장음표시 사용
111쪽
si Illud vero monitum hoc loco te volo, quod licet haec aedificia sint' aliqua ex parte hodierna luce collapsa, tua tamen tulchri frudine , γ, ac maiestate non carent; cum in iis regiae, auitaeque vestigia nobili, talis elucescant; quaecue suapte sponte testantur Panormitanae Vr-r bis gloriam sta singularem existere, v I gloriosior, ubique videatur. si Vidi antiquissimum M.S. apud Haredes D. Iosephi Caggij S. Ni eolai ab Albergaria Parochi vitae integritate ,ac doctrinae excellen a V tia praestantis. Legi arcem illam Fonti maris dulcis propemodum se imminentem temporis diuturnitate dirutam , cuius tantum homdierna die vestigium extat , a Sarracena Rege constructam cui si .n hae sibi carioris ille indidit nomen. In huiusce rei inuestigationem , adhibui summam diligentiam . plurimos dies, noctesque plurimas elucubrando consumpsi. Non inueni. praeelarior caeteris cum sit , locus, maxilnisque delici js refertus id suadet. Locus regius est; ac aedifieis vestigia quae non exiguam terrae intercapedinem continet,'' de coercent,regiam commendant liberalitatem. Ain aquis septa balneas, piscinaicue gremio confovebat suo, ad quas Rex vel lauatum, vel expiscatum cum veniret,per varios aedifici; meandros de- litescentibus gradibus in ea loca deueniret. In ea obsoleta papyrois haec . Autumant nonnulli extare libellulum,qui Siciliae Itinerarium inscribitur, ab Hebreo exaratum, in eoqne legisse Regem una cum v liberis,ac uxore in cymba ex ebore facta expiscari solitum. Is nun- si quam ad me peruenit. Sit penes eos fides, neq; .n. incerta scribe-da pro certis. testis dumtaxat auritus, non oculatus. De Cuba me. x, minit Boccaccitis in Decamerone, & cum eo plerique alii , quos, si lubet , consule . Atque haec de aedificijs sint latis . . , u
112쪽
De templis in paramisano aequore eonstructis c
, EC abs re quidem est,recensitis iam regiis aedificijs templa etiam in panormitana planicie vel a Regibus, vel a ceteris Regum vestigii s insistentibus, regium .n.panormitanum genus est extructa breui rationis anfractu vel proponere vel describere,cum semper ex unaquaque re panormitans urbis regia maiestas Iuculenter existat. Et debebatur plane Aureae Conchae templorum decus, ac ornamentum, cum ea tamquam adamantini lapides eiusdem aureae Conchae monile; perinde.n. graecum hoc verbum sonat, siue regium caput collustrent, comant, coronent. Atque ut binc prospere, ac feliciter ordiamur satis scio in Gui-lelmi secundi Circo illo regio, seu saltu, quem hodie communiori vocabulo Parcum populares appellant, Gulielmum Regem venationi frequenter indulsisse ; qui profecto cum id temporis multiplices serarum latus aleret, ac educaret,singularem venaticis canibus praedam offerret, ac praecipuam Regis animo delectationis materiem suppeditaret. Hoc ergo loco progrediente tempore a Friderico secundo Siciliae Rege templum est conditum, ac D. Mariae sacrum,quod Cisterciensiis familiae sacerdotes colunt. In huiusce templi parte Virginis Deiparae simulacrum visitur aspectu augustius humano. Sacram illam aedem nemo adit,quin suplex Virginem adeat, ac pietate commotus lacrimas pietatis non effundat. Caenobium illi adiunctum in praecaelso, editoque colle collocatum. Hic summam aduentanti voluptatem creat IOOus. is .n. cum & caeli elementia ,& volucrum concentibus, & forum odoribus , dc M- horum varietate exornetur materiem voluptatis subministrat, di addoponendas curas omnes cordis tyrannides inuitat. Totum pa- normitanum aequor uno lustratur aspectu, unoq; aspectu varijs, tu cundissimisque rerum fere omnium imaginibus affatim aduenae, in colaeue desiderium satiatur. Vndequaque sontes erumpunt, Vn-Hequaque etiam, ut innui,vernat 2 auis, ut post haustum beneficii non inmemor Ioci delitium cantu reddat amaenius, vel loci delib
113쪽
tium ingeminato carmine consalutet . In eo nihil est, cur quispiam
, E regione respolidet Mons gegasis, obi, est Fayelus, templum Hι
Regis'inmaseri innis accesti, at in lam,' accita rerum nou rem aui da multitudo, pia ni pro in ri fias , Panormi e sam sub tris Otiitatis, Monia se conremnendum escit . Pndei dem Regis liberalitas paulo tori in clauauem Me ropolim conterime Lucio Tertio Romano Ponti deuexu. me Deus sonoram lan mute liquidis fonti flari manans num uis, o Matii mo in rerum panormitanam sibi fibretiam Marii Dem, omnemque, noem Ufam , ac mare Tyrrhenum prospectu, nen ud clemen ta pulcherrimus cum esses, ct obfrequenter Regu et secessus, quiscinimi reluxanis gratia eo eonferresolebant Mons Regatis iure optimo appellarus . Hae cx Farelo. Breuioribus iam notis, rudiquo, ut aiun tminerua templum huiuDe urbis descriptum considerasti, considera quae nunc mecum illud ipsum eκ P. F. Leandro Alberto paulo accuratius, ac ditisentius adumbratum ; ut, si terrarum orbis tantam tanti templi maiestatem,tanasngulare,tantamque Regis muni ficentiam si minus potest oculis inspicere,adamussim literis expres sula,characteribus efformatum contempletur. Qiiae sane magnificentia cum pae e. st toto terrarum orbe singularis, singularem etiam urbi Panormitanae affert laudem, cum id fuerit tum apio, tum a praepotente Rege constructium, qui suum in Conchae Aureae theatro domicilium colloearat, eoque loci, in quo affuerat animi curas, molestasq; subinde deponere, ne diuinis se rebus orbaret, sacellumquasi agreste sibi condiderat,quo nihil, ut dictum est, or his terrarum uel magnificentius, vel par sortasse cognoscit. Ne Igitur diutius praestolante F. Leandrum Albertum italum detineamus, aures commodemus . consentaneum .n. est, Vt quiuis humanam hane exteri hominis.ex longinqua regione aduentantis orationem benignis auribus accipiat, ac ceteris, si qui sunt, qui obstreperent , silentium imponat.: - M a P ermo, sic exorditur ille, quattro milia Ced si quelli em, eaeum eue uilhcciolo sellari s I reale datatim Mons re- galis,
114쪽
ie suasis dimoIba ch UD Ura da Re magnanimo,e Hirande iraegno. Non misera dunque grainper si curiosi in Diisesenuere iamo degna ope rapta breuemente ara ptis bile. Prima egli ha una molto belga,Mart icio porta di marmo , mirato nes templo per quia appresentano due ordini ci colome di jurara grasseaza di si semimarmi, chesmo noueter parte δε qualis eriam calle mura erussitate di musaica parte farta a. ADHAE parte designate alcinabesca, mi visne ad effer queito templo matre naui HBisto. E copriua gra que Re naui vn ricco, e nctu tetio conuerineti ole es rimanente dei ediscio a rea e coperta pueramente di segno eo li. D della negligentia ,ed auaritia di coloro , a cui δ LLIo ructimandato ille io . Aman deIIra di quelim et ede una ben miserata colanuella di
115쪽
aequiatis oratro, come, esto dipterea pretiosevedes renatissimo rempus. i orge i altissimo Nicchio I ra it mauior altare molio. ben proportionato. ει ὰ tutio questi ei cio dat pauimento in super Aruo
alta vina crustato dimarauulisse lauese H marmo Hanco venate di ne-
dipomus tangasti edi, emero cui si viae is coperto di marmosostentato dasti bellissime colonoe es nissimi marmi. ed in quesa se θα-
marmo ero ute inuori a man de Ira eucii v verbo momi ero, si qualebaonbel chisro em quattro finiane molio degnamente di marmo la-- rate De Una famana incias-lato. Haec Leander . Omnia quidem egregia, praeclara . . ri .
116쪽
Sed iuuat hoc loco subscribere vel quae Leander omisit, vel quae Archiepiscoporuin pictas ad templum hoc exornandum adiunxit, ut tota, integraque descriptio suis absoluta numeris habeatur. Quaromisit, haec sunt Primo. Non exiguae magnitudinis valvae utriusque ianuae, quae tam ad forum vergit,quam ad D. Castri Caenobium spectat ex aere
sunt factae. Secundo. Parietes Deum Opt. Max. suo nutu creantem mundum , ac cetera, quae consecuta ipsa die sunt, usque ad Christum, Dominum pro humani generis instauratione decumbentem praeserunt mira arte elaborata ingenio perfectos.
Tertio Gulielmus Rex prouolutus in genua, qui templum manu Deiparae Virgini pius offert, animo dicat, vovet. Quae vero Archiepiscoporum religio persecit: ea. Illustrissimus ac Reuerendissimus D. Ludovicus Torres, cuius memoria in benedictione est, qui Montem Regalem unice dilexit, ac templum, dempto illo S. Ioannis Baptistae simulacro,simulacrum aliud ex aere factum supposuit. In porphyretae columnae tripalmaris sedet apice. E portae regione ad forum vergentis sacellum extruxit magnificum , ac nobile. ornamentis ditauit, imaginibus insignivit. in eo D. Castri Capsa asseruatur religiosissiliae.
Senis candelabris argenteis templum illustrauit, aram maximam exornauit;quae cum primum Montem Regalem appulerunt, ad ea inuisenda, Dictus est undique ingens hominum concursus,cum ante
id tempus simile quidpiam Siculi conspexerant nihil.
Ad Sanctorum reliquias ea qua par est pietate seruandas locum augustissimo Dominici corporis altari proximum condidit, exco' luit; In eo quidem templo nihil,quod vel ad eius maiestatem celebrandam,vel ad eiusdem persectionem commendandam faciat,de sideratur . adito, scrutator. habeto Oculis fidem. Iam si Panormum versus iter instituatur, in templum D.Virgini ostendes sacrum,quae cum lapidi superioribus annis insideret, in hunc nobiliorem locum translata ab co nomen traxit. Vnde vel hodierna luce nuncupatur la Madonna della Rocca. Huic adiunctum est amplissimum, celeberrimumque caenobium D. Hieronymi Venero,ac Iyeua Montis Regalis Archiepiscopi sumptibus excitatum. Id colunt S. Adriani Sacerdotes Augustinianae familiae instaurato res. Undequaque ad hoc omnes omnium aetatum viri, aeminaeque cuniluunt cateruatim . Si quis opis indigus Deiparae nomen, ac
117쪽
numen implorataaetus ex accepto beneficio redit domum. Miracula cuicumq; auspice Virginis liberalitate, sunt peruia. templum illud , reete dixeris, miraculorum Eous, ex quo miraculorum enascitur di S. L. 8. du. Gabrieli sonti, ait Fagelus, ad dexteram quidem in eleuato no-
m. nihil tumulo,qui Acuto Monti altissimo subest,templum ad p. mille assurgit, & ordinis D. Bernardi adiectum illi caenobium insigne D.
Mariae de Angelis cognomento a Mamstedo Claromonte Motycae olim Comite, consensu Vrbani Sexti Romani Pontificis in agro Bardae, qui iuris erat Ecclesiae panormitanae, & ex causa permuta tionis adepto aedificatum, locupletissimeque ditatum, ut in publicis tabulis Notaria Nicolai Castroni 1 388. Mense Aug.&in Archiuio Magnae R. C. legimus. Quod aetate mea vetustate collapsum a Ioanne Paternione Catanesi Panormitano Archiepiscopo, cui cessit,instauratum,magnisque aedibus ampliatum. ab aedicula in area templi ab eo fabricata, & D. Ioanni Baptistae dicata appellationem a D. Ioanne Baydae vulgo adeptum est. haec ille. Et i uidem cum sit templum hoc in edito colle constructum, adeuntibus ansam praebet , ut uno aspectu totum panormitanum agrum flore gemmantem, ac varijs fructuum mercibus onustum intueantur. Prospectus certe iucundissimus, veroque regius est. regium panormitanum genus allicit, inuitat, vocat. S.vero Ioannis simulacrum ita quidem mirifice fabricatum, ut nihil faere pulchrius, nihil delectabilius; cum ita protuberantibus venulis, ac
membrorum proportione compactum, ita oculorum maiestate co positum,ita olim a pelle condolutum, ut artificem dixeris non hominem . In eo dumtaxat vox desideratur. ceterum paene vivit ac spirat. Ad id inuisendum qua est pietate populus panormitanus , secundo Paschatis die singulis quibuscumque annis cateruatim conuolat; tantamque suplicis populi pietatem haud contemnit Prodromus Samstus , cum miris eum donis amplificet, ac singularibus exornet beneficijs. Sed progrediamur iam. Hurc templo PP.Cappuccinorum tem plum respondet ab hominum Societate remotum. Loci religio accedentibus silentium indicit, pietatem suadet. adicetum est caeno 'bium nobili cupresseto nobilius ijs aedibus c onterminum, Quae non celebres modo ob aquarum copiam, S cuiuscumque generis arborum secunditatem,sed&etiam quod in ijs, fama testante, antiquitus cudebatur argentum. i
Huic S. Francisci terti, ordinis templum est proximum in Aetiis
118쪽
finibus collocatum; ut ager ille, quem Sarracenorum superstitio violauerat,Religiosorum Patrum fide, ac virtute sacraretur. Hici Marchionis de Villena Siciliae olini Proregis pietas, ac liberalitas non amplum modo, sed regium etiam caenobium inchoauid, tum cuia vi ccteris exhiberet documenta pietatis, mpraecepta virtutis, tum etiam quia ut Religiosi dumtaxat in cultum Dei op.amplifican- cum diligentiam omnem, studiumque nauarent. Non desperan dum,quin Deo duce, ac auspice, perficiendum, numerisque sit ab
Haud procul hinc S.Frantisci a Pau Ia templum vari)s, pulcher rimis': sacellis exornarum , diuersis Sanctorum imaginibus insignit iura,ac sornicibus auro distinctis adopertum suspicitur. Οdaeum.quo nihil pulchrius ; nihil ornatius,& auro charitatis indice δε collustratur, &lacteo candore virginei candoris argumento exhibetur, ut vel eo tamquam Hieroglyphico utraquῆ virtus in huiusce Resigiosae familiae bacerdotibus declaretur, veI ut templum adeun tibus non sine e haritatis , ac integritatis ornamento ante Christi Domini tribunal sistendum demonstretur. E Carinensis portae regione respondet Hinc, atque hinc suae areae; quae non exiguan ita rae coercent intercapedinem . Maior, quae vergit ad mare ; quae ad urbem tendit, minor . Pomarijs undequaque cinguntur. Ex maioribus accepi sacram hanc aedem in S. Olivae planitie constructam . Argumento id est. In ea S. Olivae Sacellum extat, coliturque reygiosissime o ,FaZelus hac de rei progreditur ulterius . extra
hane,inquit, portam ad laetium sagittae D. Olivae Virginis, ac Martyris panormitanae templum est , quo diruto a iundamentis in nobilissinam testudinum laciem instauratum, illique minimorum fiatrum Caenobium religiosissimum adiunctum. De Caenobio vero nihil est quod dicam. Il ud dumtaxat. Panormitana mai state dignum. Huic Caenobio & Caenobium, & templum finitimum est Sanctae Luciae sacrum . penes est Franciscanae familiae Patres. Machaedae Duee auctore, ac Siciliae Prorege,inchoatum. Nautis
vltr citroque commeantibus obuium, tum ut antequam soluant, inter sint sacro, tumi ut animos Sacra consessione detergant. Mari abluitur. fluctus sacrat. Sedat . illi Lucia Virgine Virginis Deiparae aedes Sacra, quae a cosolatio ne ducit nomen, haud distat. Consolationi Dei parae praeit lux. In augustinianae samiliae potestate est, Stogulis quibusque Quadra gcsimae dominicis ad aedem hanc ingens hominum, seminarumquc multi cudo circumfluit. aptus ad leuandam molestiam & locus , ap-N a tiua
119쪽
tius ad sedanda animi taedia de Virginis numen. octonis columnis in orbem digestis sustinetur. Templo illi, quod Rorrae delia Rotunda appellatur , haud dissimilis. Templa etiam panormitana . Romae parentis templa imitantur . .' Tertio ab hoc loco, quar ue lapide templum extat Virginis a Mercede dictum. Inchoatum est hoc tempore caenobium ita magnificum, ac praeclarum,ut nihil certe vel magnificentius, vel prae carius. Id inchoamenta persuadent. Ex linea Apelles. Huic templo Ercta mons imminet,ae umbra vel fouet, vel faueto
In eius apice D. ROSALIAE Virginis Panormitanae antrum aspectu quidem horribile,Astetriae cultu religiosum. Id haeroico olim carmine descripsi, Soluta nune oratione describendum non putaui. Carmen id est typis, Deo duce,imprimendum breui.
DSaὸpropinquabor mota, qtii proximus urbiImmise Lis nomen regrina ab regiae ducit. . . Hic virides aramosa comas, minosequ/pandit machia, populeas mire bene consis in des i , ioenus, ingentem, Tuis Mentibus, essen, Caesariem quercus, quae culmine lambit, Olmpum ..tia Hic florum delecta cohors, hie laeta renident Lilia, Pinpureofud ardet Rosa murice campis. Prominu hic rupes, hic rupibus ad Ia vallis em Parturit umbriferan gelida caligine nomm. Ii Axtram antro ossiciqu8 ex respondet, ct antrum PDrasab immensis complectitur oma ris . . - . Intus aqua dulces, gelida quae eortice sensim, Gutiatimia cadum; alia in ca saxa reductabuneae iam rigidis prae Ga poculas cis . . Inuento iam S. ROS ALIAE corpore,ut tantae tutelaris Ciuis,ac Sanctae S.P m locum illum, ac lucum escerent religiosiorem ,
utque D.ROSALIAE antrum praecipuo quodam cultu, ac venera tione ab omnibus haberetur, accepti bencficii haud immemor in ipso antro sacram aedem extruxit, insignauit, exornauit. Duplicem praesert columnam e marmore vestibulum . Haec inscriptio praestribus.
Haec es hospes in nescis Erctae montis spelunca
120쪽
DusLκαὶ ,seu languescens, morem,oare u uum urit, eo ressi γ' Donee assim mis Patria rebus , Adu Utis penseram luem ealene amuletum, ore riseri Idibus uis inmis M. D XIV. 'ri longe laseque reduxit; Praesidium m Iempore ab inis regni Principeta Sicili erὰ-iares votis publicis experitum. Hoc te venientem monet Elogium, adeuntem vero sic alterum docet.
illelmi, O Margaritae Sicilia Regum rigientis latebra et Pridie nonas Septembris diem obexntis tamulus: Idibus Ixli sub Lege nomo Philippo In reunissemus
A S. P.MPanormitano pia eastum, splendiri exornatum Sacrarium Anno M. D. CXXIX. absolvirum. auo Sacer eius dies tum minentis e terra um euolantis in calum In Sanctisum His recenseri mandatiis .:lVRBANUS VIII. P. M. eiusdem nominis Iconis liquiarum publice ,priuatimquὸ cultor egregius. Antrum S. ROSALIAE perantiquum noua Sacrarij forma . Qilia humo aequato, si loqu/solo vallato vestibulo appositis Θ miaxmare creamentis exaedificandum curaaerens
NI . PLACIDUS BRANCIFORTI comes Racudia
Princeps Leonforther Iacobus quam x eris totius Praefecti. 1 . Sen. Co.
Vbi Pontifex Max. vRBANUS OCT. S. ROSALIAE tutelarim, S cultor diuino affatus numine S. ROSALIAM Romani Martyrologii fastis adscripsit, ab eo commonitus Panori Senatus ne tanti