장음표시 사용
11쪽
INDEXxo. An ignorantia excuset. ne aliquis Censuram eontrahas 339 .a I. Vtrum impotentia , metur conis us partis imped ant Censiarar 8 3 61 Quaest. II. De Exeommun ratione λ 36ΣQuaerest. ira It Ex orem vicatio ibid. a. suotclexsit Excommunicatio. 363 . An sc in Ecclesia excommunieaudi potestar , quir possis excommunicationem ferre , quu excommunicari queat quid in Conciliis iure intolligatur nominae Anathematis λ ibid. . cuοtuplex sit Excommunieritio minor γ 36 5. Q snam ejectus producat Extommunitatio 6.An Exeἔmunicatio maior c Ommuntonesidetium priuettib. I. An Excommunicatus priuetur Mfragiis Ecc.esς 36 8 Excommunicatus priuetur receptione Sacrament rum ibid. s. P trum Excommunicato prohibeatur administratio a a.
a int casus in qui ut aliquir dispensari potest a reuelatione t 3 'as. ως pulla ab Exeommusicatione absoluere t 3 ramaeit HI. De sustensorer 3 9 .iniae it IV. De Interdicto. maest. V. sui Ut Dregularitar M. iae res sadsit Irregularitas procedens ex deIectu sacramenti λ , Pri
3. In quibui ecbur eontrahatur Irregularitar defectu ania . Ad sit Irregularitar ex defectu homicidii λ ib. s. GAdsit Irregularitas ex delicto p 39
12쪽
Cym P Ra se in gratiam , maxime habiis
tualem , Sac tamen iis alligauerit , tanquam certis quibusdam canalibus , per quos in animam transfuditur supernaturalis illa qualitas; idco congruum mihi visum est, ut postquam de Gratia egimus Hubiunga- Iut Tractatus de Saeta mentis ; in duas disputationes diuidendus, quarum priorem de illis in nere, PO-
sietior de ijsdem in specie . Dis PUTATIO PRIMA.
De Sacramentir in ge re . IN liac disputatione tria maxime nobis examinari. da sunt ; scilicet natura , & multiplicitas sacranaen torvin , deinde ipsorum causa, denique eorum.ώιffectus a
. cuid sit Sacramentum S Aci menti vocabulum diu et simode usurpatur v g pro Mysterio, vel pro secreto ; sed propriς ἔec secundum nostrum propositum Dinitur pio . gR Bσμιο Thelet. Pars III. A ci
13쪽
Tei saerae , quam definitionem affcri D. Augustinus illa tamen deseriptio non est accurata; in actis enim
Seti piutis multa sunt signa rei sacrae , quibus ianaen ratio sacramenti non eompetit psoprie , .g. Transitus malis rubri tignificabat gratium per poeniten hiam conserendam. Manna gratiam per Eucharistiam eo mismunicandam , serperis aeneus gratiam per Christun in cruce penden rem nobis dandam; haec autem omnia non sunt proprie sacrementa; de se August. deseriptio minus eorrecta est ι quam ri saluare velimus, obreue tentiam tanti Doctoris, addendum est sietuum efficax rei factae, idest, gratiae r ad sacramenti enim rationem non suffeti, quod gratiam significet, ut Man-na , Serpens aeneus, oc Transitus mali rubri sinisca-hant ι sed requiritur insuper, quod ipsam et gratia producant , dc effandant , Haec omnia explicabit,
diuinitus institurum , gratiam Dei essi eae iters gnificans . Dicitur primo, signum sensibile, seu ex ternum 3 quia instituta sunt Sacramenta sub rebus se tisibilibus, ut lunt aqua in Baptismo, oleum in Confit matione . Extrema unctione, di ordine; panis in Eucharistia , verba absolutionis in Poenitentia.
Ec nutus externus partium in Matrimonio . Ratio autem eur Sactamenta sunt sensibilia, est quia Eeelesia est sensibilis, & pto inde sensibiles debe habete e remonias . Dieitur secundo , iuinitur sestitutumo . quia solus Christus Deus & homo instituit Saetamenta . Dicitur terrio grati m significant i quia omni Saeramenta gratiam nobis collatam significant: alia gratiam subitantialem & lubristentem sit nificant, sci te et Eucharistia, quae significat Christum, quem continet, qui quidem Christus vocatur gratia sufficiens,&substantialis, in quantum est principium omnis gratiae ; alia vel 5 fgnificant gratiam inhaerentem & habitu.lem; qio inhaeret animabus Fidelium . qui sacramenta recipiunt. subiungitur tandem ,σcaciter squia est haec differentia inter sacramenta tiouae legis , di Sacranient a vetetis, quod sacramenta veteris Ie-tis senificabant tantum gratiam, non vero confereant, nostia vero tuam significant, & eonferunt. Porro, quando diximus sacramentum esse signum, hoc
14쪽
Iiuelligitur in ullis modis; scilicet, quod sit senum rememoratiuum Passionis Christi , demonstrativum gratiae praesentis, & prognosticum gloriae fututae. obi je si saeramentum esset signum gratiae,quan
consert, non posset recipi faciamentum, nisi simul reisciperetur gratia; sed aliquando etecipitur saeramentum, & non gratia, ut patet in indigne communican. tilus, qui eorpus Christi reuerri sumunt,&nuliam a cipiunt gratiam . Resp. Sacramenta csse reuerit effecti va, di productiva giatiae . dummodo mon ponatur O bex , ut faciunt illi , qui eommunicant indignE; hoc tamen non impedit efficae iam sacramentorum, quia si aliquando illam non eonferant, hoc prouenit, non ex defectu Sacramenti , sed ex defccta recipiemis. qui interponit obicem gratiae. Excmplificari potest dα sole , qui habet virtutem illuminat illam omnium cottorum, si quis tamen clauderet oculos, non illustinaretur; sed talis defectus procederetri non ex parte solis , qui non minii diceretur illumi nativus, ted ex parte illius, qui oculos clauderet . Nec quis dicat , aquam benedibam conscii egi aliam , quoniam tollit peccata venialia; hoc enim saliuni st: nam licet tollat peccata venialia , saltem remoth et non tamen gratiam consei et, qudia peccata venialia illam non ioblunt. Nec letiam quis obiiciat, dacramentum non posse definiti, quia csi cns per accidcns, compositumo rebus, Sc verbis: licet enim sacramenta snt entia Per accidens in generc naturae, tamen sunt unum per
se in genere moris; ex institutione enim Christi forma sacramentotum habet neclinariam habitudinem ad Sacramentorum materiam.
Fisu Sacramenta Maa Iegit 3 Controuertunt ut inter se Catholiei .de Haret Iei sa-
per numelum sacramentorum nouae legis, haeretici enim communiter duo tantum volunt . Eapti Drnum & Panem, seu Coenam, quam nos Eucharistiana vocamus, Catholiei veto septem assignant, quae sunt Baptismus Confirmatio, Eucharistia ; Poenitentia, EA trema-unctio , Pado, de Matrimonium .
15쪽
SEptem saat legis nouae sacramenta supra enum
rata qui quidem numerus . licet non habeat ut expresse ex sacra Scriptura , colligitur tamen ex traditione Ecclesiae &Conciliis. maxime Florentino Sc.Tridentino, quod ultimum sess. . de saeta mentis in genet e can 3. habet, Si quir dixerit . Sacramenta noua tegis esse plura aut pauciora , qua eptem , Anathema sit, a Torro, quia talis numerus est contingens, quando qui dein Chiistus plura aut pauciora instituere potuit , adeo non possunt assignari rationes necessariae , quae probent talem numerum ; sed tani lim afferuntur rationes conuenientiae , quae suadent illum esse ita eon, g tuum , ut non debuerit esse maior, vel minor. Prima ratio conuenientiae petitur ex proportione, A
comparatione vitae spiritualiscum corporali; homo cnim potest coneipi dupliciter, vel in ordine ad se, vel in ordine ad rempublicani; cuius est membrum : si in Fidine ad se, indiget generationc , quam existere incipit, & huic respondet Baptismus, qua spiritualiterna icimur. Secundo, indiget augmentatione, cui re DPondet Confirmatio, qua, veluti insit mi, & modo reniti insanies, in gratia accrescimus , Ioburque ac .cipimus ad protestandam fidem . Tertio, indiget nutritione, cui relandet Eucharistia. qua tanquam spirituali cibo reficimur Quarto, indiget medicina, qua recuperatur pristina sanitas, dc huic respondet Poenitentia . . in iis, eget remedio contra reliquias morbi, ad refocillationem vitium debilitatarum , di huic reia pondet Extrema. unctio . Si autem consideretur, ut est
membrum reipublieae, respublica indiget potestate de magistratu ad regendum alior, & huic respondet Oido , ad populi Christiani gubernationent, de functiones Ecclesiasticas obeundas . septim 5 tandem, eadem respublica indiget propagatione indiuiduorum, qua conseruetur , & huic respondet Matrimonium, ad procreandam sobolem, quae in Dei culta instruatit r.
Secunda ratio conuenientiae desumit ut ex Doctore seraphico D. tona uentura. di haec est, Deus per Sacramenta voluit tollere tum culpam, tum poenam I :c si autem triplex culpa, & quadruplex poena: ergod beat esse septem Saeramenta , Probatur minor ἔCulpa vel est originalis, contra quam instituitur Ba
16쪽
pti limis; vel nantialis, contra quam datur poeniten. tia ; vcl venialis, quam tollit Extrema - unctio . poenaci iam peccati est quadruple X ; prima est ignoran Lia , .contra quam est Oido, in quo traditure lauΤs scientiae, & porcstas discernendi inier lepram , oc lepram ;secunda cst infirmitas naturae, contra quam est Confirmatio, quae nouas vires addit ad protestatione fidei; tertia est malitia, contra quam Euelia iistia in .stitui ruri quarta tandem est concupiscentia, contra quam est Matrimonium. Obi je. Hie septenatius Sacramentorum numerus in Scriptura non reperitu te ergo fingitur gratis . Respondendum est sicut antea, talem non assignari nuis merum , quasi habetur expresse in scripturis ; sed quia habetur ex traditione Apostolica , quae non est minoris auctoritatis: Habetur etiam ex Conciliis, maxime ex praeeitatis; si enim rcquireretur expressa scitis plura, nec Baptismus, nec Coena deberent teneri ab
adueis aliis. Quod si aliquando Paulus dc D. Augustinus loquantur tantum de duobus sacramentis: hoc non est , cxcludendo alia, sed tantum, quia illa sunt praecipua . si etiam ex latere Christi morientis flux rint tantum aqua , di sanguis , quae sunt symbola Baptismi, dc Eucharistiae; non minus per tales liquoress gutata fuerunt caetcra , quae in illis duobus virtua i-I et cominen ur; Baptismus enim est ianua, dc Euclis. ristia finis omnium Sacramentorum.
An sacramenta sint equalia in dis state pSClibens Lutherus ad Praetenses , de instituendῖs
ministris , asserit unum sacramentum dignus altero esse non posse; quia, inquiebat, omnia Sacramenta constant verbo Dei, quod aequalitas dignitatis est in omnibus. Haereticus tamen ille damuatus fuit in Concilio Tridentino, sessio n. 7. Si di Aerit , septem Sacramenta ita esse interse paria, ut nulla ratione alivdst alis Agnius, Anathemast.
CONCLUSIO.EV charistia, absolute loquendo, est nobilior aliis I
caeleta vero excedunt, & exceduntur.
17쪽
Piobatur prima pars ; Primo , quia Eucharisti
continet pratiam substantialem L nempe Christum . . alia taurum gratiam accidentalem .. Secundo, quia sEucharistia nunquam caret suo signifieato , semper enim continet corpus, α sanguinem Christi: alia au-- tem carent aliquando gratia scilicet ob suseipientis indispositionem. Tertio, quia Eueharistia consistit
in esse permanente; post prolationem enim, verborum Sacramentum Eucharistiae remanet, quamdiu remanet Hostia incorrupta ι alia autem Sacramenta consistunt in amone transeunte ; post prolationem enim vel borum non amplius existund. Quar: o, quia qui conficit Sacramentum Eucharistiae, potest illud recipere ; nullus autem se baptizare, nee confirmare , nee absoluere, nec ungere, nec ordinare potest s licet partes, quae conficiunt Matrimonium, illud reeipiant . Quinto, quia Eucharistia habet rationem tum sacra. mimi L, tum Sacrificis, ut aliquando dicemus. sexto quia Eucharistia est finis'aliorum Sacramentorum alia enim Sacramenta ad i stud ordinantur u .g. ordo ad eius consecrationem, Baptismus ad eius receptionem , Confirmatio ad eius publicam faequentationem, Poenitentia ad dignam perceptionem, Extrema. unctio ad digyiorem , Matrimonium ad eius significatsonem et Μatrimonium enim significat coniunctio.
nem Christi eum Ecclesia, dc talem coniunctione realem Eueharistia emit . . Probatur secunda, pars ; quod eae tera Sacramenta a. sese inuicem excedant di excedant ui ἱ dchoe patet inductione . Baptismus primo excedit alia sacramenta quantum ad remissionem peccati, remittit enim id in peccatum originale, tum actuale, M insuper tollit poenas peccatii. Secundo, Coa firmatio excediri quoad gratiam actualem , quam fortitis confert , qu1m alia 5aeramenta, alpro testandam fidem, Apostoli eni, a Confirmationis e etiamsi baptizati futueat oc recepissent Eucharistiam, timidi erant rpost Confirmationem velo, intrepidi praedi ea ba at
Euangelium. . Temo, Poenitentia excedit alia Saeramenta a Baptismo, necessitate; quia praerer Bapi. Dmum nullum Sacramentum ita necessarium est, sicut
Poeuitentia; excedit etiam Baptismum inimultiplicitate , quia iterari potest poenitentia , non Baptismus. Quarto, Extrema unctio excedit Penitentiam in pet-
Dctione , quia iliam Pixsupponit ,-tollit peccati re-
18쪽
v quias Quini b, Oido excellit in dignitate sui ministri , quia alia saeramenta possunt conferti a non Ariν- scopis , etiam confirmatio ex dispensatione summi Pontificis., qua 1 simplici Saeerdote conferri potestis non se autem ordo. , maximὸ malaby teratus ; deinde, o do habet potestatem in Pra eorpus Christi real ν , quandoquidem illud consecrare potest; alia auten Sacramenta habent tantum authoritatem supta eorpus Clitisti mysticum , nempe super Fideles. Matrimonium tandem excedit alia, in significatione , quia significat unionem Vesbi cum natura humana ; unde . vocatur ab Apostolo maginum Sacramentum.
Vtrum Geramenta constent rebus tanquam materia. verbis tanquam forma REs dc verba non sumunt ut semper formaliter, sed aliquando analogich; pro eo scilicet, quod rebus aut verbis re seondet ; sic in Matrimonio nutus partium: contrahentiu mi tenet locum Veiborum , & in Poenitentia actiones sensibiles poenitentis , ut Conlatasio, Contritio , dic. tenent vicem rei; super haec enim Sacerdos absolutionem , quae est forma Sacramenti Poenitentiae , applicat: Quaerimus ergo hic, utrum Sacramenta constent rchus de vel bis , siue formaὶiter ,
teria, de forma. Sie Coneilium Florentinum inidoctrina de sacramentis in genere, ubi ait, omnia sacramcnta. consta ro rebus. , tanquam materia, verbis tanquam forma, de intentione ministri conserentis Sacramentum ,d intendentis facere, quod faeit Eeelesia et
res autem, qua Satramentum constat, vocatur elemen
tum ab Augustino , dieente, Accedit verbum ad Hemm-rum, si s acramentum
Probatur eonclusio inductione. In Baptismo v.D. aqua est Ies; 4n Confirmatione, impositio manuum in Eucharistia , panis de vinum ; in paenitentia, actus sensibiles poenitentis; in Extrema. unctione, unctio sa-- cum oleo; in ordine, imposito manuum,dc Por-A restio.
19쪽
rectio vasarum: in Marii monio tandem, Gaditio corporum explicata per perba : fc se omnia Sacramenta constant rebus tanquam materia , de vel bis tanquar o forma , quae proferuntur a ministro in omnibus Sacra -- mensis, excepto Matrimonio, ubi vel ba ad nutus partium contrinctilium sunt forma.
Obiic. una de eadem res non potest habere plures formas ; sed significatio gratiae est forma euiuslibet Sacramenti , forma enim signi est significatio . Sacramenta autem sunt signa, ut diximus; ergo sienificatio est eorum fornaa: ergo Sacramenta non constant verbis tanquam forma. Resp. Sacramentum posse sumi materialiter, vel formaliter r materialit cr est aliquod ens morale.constans rebus, & vel bis, formaliter
velo sumitur pro signo: quo posito, distinguo minorem ; significatio est forma Sacramenti formaliter sum pii, & ut signum est, concedo: materialiter consi- delati, nego. di quis dicat, Matcria est permanens :actus autem licenitentis non sunt permanentcs: ergo non sum materia poenitentiae: Resp. maiorem esse veram in naturalibus, non veto in moralibus, ubii sussicit, quod mat cria sit rcssensibilis , ad quam for .ma subsequatur. 4 Obiic, ut materia , , c forma eomponant essentiam . alicuius entis, debent adhiberi, de esse simul: sed verba , de res aliquando non existunt simul, quando essi ei, tur Sacra inentum : ait qui enitri infundunt aquam super baptizatum paulo ante , vel post prolationem verborum : ergo illa sacramenta non constant rebus tanquam materia c& sorma. Resp. quod ad eomponenda entia naturalia requiratur unio naturalis, di mathematica inter materiam, & formam, ad componendat autem entia moralia, qualia sunt Saetamenta, sussicit unio moralis, qtiae modo maior esse debet, modo
minor pro diuersitate sacramentorum: minor v.g. re
quiritur unio in Matrimonio, eum possit coatrahi per aitteras inter absentes, licet hoc prohibeatur vla E clesiae, in Eucharistia tequititur unio maior, quia pro- inomen demonstrativum hos , denotatium ita deberqesse praesentem, ut possit quasi digito demonstrati molitanta requiritur in Iaptismo, qui potest fieri per a
Persionem, de aspersio in distantem e minor adhue reis quiritur in poenitentia, pol est enim sacerdos audire
hodie peccata, dicras absoluere.
20쪽
An materia, c forma Sacramentorumsint determinata rLViherus negati vh respondet. de eum eo plurimi
haeretici , qui irrident eos, qui in collatione Sacramentorum ceteris , dc determinatis utuntur verbist quia , inquiunt , Sacramenta instituta sunt ad excitandam , dc alendam fidem in mente recipientium t unde modo excitetur fides Christi, non eurant de verbis , quibus ipsa excitetur . Quo ad Caluinum autem, asse rit pertinaciter, quod in neccssitate , v.g. deficiente
aqua, possit fieri Baptismus in lacte, unio, ceruisia,aut quocumque alio liquore, quo possit fieri baincuti ad abluendum baptizandum infamem. Hos harenase chas refutabit.
Ateria, & forma sacramentorum ita determina tae sunt, ut in ipsis nulla esse tialis fieti possirmulatio . Habetur enim Deuterono m. Id. quis di a
caeremoniis veteris Testamenti nu Ila licebat fieri mulatio, iuxta haec vel ba , Quod precipio titu , faciei. rnec addes quicquam , aut minues ; a fortiori i n nouo Tet- samenis haec determinatio requiritur, quoniam Sa- ramenta nouae legis sunt maioris momenti quam ve-Probatur conclusio: Sacramenta sunt causae lastrumentales gratiae conserendae, quae institutae , dc determinatae fuerunt E Christo , qui est causa principalis: ergo debeut conserti pet ea veiba , dc per candem res, quas instituit Christus: causa enim principalis determinat instrumentalem , undes assumerer tur alia instru menta , n*n haberent vim conferen . di gratiam . Hoc confirmatur a Concit. Florent. &u rident. cap. de Sacramentis. Non debet ergo mutati mater aut forma, neque substantialiter, neque acci dentaliter; si enim fieret mutatio cssentialis, inualidum esset Sacramentum: si verb esset mutatio accidentalia, minister Sacramentorum, qui talem face-Tet mutationem, pinaret. Superestici cudum, quaenam mutatio essentialis, di quanam accidentalis et
