De scaenis comoediae Atticae veteris, quibus, quae ad actionem spectant, narrantur, non aguntur

21쪽

V. 63 bene dem0nstrat verba et metra tragista rati0nec0mp0nendi efferri p0sse sunt duo d0ghmii, quorum uterque c0ntinet unum peri0di 0l0B. Artem narrandi in hac narratione non medi0criter Xcultam esse nem negabit id qu0 Euripidem magis egisse quam S0ph0glem iam dixi. Singula res simpliciter inter se c0niunctae Sunt; D. V.

22쪽

ipse p00ta sentit exprimit V. 26, postquam Cari narravit qu0m0d Ne0elidem sanaverit' deus, Verbis:

i. e. ptime fecit ita illum traetans e quibus quanti p0eta e0clidem aestimaverit audimus. Apparet hanc narrati0nem e omni parte institutam esse Seeundum Xemplum narrationis nuntii tragici initio sit in fine etiam extrinsecus tragico col0re imbutam; δ et demonstravi 00- tam in hae narrati0ne instituenda Em ipidis etiamsi mortui e0nsuetudinem secutum S Se nulla inVenimus Soph0elis vestigia, sed s0la quae Euripidis sunt pr0pria. Consulto h0 l0e Arist0phanem parodiam Scaenae tragicae instituisse iam inde apparet, qu0d initi etiam externam versuum Speciem tragie tinxit c0l0re, ut statim ad hane rem animum spectantium dirigeret itaque c0ncludere debemus trag0edia eius aetatis hac in parte instituta, quae habuit Euripidis temp0ribus, serVasse. Nam certe si quae mutata essent p0et hic, ubi tam anxie premit vestigia

trag0estiae, ea mutati0ne aedesisSet. F0rtasse quiSpiam quaerat, qua de causa tam l0ngam narrati0nem instituerit p0eta, qua de causa mnin trag0ediam imitatus sit. ad 0 haud diffissile est resp0nsu: Qu0 aptissimae erant fraudes, ad quas e0nsetendas iam

λ Similem narration0m post instituisso videtur in Amphiarai fabula docta a g 11ὶ quae fabula aptissima erat ad talia officienda. CD. r. 21Κ.

quae orba sumpta videntur se huiusmodi narratiotio Mein FCG. II 2, p. 955);c r. lui. 701 sqq. Narrationi igitur non defuerunt orationes rectae itaque hic quoquo illustrem descriptionem datam SS SuSpicari poSSumus.' Iam hic pauca erunt dicenda de tota scaena v. 1118-1187.

23쪽

Sola in hac fabula card aeti0ni - 0 finis, a Vero αγγώ o scir. V. 111 9 nuntiatur, qui festinanter accurrens narrat Nubil0cucullam ex omni parte munitam Sse. De SSe, a quo pendeat isetaeri imperium, ipse dicit v. 183 sqq.: si δ' οἰκίσητε τουτ καὶ φὰρξηθ' una

τους 'α θεους ἀπολειτε λιμω ηὐω. Qua de causa poeta haec in eaenam n0 produxerit, nemo quaeret.

Pisetaerus v. 3T Euelpidum dimittit in aerem, ut muris eXstruendis operam navet Simul iubet eum praee0nes mittere et ad de0s et ad homines, unde ad se reVertantur.' Quo laeto ad Sacrificium se praeparat, quod tamen vario m0d turbatur ita, ut tand0. v. 1057 Pisetaerus se reeipiat. Cantico ch0ri et saerifici puristet iterum redit in scaena. v. 1118 nuntium expectans, qui statim accurrit ' Narrati0n finita iam pr0dit eu-St0s v. 1168), qui nuntii munere funetus narrat unum e dis in novam urbem inv0lasse qua re audita iunia ad bellum praeparantur.

Nuntius igitur rem antea institutam perfectam esse narrat, cust0 B0Vam rem nuntiat, quae actionis partem m0Vet. Omne fere pers0nas, quae in hac fabula intra munere funguntur, e0dem m0d tractatae Sunt. Non s0lum similiter inducuntur nuntiuS, HSt0S, praec0: B. 6. 111 9 sqq. II. λλ' B duo του τείχους πύρεστιν ἄγγελος

δ Reeto Oe prasconom ad sos missum non osso dicit ad V. 43); poeta, quod sano si faesro licuit quodquo haud semel fecit, hanc rem oglexit et novam instituit, Iogationsem Iridis quam sequuntur aditu Prometheiot forum legatio, qui omnos nihil sciunt de illo praeeone.' Do custodo posto mihi fusius disserondum orit. p. 6 sqq.

24쪽

Hic qu0que aperte indieatur nuntiaturus quae apud h0mines effecerit. λὶ); sed etiam praee et Pr0metheus paene isdem verbis

Ρ00ta igitur hac in tabula, quae t0 continet Scaena et per-S0nas, qu0t nulla e reliquiS, quam maxime lub0rem variandi iugit. Itaque rationem inducendi e prim nunti in sequentes transtulit. Τ Advenientem nuntii munere iungi et 0ph0eles et Euripides indicare s0lent ε); quis sit nuntius, expressis verbi in Euripidis tabulis dicitur ), - in diverbi aut in initi narrati0nis. Soph0eles h0 iecit in Phil0et. v. 53 9 sqq. Eleetra v. 668 Sqq. , Trachin. V. 731 sqq. 868 sqq. quibus in tabulis pendet ab arte Euripidis. Ceterum e narratione nuntii, qui Sit, n0bis e0Beludendum est quin etiam in ed. 0l. 0 e Verbis omnin0 0 C0gnorimus qu0 reete m0ne Henn. p. 3).')' Similiter Aesch. Sept. v. 36 sq. Eteocles speculatores Se miSiSSedaeit, o quibus statim unus adit v. 39ὶ.- CD. QSp. v. 214 Sq. Equit. v. 225 qq. R Qui ultimus adit nuntius, tun praecedentibus comparari non poteSt.

st Alterum Phoonissarum nuntium so 1.335 sqq. o exercitu Venire rebu apparet. β Ch. Gra ober, o poetarum Attieorum arto casniea. Diss. Ott. 1911 p. 24 Sq. r. - cuius opuseulum Ser demum mihi in conspectum venit, quae dixi, optime confirmavit.

25쪽

Quis sit nuntius, statim audimus e v. 111 9 et 1123 που

Πεισειαιρος εστιν αρχων : Pi Setaerus indicat eum unum esse

ex iis, qui urbi exstruenda adsuerunt, et nuntius ipse imperi0Pisetaeri se subiectum esse dicit. Praeterea veri simile est eum avium instar X0rnatum uisse, etiamsi aliqu0 0d 80llemnem nuntiorum tragie0rum Vestitum illo adaptatum n0bis fingendum est. In cust0de V. 1168 et praec0Πe v. 1269 res patet. Hac igitur in re p00ta Euripidem equitur. Nuntii partes tenere prodeuntes aperte dicitur v. 1119, 1168, 1269. Itaque hic qu0que Arist0phane aecurate trag0ediam secutus est. λ)Pri0 nuntius v. 1122 anhelus aesturrit' et Statim rem ipsam pr0iert Ineipiendum erat secundum trag0ediae usum a v. 83 7 sqq. , praeterquam qu0 tam multis epis0diis uv. 851 - 1057 interiessit - accedit altera parabasis v. 1058-111 - pus erat ipsam acti0nem n0bis in animum rev0eari. 0 quidem iecit 90eta nam Verba iSetaeri an του τει χους audientes Statim

req0rdamur exitum Euelpidis. Qua tamen de causa de h0e Xitu nuntius nihil dicat, agile explicatur X 0, qu0d 0eta ingenio su indulgens illilam trag00diae usum neglexit, ut facilius nuntium

inducere p0SSet. Nuntium tantum explieare qualis iuerit Status rerum eum abiret, B0 mirum est 'u0m0d plura proferre p0terat Itaque caVeamus ne quid ex hae re congludamus mem0res Euripidem

ita rem instituere in pri0ris aetatis trag0ediis. δ)Ipsa narrati in i0rmam dial0gi redacta est, sex id qu0diam in luti fabula fieri vidimus, e m0d0, ut pavea PiSetaeruS, plurima nuntius dicat. Itaque hi qu0que eram audimus narrati0nem. Quam b rem p 0eta rem ita instituerit, iam supra de-

comoedia Romanorum. D. Plaut. Mosteli. v. 31S, Ter Adelph. v. 299. Eun prol. V. B. . Hem. p. 15 55. 2.

26쪽

m0nstravi p. 13). Interlocuti0nes ecasi0nem praebent facetias inserendi v. 1147, 1152 Sq. nee minus, quae Pisetaerus v. 1129, 11 31 verba nuntii stupens exclamat, vim habent comicum tamen ex eo, quod v. 1142 sq. 1153 nihil huius modi meitur, videmus p00tam eandem habuisse rationem quam in lut0. Nuntius statim indieat summam rei v. 1124: ἔξορκοθύμηra σοι τὼ τεῖχος, quam p0stea V. 1133 sqq. Xponet. Itaque hi tutellegimus e0nsuetam disp0siti0nem; sed verbis iselastri v. 1132:

ita inter se e0niunguntur diverbium et narrati0, ut 0nnisi vi separari p08sint; Sensim illud in hanc transit v. 1125 1131. Pr0dit nuntius, ut, qualis sit Status rerum, regi nuntiet uv.

1119 20), abit lautum v. 1162 qu0 imprimis indieat 00tam

explicare tantum V0luisse Xitum nuntii, nam magni n0stra 110 interest talia audire. Pr000mium narrati0nis n0 extat; v. 1133-3540 effieiunt pr00emium, Sed transitum nuntius resp0ndet ad Pisetaeri quaestionem Epit0gum h0ri et Pisetaeri habes in v. 1164-1167. Qu tamen epil0g0 0n, quae Sentiat, nuntius Xprimitur, Sed quom0d alii de rebus narratis iudicent. Iterum poeta tragoediae i0rmis se liberavit, quia res h 00 0d instituta multo magis

I vv. 1133 - 1151 fundamentum p0nitur, latereuli parantur In v. 1152 - 11bi partes ligneae XStruuntur. III vv. 1158-1161 mur periecto cust0diae instituuntur. Tamen in singulis qu0 fieri s0let in narrati0n0 0ttidiana)re assert, pr0ut in mentem venerunt.' Iam vidimus diverbium

eum narrati0ne artiSSime e0haerere quam ad rem etiam Spectat,

quod iam initi vv. 1125-1131 nuntius de Statu, quali nune Sit, refert ita, ut praecipiat, quae in fine demum expectamuS. Cum sit plenus admirati0nis, n0 satis habet digere murum SSe pedi

27쪽

ieetum, sed statim addit, quae maXime eum c0mm0Verunt. Itaque narratio includitur inter v. 112, 11 31 ut 1158 1168, qui versus recte defluunt. Nuntium ea tantum narrare, quibus ipse adluit, indicant v.

1130, 135 1156 sq.

Exciργειαν quae dicitur res quae narrantur ipsae praebent. Ε0, qu0 lepide describuntur quibus iunguntur Ves munera ita, ut quam quisque n0rit artein in hac Se exerceat, c0mparati0nibus

quidem n0 opus est tamen neque breves similitudines uv. 1128, 1145, 1150 00. 0rr. desunt neque epitheta illustrantia v. 1148) accurate res describuntur 6 1125 sqq. 1158 sqq. Videmus artem narrandi scite excultam haud pauca e com0ediae natura nata sunt die avium enumerati0nem et descripti0nem. Figuras etymol0gigas invenimus v. 1152, 1155 sq. quam figuram certe c0n Sult p0eta c0mp0suit), 1158 trimembre legituro. 1133 sqq. cuius membra ipsa hae in re narranda se gerunt:

Gradati0nem quandam inesse narrati0ni patet quae extrinsecus indieatur verbis καὶ νυν V. 1158), i. e. mnibus c0Biectis. Culmine superat reliqua breviter referuntur. Sententias inter

Iam primis verbis nuntius dem0nstrat se maxime c0mm0tum eSSe neque ipsa narrati talibus aret cir o. 112b, 113b, 1144, 1148 καὶ ' ι'), 1155 σοφωτα τοι); augetur asseetu inter-I0guti0nibus i setaeri v. 1129, 1131, 1 147 Bakh. p. 85; seh0L), 1152. Eth0p0eia plane deest aperte c0gΠ0SeimVS, quae Euripidis sunt pr0pria. Omnia si respicimus, hanc summam facere possumus: P0eta notas et 10rmam tragoediae ita delevit, ut 0 iam hae tragica esse Sentiamus nisi accuratius rem investigantes. Quae tamen inveniri p0ssunt Signa, ad Euripidem n0s reV0eant.

λὶ Similitor Danaus in Aesch. Suppl. v. 600 sqq. qua fabula extat vetustissima si incipit et ros sodem modo profori Henn. p. 613. Est modus

narrandi nondum artificiose excultus.' Itaque suporvacaneum est, hanc rem in unoquoquo eiusdem generis loco denuo commemortare.

28쪽

Pr esert habeo Aristophanem t0tius eaena institutione apertam parodiam etsistere v0luisse, imprimis autem in nuntii narratione c0mp0nenda. Omnes, qui aderant in theatr0, benen0Verant Irελον trag0ediae, 0nne Pisutaer nuntium tam elare in die ante statim illius regordati sunt 3 ecedit qu0 seir. p. 19, ann. 1 ne Verba quidem, quibus ille utitur, aliena sunt a trag0edia; et certe AthenienseS, quanta erant sagastitate, taleS

res multo agilius sentiebant quam h0mines nostrae aetatis. Praeterea si p0nimus nuntium ita X0rnatum fuisse, ut aliquom0d nuntiorum tragic0rum Vestitum eum Vium Spe ei coniungeret, par0dia perfecta est; quae tamen hae e parte magis externa i0rma quam ipsis Verbis effieitur. Revera hic dis strepantiam sentimus, quae Xtat inter hane 0rmam et munus, quo nuntius iungitur. Licet suspicari p0etam mnino hae de auSanuntii pers0nam pr0 duxisse, ut tam Speci0sam institueret parodiam nunti0rum tragicorum. Denique p00ta 0 I000 par0diam c0mp0Suit 0rum, quae ab hist0ri0graphis illius aetatis narrabantur. Ad talia anim0sspeetantium iam rev0cavit v. 55l sq.

Babyl0nem tum notissimam fuisse etiam apud e0s, qui ipsius Herod0ti vel ali0rum per n0 legerant, e0n Sentaneum St. pSum autem Her0d0tum Arist0phanem respicere apparere mihi videtur

H0 m0d0 0eta praeparat Spectat0res ad ea, quae Sequuntur,

bene intellegenda item ut Vesp. v. 240 iudices ineuntes Lachetis n0men pr0ierunt in εσra Aὰχ fir ν ι), qu fastilius p0stea audientes intellegant per Labetem canem Lachetem significari. Sed etiam in ipsa narratione haud pavea inVenimus, quae ad ἱστορίαν, imprimis ad Herod0tum δ), Spectant. Ad 0tam descripti0nem cir quae ille refert de Ch00pis peribus II, 124 sqq.);

λ Domorodoto et Aristophans git ober, Arist. Studio p. 42Sq.

29쪽

Vix dubitare p0ssumus, quin Arist0phanes SperaVerit speeta-t0res Statim intelle tur0s esse, qu hae referenda Sint. Tum demum par0dia summam habet Vim. Itaque poeta e urbium, quae revera extabant, descripti0ne aliquid sumptum in urbem in aere aedificatam transfert certe audientes diserepantiam e m0d00rtam SenSerunt, quia omnes fere seiebant unde haec uxissent. Simul leviter p00ta sententiam suam signifieat illas descriptiones n0 minus esse fabul0sas quam eam, quam in Scaena pr0ieri. Hic igitur Arist0phanes par0diam in par0dia instituit; 0demmod in Pluti narrati0ne tragica simul fraudes illae rebus aeris essecta illuduntur. DeScripti0nem p0tius quam narrati0nem invenimus etiam

30쪽

Redit praeeo ad homines missus v. 844 nuntians 00s libenter se iselastri imperio sublegisse et Vitam agere plane Secundum aVium m0res. Utrum abierit necne, non audimus adit ut Pis0taer nuntiet, quae apud h0mine effecerit. Itaque bene, quare pr0deat, explicatur. Vv. 1269 76 resp0ndent diverbi qu0d 0catur tamen t0tius l0ei 0nstructi dissertis trag0ediae c0nsuetudine. Praec0 90St- quam SalutaVit Pisetaerum, coronam auream ei traditis h0minibus sapientiae causa deditam, qu0 gravissimum est testi-m0nium illius ορνιθομανίας. Itaque hoc culmen deseripti0nis, quae equitur, nominare p0tes. Quam rem quaerente iselaer0 v. 1276 pavi aesturatius explieat praeco v. 12TT-1279; qui iterum explicantur ipsa descripti0ne, quae Voce γαρ 0niungitur cum iis, quae antecedunt. In v. 12T4li non solum c0r0nam Pisetaero dedicari a p0pulis praec nuntiat, sed etiam qua de causa dedicetur, apparet trag00diae exemplum latere in his versibUS. Ipsa descriptio Satis e0niuncta est eum antecedentibus v. 1280

0 1283:

πρὶν si εν Ia οἰκίσαι σε τήνδε την πολιν ....

νυνὶ ε i. e. ab urbe condita). In fine uv. 1304-1307 quae statim sequuntur, praeparantur. Irruit praeco Verba asseetus plena proferens, quibus i000Senunti0rum, qui extant in uripidis tabulis, m0rem auget, qu0ad Spiritus et verba eum deficiunt. )Hic qu0que yclorεια ipsis, quae narrantur, rebus efficitur. Praesenti tempore utitur praeco v. 1284-8b quibus generaliter rerum Status, qualis nunc it, signifieatur deinde, quae ipse in terra fieri vidit, narrat imperiectum tempuS SurpanS. Simili 0d0 0mp0sita est narratio, quae legitur

i Sic into rotanda sunt Verba:

cfr. Schol. mira eruit v. Loeuwen, qui ne scholion quidem recte interpretatur.