De libera quam dicunt, hominum voluntate dissertate philosophorum ordini in academia regimontata ...

발행: 1824년

분량: 62페이지

출처: archive.org

분류: 철학

31쪽

- est; si causa est, voluntas, libertate transcendentali privata, non alia esse potest, quam est, quoniam curui necessitate quadam nexus ansadis in eo incta est' si non est eausa, nulla ratione viiluntas moveri potest; quia illud nu-ri vim quandam causalem indicat. Sed lacile est intellectu, quid in hac re antis aeciderit Liberi hem transcendentalem cum illa rationis practicae autonomia consedit, quae eo quidem cemitur, quod fluxis sensuum illecebris neutiquam ducta, exintia autem et constanti ideamini morasthim pulchritudine sive, ut cum Kantio loquamur, legis moralis tarma conmovi, sensum res aue v. tantas prorsus ess

hiat neque ab illis impediatire, quominus pultae

rima quaeque et honestissima possit sectari. Et eum hanc voluiuatis onditionem Meretatem moria tem aut mi am, facultatem autem, qua talis evadere possit, vin antis perium amissum voce mus, libertatem transcendentalem cuni libertate morali nec non cum libero arbit i a xanti perin latam esse videmus enm Isbertate morali, ubi Rantius voluntatem nini cetero nexu causari abses

iam lege tantum moras regi Meli eum sbero ambitrio, ubi et illa regi et sensibus obsequi ρουο

declarat. Tali modo quos errores amantio, quum o

luntatem absolute liberam esse e philosophia morali asseverare conaretur, commissos esSe Supra

32쪽

contendimus, eos nunc viculis satis parvo sisseniam . videmur, Dilao videlicet. illum , aegem

quaIId3In moralem OnStituisse, falsa Iudem de

imputandis hominum actioinbus docuisse, falso diversas libertatis notiones considisse pro vindieanda. autem libertate Masoluta .nitu omnino protulisse. CAPUT TERTIUM. Eone nemus causalis ea licia, omnino non osse omnia tem Mesine liberinesse, ostenditur. Quoniam libertatem absolutam e nexus a salis notione derivari vidimus, hanc autem ad mutationis notionem pertinere ' lacili negotio intelligimus, nunc quidem, antii l citis resutatis, ut nosmetipsi aliquid de hac re statuamus, in explicandani mutationis notionem est accedendum A duplici quadam via eam assequemur, altera qualis non sit, altera qualis sit desinientes. Nimi-- nulla vel phaenomenorum vel Mumenorum

' Eo mihi, Mod lini fieri videmus, ad nexus eam salis notionem pervenirniis. Fieri autem Mimii sive agi exinde inninin ollisiniis, quod rem status et rationes inse

33쪽

vie sat h. e. - dint i stationem, vel castio' - - , inente evertire, vel . nulla eaus obti, vente; notat: pom ius quislanius, liabemtis NMε talem arameendentalem si mutationis cuiuslibet. causam aliquam esse diminui , ea ves interii sit vel externa necesse est h. e. mutationis principium .el, in uno Memno m. mutato insit; necesse est, vel ad mutationem essiciendam μωxilms opus est entibus. Quodsi pluribus opus est entibus, vel ex alio ad aliud 4e te quadam vis causalis transit vel ratione reciproca pluriumentium 'in se invicem vis aliqua est. Quatuor igitur disiunctionis membra habemus mutationis cuiuslibet vel nulla est causa vel est Misa intema vel extera ab una tantum parte in alteram transiem, ves reesproin 'γ. Iam vero, si tria

' Quatuor disiunetimus membra posui, ab ea ratione -- πι,-- is hae re exponenda usus est docussisitis Dein

que lageniosissimus magister meus Herbartius, cui Pro summis de Di meratas nunquam me satis gratia um reddere posse, hie publie eonsteor. Ille aettieet introduci. In Phil. d. sec.

IMI P. IM. as. in perscrutanda mutationis notione in triae Mitis angustias nos desiei ostendit, unde non nisi per theo Ham de antium simpliei iam pertu tioniblis mire e vero tionibus exitus pateat. Sed uin dissene ait intin tu, qua ratione e trilemmate recte omposit eastiis in possit, sit, ut toti siti irilemniati ho ne, dindant ae Momodo re seseliabeant, non a te perspieientes, vereantur, nemo per praestigia listum Ila the ria indueatur ipsisque imponatur. Sed res in aprie Exitus ex illo, quod dicitur, trilem-

34쪽

priora ausarum genera proiari non . posse de monstraverinura , vinis innium veratis notio in

contineri equetur, quam deinde parsim ex Maeli aque eo dia pu- -- paxilii ex is,

quae nova asseremus, etia' magis illisu unus.

quid mutari putat, primunt quidem videat, quomodo, 'o mutarum iis, atque id in quod muta . tuin sit, pro in eodemque habe possint, quum nulla inter ea intercedat conmineum non miami uia aliquam rem nutatam sed aliam abolitani se aliam sinu esse incepis*e dicendum esset quod tamen dicere non licet, lis est, necesse desinat, nec esse ineipiat, propterin solum, quod est. At vero si quis illius rei, quae invi tur, hanc esse dieat propriam qualitatem constan-tem, quod mutatur, et aliouem, tria piovis momento qualitas illa semper una sit et eadem, aequabili ordine nunquam vel ineepto vel finito vel Meeserato vel retardato evenire, tamen neque haec mutationis noti probari potest. Qualitas

mate, ex quartum nostrae disinnesioris membrum datur;

35쪽

eram eius, . Od. - tatur, ingenii illa quavia n ingulariun in mutauonis decursu atruriarum mes, uindine dea naam, si em rehenduntire, quum diveraste sint, se invicem toIlunt neque ullo modo in unam qualuaus notionem c lasenni lier ram rei mutata recte posset attribui. Et quod imprimis ani-dvertendiu est, innatinua eiusmodixintationum series esse, non polost. Num enim Muriae illius, quod rutationi obnoxium est qualitates transmutamur, si uno temporis morimstio ne qualitatem interire ponamus, ut alio illa imespiat, etiam mutationum serio hac momentorum

divitione discissa est, quum uno eodemque --- boc esti alain divinae Miscentis quam tales inanilisto esse non possint. Itaque de unare tum haud amplius dicitur, sed phum polinauranquamin una abilia, prorsus alia his locum obruti L. in igitis talem mutatiorus notionem tene- non possimus, ad seeundam, quam proposuimus mutationis e fluatinnem transminus: Quae inmis, eo posita esset, quod mutationum causam 1ive

oelium qui dein esse, sed ipsis re a mutatis

contine i nec aliivide repeti posse coallendebasau, Mabos .ctu remore, intinouem ita explicandam impugnamus. IVD m indem hac expliea, tisine ad eundem regressin ii infinitum adduci, --, quo antrua sua--- causalis theorimo

premi vide niti eum quod principium mutarior

36쪽

tanquam princi in iiiiitationis egisse apparet; quod scilicet si ita fisisset ea conditio, quam a ves alio. t uirum inminent id, illo: iri pl. p. ita a repetimus, semper iam silas ς' nec tanquam hinatio rem apparitisset.' γ'Inisino se pluae inoinutandi principio aliquando agere rixeipiente, tatio piaestari evenit, mus alia quaedam catina . principi prius posito maior, quaerenda est huius autem eandem sere rationem perspisimus Ac priam quidem haec intemarum causarem series missa est, nisi prima quadam causa absoluta posita, quam ante iamiam reprobavimus deinde Milo: si ad Q.

Iunt tem humanam hanc causarum intemarum m.

tionem applicare ac sui per se ipsum deieraunandi facultatem exinde eruere velimus nemo est, qui aula sui impetus ac studia tanta singulariun studeterminationum serie indigere sibi conscius sit Sed aeraris, quod illa mutationis explicandae ratione unum ens oppositione quadam primitiva ipsi insita dispescitur in illud quod mutatur atque principium mutans, quod quum contra nil sit naturam, ne Secundam mutationis explicandae, inniem accipiamus, vetat. Ad tertiam igitur accedentes, qua plurium entium ab alio ad aliud vis causalis transiens statu batur, itidem plure depreliendimus in hoc genere ossensiones. PH-- quidem eius quoque rim prium esse invenimus regressum illum in infinia

37쪽

tiust, pila, quae vi, an alitid mi transiisse , intur, ea ipsa mutationi obnoxia ereum da tu adaverius quiatam .mutationis principiiiiii reserenda est; .ita ut iterum ad n tionem eius itod absolute fiat, nos depelli perspicuum ait DA a vero namente quidem suscipi potest nos entis, quod aliud mutanduin vim habeat repriam. Etenim quum illa vis sine eius notione, quod vim patiturisanseuntem, utique cogitari n. possit, sequitur, o huius etiam eniis, cuius hae Us pro a est, essaria quaedam ad illiu alterum sit relatio haudquaquam vitanda Sed enitum realium, quippe vae absolute poni scimus, non . . qualitas esse potest propria, ut hac ipsa piastate ex se imbeem dependeant. Itaque nulli enui vis quaedam

propria astribui potest iransiens. Iam vero haec omnia hucusque in hoc capite quamvis raptim tantum et biter perlustota, eo

tame nos deducunt, ut spretis omnibus reliquis inutationum explicandaraim, rationibus, postremam tantum, quae reciprocam quandam plui um entium actionem statuit, teneamus , Sed in hoc genere viden n. est, ne in eos, quos antea redarguimus, errores, nunc . ipsi relabamur. Nimirum non ea

huius actioni ree meae ratio esse potest, ut ab

Hiero ente ad alterum alterna vice vi qua'dam transmittatur, ne 'amen ea, ut mutationis primcipio in unoquoque ente prorsus incluso, altero

herui min. indigeat. Sed utri que ea, it actio

38쪽

in tanea Uectis est, ut milla, ranseunte, in utroque aliqvid stat, quio nisi altero me ad ali rem acti nis, fretum ruin esseL. Sed quum, quo mino id fieri possit, via qua unc incessimus, vix assequuturi sinius, ad aliam ingrediendam omini,

enini de ima quadam re mutata dicimus, nihil, si probe rem inspiciamus, nobis volumus, visi hoc e multis, quas animo per notionis viribtatem complectisvir, noti, rei eviusdam alias in nere, alias e complex decedere, mosque eammi locum occupare. Mutatis autem complexnum, ais, etiam complexu mutantur. Uuocirca vari ram rei inius mutationiim series nihil is i vis rum eiusmodi complexuum series est, quos quidem omnes uni substantiae ποκειρύο attribmimis. Sed duplicem in hac re invenimus contradictio

nem primum quidem, si singulae, quidus ille

complexus continetiu notae sinpili initia per ceptiundius exortae sunt, neque igitur po nat ram suis ad veram entis qualitatem designandam in unam quandam eius ima item coalescere possimi singulas prosecto has holas seu audieidem tu esse disendum foret, nisi experientia uno tam tim eo lem eas emberet atque severissime a limbis petexet, ut totum complexum unum esse dice--- ' rus aes istia non aditet vi vivis, viri

39쪽

est vera ad nnii inuini tot potius 'Hunnis, quot ae- ei laetitia surit, ex singulorum cum uno quodam varia ala actitantia exoriri in Dalamis elin illo συνεισι, complexus unitatem -- dicamus. autem diversi notam complenis' uni subitantiae se mutanti experientia duce adseribuntur, hoc quidem itidem sistantiae ini quam emis unitati comtradicere perspicuum es Sed quemadmodum se Hum enthun συνουσώαν pomismas, qua in eorum linoquoque plura accidentia parerentur, sic itidem inultisamae unius entis cum aliis συνουσία pone dae sunt, quibus complexuum variorem accidemtium series quaedam et multitudo effetat . Sed quo im per solam eritium μνο-σίαν vario modo

conditionem eorum mutari dicemus Iam quidem, at illam enuum υνασα it pro summa ramtum haberemus, nihil profecto inde stactetes ;

supponendus est, quorum qualitates simplices sibi sunt oppositae. Simplex nempe cuiuslibet entis qualitas pluris a notionibus describi potest, dummodo ea sint, quae, ut veram enus imagir em praebeant in uisitatam quandam coalescere possunt. Quas quidem ingesas notiones nos, qui sim em e mavis entis qualitatem ignoramus, inve reo non possumus nobis autem scire sumit,

40쪽

m in posse os esse et , intellectu, intro maiori, cogno ei. Si igitur duo entia Minysima At rei concumre poetianius, lubriam inerum Aper notiones ι-μβα-γ-F describi possit, alte- ωγ - - et , nihil nisi oppositionem indicare, manifestum est iam siet Nolae illae oppositae et per se invieem e medio tollerentur, nisi utraque ad describendam eritis v litatem pertineret, quocirca, nisi Mete entia quo rique perire ponamus, tolli non possunt. Perturbationi igitur ex συνοωτια instanti resistendo eminae e eomeriant, atque ita, quam unicam possunt actioneri suaeque conditioin mutationem vere perficiunt. Conserantur nunc, quae de nexu Camsali ante monuimus, ubi pluribus quidem entibus, si quid ageretur, vel iniceret , opus esse diximus, neque tamen vim quandam posse ex altero in auiditum transire quae omnia in hoc aut conse vanes actu ex ipsa entium συνόπων ratione exorto oblinere elucet. Iam vero ita nexu ausali explicato nullum libertati transcendentali locum dari mani tum est Necessario enim, bicunque entia qualitate

sibi opposita in συνουσ- sunt, conseritatumis aenium inde sequi demonstravunus illa intem non data, nihil omnino fieri. Igitur hanc legem unis versalem, es nihil seri, vel si quid si id necessario fieri etiam animus humanuS eq

SEARCH

MENU NAVIGATION