장음표시 사용
491쪽
quae ess supra Horinontem, Versus utrumque polum; at reliqui bis Sio gradiis inc piunt ab utroque puto, A desinunt in AEquinoctiali sub Horizonte. 3. Horizon igneus, cujtus facies superior restri verum Horizonte in de dividitur in varios circulos, rorum intimus contino duodecim si V Caelestia nominibus Veharacteribus suis distincta, civ gradus tricetios distributa. Huie proxii ne jungitur Kalendarium ullanum pari terae Gregorianum, utrumque in mentes N ies distributam. In exti in ora extat circulus yentorum sive plagarum mundi quemadmodum hodie a naucleris appelli tantur.
gradibus distinguitur,applicandus it Meridi:mi gradui nonagesimo utrinque ab Horizonte computando. Numerantur autem in eo gradus ab Horirante sursum ad ipsum usque e licem sive ianitius inculas Horarius divisus in bis Ia horas quarum i meridiana sursum versus Zeirith, atra nocturna deorsum versus Hori*ontem spectat utraque vero aciei Meridiani Orientalix gradibus distinctae congruere debet, ita ut polus indicem i, artim stans ipsum centrunt oecupet, atque ipse index motu diurno circumactus ostendat horas in Orientali seinici iculo ante meridianas in Occidentali pomeri
ρpe globus ad mundi plagas dirigitur.
ea imbus Meridi i ta Septentrionis Wiligenda, ita
492쪽
ita ut ipse semicirculus inde ab Horirante ad Meridianum usque libere ad quemvis situm elevari possit. Atque haec quidem extra super sciem utriusque globi visuntur. M in ipsi lupet ficte deliineamur pratero hi cireuli: i. inmerialis in gradus 36 divisus. rum numerationis initum est a sectione cita seu piancipio Alictis, indeque continuantur circumcirca, donec ad idem principium revet
α Eel tisa divisa in signa 12 δ horum quodlibet in gradus 3o. Nomitia series 4
ti an Scorpitu, Arritenens, O per Amphora, pisces . lipticam Sol motu annuo peragrat Laspatium illi addamus in latum utrinque oraci rester graduum,esticitur Zodi Musa duodecimasterismis, quorum plerique animalium similitudinem Ouantiam abent, ita it clus I atque sub hoe cireulo lato Luna teteri Planetae motus suos periodicos exercent. Discernitur Ecliptica ab AEquinoctiali, quod hic quidem dum volvitur globus, eundem perpetuo situm obtinet, atque eidem puncto Me .ridiani. HoriZontis adjiunctiis maneta illa vero quolibet momento situm mutat, nunc elevata, nunc humilis, nunc huic, nunc isti gradui AEquatoris vel mordiantis applicata. 3. Tre ei duo, Cancri nimirum Capri mih
493쪽
qui sunt limites excursuum Solis ab Equinocti asi in Boream atque Austrum,includentes utriniaque obliquam Solis viain, id est Eclipticam. Nec inepte dici poteriarit paro nitim Misis tremi Cum enim Sol quotidie aliuin atque a
sum Eclipticae gradum occupet motu suo an nuo fit ut gradus ille una cum Sole abreptus motu diurno, circulum quendam describat buatori parallelum, adeoque tot evadant parati teli, quot sunt dies a brevissimo ad longissi inum man quam Sol non moratus in eodem gradu, sed revolutionis diurnae spatio proin tus ad vicinum, non perfectum describit parat letum, sed lineam potius spiralem; attamen harum spiralium distantia cum sit exigua adeo, p sertim prope Tropicos; nihil impedit quo
minus singulae revolutiones, maxime extremae
hoc est, ipsit Tropici parallelorum Iom haberi possint, id quod usui quotidiano satis est, de
commoditate praestat. 4. Polares duo Arctieus o Antincti eui de
quibus actum est intest. VII. Atque Ili
llaec quidem hactenus enarrata utrique glo
bo sunt communia, quanquam Ecliptica&Teianii circulus positionis proprie pertinent adglo
bum coelestem tantum adduntur tamen e tiam globo terrestri ut Phaenomena, quae o tum Solis annuum sequuntur, juspides do Inorum, etiam per hunc, quando opus est, ex plicari pollini. - ae vero alterutri globo peculiaria sunt, partim sunt circuli vel lineae quidam cur ut in globo coelesti duo Coluri S circuli lati tuduus; in errestri literidiani Paralleli&Loxo
494쪽
dromiae, partim vero sunt deformatione , in globo eu dem Ierrestri Terrarum de Matiuin, quas Geographiae contemplandas perinittimus; at in glo Coelesti Fixaruin,in qui e iis coa- stituuntur. Asierisinorum,sive coni leuationi, p. numero G, quorun Ia occupant Zoducum nominibus distinguunturiis dei i , im Ecliptice aliastra, sive Docti ei, is tu. si veraci liis vergunt ad boreana Asteriisti numero ut, icamllantur i. di crio in Orona inis, Hyrcule ung bui, tu ransmu, Casmpeia Perseum Animo
At ab eodem Zodiaco in austrusia recesunt
Praeterlias imagines nobis conspicuasol servata sunt aliae circa polum australem -
ius latius inaradens, totum celuin a iiibien'. non. nunquam duplici tramate, at plerum ue sim-
lici incedens Hune veterui nonnulli exha- lationem quandam crediderunt in re suspen- sim; at nostrum seculum innumeram minuta- rum fixarum congeriem esse deprehendit. Ille vero leuia, qu)nquam situ es magnitudine
495쪽
disserentes, in globo exhiberi non solent, sed Telescopi solo discet mantur; ideoque de iis
non ei ciuin hoc loco ingeramu plura. Descriptionem glaborum nodo expositam sequitur usus eorundent, qui licet niustiplex sit. praecipue tatnen, ad rem pri sentem quod a tinet, his late Problematis explicari notest.
volve Meti iano aeneo intellige semper facies ejus orientali numeris distincta )4 gradus quatoris, qui in sub meridiano et perietur,
quocunque nutrier insignitur, ei ipsa longi. tudo quaesiit a. Tum ab Equatore computabis in Meridiano aeneo ad locis in usque datuin gradu latitudinis, ira erit Septentrionalis , si disetus locus ab .Equatore repedat ad Septentri nem australis autem s ad austrum. Probi. a. D. t tingit iusiue indat Dudiu ; D. eum res illa congi teat iug&bo ternotri a gna, Qua re in. Equatore graui in longitudinis dat: atque illum Lleridigno aeneo advolve. Tuin ab AEquatore numera in Meridiano grados latitudinis datae versus polum Artacum vel M-tarcticum, prout ipsa latitu'oborea fuerit, vel tis australis AE punctum in quod desinit numeri. tio est ipse lotus quaesium.
denique μbs ope 'xidis amicae ad arvo, mi di carines isponere. Si latitudo lac data
sit honea elevetur polusareticus supra Horim stem; sin australis, Antai elicus: Tum Arioclevato versus Horizontem computa in Meridiano
496쪽
gradus eseratiorus poli da , di punctum quod desinit numeratio adjunge Horiranti, ita globus ad datam elerationem poli aptata, erit. Deinde ab AEquatore cinnPuta in Merie ano sursum gradus ut triadinis datae quae semper aequalis est eserationi poli in puncturn in quod desinit numeratio, erit vertex dati loci quodvulao dicitur Zenith. Huic igitur puncti Meridiani quadrans altitudinis alligatur cida. leola sua. ita ut trium gradibus distinctus iadicto puncto coni et Denique pyxis aut a pedamento globi imposita diriget acu magnem est oculum operantis versus austri4 septentri. onis cardines, Manus circunaducet Horima. tena listaeum, donec cridianus aeneus ad N alleliunum cum acu perveniat,in Meridies Η rizontis lignei respiciat verum Meridie in xi ita fiet ut reliqui cardines globi cardinibin inundi congruant. Curandum est praeterea, uti lanum, cui insistit globus, Horizonti parali
uni sit adeoque Horizon ligneus eum vera Horizonte loci consentiat. Probi. q. Gradi m Sotis, quem tenet in Allatici ope Kalendariis adjuncti circuli si orum indagare , indeque Deum eis in ipsa Al tua affixor . In re in Hori Zonte ligneo mensean diem datum observato Kalendari oriun Juliani r, goriani, discrimine, ne alteriam
pro altero sequaris perperam tum e regi ediei iti venti ii inti uro circulo, qui est rum, invenies gradum de signum, in quo solisto die versatur. Deinde in ecliptica quae superficiei globi inscribitur, quare primum signum modo exploratum, di in illo lano me va
497쪽
dum ipsum Solis. Accuratius innotestere potest oeus Solis.
per Ephemerides pro dato anno constructas, aut per Iabulas Astronomicas calculo is eruitur. Probl. s. Asceu fo-m rectam di declinationem Solis, et stelia rauu D dia inet e re indeque tu em Eo rιm borae duodeciam aptare in ventum per Problema pra Tedens gradum Solis
applici Ieridiano dc nota gradum Equinoctialis, qui Meridiano subjacet, is enim ei Alia censio Recta Solis quaesita. Tum ab AEquinoctiali computa in Meridiano usque ad locum Solis in Ecliptica & numerus graduum sic invent s. est ipsa Declinatio Solis borea vel australis, prout Sol ab Equinoctiali cesserit versus po-ium Arcti eum vel Antarcticum Dum vero O-cus Solis Meridiano adhaeret, adjunge indicem horarium horae duodeciuia Meridianae. Eodem modo fixae cujusvis locum applicabisMeridiano. N gradus AEquinoctialis culini nans erit ipsius fixae Ascensio Rectas a distinii inter eandem fixam N AEquinoctialem intercepta est Declinario stelli: borea vel australis. Ex dato loco Solis, enus Ascensionem Minde Declinationem, per calculum Trigono istricum invenire doluimus in Lectione XIX. pag. 269. robi. 6. Ahitrudinem Solis e dura fixae Meridi a quadrante, et alio instruineato
Methodum docuium observanis Solis vel stella, altitudinem in Lect. XIX. pag. 63. Probi. . Dat Declinatione, O alatussiste Mὰν idians Soli: vel me fu ir; Iutietudia
nem loci. I, eleuationem polici menite.
498쪽
Me modus inveniendi Latitudinem lecto sensa suit in Lect xl X. pax:66, 267. Probi 8. Datiastent one recto Soli a
cujus- , tempus culminationi ejusdem scia Hii re Ascentione in Rechain Solis aula ab
Aseenssione re et fixa suffectis si opus sit 3fogradibus; ita restat arcus AEquatoris a Ueridie ad moinent uni usque culminationis stellae elapsus. Hunc arcum converte in tempus, videndo gradus datos per is, an quotus Phibebit horas , tum ridus D divisione rei, quos inbutiplicando per .eficies mi 1mta hora xiis. Similiter minuta gradibus adhaerentia di, vidc per is, quoius exhibebit etiamnum ην Muta horariis. Denique minuta a divisitae reliqua si multiplices per , habebis Aimis horaria. Constatum ex horis, minutis 4ecundis tempus a neridie computatum ostendit ipsum momentum culminationis. Pres L, Dato L. Solas, e u cu; Ascenisonem his Olescensicinem ob quit nec
Datum locum Solis ves fixae ad unge Hori .m nti ortivo dc nota gradum AEquatoris, qui una ascendit; hic enim vocatur Ascens: Obli, qua Solis, vel stellis tum 1 cardine oriemtis hoc est ab intersectione AEquatoris calori Zomis ad locum usque Solis, vel si arc in Hor onte interceptus cst amplitudo sideris ortiva sin eundem locum Solis vel stet hae adjungas Horiranti occiduo; erit gradus T luat ris una descendens Descenso obliqua Solis vel felli. Et a cardine occidentis hoc est, ab in
499쪽
silus usque occiden arcus in Horizonte nia armatus est Anaplitudo Solis, vel stestae occidua. Probletu hoc Trigonometrice sic expeditur. Sic Myoii Meridianus, AE AEquator, O Ilariam, P Polus. Sidus es Sol in Hori onte cujus Declinatio est arcus f p., o tunc 'um ori entis vel occidentis. In triangulo rectangulo da ut ac
lus Ro S, quem l -Hquator facit cum Ho- Timontem est aequali complemento Latitudinis loci, ex quibus dabitur arcus ora, qui est differentia solis vel Sideris Ascensionalis, quae Ascensioni re addita, vel ab eadem ablata, prout Sol vel stella versus Polum depressum, aut elevatum declinat dabit Ascensionem obliquam: dabitur praeterea arcus o fi amplitudo Solis vel
Sideris. Disserentia Ascensionalis quadranti addita vel ab eodem subducta, prout stella versus Polum elevatum aut depressum declinat, dat arcum semidiurnum, qui in tempus conversus, dimidiatam moram stellia supra Hori Zontem ostendet. Probi ita Dard sicen e SoIis, Deli me insparite atque obligitii; dimuitatam eor- morant supra vel in f a Horizoutem, nescion longi u inu i noctis borum item orti r occasάs Solis iu- em M. Dati sit deris Ascensionem rellam aufer
ab obliqua, vel obliquam 1 tecta Nout Iraec
500쪽
vel iri in or minorve extiterit; quod restat, est rei serentia sentionalis. Hanc converto intem das queinaduro dum supra Problemate 8. docuimus quod declinante sitare versus P Iu in evaluin additum sex horis declinante autem sidere versus Polum depressum, detractum sex horis exhibet dimidiatam Mitis
moram supra Horinantem at hujus compis mentum asso horas, est maidiata siderisit
racinis Horizonteni. Dii rudiata mora sola supra Horizontem si computetur a meridie, extabit libra Occassis solix a diirridiata mori Solis infra Horizontem computata 1 media nocte, exhibet horam ortus Solis. Porro dimi diata Solis mora supra Hori ontem si duplice tur extat longitudo diei; deditnidiata rora in Da Horizontem duplicata es ongitudo noctis. Quod si inditem horarium aptaveris horae duodecimae cum locus Solis est sub Meridiano
tum adduxeris locum Solis ad Horimntem ortivum ostendit index liora mortus Solis; eu dem vero loeum olis si adduxeris ad Horizontem occiduum ostendet index horam occasus
Solis. Unde porro facile est computare long tudinem diei noctis.
minationis per Problema 8 invento detra
has dimidiatam stellae moram supra Horizontem habebis horam ortus stellae et eidem momento culininationis addas dimidiatam stella moram supra HoriZontem, conflabis horam occasus stellia , computandam utrobique a meridie.