장음표시 사용
251쪽
Quid si vero quis commodis istis nondum VIII.
adducatur ad adeundam hereditatem p puta, T. quod per invidiam malitiamque fideicommis.
sario emolumentum omne intervertere stu-
deat, aut etiam revera hereditas ipsi suspecta es e videatur Z Utroque in casu idem Senatusconsultum requissime prospexit, dum no-VO capite praecipit, ut si heres damnosam he- χα reditatem dicat, & fideicommissarius tamen eum suo periculo adire , & sibi restituere postulet, pem praetorem adire cogatur, & to tam hereditatem restituere, ita, ut ei in in eum, qui recipit hereditatem actiones dentur eperinde atque si ex Trebelliano Senatusconsulto restituta fuisset g. Ergo s. Instit. P. sed si recuset Instit. h. t. Ulpianus tit. XXV . f.
13. l. Quia poterat q. π. h. t. Non enim 3 Senatusconsultum illud, a Pegaso telatum, anterius Trebellianum abrogat, aut evertit; minime vero, sed tantum corrigit, ubi opus videbatur; de caetero fere expresse confirmat. Patet hoc non tantum in dicto casu capitis 4 siecundi Pegasiani, quando fiduciarius hereditatem suspectam dicit, verum etiam, ubi non plus quam dodrantem scriptus heres rogatus est restituere ; tum enim ex Trebelliano restituitur hereditas, & in utrumque
actiones hereditariae pro rato transferuntur,
252쪽
missarium vero tanquam in heredem , hoe est, utiles ex Jure Praetorio d. g. 6. in init. sistit. h. t. IX. Differentia autem utriusque Senatusconsulti ex jam dictis in eo consistere apparet, quod, cum ex Trebelliano restitutio fit, fideleommissarius heredis loco est, cum autem ex Pegasiano, legatarii. vide l. Si heres 68.
X. Caeterum & de eo tractari belle potest, quid dicendum, si quis totam hereditatem reis stituere rogatus quartam retinere non vult, mdumque obsequium defuncti precibus praebere deinfiderat Z Atque haec proprie Iurisconsulii nostri in proposita lege disquisitio est, ad quam& Imperator in d. g. 6. in med. respicere viis. I. detur. Scio, dices ex Trebelliano eum restia tuere posse, idque sine ullo periculi metu. Sane ita esset, ni Senatusconsulto Pegasiano speciatim cautum seret, ut si quis pluε quam dodrantem vel etiam totam hereditatem restia tuere rogatus sit, ex eo facienda sit restitutio,& hac ratione heres, qui semel adiit, 'e retinuerit quartam, sive eam retinere noluerit, ipse universa onera hereditaria sustinet. d. 3. G. Instit. in med. In tantum, ut si, non retenta in restituendo Falcidia seu Pegasianica , eam dein legatorum, aerisve alieni nomine, repetere velit, non exaudiatur. Nec enim
253쪽
onim indebiιum solvisse videtur, qui plena in Gm defuncto praestare maluis Paulus Recepi. Sonιe m. lib. IV. tit. IIT. f. . Sed neque, ε' dum restituit, stipulationes partis er pro parmio a fideicommissario exigere potest, quia nihil retinet, quod partis vicem gerat; Theomphilus ad 3. 6. Instit. h. t. Ut adeo tam spium consilium, fidem datam sanctissime servare volantis, ab omni parte periclitetur: quod durum oppido atque iniquum est. Licet autem Senatus, si a Pegaso ea de re Geonsultus fuisset, procul omni dubio hic re, stitutionem ex Trebelliano non denegasset, tamen, quia id non fecit, privatorum mnest hujusmodi interpretationem contra diserta
Senatusconsulti verba inducere. Verum ne- 7 que ea de re cogitare potuit Pegasus, cum
vel contra hos ipsos, qui promissam fidem
servare detrectabant, senatusconsultum praecipue factum sit. Itaque Juriseonsulti, ut solent, Remedia Xlcircumspexerunt, quibus hunc Senatusconsulti Pegasiani desedium corrigerent. eperunt Ligitur imaginariam quandam venditionem introducere , 'per quam heros sdeicommissario totam hereditatem, dicis causa, uno nummovenderet, atque ita empta venditae hereditatis
inputationes applicaverunt, quibus, quod intendebant , perficerent. Nam hae stipulatio- 2.
254쪽
nes, item sta tis & pro parte, similesque aliae profecto nihil aliud sunt, quam remedia &Eurematica, ab antiquis Jurisconsultis la dabiliter inventa, rei jurisque sui cuique S ' tuendi gratia. Hoc enim agitur in stipulationibuη, inquit Ulpianus, ut quis Cautior sis CV securior , interpositi a stipulatione, cap. 1.q f. Et sciendum est. m. d. Stipulat. Praetor. Et Paulus Recepi. Sent. Lib. V . c. 7. Obligari num sirmandarum gratia stipulationes inductae
sunt, - - - appellata, quod per eas R milvi obligationum constrangitur. Stipulum enim eres Firmum appellaverunt. adde pri Inst.
s. d. Verb. oblig. Quod autem ejusmodi stipulationes & resipulationes consilio & auctoritate priscorum Iuris Auctorum seri solerent, locuples testis est Cicero pro Rost. Comaed. c. I 2. & Lib. II. d. Legib. d. c. 2I. Item in Topicis, &c. Ipsam vero formulam Emptae vendita hereditatis stipulationum quod attinet, concipiebatur fere hunc in modum; a parte fideicommissarii, QuA N Τ Α PECuNIA
EX HEREDITATE ILLA J AD TE PERVENERIT, DOLOvE ΜALO TUO FACTU Μ EST ERIT VE, CNOMINUS
255쪽
NIA AD TE PERVENERIT, docent l.
Si creditor 37. f. d. Pecul. l. Liber homo ΣΟ. f. Apud Labeonem J. d. Stipia. strv. l. Cum Iripulamur 97. 1. d. V. S. Contrariae vero sti- 7,pulationis , quam fideicommissarius invicem heredi praestare tenebatur, nullibi exemplum . exstat. Non tamen improbabilis est Hotto manni conjectura , ejusmodi eam fuisse,
QUANTAM PECUNIAM HEREDI TATIS NOMINE PR IE S TITERO ,
TANTAM DARI sPONDEs' Habet 8. quidem Theophilus ad g. 3. Inuit. h. t. alias formulas, sed ab eo itidem compositas & D- bricatas, saltem non antiquas. Effectus utriusque stipulationis est , ut no XII. que amplius neque minus Iuris fdeicommis rius habeat , quam apud heredem futurum est rnam sic inter ementem & vendentem obtinet t. a. pr. J. de Heredit. vel a Z. vend. Atis T. que adeo, licet ex Pegasiano sat restitutio, effectu tamen perinde est, assi ex Trebelliano fieret. unde etiam noster ait, Qui totam he- .
reditatem restituere rogatus, quartam retinere
non vult, sdumque obsequium defundii precibus praebere desiderat, sua sponte adire debebit hereia ditatem , nota quasi ex Trebelliano eam restitutinus. Quod autem ait, sua stonte , ac- 3. commodate dicit ad propositam Veterem fictionem, sepulationeque empta vendita heredita-
256쪽
quae ut interponerentur, sua sponte &voluntarie aditio facta esse debebat : quod&Imperator innuit in saepius memorato 3. 6. Inst. h. t. circa med. Amplius etiam vel maxime sie loquitur in oppositionem subjectae Cautelae, in qua coactionem praetoris deside
Scilicet displicuerunt Modestino stipulatim nes illae ex Senatusconsulto Pegasiano desi endentes, cum m ipsi antiquitina non satisfacerent, er excelyi ingenii homo Papinianus eas quibusdam in casibus captio D judicaret g Sed quia T. In t. h. t. Quare diligenter admodum circumspexit noster, num forte simpliciorem aliquam tutioremque obsequii adimplendi viam stemere valeret, quae similiter in ipsum Senatusconsultum non impingeret. Cum autem in priore ejus capite frustra id tentasset, tandem in secundo rationem invenit, qua tutissime, & sine ullo incommodo fiduciarius hereditatem restituere possit. Ait nimirum, traditi in praecedentibus remedii corrigendi gratia, seu erim tamen fusterum potius dicat hereditatem, coactusique a praetore restituat: hoc enim casu ex s ipso J Trebelliano restituere videtin, expositoque hereditario metu , unive M actiones in eum transferri, qui recipit hereditatem. Suadet igitur, ut coactim potius
257쪽
suspectam esse arguat: sc enim vere ex ipse Trebelliano Senatusconsulto restituere eum Videri; expositoque hereditario metu, id est , extra, procul posito, pro latinitate sequioris aevi universas actiones in eum transferri, qui recipit hereditatem. Quo casu nullis sti- sepulationibus est opus,utroque Senatusconsulto In hac specie concurrente ; Pegasiano quidem,
quatenus ex eo heres adire cogitur periculondeicommissarii - Trebelliano autem, ut ominnes omnino actiones , tam activae, quam pastivae, in fideicommissarium transferantur per exceptionem restituta hereditatis. Ulpia nus tit. XX, 16. g. 6. in . Inst. h. t. Secundum haec itaque expeditum est, fiducia-TIum nudum tantummodo adeundi ministerium praebere, nihil praeterea l. Da tamen 27.
f. Qui suste iam D. h. t. Α tque hic mihi pro
prius Modestini scopus est, haec germana ipsus intentio. Non enim accedo sententiae 7. Accursit, existimantis, ideo eum coactam adiationem suadere, quia, si scriptus heres sponte adiret, fideicommissarius forte hereditatem nollet, & sic heres teneretur, implicitus creditoribus legatariisque ; quod non potest recusari , ex quo coegit. I. Postulante Videl1cet ignorantia progressus & historiae Ju.ris fidei commissarii lapsus mihi videtur summi acuminis .Interpres , quemadmodum non semel
258쪽
mel defectu communium literarum politiorises. que eruditionis errasse deprehenditur. Frigida enim & insulsa obsequii commendatio foret , tum demum suadere ut quis pleniore ossicio fidei praestandae fungeretur, cum tam' onerosa est hereditas, ut vel ipse fideicommissarius merito dubitet, conducatne sibi eam suscipere, nec ne. Sed, puto, quod dixi, ex jam traditis manifestum esse.
. V Unum illud ex ipsius Eurematici exposi- tione superest ; quod scilicet nonnullos offendat , Modestinum in hac lege mendacium
commendare , dum vult, ut heres scriptus , FUectam dicat hereditatem , tantum , ut eo tutius & commodius fidem praestet; nec licere malum facere, ut inde bonum resultet; pra
sertim, cum alia ratio sit expediendi sese, licet r. dissicilior. Haec sere accusationis illius summa est : quam ut diluant varii varia commi niscuntur, mirasque excusationes & effugia anxie conquirunt. Ego vero , etsi summa erga nostrum existimatione ducar , non pos- .
, sum tamen iis assentiri. Sed nee hujusmodi defensione opus esse reor, ubi considero plerosque Juris Auctores dogmatibus Stoico
rum imbutos haberi. de Stoicis autem Cicero, Plutarchus & Quintilianus tellantur, quod inter sapientis dotes collocent, menrisi 3. ubi CV quomodo oportet. Certe in proposito calu
259쪽
de EUREMATI C. Diatr. C. n. 237
casu nullius interest, neminique nocet mendacium , sive , ut quidam non inepte distinguunt, falsiloquium. Immo vero interest utriusque, & heredis & fideicommissarii, ut intercedat ; quo scilicet alter totam hereditatem accipere, alter secure tradere possit. An autem mendacium Ossiciosum, ut Vocant, ε. seu fa loquium licitum siti, tam latebrosa tractatio inter doctos alternans distulatio,
ipsius Augustini verbis utor ut huic oce
no cymbam nostram committere non auserimus , & praeterea ex Civili, non Gentium Iure disquisitionem instituimus. Ad Jus Civ. vero quod attinet, vix est, ut improbati queat, cum revera omnes prope fictiones coloressiue Iuris nihil aliud sint, quam mera falsiloquia & mendacia officiosa, quae alio nom, ne pias fraudes vocamus. Quod si tamen quis hac in specie aliquanto scrupulosior existat, ejus religioni t. q. π h. t. occurrit, dum peream non requiritur , ut quis suspectam dicat hereditatem, aut causam alleget, cur nolit adire. . Ait enim eleganter jurisconsultus , 'Nec interest solvendo sit hereditas, nec ne es sicis enim recusari ab herede in lituto. neque illud requiritur , solvendo sit hereditas , an non sit et opinio enim , vel meιus , vel color ejus , qui nolit adire hereditatem, inspicitur , non pubstantia hereditatis. nec immerito et non
260쪽
enim prasicribi heredi institulo debet, cur metuat
hereditatem adire, vel cin nolit: cum vinia fini hominum πoluntates ; quorundam negotio timentium ; quorundam vexasionem ; quorun da- aru alieni cumulum, tametsi locuples vi-- deatur 'hereditas ; quorundam ostensas vel imυ
iam ; quorundam gratiscari volentiam his , quibus tereditas relicta est, sine onere tamen suo. adde l. Sedes 9. g. quod si eod. Itaque cum hoc temperamento cautelam Modestini non minus pie ac tuto licebit adhibere. XV. Caeterum quamvis usus Eurematici illius Jure Π. SC. insignis fuerit, supervacuus tammen esse coepit, ex quo Justinianus utrum I. que Senatusconsultum confudit. Nam&ipse
τὰς τῶ Πηγασιανου περιοδους μισηπαςε ἐκσοι ut loquitur in Nov. I. c. I. f. I. Om
nes Pegasiani vires in Trebellianum transsu-dit, explosis veterum stipulationum ambag, bus ; ut fusius videre est in g. 7. Dirit. h. na. Unde obiter monitos velim Viros doctos, inspiciant, si placet, I. Si heres 68. pr. f. h. n
de judicent, an non a Triboniano interpolata haberi debeat. Licet enim satis acute ingeniosissimus Cujacius adverbium hodie, quoi ibi peculiarem quandam emphasin habere videtur , ad tempora post Senatusconsilium 3. Pegasianum restringat, non tamen video ,