장음표시 사용
231쪽
putationis aleam. Quamvis autem illa in sae Lege non appareat, omissa proculdubio a Juia' tinianei Juris Architectis , quoniam eo tempore tam scrupulola subtilitas nihil pensi habebatur, facti tamen species satis ostendit, qualis circiter fuisse censenda sit. Ait autem noster, si quis servum tiberum cse jusserit , si HEREDI RATIONES
REDDIDIsSET: posteaque eum rationes reddere vetueris, quasi puram facturin libertatem ;competit ex testamento liberta . Proponitur , itaque hie servo libertas data sub conditione, F heredi rationes reddidisset: cujus generis legatum fatutae libertatis legatum appellatur ;α ipse talis servus statvliber. I. Si fundum 8 I. g. Cum natuliber. f. d. Leg. I. Nimirum Liam- tiber a Paulo in ι. i ., pr. F. O Statulo. definitur, qui natutam CV desinatam in tempus vel conditionem libertatem habet. Sed brevius, & forte etiam clarius, Ulpianus in Fragm. tiι n. g. I. eum describit,ut sita conditione :Humento liber esse iussus esε; sequutus in hoc, ut mihi quidem videtur, antiquissimum vocabulorum Interpretem Verrium Flaccum, quem Festus compilavit in voce Staiuliber. Hic autem statuliber in quibusdam pro libero habetur. ι.
diu pendet conditio, servus est heredis a Ulpianus in Fragm. tis. II. s. a. t. s. f. d. Statu, lib.
232쪽
de EUREMATI C. Diare. C. X. IO9ιib. Et sic, quia implicitus ei est casius libem
ratis, ut loquitur l. ult. J. Si ex noxal. cause sive ut noster in I. Statuliber I . J. d. Quaest. ob ambiguum conditionis , videtur quodammodo mixtum genus hominum constituere. ast
Itaque ubi Arva intellige distensatori. sic
enim proprie appellatur, qui accepti in expens tabulas conficit c. pen. π de Servo corr. ea lege libertas relinquitur, SI HEREDI RATIONES REDDIDISSET, talis revera flatu liber est, id est , manet servus heredis, donec illas reddiderit. Reddere autem rationes tum intelligitur, cum ipsa volumina rati num exhibet, percon landasque in examinandas eas , item disturiendas atque excutiendupraebet; denique cum , quod palmarium est, reliqua exsolvit. ita enim haec enumerantur in I. Sistatulibera 6. g. uis. D. d. Statulib. juncta ι. Quamvis 3 r. F. h. t. quibus adde Ciceronem Lib. I. de OD. c. 18. ubi egregie huc alludit. Porro non solum scriptam rationem he-νes exigit, ait Modestinus in I. Libertate 26. f. d. Statu lib. verum etiam, quae sine sicriptura ab eo administrata est. Denique tam rusticarum rerum, quam urbanamum : nisi forte alterutram tantum administraverit. nam ita in I. Urbana I 66. π d. Verb. sign. dijensator memoratur, qui rusticarum rerum rationes disten
233쪽
st, ibique habitat, nec multum abeLἱ a villico. . Caeterum cum Modestinus hic servi memi. nit , cui sub conditione reddendinum rationum libertas est relicta , eo ipso alias conditionum species minime excludit, sed tantum casum profert valde obvium tritumque dispu-7. tationibus Iurisconsultorum. Sic enim sub eodem hocce tit. plus semel occurrit: ut in il Io. 8 I. G 8 a. item i. m. Amplius celebratur In l. I. 2I. 26. f. 3. 28. i. sq. f. I. AQ. f. 3- ω' Iem. d. Statu lib. l. 13. g. 2. l. II. f. a. i.
'd. Manummiqs. l. Thais qi. g. 7. in seqq'D. d. Fideicomm. liberi. l. 33. vers. Liber. 1 fide Iudic. l. 8. g. s. 1. d. Liberat. Iur. &alibi.
V. Vidimus, nunc casum legis , quidque adimplendae conditioni requiratur. Et sane hactenus quidem res bene se habet , quam- a. diu conditio adscripta manet. Sed omnis discultas in eo residet, quid juris, si dominus dein servo suo reddendarum rationum conditionem remiserit, Dasipuramfactum li- a. bertatem. Respondissent Julianus & Papinianus, Non valere istiusmodi remissionem : conditionem enim licet adscribi post , adimi tamen non posse; quia videt. dari non potest. atinque ita secundum eos servus adhuc flaiuliberesset, hoc est, servus heredis maneret , us-- que
234쪽
que dum rationes reddidiset. Α sseverant enim detractam conditionem non repraesentare libertatem in d. c. g. 9. E d. Adsm. vel transfer. leg. Est autem repraesentare libertatem, 3 .prassenti eam die sistere , antequam debeatur. Eleganter ac dilucide hanc vocabuli vim Seneca ostendit, cum epi solam XCV. ita inchoat Petis a me ut id quod in diem fluum dixeram deinbere referri , repraesentem , in scribam , &c. Estque ipsa phrasis probatissimae latinitatis. q. Sic enim repraesentare pecuniam , poena , pr mia Ciceroni aliisque Augustet aevi Scriptoribus familiare est. Quin apposite in Jure nostro repraesentata liberim eo sensu occurrit, Φ' l. Si pure 37. CV d. l. TMis I. g. r. 1. de Fideicomm. liberi. Sed hoc obiter. Nolunt ergo memorati Jurisconsulti talem servum prius ad libertatem adspirare , quam rationes ab ipso redditae fuerint. Verum Ulpiano, ae 6'. Modestino nostro aliter visum. Hi enim, neglecta istiusmodi interpretatione ut austeriore severioreque ac nimis subtili, asscriptam conditionem sine ulla religione detrahant, perindeque rem accipiunt, ac si ab initio .pu. rum legatum fuisset. Effectuς ejus rei insignis est, nimirum quod V rtum servo ex testamento liberam competit. An ergo secundum Iulianum & Papinianum ser-Vus non aeque ex testamento liber fuisset fac-Ο a tus, '
235쪽
dum nostros vero nullum ne retardandae quidem libertatis periculum habet, sed conseiatim a morte sui heri liber est. Ut adeo ver- α ba ista eompetit ex testamento libertas sic accipienda sint, aesi scripsisset Modestinus sa-rim , protinus ex testamento competit liberto.
Et sic jam non statvliber , ut Papinianus Julianusque voluere, sed flatim liber erit; quod
plurimum differre ostendimus. conser i. Stat liberos 3. g 7. f. d. Statulib. . Illud valde dubito, num & alia hinc utili- VII. tas resultet. Nimirum quod tali remissa conditione το reliquum, si non omne , saltem magna ex parte, manumisso cedat. sic certe Scaevola mihi disputare videtur in ι. Aurelius Symphorm 28. 3. Sticho 7. & ι. uti. g. Intre caetera A. d. Liberat legi & Ulpianus quoque, I. ni fallor, elegans ea in specie Eurematicum 'praescribit, concepta formula , in l. Si amisirationes 9. π eod. Sed brevitatis causa studiosum lectorem ad ipsos textus remitto: Suia ficit enim ostendisse casum decisionemque hujus Legis, & utriusque sententiae essectus. Quod si quis, paulo curiosior, ipsam Modestse a. ni formulam sciscitetur, quam eum hic Eu-rematici nomine praescripsisse verisimile est , facile is est praecedentibus conficere poterit, talem fere exstitisse : SERVUΜ Q U E Μ
236쪽
nus LIBERUM ESSE IUSSERA Μ, RATIONES REDDERE VETO, STA TI Μ QN E EUM ET TEs ΤΑΜ ENT D LIBERUM ESSE voLor aut simile quid. Sed nihil hic pro certo determinare ausim. VIII. Caeterum non est, quod hic ulterius moras nectam. Solet quidem datae a Modestino definitioni objici ι. Alumna ueo. I. I. β. d. Adim. vel transfer. leg. tanquam si adempto I. Onere emolumentum quoque adimi debeat. Sed difficultati isti Accursus mihi sufficienter resepondisse videtur, distinguendo inter legatum sub conditione relictum, & quod sub modo relinquitur. ubi enim sub modo relinquitur legatum, propter onus injunctum relictum censeri, eoque sublato legatum quoque tolli aequum esse, non idem in conditione obtineis re. Ita ille. Ipsas autem glossas, si tanti
es , adire quis potest, ubi isthaec plenius.
237쪽
Ad L. Qui totam 41. D. ad SCtum Trebellianum.
ctui totam hereditatem restituere rogatus , quartam retinere non vult fia
dumque obsequium defuncti precibus praebere desiderat, fisa sponte adire
debebit hereditatem , quas ex Trebeiabam eam resiluturus. Suaserim tamen susspectam potius dicat hereditatem , eoacturique ὼ Praetore restituat: hoc
enim casu ex Γ ipso J Trebelliano resi-
ruere videtur s expositioque hereditario metu umversas actiones in eum transferri, qui recipit hereditatem. SUMMARIA.
I: Suprema Modestini cautio in quo
238쪽
r. Historiam Juris summi hie mombnii esse
m quam diligenter eam Imperator ob servarit.
II. Fideicommissi etymon , natura ct origo.
r. Etymologia quanam maxime notabilis.
a. Fideicommissa verbis precariis relinqui, nec ab initio obligatoria fuisse. 3. Utilitas fideicommissorum, in ob eam Augusti providentia. q. Accuratum Justiniani testimonium. Cujacii observatio de necessitate praestan-'' dorum certo in casu sideicomm. , etiam ante D. Augustum. 6. Exemplum ex Cicerone. 7. Mutata re nomen nihilominus remanississe. III. Incommoda ex Deicommissorum
praestatione. I. Qui semel heres est factus Iure civilι,
semper eo nomine conveniri pose. 2. Derelictiones inde ac repudiationes uitia
IV. SCtum Trebellianum, prius remedium adjuvandae fideicommissorum
239쪽
Eu REMATI C. Distr. XI. III sorum praestationi.
I. Contentum illim. a. Transiliu utilium actionum ex jurisdietione Praetoris. 3. Senatus imbecillitis.
V. SCtum insequutum esse, referente Pegaso.
I. Utilitas norma plerorumque actuum b.
a. Defectus S Cti Trebelliam. 3. Contentum Pegasiani. . Falcidiam per Senatum in hanc restitu tionem indurim esse. s. Insolenter eam vulgo quartam Trebellianicam dici.
I. Heredem fideicommissarium ex hoc Scio tantum Legatarii partiarii loco haberi.
1. Quid proprie sit partitio, sive partitionis legatum. 3. Stipulationes partis & pro parte, earumque usus thisdeicomm: . Natura harum stipulationum; I. Eaque plenius demonstrata ex similitia ne coloni partiarii.
VII. Formulae partitionis , ut 9 stipulationum partis δc pro Parte. O s 1. Dua
240쪽
i. Duae hujus legati, altera ex Paulo, aLtera re Ulpiano formulae. 2. In legato partitionis haud semper dimidiam partem intelligi. 3. Exempla partitionum ex Cicerone. . Verus Eurematicum hac in specie sacrorum interimendorum graria. s. Alia observatio in hoc legato circa onera hereditatis. 6. Scum stipulationum partis & pro par
F. Formulae earum tam heredis, quam legatarii intuitu. 8. Aliae ex Theophila, sed recemioris im
put . . I. Invidiae malitiaeve aut etiam timiditati heredis fiduciarii hoc cap. occWri. . 2. Summa ejus.
3. Non everti hic SCtum Trebellianum; quin potius in quibusdam diserae confirmari r. . Idque duplici exemplo comprobatin.
IX. Differentia utriusque octi, θ. Trebelliani, ct Pegasiani. X. Casus Legis Modestini.
i. Cur hic ex Trebelliano Scio restitutio feri nequeat. 2. In.