장음표시 사용
71쪽
D a F a B Εtest, ac debet, ut vires copia veluti sarcina oppressa: nonnihil subleventur, ardor minuatur, & symptomatamitescant His omnibus ritE peractis,uentriculi & he-
intemperies atque imbecillitas tam interis nis quam externis auxiliis emendanda eli.
ADFebres pituitosas & continuas referri solent Feabiis Epiata &Syncopalis .Epiala autem asympi male videtur nomen habuisse, ἡ--Me enim algorem rarat, qui in hac Febre vehemens est, calor vero tO-
pus afficit. Alii- ppella , tamaris lenitate sumpta, ἡπIs alias turbatum mare plenum timoris sit : vel ex eo ouod leniter calefaciat, is, τὸ -ως Ἀμινειν. ἔπιπeta mite seu blandum significat hac Febre manifeste sentitur, calor nimirum Febrilis,& seireus: sed non iisdem omnino particulis. iis similiter a Symplomate nomen habet: Arabes huis morosam Syncopalem appellant, ab humoris pituitosi rodito, ke ie:li divellentis, unde in syncopen aegLI frequenter incidunt. Neutra manifestam habet Intermiὲionem,sed obscuram duntaxat quandam remissio-' C , u s , Epialae Febris est humor pituitosus in veni eirea hepar & ventriculum praeter naturam Incaturens, & patrescens, qui magis aptus est putrescere :alius vero frigidissimus , quem vitream pItultam appellant , resistens. ille calorem Febrilem inducit ; hic vero ad partes sensiles delatus, frigus. Causa putredinis est obstructio, contactus rei putridae: cibus aliquis ingestus putrefactus vel putredinem facile concipiens:
72쪽
EPI ALA ET SYNc O PALI. 6shumoris vero pituitosi & pituitae vitreae causa est ciborum quorundam nimis refrigerantium usus nimius, cnius partes frigidiores emendari ntin possunt, sed eas
nainra convertit, ut potest: aquae porus. Causa adiuvans
est vita otiosa: mora in aqua, ut faciunt quida artifices,
diuturna: in primis dispositio quaedam hepatis frigida. CAusA FEBRIs SYNcop Aras est pituitosa frigidique
humoris in ventriculum illuvies, eius orificium mordicans & divellens, ac focum putredinosum in venis circa hepar & ventriculum habens. Causae adiuvantes & antecedentes sunt eaedem quae in aliis Febribus pituito sis. Saepe tamen syncopis malignus quidam vapor spiritus labefactans causa est. Iis magis accidit quibus imbecillius & acrioris sensus est orificium ventriculi. SIGNA E PIA LAE. Calor mitis quotidie, circa vesperam praesertim, exacerbationes habens , nunquam tamen, donec soluta sit Febris, intermittens. Αlgor & frigus in partibus externis perseverans, sed instante exacerbatione vespertina vehementius. Febrem antecedit oscitatio & pandiculatio frequens , corpori ire quaedam ignavia. Pulsus est parvus admodum, tardus re rarus. Urina cruda & aquosa : reliqua signa & Symplomata sunt quemadmodu in Quotidiana continua. . SIGNA SYNco PALI s. Peculiare esHauic Febri quoties exacerbatur atque intenditur syncopen seu Leipo rhy-.miam inducere, propter consensum qui est inter cor &orificium ventriculi, quod humoris pituito si qualitas &quantitas naturae gravis vehementer infestat, divellit &lancinat. Adstat signa quae pituitae & crudorum humorum redundantiam demonstrant, ut sunt nausea, ructus acidus, flatus, tensio hypochondio ru, corpus tumidi uia Eulum &pallidu, interdu, pr sertim quum e Xacerbatur, ventris tormina. Pulsus minor, obscurior & magis ina: qualis, quam in aliis Febribus continuis pituito sis. Urina tenuis aquosa parum tin ista, divulsa & conturbata. PROGNOSTIcA. Rara est utraque Febris, ratior tamen Epiala, periculosa utraque, ratione essentiae, quia magis qua Quotidiana eo tinua a statu naturali recedit: ratione materiae, quae in Epiata frigidissima est, in Syncopali
73쪽
ό6 DE FEBRE copiosa, quae symptoma periculosum inducit. Curaruutraque dissicilis est, quia longa satis existens , virtus perstare vis potest,quae alimento aegre reficitur ob corporis impuritatem, & iEcoris ac ventriculi imbecilli
SeqMntibus remisorum generibus perscitur.
ger sit purus , nullo caloris frigoris ve excessu gravis, potius tamen calidus de siccus, quam frigitis & hu-hudus. Victus magis attenuans & incidens quam in Continua Quotidiana: attenuans inquam non vires, quae refici magnopere desiderant, sed materiam illam Febrilem frigidam, crassam & viscidam: ideoque calefaciens, roborans: paucus, sed frequens, optimi nα- trimenti & pauci excrementi , facilis coctionis αdistributionis, ne natura in eo concoquendo magis debilitetur. Potus sit hydromet seu mulsa optime parata, in qua radix irid. acori, angelic. hyssopus, mentha, & similia, ebullierint. Cererisia triticea putissima. Vinum medioere, album, odorum. vigiliae si infestant, somnus procurandus : contra k si somnus profundior & frequens obrepat, impedien
Excrementa quotidie,ut quant, laboradum est :&, si nimium fluant, quia vires citius deficiunt, caute fluxus est cohibendus :& ne commotis humoribus surgendo E lecto syncope subsequatur, praestat pelvi in i cto faeces excipere. Animus omnibus perturbationibus sit exemptus,&aeger iucundis rebus in gratiam ipsius comparatis oc
74쪽
xysacch. syr. acetos simp. & com p. de suce. eitri de Iimon. mel. rosa t. oxymel. simp. & comp. seillit syr. deh. & v. radicib. de cichor. cum rhab. & aliis quae in Quotidiana continua dicta sunt.
ter vomitum, si nausea adsit, & ad vomendum facilitas : facilime enim velluriculus ab omni illuvie peivomitum vacuatur. Sed blandissimum aliquod vomitorium praescribendum est, ne vires nimio vome di conatu , vel vomitu immodico, magis debilitentur. , 'Clystere primum incidente & abstergente, cleinde leniter expurgante, ex rad. aperit. betonic. calamentii. Origano, thymo, pyleg. chamaed. hy p. marrub. Eleet. diaphoenic. lenitivo cathol. meli. ros. Ol. lini,
Suppositoriis ex melle cocto & modico salis, & pulver. hier. Deeoct. mirobal. chebul. emblic. belliric. thrm. rad. polypod. irid. infusagari c. cum vino in loco calido: Iulep. elect. dia cartham. Pilui de hiera Ruff Lago d. comp.cum agatic. mastich. a lephang. cochiis. - Per sudorem ex infuc vel decoct. rad. chinae, sal parili. lign. guai. fassase. card. bened. c.c. Lob. sambuc. theriac. mithrid. cons anacard. alherm. la p. beZoar. sale absynth. fraxin. scabios card. bened. Trictionibus superne deorsum , primo crurum: deindebcaehiorum& dorsi. lintea prius suffumigentur pulv. styrac. calam. lign. aloes, thur. mastich. Post frictionem F. inunctioex ol. aneth. chamaem. irrn. eostin. amygd. dulc. - E 1 ROBΟ-
75쪽
V. Iulepii Θ j. pulverisetur,& detur in haustu vini
alb. vel cum meli. ro L. F. Pilui. . conserv. anthos bugio T. acor. condit. ana, 3 h. mithrid. 3j. spe c. aromat. ros 3j. cum syr. de absinth. M. F. Optata ventriculum confortans. Dosis 3 j. conserv. anthos bugloss. cor t. citri cond. ana L si. confect. aikerm. 3 j si . spec. diambr. diamo sch. dulc.ana Θ j. margar. praepar. Θg.cum syrupo de succo citri. M. F. Conditum.
eroe. 9 β M. F. Epithema cordiale.
flor. cordiaL summitat. melisILana p. q. lign. aloes, caryoph. cinam .ana 3. ii'. santal. omnium ana 3 .croc. Θ f. gran. rm.Θg. mosch. ambr. anagr. iii. M .F. Pulvis..q ut insuatur pano serico raro ad forma scuti,pro corde. herbar. absinth. mentii. calaminth. origan. ana m. ij. fl. chamae m. melilor. ana p. h. sem. foeni c. anic ana 3 ij. F. Decoch. in aq. & vin .alb. an a q s. ex quo Ventriculus fomentetur spongia vel linteis eo madentibus. . Vol. nardi n. stomachal. Craton. ana 3 vi. Ol. nuc. .musch. express 3 j. caryophyll. destili. gr. v. lign. aloes, galang. macrs ana Θ j. gummi tacam ahac. vino malvat.1 oluti s j. cerae q. s. M. F. unguentum, quo inungatur regio ventriculi.
76쪽
curationi FEBRI sEP1 ALAE ET SYMC o P Α LI S inserviens.
Utraque haec Febris, magis tamen Epiala,attenuantibus & incidentibus primum tractanda est, ut humor pituitosus crassus& tenax expillsioni fiat idoneus. In Syneopali primo vomitorium blandum convenit, quo
tota illa quae in ventriculo est humoris pituitosi illuvies expurgetur. Deinde syrupi & apogemeta attenuantia conveniunt, & per vias quae magis conducere videntur humoris purgatio lenta facienda est, iis horis quibus remissio quaedam apparet. His peractis reliquum mate rite penitius insidentis praeparandum denuo est,& demum per sudores expulsio tentanda. Et tunc . thermae seu balnea parata ex radicibus & herbis incidentibus & calefacientibus locum oportunum habent. Etenim altius vis earum herbarum penetrans obstructiones disssolvit, musculis debilibus opitularur, humore S crasbs attenuat, concretos diluit, cutis spiracula laxat, iudores ciet,& attenuatos humores educit. Quibus cutis constricta magis est, frictiones maxime ex usii sunt, facto initio a pedibus &eruribus ad brachia & humeros superne deorsum, linteis primum pulvere styracis, calam. mastich. lign. aloes & caryophyll. suffumigatis. Fa'a frictione loca illa oleo anethin. chamaem. irin. costino fovenda sunt. In syncope ori naribusque, odorata admoveantur, nisi febricitans mulier sit hysterica; veluti aq. cinamomi aut lavendul. aeetum infuc ryophyll. mica panis vino malvatico perfusa. quae etiam deglutiri possunt. Ventriculus externis auxiliis est roborandus. Refecto corpore & recreatis spiritibus d frictiones denuo redire oportet ,& sit dores: & demum sumpta confectione aliqua roborate, ut diatrion lpiper. diaca minth. dianthoLaurea Alexandr.ad 3 j. in lvino albo, in lecto quies imperanda est.
77쪽
Quartana continua est Febris quae causam habet
sanguinem melancholicum in venae cavae ramis terventem& putrescentem,aliquando in ipsa vena portae vel eius propaginibus circa lienem, ad differentiam intermittentis, cuius focus est extra venas: durat autem
Continuo, donec integre desinat, sed biduo quandam habet remissionem , & quarto quoque die exacer
CAus A proxima est sanguis melancholicus & faeculentus in venae cavae ramis circa h epar, veti venae portae circa lienem putrescens. Causae internae & antecedentes sunt partium corporis prςcipuarum internarum intem peries frigidiuscula, maxime vero hepatis, lienis imbecillitas 3c obstructio: unde rara est Quartana, quae lienis vitium aliquod coniunctum non habeat, vel vitio ipsius non fiat. Sanguinis melancholici consueta vacuatio suppressa,vel per haemorrhoides,vel menstrua, varices, scabiem, vel medicamentis fieri solita: Morbus aliquis melancholicus male tractatus & curatus : obstructio. Cauta externae sunt alimenta, vel ratione suae substantiae crassar ac faeculentae,vel malae prς parationis, in melancholicum sanguinem verti apta, vini rubri vel subnigri usus diui nus r vitae conditio itistis, multis curis , negotiis aut literarum studiis implicita, nulla interposita animi recreatione aut corporis exerEitatio ne, quae nativum calorem veluti languentem excitet. Autumnus, regio aut coeli tempestas frigida & sicca, inconstans & inaequalis, artas inclinans, sunt causae adiuvantes &ad cumulandum sanguinem melancholicum aliquid conferentes. . SI G N A.
78쪽
72. Da aBR a Si GNA. Calor obtusus non vaporosus, sed aeris nonnihil & pungitivus propter humoris per putredi- 'nem Febrem excitantis densitatem & siccitatem: continuus est, sed quarto quoque die intenditur & Febris exacerbatur, sine tamen frigore pincedente, vel sudore subsequente. Metus ac moestitia : somnus turbulentus eum insomniis tristitiam signifieantibus: solitudinem
amat aeger: ludicra ac rdicula, quae seria tamen putat, commentaturo Expuitio interdum frequens molesta est, ventriculi humiditatem redundantem. vel lienis vi- tium humorem melancholicum non secernentis arguens. Pulsus inaequalis, parvus, tardus, rarus,&subdurus, sed in acerbatione Febris maior, plςnior, & celerior. Urina cruda , crassa, aliθuando subnigra, malo eo lorata: lingua nigricans. PROGNOSTICA. Febris est larissima, sed satis periculosa ob humoris in venis putrescentis naturam& eo piam. Cum enim aegre putrescat, magnam causam esse necesse est, quae huiusnodi vitium & putredinem invexit: deinde quia non facile cedit remediis : longa est ad diem o dc ultra se protendens : aestiva tamen brevior est et quae vero hyemem attingit, longissima, quia aestate vitiosi humores ambientis calore per universem corpus diffusi minore negotio discutiuntur, spiraeulis &poris totius corporis & viis omnibus calore patentibus. Frigore vero ambiente contrario modo se habent. symptomata gravia, quae ab iis quae recte offeruntur non mitescunt, sed Obinde augentur, mor- 'tam portendunt..
79쪽
Sequentibus remediorum generibM
Aer eonvenit temperatus, purus & lucidus. Victus incidens & attenuans , plenior pro ratione vitium & Febris diuturnitatis : humectans & aliquantum refrigerans: Alimenta sint boni succi, liquid potius quam solida, ut pullorum, carn IS agninae, vitulinae, hoedinae: luscula borragine, buglossa, viol.& succo pomorum fragrantium alterata. Potus sit vinum bibum tenue, vel si mediocritatem superat, aqua diluatur. Convenit enim potius quam quodvis aliud genus potionis in hac Febre propter celerem spirituum refectionem, & quia magia exhilarat, &concoctionem frigidi humoris Febrilis adiuvat. Cerevisia tamen assuetis permittenda est, sed non aquosa nec nimis tenuis. Hydromel etiam sive Mulsa concedi potest quae Iurinam movendi & ob structiones aperiendi magnam vim habet Alvus si durior sit, emollienda& lubricanda est, ut quotidie respondeat, clysteribus, suppositoriis,potionibus lenitivis. Animus curis gravibus omnique perturbatione sit f.-
Aquis, strupis &apoetematis ex decoct. violar. bugio Lborragin. acetos cuscui. thym. epithym. scolopend. herbar. capillarium , lupul. fumar. cum synde fumar. Byzan in . de cichor. adianth. de r.eadicib.de pomis. Spiritus Salis, Nitri, vitrioli, Tartari, in vino . vel dictis syrupis admistus,ut& cremor Tartari, Tartarus vitriolatus, potenter humores viseidos de erasasos incidunt, attenuant & leniter expurgant.
80쪽
Decoct. stoechad. epithym. polypod. cassiith. fumar. senae,miroba I. Ind. Syn de pomis, fumaria, epithym. polypo'. melle vioIoxym. scillit. Electuar. lenit. dia prun. di asen. cathol. hamech. pulv. senae pretp. TripherSarracen. ex quib.fieri possunt infusiones, tincturae, extracta. Pilui. de fumar. Ind. assaier. cum ellebor. aggreg. hier. Ruff. troch. scillita Frictionibus , postquam humor melancholicus attenuatus est & magna parte expurgatus. Venae sectione ex vena sinistri bracta interna, iniecto prius enemate, starim initio, nisi quid vehementer repugnet. In venis enim cavae proximis sanguis p trescens venae sectione distrahitur & refrigeratur. Ex haemorrhoidibus per hirudinum applicationem: ex 'iis enim venis sanguis melancholicus proxime exfoco Febris, venis portae & liene, educitur. . ROBO-
