hunc mundum. Si quaeratur quonam pacto id verum sit, cum plurimos constet non illuminari, quomodo
responderi recte potest, nict ut B. Ioannes Chrysostomus exponit quod satis illumi, nat IESUS, quado ex se id agit ut nulli prorsus desit qui velit lumen accipere s Dixit etia M. 3. Frater Domini: Nullus hominu potest dos mare linguam suam, & tamen multi sancti ea domuerunt. Vnde necesse est in illu sensum venire, in quem B. Augustinus declarauit,vi Nullum posse delicet nullum hominum ut homo est de se domare lin s cundum suae naturi potentiam, posse dom' quomodo re linguam , quae dum domatur, Dei miseria inritendum. cordia, Dei adiutorio, Dei gratia fieri late
Itieron F. Cocurrit Sc in huc sensu E. Hieronymus qui psalmum illu exponens: Omnis homo mendax, ait per illam sententiam taxari hu manum maus, quod ex se tale est ut qui non est mendax, iam non sit homo. Vnde&B. Paulus t Cum snt inter vos zelus de comenatio no'nne homines estis sQuod ergo naturae nostrae est proprium
Exor. 3. Scripturae frequenter considerant, N: ut ita a nobis consideretur en unciant. Nam quae nohabemus ex nobis quasi ex nobis, vix nostra
esse dici possunt Quamobrem B. Paulus
cum ad corroborandam sui apostolatus autoritatem multa se secisse commemorasset, quasi
eorripiis semetipsum mox addidit: No ego, sed gratia Des mecum. i. Discit ite Dominus: Cui minus dimittitur, I M.γ. minus diligit. At contra 'penumerd conatio, ut cui minus dimissumiserit, magis ta
A CONCEPTIONEmen diligat. Quomodo ergo Vera reddetur Domini sententia, nisi ad sensum optimoruexpositorum recurramus , in scilicet mmus
itere exse&natura sui hoc habet ut mi norem excitet dilectionem s Sic locum illum
exposuit Caietanus , qui prTerea magnam sed oluisse quaestionem arbitratus est HVere magnam, cras is tamen sephii et qui nosecernunt id quod est naturae 5 per se, ab eo
Quod est per accidens:&ita non penetrant sermones formales, qui sunt proprie sapienae tum, quibus usus est Dominus noster m euaoelio, &E. Paulus fiequenter Dum enim quodam loco et Nemo vnil carne Ossio
habuit, ubi id quod erat naturae uiari revolvit: quamuis desecto per accidens aliter plerum contingat. Sed haec pasiim in Scri pluris leguntur, de interpretibus earum. aietanus quorundam sequutus sententiam ,
dictum illud B. Pauli: Quem nullus honus num vidit, sed nec videre potest: hac glossa r.Tm. c. defendit, videlicet suis viribus propriis natur ratibus, et quicunm viderit, eleuatus sui r s ipsum viderit. Poterant haec laltem a Philo
sopho discere isti qui de logica de philoso,
phia mirum in modum gloriatur, re iteros quos in diatribis no spectarunt clamitates cotemnunt. Ipse .n. Philosophus hominem Aris initi bene sertunatum recte vocari eum probat, 'Utia. qui de imminenti quopiam malo & insperatone illud incurreret, euasit. Nam intellectus malum illud imminens ais propinquum p rinde . accipit ac si iam esset in re: quia aliquomodo erat ca esset in sua causa & iam ia imminens: de quod parum distat, non esse remos tum videtur. Vnde de econuerso), male Brtunatum illum asserit, qui quavis Ortuna magnum aliquod bonum quod prope erat, asssequi prohibetur . Dicitur enim illud amissi se quod etsi nondum habuerit, proximus tamen erat ut haberet, nisi insperata atm importuna calamitas praeoccupasset.
Quid igitur obstat quin recte etiam dicaamus Optimam B. Μ A R IAE sorte ne ethnico Brtunq utamur vocabulo quae a captiuis late redempta fuerit φ Siquidem eam captis
uitatem quam erat ex natura rei incursura,tanquam incursam intellectus apprehendit,viscdici vere possit ab ea captiuitate Virginem misse redempta per CHRISTI sanguine. Istud enim redemptionis genus longe omni no maius est, ut siepius Se dictum Ac dicenduest, quo possit in corda quorundam duriora tandem imprimi. Ego autem fgratia sit Beastissmae Virgini) expertus sum, qui cum eiu
i latronibus in itinere crura tribus comitibus circumuallatus,
20쪽
itati postmodo dimissi fuerint, de propterea
deteriore modo liberati. Hoc vero laetum
erga me gis ipsius Diue Virginis ascripsi, cusius tum nomen deuote in corde meo ab vrugenti periculo excitatus inuocaui, ut me ita in eo discrimine redimeret, sicut ego illam reudemptam credidi. Gauisus itam sum vehes
meter me alia protei tione a comites a manu
latronum liberatum. Nam vel ipse Philoso, ' phus meliorem fortuna diceret eam qua ma tum immines propelleretur, quam a qua marium adiacens expelleretur . Melior nam p est medicina praeseruans, quam quae post incursium morbum hominem sanat. Quocirca parum admodu perite negant contradicentes iuxta mentem Sanctora,pos
se dici CHRISTUM medicum fuisse B. Virginis, s illa bene semper valuisset. Ignorant certe qd B. Augustinus in libro de vera innocentia ait,cuius hoc in loco verba pseremus. B. Aug. de Sicut duo, inquit, sunt officia medicinae , ab vera Inno. terum quo sanatur infirmus, altem veror quo
custoditur sanitas: ita sunt duo dona gratiae, unum quod aufert carnis cupiditatem, aliud
quod facit animae perseuerantem virtutem :ita ut uterm indigeat medico,& q est infirmus ut infirmitas sanetur, & qui potest infirmus fieri ut seruetur in sanitate: haec ille acutus Doc Idem in lib.to tor. Et iterat Non me derideat, ait, quisq=g. ab eo medico aegrum senari, a quo sibi pripstitum est ut non grotaret. Et alibi: Dum
Item de natu. bus modis etiam in corpore cauetur morbi Ogr.c. 67 . malum, Ut no accidat, de vi s acciderit cito
sanetur haec ille . Ad haec , Dominus ad Iudaeos aiebat: Ioa. 8. Quis vestrum arguet me de peccato ς Hoc certe dictum non nisi ad actuale peccatu postest aptari. Nam de originali proprie: svi ip.
semet Dominus de Turrecremata fatetur
aptari non potest: quia proprie de illo peccato nemo arguitur. Et nihilosecius dicunt sancti Patres illud solum pertinere ad C H RIS TVM, cum ipse solus sit Deus . Unde B. T homas ibi. Admiranda est etiam C H R I STI singularis excelletia: quia teste B. Chrysostomo, hoc nullus hominu potuit fiducia liter dicere: Quis ex vobis arguet me, nisi solus Deus qui peccatum no fecit, Prouer. Zo. Quis potest dicere mundum est cor meum,
purus sum a peccato ς quasi dicat nullus nisi solus Deus . Et psal. Omnes declinauerunt,smul inutiles facti sunt, non est qui faciat bounum, non est vis ad unum, idest, C H R I OSTV Μ: haec ibi. Et tamen B. Virginem PRIMA PARS 39 ab actualibus Ociunt immunem . Ergo dcilla potuisset eo modo dicere Quis vestrum arguet me de peccato ς Quid hic, quaeso, dicturi sunt, nisi nobiscum praedicent illam non potuisse de hoc in semetipssi gloriari, sed in Domino ' Et in hoc erat singularis C H R ISTI libertas & fiducialis gloriatio cui natura id debebatur, & ideo solus ipse Dominus p terat gloriari. Hoc vidit eo in loco B. Gregorius, qui & B Gregorim
mirificer illud declarans, expressi non solum negauisse CHRISTV Μ se peccatorem, sed qualem non saeccatorem se diceret etia ostendit, nimirum illum eximiae innocentiae vim, qui ex virtute diuinitatis posset peccatores tu 1tificare. Quamobre nullo modo MARIA aequatur Filio suo circa immunitatem, etiam ab actuali peccato, quam tamen immunitate
illi tribuunt aduerserit. Porro licet nos illam ob copiosam eius Filii gratiam ab omni labe prae ruatam praedicemus, scripturis lanetis
tamen consentientes nonnullo modo ea sub peccato sue originali siue actuali cum c*teris pari respectu ac ratione concludimus, quae scilicet erat talis nature'conditionis tanqua
Adae filia, ut posset Ae deberet concludi. Quod autem concluse non sit, hoc fecit cloes mentia de lavor diuinus erga illam. Clemeristiam autem hanc de Duorem suo iure impetrauit futura maternitas de sngulare spontilites, quae isti Spinae non curant, nec illud au radiunt. Sicut lilium 3nter spinas, sic Amica mea inter filias. Argutantiu & alio modo . Quum Scripturae dicunt: omnes peccauerunt, praedicatu Argumentum illud, Peccauerat,de omnibus velificari debet aduersarioru-Vno modo tantu, ut intelligatur vel de secto vel ex merito aut debito 6 ex natura sui S c. dc non ita varie, In caeteris quidem deseci . to , de in B. Virgine ex merito aut debito. Sicut ridiculose simul connecteretur una oratione pratum cum homine, in huc modum. Homo de pratum rident: ut circa hominem risus verus, circa pratum vero risus metaphoricus intelligatur. Argute quidem dictum: sed ita tamen argute ut multis perimatur in s stantiis. Ipsemet Dominus de Turrecremaesta fatetur,uerba illa : Omnes peccauersit, de
peccato originali re actuali debere intelligi,
ita ut in quibusda verificentur etiam de actualibus, in multis vero de originali cinia. Ecce pro diuersitate personarum quomodo aliteratis aliter idem praedicatum significat. Adhaec in Euerorum hymno dicitur : BeneduenBBenedicite omnia opera Domini Domino. Deum diuersa