Libanii ... Declamatiunculae aliquot, eademque Latinae, per Des. Erasmus Rot. Cum duabus orationibus Lysiae itidem uersis, incerto interprete, & alijs nonnullis

31쪽

onge callidius

nare

ISOCRATES AD

NICOCLEM REGEM DE INsTIT TIONE PRINCIPIS, INTERPRETE. mae regi /

AETERI quidem Nicocles . qui regi

bus soliti sunt adducere uel uestes, uel aes, uel aurum faelum,uel aliud eiusmodi re rum quippiam ,quam ut ipsos habre inopia, ita uobis exuberat copia ,mihi pla ne uidentur manifestam exercere nego clationem ,non dare munus , deritque,quam illi qui quaestum huiusmodi uero munus hoc pulcherrimum simul re utilissimum fore iudicarim,quodU maxime dcccat,tum me do se queam praescribae,qui rebus expetoedis ,rursum quibus fugiendis ,optime ei uitatem pariter re regnum administrare possis, Nam cum alia permulta sunt , quae priuatos homines xcddant emcn datiores,tum in primis illa: primum quod non affluant deati s , sed pro quotidiano uictu solliciti est e cogantur: dei, leges quarum praescripto omnes illi gubernantur : prae terra autem admonendi libertas,quodq; liceat,ae amicis inui

increoare inimicis inscctari mutuo atquid inccatum fuerit,

32쪽

ISOCRATO VS

33쪽

rso CRATIS ORATIO fuerit. Ad haec poetae quom nonnulli prissici, aluendi pricepta

literis prodiderunt, ut consentancum sit his omnibus rebus Adulatio ret eos reddi nactiores. At regibus nihil harum rerum suppetit. ικm psis. Imo quos magis quam caeteros oportebat admoner postra quam imperia adepti sinat, a semper admonitore carent: pro pterea quod ix mortaliam plerim non adeunt ad illos qui cum illis habent consuctudinem ad gratiam confabulantur.

Siquidem nacti re opum plurimarum possessioncm, α rorum maximarum administrationem, dum his occasionibus haud recte utuntur,effecerunt .ut complures ambigant utrauita magis sit clucnda,eorum ne qui priuatam quidem ,sed visa uita placidam ae humanam agunt uitam,an rogum. Nam quoties felicior. ad honores, ad opes,ad potentiam illorum respexerint ,di incommo/ pares existimant,quicunque regno potiuntur. Rursus ubi se/da regni. cum Perpenderint metus ac pericula, singulisque conside ratis deprehendcrint alios extinctos ab ηs, a quibus mini me conueniebat, alios in familiarissimos maximeque dome/sticos pcccare compulsos , nonnullos cile quibus horum

utrunque euenerit, tum contra satius esse iudicant, quodcun/que uitae genus amplecti,quam cum eiusmodi malis uel uni. Vnde regκον uersae Asiae imperium tenere. Porro commutationes huius rum commu/ modi, fortunae icrumque tumultus hinc proficiscitur, quod lationes. uti sacerdotium,ita regnum quoque cuiuilibet hominis esse

credunt, cum res sit una rerum omnium humanarum ma

olpeium Xima,quaeque summam desideret prudcntiam. Itaque con pristipiti sulcre quibus rationibus possis in singulis negociis recte asministrandis ossicio fungi,ut re bona construes mala cui

res, eorum munus est, qui tecum perpetuam habent con suctudinem. In gmore uero . quae uitae studia spectare conueniat. in quibus merceri,ipse conabor explicare. Iam quidem an munus, hoc cum absolutum fuciit, argumento

suo respondeat, haud facile suetit flatim initio cognoscere.

Propterea

34쪽

πολλα

35쪽

propterea quod permulta tum carmine, tum prosa oratione conscripta , ncc adhuc in cogitatione re animo compo nentium uersarentur ,magnam tui praebuerunt cxpectatio. nem. Caeterum eadem absoluta iam re alijs ostensa ,opinio nem multo spe inscriorem consequuta sunt. Qua anquam hic

sane conatus laudi dandus suciit, si quae ab aliis omissa sunt pervestigemus impciret gercndi rationem praescribamus. r inelyu in . Siquidem hi qui priuatos instituunt ,ipsis tantum prosunt. stitutio utilis Verum si quis eos qui inititudini imperant, ad uirtutem sima. adhortctur , hic nimirum utrisque prosuerit, tum rjs qui ge/runt imperium tum ijs qui parent imperio, dum pariter cic. his r num stabilius illis gubernationem mitiorem red/Pr ipμμ dit. Primum muniis. Etenim si caput & totius negocri uim pri cypi recte constituerimus huc respicientes melius de caeteris quo iμς - que partibus disseremus. Iam illud nemo inficias ibit opsenor.regum esse paricis,ut reipublicae malis finem imponant, felicitatem tueantur,re ex pusilla magnam reddant: quam quidem re caetera, quae in quotidianis incidunt negochri

horum gratia sunt agenda. Ciuin illud quoque in confesso est, quod qui haec praestare ualeant, deque hisce rebus sint

consulturi,non oporteat esse socordes,sed huc eniti .ut canet Principis anm ris antecellant prudcntia. Demonstratum est enim eiusmo recellere api di illos habituros imperium , iusmodi rationibus ipsi prae ratis. pararint animum suum. Proinde nullis athlctis sic conuenit exercere corpus,ut regibus animum. Siquid quae uel in o/mnibus ludis publicis proponuntur praemia,nulla parte com ferri possunt cum his ,quae uobis quotidie sunt proposita. Haec itaq; reputantem adniti decet,ut quantum caeteros ante Frirestatio cellas honoribus tatundem S uirtutibus eos praecedas. Nemhonesti pluri uero putes in reliquis quidem rebus cura ac diligentia condimum Malati cere,id autem ut mcliores reddamur ,nihil habcre momenti. Nec tantae

37쪽

Nec tantae inselicitatis condemnes mortaleis,ut artes tauerimus,quibus serarum ingenium curemus ,mitiusque ac

milius reddamus ,nobisipsis ad uirtutcm parandam nihil pro Princeps op/ dcsse queamus: contra magis ita sentiens, institutionem si limis sit fami mul re curam animum adiutare possc. Et eorum qui tecum liarquemus. uiuunt prudentissimis temet adiunge, oe alios quoscunque uales accorse. Nec ullius poctae celcoris aut sophistae, putate rvdcm csse oportere, sed illorum quidem auscultatorem te praebe,liorum ucro discipulum. Ita temetipsum compa res,ut 2 inseriorum sis iudex supcriorum aemulus. Nam id gcnus exercitamentis celorime talis euades,quales statui/mus esse debere cos ,qui recte gesturi sint imperium, quio Princeps per rempublicam ,sicut oportet ,sint gubernaturi. In primis au

sesapiens. rem ipse temetipsum in consilium adhibeto, si quidem ab

surdum existimas deteriores imperare praestantioribus , stultiores praeire prudcntioribus. Nam quo uehementius caeterorum amentiam contempseris, hoc diligentius tuam

ciuem sta, ipsius mentem excoles. Ergo hinc quidcm incipiant oporabile faciat is tet , qui munus aliquod cum laude gesturi sint. Supcr haec

petium. autem re ciuium cie ciuitatis amantem oportet essc princi/pem. Neque enim equis, neque canibus, ncque uiris, nor iue ulli denique rei quisquam recte possit imperare ,nisi gau/cat ac delectetur iis, quorum curam agere dc t . Cinrae sit tibi multitudo, ae illud supcr omnia spectcs, ut ita timpcrcs, ut gratus ae charus sis tuis, haud ignorans re intreta archias, id est , respublicas, in quibus penes paucos est

terum potestas, ut intcr alias respublicas, eas maxime divit urnas csse,in quibus maxime habetur ratio multitudinis.

Porro hanc ita recte moderaberis.si nec sines,ut quis faciat in/. iuriam alicui,nec patieris iniuria astici quenquam. Verum ibiud agas,ut optimis quidem honores tribuantur di praemia, caetcri

39쪽

ISOCRATIS ORATIO

caeteri uero nulla in re per iniuriam laedantur.nam haec prima maximaque recte administrandae reipublicae sunt elcmenta. De corrigen/ Si quae leges erunt aut consuetudines ciuitatis parum rectae. dis ex .dmD eas tolle ac muta. Atque in primis da operam, ut eas quam ni prandis le/ optimas excogites Quod minus poteris ,quae apud alios botibus. ne constituta tufit imitare. In uniuersum leges conquire ,quae

de iustae sint,ae reipublicae conducibiles, inter se consentiemtos. Deinde quae & lites quam paucissimas pariant ,st exortas quam potest Ocyssime finiant. Siquidem has res omneis ha/xu iudiciis. beant oportet, bene conditae leges. Fac ut earum obseruatio lucro sit ciuibus . forensis autem tractatio damnosa quo nimbrum hanc fugiant,ad illam sint promptiores. In controuerit ciuium inter se dissidentium, ita iudicis officio fungere,ut nec ad gratiam alicuius,nec secum pugnantes seras sententias,uorum semper de causis ijsdem ,eadem item pronuncies. Nam re dccet pariter re expedit,ut leges bene conditas .ita regum quoque de iure sententiam certam re immutabilem esse. CD uitatem tanquam paternam domum gubernam,in appara/tu quidem splendidus,ac regalis , terum inmun is obeum . dis accuratus ac diligens, quo pariter re lavdcm consequaris imgui laetis ει facultates suppedit t. Magnificcntiam ostcntes,non in ulprincipis. lis hisce sumptibus ,qui protinus evanescunt, sed cum in his quae iam ante diximus: tum in possiessionum pulchritudine, re in amicos hcneficentia. propiora quod huiusmodi sun ptus, non solum tibi manent, ucrumctiam postcris tuis uti/De religione. Matem relinquent, ijs quae insumpsisti potiorem. In his quae ad deorum cultum pertinent ita lacito, quemadmodum est christiano di a maioribus praescriptum. Existimcs aurem nullum facilistra sentetia cium pulchrius . nullum esse cultum maiorem, quam si telinsum uirum optimum, iustissimumque praestiteris. Siqui dem speradum in homines eiusmodi citius a dijs boni quiae piam impetraturos,quam istos qui multas mactant uictimas. Primos