장음표시 사용
91쪽
N IOAN. FIENusnas interdum disrumpit, sanguianisque effluxum dc tabem demum, licet rarius,ingenerat. PLetiritim autem mendosam frequentius emcit, eamque interdum admodum dissicilem, quoties is inter cutem dc costas, va inter membranas costas succingentes sese infert, easque a vicinarum Pa tium adhaesu divellit. Spiritum haec intercipit, nec libere dc magnum spirare sinit, quod latus atque th rax ad respirationem conferant, motuque irritentur. Tussim siccam febrem interdum ex dolore essicit: utque paucis dicam, falsis indiciis veram mentitur ex phlegmone pleuritidem : unde fit ut pleriq;
medici, qui acutum n m cernunt,
vel paucis contenti, iisque haud p ithognomonicis signis, facile fallan-
. tur, perperamque instituta curati ne , gravissimorum symptomarum fiant authores. Longe lateque a. vera pleuritiae distat illa, quae
92쪽
DE FLATis Us. 73mendosa nobis a flatu dicitur. illius signa huc adferre praeter institutum foret: hujus vero quae a flatu, lolor vagus fere est, nec diu eadem sede persistit, nisi valde nebulosus & crassus sit: verum calore & fomentis mitescit, atque dissipatur; ortuS quoque est a frigidae largiore potu, aut nimia laetis copia, a magno haustu cerevisiae frigidioris praecipue rest exercitationem, frigidis humidisque pedibus, aut aliis causis flatulentis iisque evidentibus, ueeX praecedentibus didicimus. i
D Alpitatio quoque cordis, quae
ταλμὸς Aristoteli dicitur, eX e rum numero est, quae a flatulento spiritu fiunt, cum per caecos ductus
ille in pericardio se insinuavit: hic
exitum non inveniens, vehementi
diastole dc systole fit molestus ;
adeo ut dum folliculum cordis eta tendit & amplificat, ipsum arteria: motum intercipiat. Cum haec aste- et io a flatu non ab humore fit, Per
93쪽
cipiemus: Humor aut multuS, aut paucus erit: isque crassarum aut tenuium partium. Multus δc crassa rum partium nullo modo per densam membranam potest dilabi, dc per habitum corporis in ambien- rem aera resolvi. Multus di tenuis humor, tametsi tandem resolvi &exiccari queat, eget tamen longiore mora, nec celeriter influere dc dissipari, exacerbare dc iterum conquiescere potest : argumentum maxime essicax, palpitationis causam flatulentam esse substantiam. Verum si haec tum exigua, tum subtilium esset partium, facile evanesceret, nec eam de qua agimus palpitationem ossicere valeret.Non alienum igitur a ratione est, sub stantiam quandam crassarum pam. tium esse, spiritum videlicet nebulosum, quem quod vitalem facultatem opprimat, molestet, &gr a viter assiciat, nititur cor eXcutere:
suoque calore dc agitatione pei p tua grossitiem eatenuans dissipar, desi-
94쪽
desinitque palpitatio, , crapula,
otiosa vita, excandescentia, aut numio subitoque metu, tanquam causis evidentibus seu procatarcticis, plerumque genita. Porro longe vita ratio est palpitationis, quae per
humores pericardio contentos fit. Perpetua enim est, raro praeterquam iri quiete intermittens; eπmotu incrudescit, dc ad multos annos . imo saepe ad mortem usque aegrum comitata. Tanta hujus vis est, ut interdum sit animadversa
vicinas costas authore Fernelio effregisse, suo loco eas depulisse, &arteriam etiam foras dilatasse inane urysma, contracti pugni magnitudine. Altera vero illa quae a fatibus, molesta sane est: verum per intervalla invadit, nec ut haec periculosa, minimeque ab humorali vulgo interstincta. Ulla sane crebriora gravioraque ex ventoso spiritu infestant symptomata, quam quae Ven D a Wic
95쪽
triculum colon intestinum assiciunt: quorum illud inflatio, hoc vero colicus affectus seu dolor colicus ab affecta parte, nominatur: omnes autemVentosos appellat Hippocrates. Inflationis generatio vitio retentricis S complectentis facultatis provenit. Nam ejus probitas in duobus consistit, cum videlicet tempus complectendi cibi cum tempore concoquendi cXaequat, ac sum cibos prorsus undis; constringit,ita ut nullu locum relinquat inter ventrem & cibos vacuum. Atqui injustucomplectendi tempus, excretio celer, dc ciborum in inferiori ventre
corruptela consequuntur. Imbecillum .vero ciborum complexum, modo inflationes. Ab his ventriculus misere contorquetur, & dolores
ad dorsum usque descendunt. Ille enim sub septo transverso positu . dchmalo punico initium ducens, leniter in sinistram deflectit: huc enim superior ejus pars maxime devergit, inserior vero magis in
96쪽
Da FLATIBUs. πdextram. Posterior pars universa spinae insidet, cum qua ad primam usque lumborum vertebram adlia rescens colligatur. Os autem illius
non spinae, sed diaphragmati, jecinori, cordi, lieni, intestinis, aliisque
partibus communione membranarum, nervorum, arteriarum, dc venarum connectitur. Unde fit ut quoties ventriculus 1 flatuosis spiaritibus vehementius distenditur, ilico doloris participes maxime fiant illae partes, quae distensae ventriculi parti , mutuo nexu conjunguntur. Quapropter cum post riores ejus partes potissimum a spia ritu distenduntur, tum maXime clOlor, spinae lumbisque insistit, & renum regionem acutissime invadit, non aliter quam si difficillima nephritide quis excruciaretur: quae res non modo plebi, verumetiam doetissimis in arte magistris, inte dum imponit, ut existiment renum calculo laborare eos, qui a distra hente flatu male habent. Verum
97쪽
8 IOAN. FIEN Us id potissime usu venit iis qui a d
lore colico exagitantur, ut paulo post dicetur. Quum partes ejus superiores extenduntur,dolor juxta totum thoracem irruit, & maxime versus regionem sinistram: cum inseriores,' tum aliquando magis in regione hepatis, interdum autem in opposito latere assicit. Sin autem orificium ejus apprime diducat, gula convellitur,-veluti manibus qvibusdam contrahitur , ut
baculum videri infixum, infirmi clamitent, & vix quicquam iugi
tire valeant. Quemadmodum enim
plenitudo steste Galeno ) corpora
repletorum in latum & profundum extendit, sed longitudinem abbreviat, sic in ventriculi inflatione usi venit, ut is ex flatuum copia in latum & profundum distentus, longitudinem abbreviet , ac gulam convellat. Quippe Erasistratus quoque musculos, si spiritu impleantur, in latitudine augeri, in longit
98쪽
DE FLA T 1 B v s. 79gitudine vero minui, atque ob id etiam retrahi dicit. Porro cum praecopia multitudineque totuS Mittenditur, omni ex parte distentionissentitur effectus : dc quod diapbragma comprimatur frespirationis enim organum est) ab inflati ventriculi mole, difficilis fit spiratio: adeoq; haec inflatio nonnunquam increscit, ut tumorem quen- clam juXta os ventriculi efficiat. Levantur excrementis inferne sub euntibus, de flatibus sive per ructum, sive per alvum exclusis.
Colicus dolor nunc venit ordine explicandus, qui non unam dumtaxat ventris regionem in
omnibus occupat, sed prout sunt fluxus coli intestini, ita ille setam
mutar, nunc latus dextrum, nunc sinistrum, interdum reneS, interdum umbilici regionem, nonnunquam etiam totum ventrem inferiorem, sed ut plurimum latus sinistrum excrucians. Colon enim in
99쪽
testinum crassum a dextra ilium regione per jecoris cava ad sin strum hypochondrium stiper ventriculi fundum fertur, lienique accumbit. Hinc in posteriora deve gens , reni sinistro cohaeret. Qua itaque in parte sui superius de ventriculi situ monuimus ) flatuosus Spiritus ingruit potissimum, ibi vehementissimus dolor molestat. Cum autem una in parte fixus haeret, a cruda frigidaque pituita intestini anfiactibus conclusa eXcit tur ; nec tum penitus intercluditur spiritus. Pituita haec intestinum Corradit, dilacerat, atque in id plarumque perforantis terebelli more se inligit: unde alid etiam doloreScruciat. Nauseam interdum iapituitae vomitionem excitat, neque
ructibus neq; flatibus emissis coi sopitur. Atqui flatulentus dolor, si absque pituita solus infestat, vagus est & instabilis,in variasque ventris
partes se contorquet, saepe obmu murat, dc arcte concluIus, nec ab
100쪽
ore, nec ab alvo erumpit. Hic in colo plurimus gigni cumularique 'solet: nam aliud non condidit natura excipiendi flatus receptac lum, quem tamen prima ventriculi Concoctio maxime progenuit. in hoc itaque intestino flatus cong ritur magno sensu doloris, praetertim cum propter obstructionem alenta crassaque pituita, aut a duris resiccatisque faecibus erumpere n quit. Reces multas ob causas in-
quiete, & secessus cohibendi conatu. Quies enim ita continet, quemadmodum motus eXcernit: quies sic astringit, ut motus aperit: quies res immotas,motio Vero in
biles efficit. Quocirca motuS V mitum, dejectionem, sudores, uri nam , naturalesque eXpulsiones omnes citat dc propcllit: quies e dem retardat. Multas audias co querentes mulierculas, quod tertio Rux quarto quolibet die eXc me excernant,alias quinto aut fetaro,