장음표시 사용
211쪽
pidare igitur Ptolemaeus; legationibus missis, quoad
Virre Pararet, morari Antiochum. Magno deinde in Graecia mercitu conducto, secundum proelium lacit; Spoliassetque regno Antiochum, Si sortunam Virtute iuvisset. Sed contentus resiperatione urbium, quas amia Serat, lacta Pace avide materiam quietis adripuit; rev lutusque in luxuriam, occisa Eurydice, UXOre eademque Sorore Sua, Agathocliae meretricis illecebris capiatur arius ita Omnem magnitudinem nominiS az mai statis oblitus, noctes in stupris, dies in conviviis cons mit. Adduntur instrumenta luxuriae, tymPana et CP pundia ; nec iam spectator rex, sed magiSter nequitiae, aer Vorum Oblectamenta modulatur. Haec primo laborantis regiae tacitae pestes et occultae suere. CAP. II. Deind0 crescente licentia, iam nec parietibus regiae domus contineri meretricis audacia potest: quam Proterviorem sociata cum Agathocle fratre, ambiti0sae Pulchritudinis scorto, quotidiana regis Stupra sa- ciebant. Accedebat et mater Oenanthe, quae gemina0 subolis illecebris devinctum regem tenebat. Itaque non Contentae rege, iam etiam regnum P0Ssident, iam in publico visuntur, iam Salutantur, iam Comitantur. Agathocles regis lateri iunctus civitatem regebat; tribunatuS, Praefecturas et dueatus mulieres ordinabant: nec quisquam in regno Suo minus, quam ipSe ro, poterat.
Quum interim relicto quinquenni ex Eurydice Sororesilio moritur; sed mors eius, dum pecuniam regiam mulieres rapiunt, et imperium, inita cum perditissimis
Sozietate, oecupare conantur, diu occultata fuit. Re tamen cognita, concursu multitudinis et Agathocles occiditur, et mulieres in ultionem Eurydices patibulis sus-siguntur. Morte regis, supplicio meretricum velut eXDydia regni infamia, legatos Alexandrini ad Romanos
212쪽
LIB. XXX. CAP. 3. 205 misere, orantes, ut tuteIam PupitIi Su80iperent, tuerenturque regnum Aegypti, quod iam PhiIippum et Antiochum, facta inter se pactione, divisisse dicebant.
Ap. ΙΙΙ. Grata legatio Romanis fuit, causam belli adversus Philippum quaerentibus, qui insidiatus temporibus Punici belli fuerat. Huc accedebat, quod Poenis et Hannibale superato, nullius magiS arma metue-hant: reputantibus, quantum motum Pyrrhus ParVa manu Macedonum in Italia fecisset, quantasque res Macedones in Oriente gessissent. Mittuntur itaque legati, qui Antiocho et Philippo denuntient: regno Aegypti ab tineant. Mittitur et M. Lepidus in Aegyptum, qui tutorio nomine regnum pupilli administret. Dum haec aguntur, interim legationes Attali regis et Rhodiorum iniurias Philippi querentes Romam venerunt. 0uae
res Omnem cunctationem Macedonici belli senatui ex mit. Statim igitur titulo serendi sociis auxilii bellum adversus Philippum decernitur, legionesque cum Consule in Macedoniam mittuntur. Nec multo p0St temP re tota Graecia fiducia Romanorum, adversus Philippum Sps pristinae libertatis erecta, bellum ei intulit: atque ita, quum rex undique urgetur, pasem Petere compellitur. Deinde quum expositae conditi0nes pacisa Romanis eSsent, repetere sua et Λttalus et Rhodii et Achaei et Aetoli coepere. Contra Philippus adduci SspOMe, ut Romanis pareat, concedebat; ceterum iudignum μεθ Graecos a Philippo et Aleaeandro maioribus suis victos et sub iugum Macedonici imperii subrectos, veluti victores, Ieges pacis sibi dicere, quibus prius Sit Servitutis ratio reddenda quam libertas vindictanda. Ad Stremum tamen petente eo induciae duorum menSium datae, ut pax, quae in Macedonia non conVeniebat, Romae a Senatu Peteretur.
213쪽
206 IUSTINI HISTOR. CAP. IV. Eodem anno inter insulas Theram et Τherasiam medio utriusque ripae et maris Spatio terrae m tus fuit: in quo cum admiratione naVigantium repente ex prolando cum calidis aquis insula emersit. In Asia quoque eadem die idem motus terrae Rhodum multas- quo alias civitates gravi ruinarum labe con SSit; quaS-dam solidas ab3orbuit. Quo prodigio territis omnibus,
Vates cecinere, Oriens Romanorum imperiumvetus Gra corum ac Macedonum voraturum. Interim a Senatu repudiata pace Philippus in societatem belli Nabin tyrannum sollicitat. Atque ita, quum in aciem me itum instructis e diverso hostibus produxisset, hortari Suos coepit reserendo, Pers , Bactros Indosque et omnem Asiam Orientis sine a Macedonibus perdomitam; tantoque fortius hoc bellum quam illa Sustinendum, quanto sit libertas imperio carior. Sed et Flamininus, Roma-nUS CODSul, relatione rerum recentiSSime gestarum Suos
stimulabat in proelium, ostendendo hinc Carthaginem cum Sicilia, inde Italiam et Hispaniam Romana virtute perdomitas: nec Hannibalem quidem Aleaeandro Magno I OStponendum, quo Italia pulso Africam ipsam, tertiam
partem mundi, Superaverint. Sed nec Macedonas veteri fama, Sed praesensibus viribus aestimandos: quia nououm Aleaeandro Magno, quem invictum audierant, nec cum eaeercitu eius, qui totum Orientem devicerat, bsilum gerant: Sed cum Philippo, puero immaturae aetatis, qui
regni terminos adversus finitimos aegre defendat; et cum his Macedonibus, qui non ita pridem praedae Dardanis
fuerunt. Illos maiorum decora, Se suorum militum commemorare. Non enim alio eaeercitu Hannibalem et Poe-NOS et totum ferme occidentem, sed his ipsis, quos in acishubeat, militibus subactos. His adhortationibus utrim-qRQ mucitati milites proelio concurrunt, alteri Orientis,
214쪽
alteri occidentis imperio gloriantes; serentesque in bel-
Ium alii maiorum Suorum antiquam et ObSoletam gloriam, alii virentem recentibus experimentis virtutis florem. Sed Macedonas Romana fortuna vicit. Fractus
itaque bello Philippus, pace a Flaminino consule petita, nomen quidem regium retinuit, sed omnibus Graeciae urbibus, velut regni membris extra terminos antiquae POSSeSSioniS, amiSSis, S0lam Macedoniam retinuit. OG sensi tamen Aetoli, quod n0n ex arbitrio eorum Macedonia qu0que ademta regi et data sibi in praemium belli esset, legatos ad Antiochum mittunt, qui eum adulati no magnitudinis in Romana bella spe societatis universae Graeciae impellerent.
ARG. Cap. I 8. Romanorum contia Antiochum bellum propter Hannibalem gestum, et itum contra Nabidem.
CAP. I. Mortuo Ptolemaeo Philopatore, rege Aegypti, contemtaque parvuli filii eius aetate, qui in spem regni relictus praedae etiam domesticis erat, fintiochus, rex Syriae, occupare Aegyptum statuit. Itaque, Phoenicem ceterasque Syriae quidem, sed iuris Aegypti civitates quum invasisset, legatos ad eUm senatuS mi tit, qui denuntiarent ei: abstineret regno pupilli postremis patris precibus fidei suas traditi. Quibus Spretis, interiecto tempore alia legatio supervenit, quae, omiSSapupilli persona, cinitates iure belli motas populi Romani in integrum restitui iubebat. Abnuenti bellum d nuntiatum : quod ille facile susceptum, infeliciter SeSSit. . Eodem tempore et Nabis tyrannus multas Graeciae civia
215쪽
208 IUSTI ΝΙ HISTOR. tates Occupaverat. Igitur Senatus, ne uno tempore di p ici bello Romanae vires detinerentur, scripsit Flaminino: si ei videatur, sicuti Macedoniam a Philippo, ita Graeciam a Nabide liberet. Ob quam causam imperium ei prorogatum est. Terribile quippe Antiochi bel lum Hannibalis nomen faciebat, quem aemuli eius occultis mandatis cum Antiocho inisse societatem apud Romanos criminabuntur, negantes eum aequo animo. sub legibus Vivere, adsuetum imperio, et immodorata licentia militari; semperque taedio quietis urbanae DF vas belli causas circumspicere. Quae etsi falsa nuntiata fuissent, apud timentes tamen pro veris habebantur. C A P. II. Denique SenatuS metu perculSuS ad Specu-Iandos actus Hannibalis legatum in Africam Cnaeum Servilium mittit; eique tacitis mandatis praecipit: Si P0SSet, eum per aemulos eius interficeret metuque invisi nominis tandem populum Romanum liberaret. Sed res Hannibalem non diu latuit, Virum ad Prospicienda cavendaque Pericula paratum, neo minus in Segundis adverSa, quam in adversis secunda cogitantem. Igitur quum tota die in oculis principum legatique Romani in foro Carthaginiensium obversatus in supremum suisset, arer0Pinquante Vespere equum conScendit, et rus urbanum, quod pr0pter litus maris habebat, ignaris servis iussisque ad portam revertentem opperiri, contendit. Habebat ibi naves cum remigibus occulto sinu Iitoris absconditas; erat et grandis in eo agro pecunia Prae
rata, ut, quum res megiSSet, ned facultas fugam nec inopia moraretur. Lecta igitur servorum . iuventute quorum copiam Italicorum captiorum numerus augebat, navem conscendit, cursumque ad Antiochum dirigit. Postera die civitas principem suum actum tem risO0nsulem in foro exspectabat. Quem ut prosectum nun- '
216쪽
tiatum est, non aliter quam Si urbs capta eSSet, Omnes tr
pidavere, exitiosamque sibi fugam eius ominati sunt. Legatus vero Romanus, quasi bellum iam illatum Italiae ab Hannibale esset, tacitus Romam regreditur, trepidumque nuntium resert.
CΑp. ΙΙΙ. Interim in Graecia Flamininus iuncta cum quibusdam civitatibus societate Νabidem tyrannum duobus continuis proeliis subegit; et graviter fractu nvelut exsangpem in regno reliquit. Sed libertate Graeciae restituta deductisque in urbibus praesidiis, quum
Romanus exercitus in Italiam reportatus esset, Velut Vacua rurSUS POSSeSSione Sollicitatus, multas civitates repentino bello invasit. Quibus rebus exterriti Achaei, ne Vicinum malum etiam ad se serperet, bellum adve sus Nabidem decernunt ducemque praetorem suum Philopoemenem, insignis industriae virum, constituunt: quius in eo bello tanta virtus enituit, ut opinione Omnium Flaminino. Romano imperatori, compararetur. EO-dem tempore Hannibal, quum ad Antiochum perveni set, Velut deorum munus excipitur; tantusque eius assi ventu ardor animis regis accessit, ut non tam de bello,
quam de praemiis Victoriae cogitaret. Sed Hannibal, cui nota Romana virtus erat, negabat opprimi Romanos, nisi in Italia, posse. Ad hoc sibi centum naves Ut decem millia peditum et mille equitum P0Sdebat, PromittenS,
hac manu non minus bellum, quam generit, Italiae rθ-8taumturum; et in Agiam regi sedenti aut victoriam de Romanis aut aequa3 pacis sonditione 3 relaturum: quo pe et Hispanis bello flagrantibus ducem tantum dee88e; et Itutiam notiorem sibi nunc, quam pridem, mirae: Sed nec Darthaginem quieturam, sociametus Se si sine mora praebiturum. C A P. IV. Quum regi consilia placuissent, mittiturCar- IUSTINUs. O
217쪽
thaginem unus ex comitibus Hannibalis, qui in bellum cupidos hortetur, HannibαIemque cum copiis adfuturum nuntiet; nihil dicat partibus, nisi animo S, Carthaginis Mum deesse: Asiam et vires beIli et Sumtum praebituram. Haec quum relata Carthaginem essent, nuntius ipse ab se nimicis Hannibalis comprehenditur, et perductus in Senatum quum interrogaretur: ad quem missus esset 8 Punico
ingenio respondit, se ad universum Senatum mi um: nec enim hoc opus singulorum, Sed unius Orum orast. Dum
multis diebus deliberant, an eum Romam ad Purgandam publicam conscientiam mittant, laetiuS conscenSa nave ad Hannibalem revertitur. Quo cognito, Carthaginien-Ses ultro rem Romam per legatum deserunt. Romani quoque ad Antiochum legatos miSers, qui Sub specie i gati0nis et regis apparatum Speeularentur, et Hannibalem aut Romanis mitigarent, aut adsiduo colloquio suspectum invisumque regi redderent. Itaque legatiquum Ephesi convenissent ad Antiochum, mandata ei
SenatuS tradunt. Dum reSPOnSum exSPe0tant, omnibus diebus adsidui circa Hannibalem fuere, dicentes: timi-ds eum a patria reo Sisse, quum Pacm Romani non tam cum republica sisS quam cum eo motam Summa tio custodiant; nec bella sum Romanorum magis odio, quam patrias amore, genisse, cui ab Optimo qu9gus etiam Spiritus ipsct debeMur. Hus. enim publicas inter populOS, non privatas inter duces, bellandi causas eras. Inde res gestas eiuS laudare. Quorum Sermone laetuS, SaepiuScupidiusque cum legatis colloquebatur, ignarus quod familiaritate Romana odium sibi apud regem crearet. Quippe Antiochus tam . adsiduo colloquio reconciliatam eius cum Romanis gratiam existimans, nihil ad eum, Ricuti solebat, referre; expertemque totius consilii, Veluti hostem proditoremque suum, odisse coepit. Quae
218쪽
LIB. XXXI. CΛΡ. 5. 2M res tantum apparatum belli cessante imperatoria arte corrupit. Senatus mandata suerant, ut contentus terminis Asiae esset, ns ipsis ingrediendi Asiam necessitatem imponeret. Quibus spretis non accipiendum bellum statuit, sed inserendum. CAP. V. Dicitur, quum frequenter de bello consilium habuisset remoto Hannibale, tandem eum Vocari iuSSisse, non ut eX sententia eius aliquid ageret, sed ne per Omnia eum spreviSSe videretur; omnibusque Pem rogatis postremum interrogaSse .Quo ille anim adverso, i telligere go, ProseSSUS eSt, non quia egeat consilio, sed ad
supplendum numerum Sententiarum geuocatum: tamen et odio Romanorum et amore rogis, apud quem solum tutum sibi emilium relictum sit, se viam gerendi belli edi serturum. Veniam deinde libertati praefatus, nihil se aut consiliorum aut coeptorum praeSentium probare, ait neque sedem belli Graeciam sibi placere, quum Italia uberior materia sit: quippe Romanos vinci non nisi ammis Suis posse, nec Italiam aliter quam Italicis viribus subigi: siquidem diversum ceteris mortalibus esse illud et hominum et belli genus. Illis bellis plurimum momenti habere, priorem aliquam cepis8θ occasionem loci temporisque, agros diripuisse, urbes aliquaS saepugnasse: - cum Romano, Seu Occupaveris prior aliqua, 8eu viceris, tamen etiam cum victo et iacente luctandum esse. Quamobrem si quis eos in Italia Iacessat, Suis eos opibuS, Suis viribuS, Suis armis pons vincere, sicut ipse fecerit. Sin vero quis illis Ialia velut fonto virium cesserit, perinde mili, ac si quis amnes non ab ipsis fontium primordiis derivare, Sed concretis iam aquarum molibus avertere Nel eaesiccare velit. Haec et secreto se cenSutSSs ultro eministerium consilii sui obtulisse; et nunc praesentibus amicis ideo repetis3e, ut Seirent omneS rationem gerendi
219쪽
2 2 IUSTINI HISTOR. cum Romanis belli, eosque foris invictos, domi fragiles esse. Nam prius illos urbe quam imperio, prius Italis quam provinciis eaeui posse: quippe et a Gallis captos eια Ss prope deIstos esse; neque Se umquam victum priusquam terris eorum cesserit: reverso Carthaginem statim cum loco fortunam belli mutatam. CAP. VI. Huic Sententiae obtrectatores amici regis erant; non utilitatem rei cogitantes, Sed Verentes, ne
probato consilio eius primum apud regem locum gratiae cuparet. Et Antiocho non tam consilium quam auctor displicebat, ne gloria victoriae Hannibalis, non sua e set. Omnia igitur variis adsentantium adulationibus corrumpebantur: nihil consilio Vel ratione agebatur. Box ipse per hiemem in luxuriam lapsus novis quotidie nuptiis deditus erat. Contra Acilius, Romanus conSUl, qui ad hoc bellum missus erat, copias, arma ceteraque Bello necessaria summa industria parabat; civitates S cias confirmabat, dubias illiciebat: nec alius exitus belli quam apparatus utriusque partis suit. Itaque prima
belli congressione quum cedentes suos ro cerner*t, non
laborantibus auxilium tulit, sed fugientibus se ducem, Praebuit castraque ditia victoribus reliquit: Deinde quum in Asiam praeda Romanis occupatis sugiendo
PerVenisset, menitere neglecti consilii coepit; revocat que in amicitiam Hannibale omnia ex sententia eius agere. Interim nuntiatur Aemilium, Romanum ducem, eum octoginta rostratis navibus in bellum navale a S natu miSSum adventare: quae res illi spem restituendae sortunae dedit. Itaque priusquam sociae civitates ad hostem deficerent, decernere navali proelio statuit, SP rans cladem in Graecia acceptam nova posse victoriadboleri. Tradita igitur Hannibali classe, proelium committitur. Sed nec Asiani milites Romanis neque naV
220쪽
eorum Pares r iratis naribus suere; minor tamen es des ducis solidrtia fuit. Romam nondum opinio vici riae venerat, et idcirco in consulibus creandis suspensa
civitas erat. ' ιCAp. VII. Sed adversus Hannibalem ducem quis melior quam Africani frater crearetur, quum Vincere Poenos opus Scipionum esset Creatur igitur consul Lucius Scipio, eique datur imatus stater Asricanus: ut intelligeret Antiochus, non maiorem fiduciam se in Ha nibale victo, quam Romanos in Victore Scipione habere. Traiicientibus in Asiam Scipionibus exercitum, iam utrobique profligatum, bollum nuntiatum est; victumque Antiochum terrestri, Hannibalem navali bello inv nerunt. Primo igitur adventu eorum legatos pacem petentes ad eos Antiochus mittit, peculiare donum Asricano serentes ipsius filium, quem rex par na igio traiicientem ceperat. Sed Africanus, privata beneflcia αrebus publicis Moreta erae, dixit; aliaque ens patris osse ficia, alia patrias iura, quae non liberis tantum, verum etiam vitae ipsi praeponantur. Proinde gratum Ss munus accipere privatoque impendio muniticentiae resis re-πο murum. Quod ad bellum pacemqus pertineat, nihil nequs gratias dari nequo de iure patrias decidi posse, respondit. Nam neque de redimendo filio umquam tractavit nec senatum de eo agere permisit; sed, ut d gnum maieState eius erat, armis M recepturum filium, dixerat . Post haec leges pacis dicuntur: ut Asia Mm
nis cederet contentus Syriae regno esset; naura unive εω, captivos et tranfugas traderet; sumtumquo omnem belli Romanis restitueret. Quae quum nuntiata Anti cho GSent, nondum ita victum se esse, respondit, ut πο-liari se regno pateretur; beItique ea irritamenta, non pacis blandimenta eras.